1ΛΛΛ. 2Απριλίου,1992 [Α.ΛΟΙΖΟΥ,Π..ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ,ΧΑΤΖΗΤΣΛΓΓΑΡΗΣ.Δ/στές] ΓΙΑΝΝΑΚΗΣΦΕΛΛΑΣ. Εφεσείατν-Τριτοδιάδιχος, ν. ΙΟΥΛΙΑΣΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Εφεσίβλητης-Ενάγουσας, ν. ΚΩΣΤΑΙΩΑΝΝΟΥ, Εφεσίβλητον-Εναγόμενου. (Πολιτική ΈφεσηΑρ. 7698). 5 10 15 «Λ ^" 25 Αμέλεια — Τροχαίο ατύχημα—Καταμερισμόςευθύνης—Αρχές που τονδιέπουν — Σύγκρουση αυτοκινήτωνερχομένωναπό τηναντί θετηκατεύθυνση στο κέντροπερίπουστενούυπεραστικούδρόμου, σεστροφή— Καταμερισμόςευθύνης60%με40% —Δενθεωρήθηκεαναγκαίαηεπέμβαση τουΕφετείου. Ο εφεσείωντριτοδιάδιχος οδηγούσε το αυτοκίνητο μεαριθμό εγγραφήςZLK491 στο δρόμο Παναγιάς-Τίμηςπρος τηνΤΐμη,της Πάφου. Ο εφεσίβλητος εναγόμενος οδηγούσε το φορτηγό αυτοκίνητο με αριθμό εγγραφήςMJ547στον (οιοδρόμο με αντίθετη κατεύθυνση. Η εφεσίβλητη ενάγουσαήταν επιβάτης στο αυτοκίνητο του εφεσείοντα τριτοδιάδικου. Ο δρόμος ήταν στενός πλάτους μόνο 11ποδών μεχρησιμοποιήσιμαπαγκέτακαιστιςδύο πλευρές της ασφάλτου. Σε μιαστροφήτου δρόμου, όπου η ορατότηταπεριορίζετο σταSO πόδιαπερίπουκαιαπότιςδύο κατευθύνσεις,τα δυο αυτοκίνητα συγκρούσθηκαν. Από ταγεγονότα της υπόθεσης, που δεν ήσανουσιαστικάυπό αμφισβήτηση,προέκυπτε ότι οεφε σείων τριτοδιάδικος οδηγούσε το αυτοκίνητο του με ταχύτητα γύρω στα40 μίλια τηνώρακαι είδε το φορτηγότου εφεσίβλητου εναγόμενουότανμπήκεστηνστροφήαπόαπόσταση50ποδώνπερίπου. Ο εφεσείων χρησιμοποίησε τα φρένα του και προσπάθησε ναοδηγήσει το αυτοκίνητοτουπροςτααριστερά,αλλάδενκατόρ θωσε να αποφύγει τη σύγκρουση με τον πισινό δεξιό τροχό του φορτηγού. Οεφεσίβλητος εναγόμενοςείδε το αυτοκίνητοτουεφε σείοντα στην ίδια περίπου απόσταση και σταμάτησε οδηγώντας αριστερότερα αλλά παραμένοντας στο κέντρο περίπου του δρό μου. Μετα πιο πάνω γεγονότα το πρωτόδικο Δικαστήριο βρήκε ότι και οι δύο οδηγοί ευθύνονταν για το δυστύχημα, ο μεν εφε- 595 Φελλάςν.Στυλιανούκαιάλλου
(1992)σείωνδιότι οδηγούσε μετέτοιαταχύτητα ώστεναμηντουδίδεται η δυνατότητα να σταματήσει έγκαιρα όταν μπήκε στη κλειστή στροφή, οδεεφεσίβλητος εναγόμενος διότιδενοδήγησετο φορτη γότουεπαρκώςαριστεράστοπαγκέτοόπωςθαμπορούσε,καικα τένειμετηνευθύνησε60%γιατονεφεσείοντακαι40% γιατονεφε- 5 σίβλητο εναγόμενο.