(1992)29Μαίου,1992 [ΠΙΚΗΣ, ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, ΝΙΚΗΤΑΣ,Δ/οτές] ΕΛΕΝΗ Ι.ΒΡΑΧΙΜΗ ΩΣΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΡΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΤΟΥ ΑΠΟΒΙΩΣΑΝΤΟΣ ΝΙΚΟΛΑ ΣΑΣΣΟΥ, Εφεσείονσα-Ενάγουσα, ν. ΠΑΡΗ ΚΟΥΛΟΥΜΠΡΗ, Εφεσιβλήτου-Εναγομένου. (Πολιτική ΈφεσηΑρ. 7675). Δικόγραφα — Συνιστούν χοθεμέλιο της δίκης και αποτελούν το απο κλειστικό μέσο για τον προσδιορισιιό των επιδίκων Θεμάτων—Το πρωτόδικο Δικαστήριο όεν μπορεί να επεκταθεί στην επίλυση θε μάτων πον δεν περιλαμβάνονται στα επίδικα θέματα — Οποιαδή ποτε τέτοια ευρήματα του πρωτόδικου Δικαστηρίου πον βρίσκο- 5 ντα έξω από τα πλαίσια που έχουν καθορισθεί στα δικόγραφα δεν μπορεί να αποτελέσουν αντικείμενο έφεσης. 'Εφεση — Εναντίον ευρημάτων τον πρωτόδικου Δικαστηρίου πάνω σε θέματα εκτός των επίδικων θεμάτων όπως αυτά καθορίζονται στα δικόγραφα—Δεν μπορεί να ενσταθήσει. \Q Με αγωγή της ηεφεσείουσα σαν διαχειρίστρια της περιουσίας του αποβιώσαντος Νικόλα Σάσσου αξίωσε εναντίον του εφεσίβλη του την ακύρωση δωρεάς ακινήτου που είχε κάμει προς αυτόν ο αποβιώσας λίγο πριν το θάνατο του λόγω δόλου, ανεπίτρεπτης , επιρροής, απουσίας ανταλλάγματος, πλαστογραφίας, καθώς και *3 ανευθυνότητα του αποβιώσαντα για τις πράξεις του λόγω απώ λειας της πνευματικής του ισορροπίας. Με την απόφαση του το πρωτόδικο Δικαστήριο έκρινε ότι η προσαχθείσα μαρτυρία για απόδειξη των πιο πάνω ισχυρισμών ήταν εντελώς ανεπαρκήςκαι απέρριψε την αγωγή, αλλά προχώρησε και προέβη σε ευρήματα 20 πάνω σεθέματαπουδεναποτελούσαν επίδικαθέματασύμφωνα με τα δικόγραφα. Ηεφεσείουσα μετην έφεση της πρόσβαλε τηνορθό τητατων ευρημάτων αυτών. Αποφασίσθηκε ότι: Εφόσον η έφεση δεν εστρέφετο εναντίον των ευρημάτων που 25 είχαν οδηγήσει στην απόρριψητης αγωγής αλλά εναντίον εκείνων που είχαν εξετασθεί έξω απότο πλαίσιο τηςδίκης,όπωςαυτό είχε καθορισθεί από τα δικόγραφα, η έφεση έπρεπε να απορριφθεί, διότι, όπως η δίκη, έτσι και η έφεση δεν μπορεί να προεκταθεί πέρα και έξω από τα επίδικα θέματα όπως αυτάπροσδιορίζονται 30 απότηνδικογραφία. Η έφεσηαπορρίφθηκε μεέξοδα. 836 1ΑΛΛ. Βραχίμ*ν. Κονλονμπρή Υπόθεση πον αναφέρθηκε: Παπαγεωργίον ν. Κλάππα (Investments Services)Ltd, Πολιτική Έφεση 7367, απόφαση 14.1.90. 'Εφεση. 5 Έφεση από την ενάγουσα κατά της απόσχισης του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας, (Χατζητσαγγάρης, ILEA)πουδόθηκεστις 7.6.1988 (Αρ.