Λ ΑΛΛ. 11 Ιανουαρίου, 1991 [ΠΙΚΗΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΛΑΖΑΡΟΣΧΑΤΖΗΦΟΡΑΔΟΣΑΚΙΝΗΤΑ ΛΤΔ., Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ. ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΚΤΗΜΑΤΟΛΟΠΟΥ, Καθ'ον ηαίτηση. (ΥπόθεσηΑρ.457/89). ΔιοικητικόΔίκαιο — Διακριτική ευχέρειατηςΔιοίκησης— ΤοΔικα στήριοεξετάζει μόνο κατάπόσο η λήψη της επίδικης απόφασης ήτανλογικά δυνατή — Μόνο στηναντίθετη περίπτωσημπορείνα παρέμβει. 5 10 15 20 ΑναθεωρητικήΔικαιοδοσία — Διαφορές που αναφέρονται σεεπιβο λή τελώνμεταβίβασηςακίνητωνανάγονταιστο δημόσιο δίκαιο — ΑποκλειστικήαρμοδιότηταέχειτοΑνώτατοΔικαστήριοβάσειτον άρθρον146τονΣυντάγματος. Meτηνπροσφυγήαυτήπροσβάλλεται απόφασητου καθ' ου η αίτηση μετηνοποίακαθόρισε τηναγοραίααξίατουκτήματος που αγόρασανοι αιτητέςσε ύψος μεγαλύτερο από εκείνο τουτιμήμα τος πουκατέβαλανγιατηναγοράτου μεσυνέπειατηναύξησητων μεταβιβαστικών τελών. Ηαύξηση αυτή απετέλεσε το ουσιαστικό αντικείμενοτηςδιαφοράς. Οιαιτητέςισχυρίστηκαν ότι εφόσονηαξίαστηνοποίαπουλή θηκε το κτήμα προέκυψε από ελεύθερησυναλλαγή μεταξύ μερών με ίση διαπραγματευτική θέση, δεν μπορεί να καθοριστεί άλλη αξίαγιασκοπούς επιβολής μεταβιβαστικών τελών. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτονταςτην προσφυγή,αποφάσισεότι:
(1)Διαφορές αναφορικά με επιβολή μεταβιβαστικών τελών ανάγονταιστοδημόσιοδίκαιοκαιως εκτούτου αποκλειστικάαρ μόδιο είναιτοΑνώτατοΔικαστήριοβάσειτουάρθρου 146τουΣυ ντάγματος. 95 Α. Χ"ΦόραδοςΑκίνητα At*, ν.Δημοκρατίας
(1991)
(2)Από την εξέταση των δεδομένων που είχε ενώπιον του καθώς και τα στοιχεία έκθεσης του εκτιμητή των αιτητών, οκαθ1 ου η αίτηση εύλογα θα μπορούσε να καταλήξει στο συμπέρασμα του ως προς τον προσδιορισμό της αντικειμενικής αξίαςτου κτή ματος στην ελεύθερη αγορά πράγμα που αποτελούσε μοναδικό ερώτημα που έπρεπε να απαντηθείστην υπόθεση. Επομένως εφό σον κρίνεται ως λογικά δυνατήηλήψη της επίδικης απόφασηςδεν δικαιολογείται παρέμβαση. 5 Ηπροσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 10 Αναφερόμενες υποθέσεις: WestpaikLimitedν.Δημοκρατίας (Α.Ε. 759, ημερ. 18.4.89)· Westpaik Limited ν. Δημοκρατίας (Προσφυγή Αρ. 430/87 ημερ. 15.3.90). Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον της απόφασης του Διευθυντή του 15 Κτηματολογίου με την οποίακαθορίστηκαν ταμεταβιβα στικά τέλη για την αγορά κτήματος στη Λάρνακα στο ποσότων£25,400.Ν.