Καιοι δύοπροσέβαλαντηνκατανομή αυτή με έφεσηκαιαντέφεσηαντίστοιχα. Αποφασίσθηκεότι: Μεβάσητιςαρχέςπουδιέπουντονκαταμερισμότηςευθύνης, που είναι πρωτίστως έργο του πρωτόδικουΔικαστηρίου, δηλαδή 10 τον βαθμόυπαιτιότηταςτου κάθεοδηγούκαιτην αιτιώδησυνά φειαμεταξύτηςαμέλειαςεκάστουκαιτηςζημιάςπουπροκλήθηκε καιαποτελείτοαντικείμενοτηςδίκης,ωςεπίσηςκαιτοότιηευθύ νη επιμερίζεται κάτωαπότο πρίσματης κοινής λογικής καιτης καθημερινήςεμπειρίαςκαιότιαυτή συνεκτιμάταιόχι μικροσκοπι- 15 κά αλλά από την πλατιάγωνία του μέσου συνετού πολίτη,στην προκειμένηπερίπτωσηδενσυνέτρεχεκανέναςλόγοςγιαεπέμβαση στηναπόφασητουπρωτόδικουΔικαστηρίου. Η έφεσηκαιαντέφεσηαπορρίφθηκαν. Οεφε σείωνκαιοεφεσίβλητος-εναγόμενοςναπλη - 20 ρώσουνταέξοδατηςεφεσίβλητης-ενάγουσας. Καμμιάδιαταγήγιαέξοδαμεταξύτουεφεσείο ντακαιτονεφεσίβλητου-εναγόμενου. Υποθέσειςπουαναφέρθηκαν: Χριστοδούλουν. Γρηγορίου,
(1989)1ΑΛΛ. (Ε) 178- 25 Πολυκάρπουν.Αδάμον,
(1988)1 C.L.R.
- Έφεση και αντέφεση. Έφεση και αντέφεση κατά της απόφασηςτου Επαρχια κού Δικαστηρίου Πάφου (Ιωαννίδης, Προσ. Α.Ε.Δ.) που δόθηκε στις 2 Ιουλίου, 1988 (Αρ. Αγωγής 1758/86) με την 30 οποία ο εναγόμενος διατάχθηκεναπληρώσει στην ενάγου σα το ποσό των £1.385 και ο τριτοδιάδικος διατάχθηκε να πληρώσει στον εναγόμενο το ποσό των £831 σαν αποζη μιώσεις που υπέστησαν λόγω αυτοκινητικού δυστυχήμα τος. Στ. Στυλιανού, για τον εφεσείοντα - τριτοδιάδικο. Α. Δημητριάδης, για την εφεσίβλητη - ενάγουσα. 596 3 5 1ΑΑΔ. Φελλάςν.Στυλιανούκαιάλλου Π.Σιβιτανίδης, γιατονεφεσίβλητο - εναγόμενο. Cur. adv. vult. Α. ΛΟΙΖΟΥ Πρ.: Την απόφασητου Δικαστηρίου θα δώσειοΔικαστήςκ.Χατζητσαγγάρης. 5 ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ,Δ.: Η παρούσαέφεσηεκ μέρους τουτριτοδιαδικου στρέφεται όπως τελικάδιαμορφώθηκε, εναντίον της απόφασης του πρωτόδικου δικαστηρίου όσοναφοράτονκαταμερισμό τηςευθύνηςγιατροχαίοδυ στύχημα. Στο δυστύχημα ενέχοντο δύο αυτοκίνητα που 10 οδηγούντο απότον εφεσείοντα-τριτοδιάδικο και απότον εφεσίβλητο-εναγόμενο. Η ενάγουσα ήταν επιβάτις στο αυτοκίνητο πουοδη γούσεοεφεσείωντριτοδιάδικος μεαριθμόεγγραφήςZLK
- 15 Οεφεσίβλητος εναγόμενος καταχώρησε αντέφεσηεπί σης προσβάλλοντας τον καταμερισμό της ευθύνης εκ μέ ρουςτουπρωτόδικουδικαστηρίου. Όπωςπροκύπτει απόταγεγονότα πουφαίνονταιστην απόφασηο εναγόμενος οδηγούσε το φορτηγό αυτοκίνητο 20 MJ547 στο δρόμο Παναγίας- Τίμης προςτην Τίμηκαιο εφεσείων τριτοδιάδικος οδηγούσε το μικρό αυτοκίνητο ZLK491 