(1992)29Ιουνίου,1992 [ΠΙΚΗΣ,ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, ΧΡΥΣΟΠΌΜΗΣ,Δ/σιές] ΣΤΕΛΙΟΣ ΜΙΛΤΙΑΔΟΥΣ, Εφεσείων, ν. ΣΤΕΛΙΟΥ ΚΑΪΑΦΑ, Εφεσίβλητου, ν. ΑΝΤΩΝΗ ΜΑΥΡΟΥΔΗ, Τριτοδιαδίχον. (Πολιτική ΈφεσηΑρ. 8110). Αμέλεια — Τροχαίο ατύχημα — Σύγκρουση φορτηγού σε αυτοκινητό δρομο με το πίσω μέρος οχήματος πον το είχε προσπεράσει και μετά σταμάτησε πίσω από άλλα οχήματα πον είχαν ακινητοποιη θεί — Ευρήματα πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι η σύγκρουση οφει λόταν στην υπερβολική ταχύτητα τον φορτηγού — Κρίθηκαν 5 ορθά από το Εφετείο. Απόδειξη — Αρχή res ipsaloquitur — Περιστάσεις νπό τις οποίες εφαρμόζεται σε τροχαία ατυχήματα. Ο εφεσείων εργοδοτείτο από το εφεσίβλητο σαν οδηγός φορ τηγού αυτοκινήτου. Στις 14.10.83, ενώ ο εφεσείων οδηγούσε το 10 φορτηγό αυτοκίνητο τουεφεσίβλητου στον αυτοκινητόδρομο Λευκωσίας-Λεμεσού, συγκρούσθηκε με το πίσω μέρος οχήματος που οδηγούσε ο τριτοδιάδικος,το οποίο είχε προσπεράσει κανονικά το φορτηγό του εφεσείοντα, αλλά μ£τά είχε αναγκασθεί νασταμα τήσει πίσω από αλλά οχήματα που ήσαν ακινητοποιημένα μέσα 15 στο δρόμο.Το πρωτόδικο Δικαστήριο, αφού αξιολόγησε τηνμαρ τυρία τόσο των μαρτύρων για τα πραγματικάγεγονότα όσο και ειδικών μαρτύρων που είχαν παρουσιασθεί ενώπιον του δικαστη ρίου,βρήκε ότι το δυστύχημα οφείλετο στην υπερβολική ταχύτητα με την οποία οδηγούσε ο εφεσείων, και απέρριψε ισχυρισμό του 2 0 εφεσείοντα ότι τα φρένα του φορτηγού ήσαν ελαττωματικά. Πε ραιτέρω βρήκε ότι πράγματι το φορτηγό ήταν υπερφορτωμένο αλλά ηυπερφόρτωση αυτήδεν συνέβαλε στο δυστύχημα,ούτε είχε αιτιώδη συνάφεια με αυτό. Σαν αποτέλεσμα απέρριψε τηναγωγή, αφού έκρινε ότι ο εφεσείων ήταν αποκλειστικά υπεύθυνος για το 25 δυστύχημα. Απέρριψε επίσης ισχυρισμό του εφεσείοντα ότι έπρε- 964 1 ΑΛΛ, Μιλτιά&ους ν. Καϊάφα και άλλον πε να εφαρμοσθεί στην υπόθεση ηαρχήτουres ipsa loquitur. Αποφασίσθηκε ότι: 5 ~ ι υ (α) Κάτω απόοποιοδήποτε πρίσμα και αν εκρίνετο ημαρτυ ρία που είχε γίνει αποδεκτή, το αναπόδραστο συμπέρασμα ήταν ότι ορθά το πρωτόδικο Δικαστήριο είχε κρίνει ότι ηαιτίατουδυ στυχήματος ήτανηυπερβολική ταχύτηταμε την οποία οδηγούσε ο εφεσείων και όχι οποιαδήποτεάλλη αιτία. (β) Σε υποθέσεις τροχαίων ατυχημάτων σπάνια μπορεί ο ενάγων να επικαλεσθεί την αρχή res ipsa loquitur, και μόνο σε περιπτώσεις όπου τα ευρήματα του Δικαστηρίου αναφορικάμε το δυ στύχημα δεν συμβιβάζονται με τηύπαρξηαμέλειας εκ μέρους του ενάγοντα. Η έφεση απορρίφθηκε με έξοδα. Υπόθεση πον αναφέρθηκε: 15 Sawides v. Messaritis
(1985)1C.L.R.261, Έφεση. Έφεση από τον ενάγοντα κατά της απόφασης του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας(Λαούτας, Ε.Δ.) που δόθηκε στις 30.3.1990 (Αρ. Αγωγής 4280/94) με την οποία 20 απερρίφθη η αγωγή του ενάγοντα ο οποίος βρέθηκε απο κλειστικά υπεύθυνος γιατοοδικό δυστύχημα πουτουεπεσυνέβη. Π.Βράχας, γιατον εφεσείοντα. Π.Κακόπιερος,γιατον εφεσίβλητο. 25 Cur.adv.vult. ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ: Την απόφαση του Δικαστηρίου θα δώσειοΔικαστής Γ. Μ. Πικής. ΠΙΚΗΣ, Δ. : Ο εφεσείων εργοδοτείτο από τον εφεσί βλητο ως οδηγός φορτηγού αυτοκινήτου. Στις 14/10/83 ο 30 εφεσείων, ενώ οδηγούσε το φορτηγό που του ανέθεσε ο εφεσίβλητος στα πλαίσια της υπηρεσίας του, ενεπλάκη σε οδικό δυστύχημα. Κατάτον κρίσιμο χρόνο μετέφερε φορ965 Πικής,Δ. Μιλτιά&ουςν.Καϊάφα καιάλλον