Αγωγής6/85) μετην οποία απερρίφθη η αγωγή της ενάγουσας - εφεσείουσας ως διαχειρίστριας της περιουσίας του αποβιώσαντος Νι10 κόλα Σάσσου, με αίτημα την ακύρωση δωρεάς ακινήτου προςτονεναγόμενο -εφεσίβλητο. Α. Γεα)ργιάδης,γιατην εφεσείουσα. Γ.Κορφιώτης,γιατον εφεσίβλητο. Cur. adv. vult. 15 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ: Την απόφαση του Δικαστηρίου θα δώσει οΔικαστής Γ.Μ. Πικής. ΠΙΚΗΣ, Δ.: Υπό την ιδιότητα του προσωπικού αντι προσώπου (διαχειρίστριας) του αποβιώσαντος, Νικόλα Σάσσου,ηεφεσείουσα ενήγαγε τον ανεψιό του (τέκνο της 20 αδελφήςτου)μεαίτηματην ακύρωσηδωρεάςακινήτου σ' αυτόν στην οποία προέβη λίγο πριν το θάνατο του.Την αγωγήστοιχειοθέτησαν ισχυρισμοί για δόλο,ανεπίτρεπτη επιρροή (undue influence), απουσία ανταλλάγματος,πλα στογραφία, καθώς και ανευθυνότητα του αποβιώσαντα 25 για τις πράξεις-του λόγω απώλειας της πνευματικής του ισορροπίας. Κατάτηδίκηο τελευταίος ισχυρισμός εγκα ταλείφθηκε. Ο δόλος του εφεσίβλητου, η κατάχρηση της θέσης του έναντι του αποβιώσαντος, και ηεκμετάλλευση των αδυναμιών του, συνιστούσαν το θεμέλιο της αγωγής 30 με αίτημα την ακύρωση της δωρεάς και της μεταβίβασης μετηνοποία συνετελέσθη. Ο εφεσίβλητος (εναγόμενος) αρνήθηκε, την απαίτηση και με την υπεράσπιση του υποστήριξε ότι ο αποβιώσας 837 Πικής, Δ. Βραχίμη ν.Κουλονμπρή
(1992)είχε σώας τα φρένας και ότι ενήργησε αυτοβούλως προς εκπλήρωση των επιθυμιών του.Τοαντικείμενο τηςδωρε άςήταντο ήμισυ μερίδιο τηςκατοικίαςστην οποίαδιέμε νεοαποβιώσας. Τοάλλοήμισυ ανήκεσετρίτοπρόσωπο. Στην απόφασητουτο Πλήρες ΕπαρχιακόΔικαστήριο 5 Λευκωσίας έκρινε ότι η εφεσείουσα απέτυχενααποδείξει οποιοδήποτε από τους ισχυρισμούς που συνέθεταν την απαίτησηγιαακύρωσητηςδωρεάς.Υπό τοφωςαυτήςτης διαπίστωσης που ήταν ουσιαστικά αναπόφευκτη,κάτω απόόποιοπρίσμακαιανκρινότανη μαρτυρία,τοπρωτό- ^ δικό δικαστήριο να απορρίψει την αγωγή.Το δικαστήριο όμως δεν το έπραξε και προχώρησε στην εξέτασηδιαζευ κτικών ισχυρισμών γιατην ακύρωση της δωρεάςπουδεν είχαν έρεισμα στη δικογραφία και συνιστούσαν εκτροπή από τα επίδικα θέματα. Η μαρτυρία αποκάλυψε ότι η 15 δωρεά συνετελέσθη μέσο ειδικού πληρεξουσίου με το οποίο ο αποβιώσας εξουσιοδότησε τον εφεσίβλητο να προβεί στημεταβίβασητουσυμφέροντος τουστηνακίνητη ιδιοκτησία (του μεριδίου του) ".... διάδωρεάς,καιμετην επιφύλαξιν όπως διαμένω, καρπούμαι, και μεταχειρίζο- 