απότηναντίθετηκατεύθυνση. Σεμιαστροφήτουδρόμουτοπλάτοςτουοποίουήταν μόνο 11 πόδια με χρησιμοποιήσιμα παγκέτα εκατέρωθεν 25 της ασφάλτου,ταδύο αυτοκίνητασυγκρούστηκαν στοκέ ντρο του δρόμου. Η ορατότητα στη στροφή περιορίζετο στα50πόδιαπερίπουκαιστιςδύοκατευθύνσεις. Ταγεγονότα της υπόθεσης δεν είναι ουσιαστικά υπό αμφισβήτηση. Οεναγόμενος είδετο ZLK 491 σεαπόστα30 ση50 - 60πόδιαναέρχεται μεμεγάλη ταχύτητα. Ο εναγό μενοςσταμάτησε το φορτηγότου,οδηγόνταςτοαριστερό τεραστοπαγκέττο, κρατώνταςόμως τοκέντρο τουστενού 597 ΧΤσαγγάρης,Δ. Φελλάςν.Στυλιανούκαι άλλον
(1992)δρόμου. Το άλλο αυτοκίνητο αφού χρησιμοποίησε τα φρένατουκαιάφησείχνητροχοπέδησης στην άσφαλτο26 πόδιαδεξιάκαι46πόδιααριστεράστοπαγκέττο,κτύπησε στο δεξιό πισινό τροχό του φορτηγού και εκτινάχθηκε προςταπίσωεκτός τουδρόμουσεαπόσταση12.5 πόδια. 5 Ο ίδιος οτριτοδιάδικοςστη μαρτυρίατουπαραδέχτη κεότι οδηγούσε μεταχύτητα35-40μίλιατηνώρακαιότιη στροφή ήτο κλειστή. Οτανείδε το φορτηγό σε απόσταση 50-55πόδιαχρησιμοποίησε τα φρένα του και οδήγησε το αυτοκίνητοαριστερά στοπαγκέττο,χωρίς νααποφύγειτη 10 σύγκρουση. Με βάσητα πιο πάνωγεγονότα το πρωτόδικοδικα στήριο κατένειμε την ευθύνη σε 60% εναντίον του τριτοδιάδικοκαι40% εναντίον του εναγομένου. Ηευθύνητου τριτοδιαδικου αποδόθηκε στην ταχύτητα με την οποία 15 οδηγούσε υπότις περιστάσεις σε μιακλειστήστροφήπου δεν του έδιδε τηδυνατότητανασταματήσει έγκαιρα, όταν βρέθηκε αντιμέτωπος με το φορτηγό. Ηαμέλεια τουενα γομένου αποδόθηκεστο γεγονός ότι όταν είδε τοαυτοκί νητοτουτριτοδιαδικουδενοδήγησετοφορτηγότουεπαρ- 20 κώς αριστερά στο παγκέττο όπως θα μπορούσε, παρά μόνο ελάχιστα. Οδικηγόρος τουτριτοδιαδικουβασίστηκε ουσιαστικά στη θέσηότι η ταχύτητα από μόνη της δεν αποτελεί αμέ λειακαιότιτοΔικαστήριο δενσυσχέτησεεπαρκώςτηντα- 25 χύτητατουτριτοδιαδικουμετις συνθήκες τουδυστυχήμα τος καιτηνευθύνηγι'αυτό. Ο δικηγόρος του εναγομένου εισηγήθηκε ότι οπελά της δενφέρει οποιαδήποτεευθύνηγιατησύγκρουσηαφού ηαποκλειστική αιτίατου δυστυχήματος ήτανηυπερβολι- 30 κήταχύτητακαιαπώλειαελέγχουτουτριτοδιαδικου. Εχουμε εξετάσει τους λόγους έφεσης και αντέφεσης των μερών υπό το πρίσμα των γεγονότων που προκύ πτουν απότη μαρτυρίακαιτα ευρήματατουπρωτόδικου δικαστηρίου και βρίσκουμε ότι δεν συντρέχει κανένας 35 598 1 ΑΛΛ. Φελλάςν.