Κληρίδον(Κα.), για τουςαιτητές. Γ. Στνλιανίδης,Δικηγόρος της Δημοκρατίας, yux τον 20 καθ'ον ηαίτηση. Cur. adv. vult. Ο Δικαστής κ. Πικής ανάγνωσε την ακόλουθη απόφα ση. ΠΙΚΗΣ,Δ: Οι αιτητές (ηαιτήτρια εταιρεία) προσβάλ λουν την απόφαση του Διευθυντή του Κτηματολογίου 25 βάσει της οποίας καθορίστηκαν τα μεταβιβαστικά τέλη για την αγοράκτήματος στη Λάρνακα. Το κτήμαανήκε στο Φραγκισκανό Τάγμα της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλη σίας, ως θεματοφύλακες της περιουσίας της Terra Santa της Ιερουσαλήμ και αγοράστηκε από τους αιτητές για 30 ποσό £260,000.- Το κτήμα πωλήθηκε και μεταβιβάστηκε στις 10/3/
- 96 ΛΑΛΛ. 5 Λ.Χ"ΦόραδοςΑκίνηταΛτΛ.ν.Δημοκρατίας Πικής,Δ. ΟΔιευθυντήςκαθόρισετηναγοραίααξίατουκτήματος σε£330,000.-καιεπέβαλε μεταβιβαστικά τέλη ανάλογα με αυτή την εκτίμησητηςαξίαςτουακινήτου. Ως αποτέλε σματαμεταβιβαστικά τέληαυξήθηκανσεσύγκριση μετην τιμήπώλησης από£19,800.- σε £25,400.- Ηαύξηση αυτή αποτελείκαιτοουσιαστικόαντικείμενο τηςδιαφοράς. Εισαγωγικάσημειώνεται ότιηεπίλυση της διαφοράς ανάγεται στην αναθεωρητικήδικαιοδοσίατου Ανωτάτου Δικαστηρίουβάσειτου άρθρου146τουΣυντάγματος. Οι 10 πρόνοιες τουσχετικού νόμου* περί τουαντιθέτουέχουν κριθεί απότην ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου ανεδαφικές. Η φύση της υπηρεσίας γιατη μεταβίβαση ακινήτωνκαιοισκοποί τους οποίους αποβλέπεινα εξυ πηρετήσει η επιβολή του τέλους εντάσσει τηναπόφαση 15 στοπεδίο τουδημοσίουδικαίου καικατ' επέκταση αμφι σβητήσεις ωςπρος την άσκησητηςεξουσίας υπόκεινται στην αποκλειστικήαρμοδιότητατου Ανωτάτου Δικαστη ρίου-WestpaikLimitedν. Δημοκρατίας**. Με βάσητις σχετικές διατάξεις της αγγλικής νομοθε20 σίαςέχει επιχειρηματολογηθεί εκμέρους τωναιτητώνότι η αξίατουκτήματοςγιασκοπούς επιβολής μεταβιβαστι κών τελών δε μπορεί νακαθοριστεί μεβάση άλληαξία απότην τιμήπώλησης τουλάχιστον στην περίπτωση που ηδικαιοπραξίααποτελεί, όπως στην προκείμενη υπόθε25 ση,τοπροϊόν ελεύθερης συναλλαγής μεταξύ μερών που βρίσκονται σε ίση διαπραγματευτικήθέση. Η εισήγηση έγινε μεαναφορά στοπεριεχόμενο τηςπαραγράφου141 τουΤόμου5 της 4ηςέκδοσης του έργουHalsbury*sLaws of England, στην οποία αναλύονταικαιεπεξηγούνται οι 30 σχετικές διατάξεις στο θέμα αυτό της αγγλικής νομοθε σίας,ιδιαίτερα τουάρθρου 22(4Χα) του FinanceAct
- * Δεύτερη επιφύλαξη τονάρθρον 3 (ν)τονπίνακα τον Κεφ. 219, όπωςδιαμορφώθηκεαπό τοΝ. 66/
- 35 **Α.Ε. 759, ημερ. 18/4/89 xcuWcstpark Limited ν. Δημοκρατίας, (ΠροσφυγήΑρ.430/81'ημερ. 15.3.90). 97 Πικής,Δ. Λ. Χ"Φόρα6οςΑκίνηταΛτΑ. ν.Δημοκρατίας