20 μαι το εν λόγω ακίνητον εφόρου ζωής". Ηεπιφύλαξητης επικαρπίαςυπέρτου εφεσείοντα δενκατέστηδυνατή κατά τη μεταβίβαση,παρά τηνπροσπάθειατου εφεσίβλητου να συμμορφωθεί καιμε εκείνο τονόροτηςεντολής, λόγω νο μικούκωλύματος καισυγκεκριμένα τηςαδυναμίαςεπιφύ- 25 λαξης τουδικαιώματοςεπικαρπίας,πουεπεκτείνεται στο σύνολο της ιδιοκτησίας, υπέρ ιδιοκτήτη μόνο μέρους της περιουσίας. Για την εγγραφήτου δικαιώματος ήταναπα ραίτητηκαιη συγκατάθεσητουσυνιδιοκτήτη. Ανεξάρτητα από το βάθροτης αγωγής,το πρωτόδικο 30 δικαστήριο επεξέτεινε τη διαδικασία και συμπεριέλαβε στα επίδικα θέματα την υπόσταση της μεταβίβασης με αναφοράστις πράξειςτουεφεσίβλητου ωςαντιπροσώπου τουαποβιώσαντοςγιατηνεκπλήρωσητηςεντολής πουπε ριεχόταν στο ειδικό πληρεξούσιο. Τοδικαστήριοκατέληξε 35 ότι η μη εγγραφή της επικαρπίας δεν είχε οποιεσδήποτε επιπτώσεις στην εγκυρότητα της δωρεάς μεταξύ άλλων και για το λόγοότι ηπαρέκκλιση,ανμπορεί να χαρακτη ριστεί παρέκκλιση, γνωστοποιήθηκε στον εντολέα (τον αποβιώσαντα) οοποίος ενέκρινε τις πράξειςτουαντιπρο- 40 838 1ΑΛΛ. Βραχίμη ν. Κουλουμπρή' Πιχής,Δ. σώπου. Κατάτηνακρόασητηςέφεσης υποδείξαμε στοδικηγό ρο της εφεσείουσας ότι η διαζευκτική βάση πάνω στην οποία εδράζεται η απόφαση δεν ευρίσκει έρεισμα στην 5 απαίτηση και συνεπώς δεν μπορούσε νααποτελέσει αντι κείμενο της δίκης. Σε απάντησηυπέδειξε ότι στην παρά γραφο6και7τηςτροποποιημένης απαίτησηςγίνεταιανα φορά στο γεγονός ότι ο εφεσίβλητος δεν εκπλήρωσε τους όρους του πληρεξουσίου λόγω παράλειψης εγγραφής της 10 επικαρπίας. Ο ισχυρισμός αυτός, όπως διατυπώνεται στην απαίτηση, συναρτάται άμεσα και αποκλειστικά με την στοιχειοθέτηση του ισχυριζόμενου δόλου και απου σίαςανταλλάγματος. Πουθενάστην απαίτηση δε στοιχειο θετείται λόγος για την ακύρωση της δωρεάς λόγωπαρέκ15 κλίσης του εφεσίβλητου από τους όρους της εντολής ως αντιπροσώπου.Αυτόσυνάγεται τόσο απότο περιεχόμενο του κειμένου της έκθεσης απαιτήσεως όσο και απότησύ νοψη των λόγων γιατους οποίους επιδιωκόταν η ακύρω ση, όπως καθορίζονται στο προοίμιο της θεραπείας για 20 ακύρωσητηςμεταβίβασης. Ηδικογραφίασυνιστά τοθεμέλιοτηςδίκηςκαιαποτε λεί το αποκλειστικό μέσογια τον προσδιορισμό των επι δίκων θεμάτων. Η σημασία των εγγράφωνπροτάσεωνσυ νοψίζεται στο απόσπασμα που ακολουθεί από την 25 απόφαση Παπαγεωργίονν. Λούη Κλάτυια (Investments Services Ltd) (Πολιτική Έφεση 7367, αποφασίστηκε στις 14/1/90 και θα δημοσιευτεί στους τόμους