Στυλιανούκαιάλλον . Χ" Τσαγγάοης, Δ. λόγοςνα επέμβουμε με την απόφασητου πρωτόδικουδι καστηρίου. θεωρούμε ότιτοπρωτόδικοδικαστήριο ορθάτοποθέ τησε την ταχύτητα του τριτοδιαδικου στα πλαίσια των 5 συνθηκών της σύγκρουσης σύμφωνα μετις αρχέςπουδιέ πουντην υπαιτιότητακαιτην αιτιώδησυνάφεια. Το(ίδιο ισχύεικαιγιατην ευθύνητουεναγόμενου ηοποίαδενπι στεύουμε ότι αναιρείται απότην ευθύνη του τριτοδιαδι κου. 1Q Αναφερόμαστε στις αρχέςπουδιέπουν τονκαταμερι σμότηςευθύνης. Στην υπόθεση Κυριάκος Χριστοδούλου ν. Γρηγόρης Γρηγορίου,
(1989)1Α.Α.Δ. (Ε) 178, ο Δικαστής κ.Πικής ανέφερεταακόλουθα: 15 20 "Οκαταμερισμόςτηςευθύνης είναιπρωτίστως έργο του πρωτόδικουδικαστηρίου. Οι καθοριστικοί παρά γοντες για τονκαθορισμότης ευθύνηςείναιδύο: (α) Ηυπαιτιότητα (blameworthiness) που συναρ τάται μετην εκπλήρωση των καθηκόντων τουκάθε οδηγούγιατην ασφάλειατουάλλου, και, (β) Η αιτιώδηςσυνάφεια(causativepotency) με ταξύ της αμέλειας των δύο οδηγών και της ζημιάς που προκλήθηκε και αποτελεί το αντικείμενο της δίκης." 25 30 Ηευθύνηεπιμερίζεται κάτωαπό τοπρίσμα τηςκοι νής λογικής καιτηςκαθημερινής εμπειρίας. Οι εκατέ ρωθεν παραλείψεις συνεκτιμούνται όχι μικροσκοπικά αλλάαπό την πλατιάγωνίατουμέσουσυνετού πολίτη, όπως επεξηγείται στις υποθέσεις Charalambous ν. Kassapis
(1988)1C.L.R. 25 και Polycarpou v. Adamou
(1988)1C.L.R. 727." Στην υπόθεση Πηνελόπη Πολυκάρπου και Αλλος ν. 599 Χ" Τσαγγάρης, Α. Φελλάςν.Σ«νλιανού καιάλλον
(1992)ΠανίχοςΑδάμου,
(1988)1C.L.R. 727, σελ. 735, ο ίδιος Δικαστήςανέφερεταακόλουθα: "Ultimately apportionmentof liabilityis a matterof impression and no doubt in this, as in other areas of conflict, the impressions, of the trial Court are more 5 vivid: This coupled with our disinclination to interfere with the findings of the Court, makes us reluctant to interfere with the apportionment made by the trial Court:" Λαμβάνοντας υπόψη όλα τα δεδομένα ενώπιο του ίο πρωτόδικουδικαστηρίουσεσυσχετισμό μεταοποίαβασί στηκε ηαπόφασητουδενβρίσκουμεότιηπερίπτωση δι καιολογεί επέμβασημαςστονκαταμερισμότηςευθύνης. Η έφεσητουτριτοδιαδικουκαιηέφεσητου εναγόμενουαπορρίπτονται. Τα έξοδα της ενάγουσαςόσον αφορά την έφεση θα πληρωθούναπότονεναγόμενο,οδετριτοδιάδικοςθα συ νεισφέρει στον εναγόμενοτο 1/2τωνεξόδωναυτών, όπως θα υπολογισθούναπότονπρωτοκολλητή. Μεταξύτρίτοδιάδικου και εναγόμενου δεν θα υπάρξει διάταγμα για 2 0 έξοδα. Ηέφεσηκαιπαντέφεσηαπορρίπτο νται. Διαταγήγιαέξοδαο)ςανωτέρω. 600