(1991)Η απάντησηστην εισήγησηαυτήείναι ότι ηκυπριακή νομοθεσία συναρτά τατέλη ταοποίαεπιβάλλονταικατά τη μεταβίβαση ακινήτου μετην αγοραίααξίατουκτήμα τος καιόχι με την τιμή πώλησης. (Πρώτηεπιφύλαξητης παραγράφου(ν)τουάρθρου3τουπίνακα που καθορίζει 5 τα επιβαλλόμενα τέλη και δικαιώματα). Συνεπώς το ερώτηματοοποίοεγείρεται είναιαντατέληταοποίαεπι βλήθηκαν ήτανεύλογα ενόψειτων στοιχείων στηδιάθεση τωνκτηματολογικών αρχών. Αντίθετα με τηνπερίπτωση στην οποίαπαρέχεταιευ- 10 χέρεια για αναθεώρηση απόφασης του Διευθυντή του Κτηματολογίου βάσει του άρθρου 80 του Κεφ.224,οπό ταν τίθεται υπόκρίση ηορθότητατης απόφασηςτου Διευντήτου Κτηματολογίου,τακριτήριαγιατην αναθεώρη ση απόφασης βάσει του άρθρου 146 συναρτώνται με τη ^ νομιμότητα τηςεπίδικηςαπόφασηςκαιτις αρχέςτουδιοι κητικού δικαίου που αποβλέπουν στη διασφάλιση της. Εφόσον η αγοραία αξίακαθορίζεται μετά απότην πρέ πουσα διερεύνηση των δεδομένων πουτείνουν ναπροσ διορίσουν τηναξίατουκτήματοςκαιηαπόφαση αιτιολο- 20 γείται,τοδικαστικό ερώτημαωςπροςτηνεγκυρότητατης πράξης περιορίζεται στη διαπίστωση κατάπόσο ηλήψη τηςεπίδικης απόφασηςήτανλογικάδυνατή. Η μαρτυρία ηοποίαέχεικατατεθείαναφορικά με τις προσπάθειες πουκαταβλήθηκαν γιατηνανεύρεσητης 25 •ψηλότερης δυνατής τιμής για την πώληση του κτήματος από τους πωλητές δε μεταβάλλει το ερώτημα το οποίο πρέπει να απαντηθεί και συνίσταται στον προσδιορισμό της αντικειμενικής αξίας του κτήματος στην ελεύθερη αγορά. Ούτε ηγνώμη τουεκτιμητήτων αιτητώνγιατην ^0 αξίατουκτήματοςαποτελεί αφεαυτήςπαράγονταανατρε πτικότης επίδικηςαπόφασης. Η σημασίατηςμαρτυρίας τρίτου εμπειρογνώμονα ως προς τα δεδομένα καθορι σμούτηςαξίαςέγκειται στηδιαφώτισητηνοποίαπαρέχει στη διαπίστωση των σχετικών δεδομένων και στην απο- 35 κάλυψηκενών στην έρευνατουκτηματολογίου. Μετά απόπροσεκτική εξέταση όλων των δεδομένων 98 4 ΑΛΛ. Η Λ. Χ ΦοραδοςΑκίνηταΛτδ. ν.Λημοχοατίας Πιχής Δ. καιαφούέλαβα υπόψηκαιταστοιχεία ταοποίαπεριέχο νταιστην έκθεση του εκτιμητήτωναιτητώνκαταλήγωότι ηαξίατου πωληθέντος κτήματος καθορίστηκε μετάαπό διερεύνηση των αντικειμενικών στοιχείων που έτειναν 5 ναρίψουν φώςστηναξίατουκτήματος κατάτον κρίσιμο χρόνο καιότι μεαυτάυπόψηοκαθ' ουηαίτησηθα μπο ρούσεεύλογα νακαταλήξει στασυμπεράσματασταοποία έχειαχθεί ως προςτην αγοραίααξίατου κτήματος. Τα κτήματα τα οποία υιοθετήθηκαν ως μέτρο σύγκρισης 10 είχαν πολλά κοινά χαρακτηριστικά με το επίδικο κτήμα ενώ ηετήσια αύξησηκαθορίστηκε μεβάσει πιατικά στοι χεία ώστεναπαρέχεταιμέτροσυσχετισμού τηςαξίαςτης γης η οποία πωλήθηκε σε προγενέστερο χρόνο από το χρόνο μεταβίβασης της περιουσίας με την αξίατουκτή15 ματος κατά το χρόνο πώλησης του. Καταλήγω ότι δεν έχειτεκμηριωθεί λόγοςπουναδικαιολογεί παρέμβαση με τηνεπίδικηαπόφαση. Ηπροσφυγήαπορρίπτεται. Ηεπίδικηαπόφασηεπι κυρώνεται στο σύνολοτης βάσει των διατάξεων τουάρ20 θρου 146.4 (α)του Συντάγματος. Δεν εκδίδεταιδιαταγή γιαταέξοδα. Προσφυγήαπορρίπτεταιχωρίςέξοδα. 99