(1990)1 Α.Α.Δ.):C 30 35 "Οι αρχές του δικονομικού δικαίου περιορίζουν τα επίδικα θέματα σε εκείνα τα οποία προσδιορίζονται από τη δικογραφία* δηλαδή την απαίτηση/τηνυπερά σπιση και την απάντηση όπου υπάρχει. Ο επακριβής προσδιορισμός των επιδίκων θεμάτων συναρτάται άμεσα με το αντιπαραθετικόσύστημα δίκης πουισχύει στο δικαακό μας σύστημα και απόρροια της φυσικής δικαιοσύνης που επιβάλλει τηδιασφάλιση τουδικαιώ ματος διαδίκου για ουσιαστική ευκαιρία απάντησης στις θέσειςκαι ισχυρισμούς τουαντιδίκουτου. Ηδίκη δρομολογείται, όπως επιγραμματικά ανάφερε ο τότε 839 Πιχής,Δ. Βραχίμη ν.Κουλουμπρή
(1992)Πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου κ. Βασιλειάδης στην υπόθεση Homeros Th. CourtisandOthers v. Panos K. Iasonides
(1970)1 C.L.R., 180, (βλέπε επίσης Christakis Loucaides v. CD. HayandSons Ltd
(1971)1 C.L.R., 134) κατά μήκος των γραμμών πουοριοθετεί η 5 δικογραφία και ηδίκηδιατρέχει την ίδιαπορείαόπως καιτοτραίνοκατά μήκοςτων προκαθορισμένων γραμ μώντηςδιαδρομής." Έχουμε διαπιστώσει ότι τοπρωτόδικοδικαστήριοδεν περιορίστηκε στην επίλυση των επιδίκων θεμάτων αλλά ίο επεκτάθηκε στην εξέταση καιάλλων θεμάτων κατ' αντίθε ση προς τους δικονομικούς κανόνες που αναφέραμε.Η έφεση δεν στρέφεται εναντίον των ευρημάτων πουκατέ στησαν την αγωγήανεδαφική αλλά εκείνων πουεξετάστη καν έξω απότο πλαίσιο της δίκης. 'Οπως και ηδίκηέτσι 15 και ηέφεση δεν μπορεί ναπροεκταθεί πέρανκαιέξωαπό ταεπίδικαθέματαόπωςπροσδιορίζονται απότηδικογρα φία.Αναπόφευκτα η έφεσηπρέπει νααπορριφθεί. Στην άσκηση της δευτεροβάθμιας δικαιοδοσίαςτου το Εφετείο έχει μεταξύ άλλων εξουσία "....to drawinferences 20 of fact andtogiveany judgmentandmakeany orderwhich oughttohavebeen made,andtomakesuchfurther orother order asthecasemay require." (Ord.35R.8). Σεελληνικήμετάφραση:".... νασυνάγει συμπεράσματα γεγονότων και να εκδίδει οποιαδήποτεαπόφασηήνα εκ- 25 δίδει οποιαδήποτε διαταγήηοποία έπρεπε να είχε δοθεί, καινα προβεί στην έκδοση οποιασδήποτε άλληςδιαταγής τηνοποίαεπιβάλλει ηυπόθεση."(Δ.35 Θ.8) Στην προκείμενη περίπτωση διαπιστώνουμε ότι η αγωγή έπρεπε να είχε απορριφθεί λόγω αποτυχίας της 30 ενάγουσας να αποδείξει την υπόθεση που στοιχειοθέτησε στην έκθεση απαιτήσεως. Εφόσο δεν έχει καταδειχθεί λόγος που να δικαιολογεί την επέμβαση μας μ' εκείνατα ευρήματααναπόφευκταηέφεσηπρέπεινααπορριφθεί. Ηέφεσηαπορρίπτεταιμεέξοδα. 840