(1992)τίο τούβλων απότηΛευκωσία για παράδοσηστηΛεμεσό καιΠάφο.Τοδυστύχημα επεσυνέβησεκατηφορικό σημείο του αυτοκινητόδρομου Λευκωσίας - Λεμεσούστην περιο χήΚακορατζιάς.Ως αποτέλεσμα τουδυστυχήματοςοεφε σείων τραυματίστηκε σοβαρά και υπέστη σοβαρές απώ-5 λείες. Κατά τη δίκη, η ζημία του, με συμφωνία των διαδίκων,καθορίστηκε σε£15.000γενικές,και£5.000ειδι κές αποζημιώσεις. Ο εφεσείων απέδωσε το δυστύχημα στην αμέλειακαιπαράλειψηεκπλήρωσης θέσμιουκαθήκο ντος του εργοδότη τουπουπροέκυψαν (όπως αναφέρεται 10 στις λεπτομέρειες), από:(α)ταελαττωματικάφρένατουφορτηγού, και (β)τηνυπερφόρτωσητου. Ηαπαίτησηγιαζημίαδεσυναρτάταιευθέως μετηνπα ράλειψη εκπλήρωσης του καθήκοντος του εργοδότη προς 15 εργοδοτούμενό του.Παράτην αοριστία στη στοιχειοθέτη ση του αγώγιμου δικαιώματος,το πρωτόδικο Δικαστήριο εξέτασε την απαίτηση καιυπότο πρίσμα των υποχρεώσε ωντουεργοδότη προςεργοδοτούμενό που,συνοπτικά,συγκειται στο καθήκονγιατηλήψη προστατευτικών μέτρων 2 0 έναντι κινδύνων που, κατά λογική πρόβλεψη, μπορεί να εκδηλωθούν ήναπροκύψουν κατάτην εκτέλεση τηςεργα σίας. Μεειδοποίηση τριτοδιαδίκου,τηνοποίαεξέδωσεοερ γοδότης (εφεσίβλητος-εναγόμενος) στα πλαίσια της πρω- " τόδικης διαδικασίας,ο τελευταίος αξίωσε απότον οδηγό του οχήματος με το οποίοσυγκρούστηκε το φορτηγόπου οδηγούσε ο εφεσείων, συνεισφορά ή εξασφάλιση για οποιαδήποτε ζημία ήθελεκληθεί να καταβάλει στον εφε σείοντα, αποδίδονταςτοδυστύχημα αποκλειστικά ήμερί- 30 κώςσεαμέλειατουτριτοδιαδίκου.Η διαδικασίαεναντίον του τριτοδιαδίκου εγκαταλείφθηκε, όπως διαπιστώνει το πρωτόδικοΔικαστήριο, κατάτην εξέλιξητης δίκης,μετη συγκατάθεση, όπως σημειώνεται, και του εφεσείοντα. Σε ερώτηση του Δικαστηρίου κατάτην ακρόαση της έφεσης, 35 αποκαλύφθηκε ότι ο εφεσείων ήγειρε ξεχωριστή αγωγή 966 1 ΑΛΛ. Μιλτια6ονς ν. Καϊάφα καιάλλον Πικής,Λ. εναντίον του τριτοδιαδίκου, η οποία συμβιβάστηκε και αποσύρθηκε σε κάποιο στάδιο της διαδικασίας,χωρίς να είναιγνωστές όλεςοι λεπτομέρειες γιατηνκατάληξη εκεί νης της αγωγής. Ό,τι μας αναφέρθηκε είναι ότι ο τριτο5 διάδικοςκατέβαλεποσό£6.000,00στον εφεσείοντα,διαπί στωσηπουθαμπορούσε ναοδηγήσει εξαντικειμένου στον περιορισμό των διεκδικήσεων του εφεσείοντα για αποζη μιώσεις εναντίοντουεφεσίβλητου, υπότοφωςτωνδιατά ξεων της επιφύλαξης (β)τουάρθρου 11του Κεφ. 148. Το 10 θέμα δε θαμαςαπασχολήσει δεδομένου ότι δεν εγείρεται στην έφεση,ούτε είναιγνωστές οι συνθήκες κάτωαπότις οποίεςκαταβλήθηκετοποσότων£6.000,00. Το πρωτόδικο Δικαστήριο διαπίστωσε ότι ο εφεσείων δενείχεπροσάξει μαρτυρίαη οποίανατεκμηριώνει ότιτα 15 φρένα του φορτηγού ήταν ελαττωματικά. Ο κανόνας res ipsa loquitur, τον οποίο είχε επικαλεσθεί στην Έκθεση Απαιτήσεως, δε μπορούσε νατύχει εφαρμογήςγιαπλήρω ση του κενού, ενόψει του γεγονότος ότι η σύγκρουση σε οδικόδυστύχημα δενυποδηλώνει αφεαυτήςελάττωμα στο 20 σύστημα τροχοπέδησης. Όπωςεπισημαίνεται στη Sawides v.Messaritis
(1985)1C.L.R. 261,οενάγων μπορεί ναεπι καλεσθεί τηναρχή res ipsaloquitur (πουσπάνιαμπορείνα τύχει εφαρμογήςσεοδικόδυστύχημα),μόνοόπουταευρή ματα του δικαστηρίου, αναφορικά με το δυστύχημα, δε 25 συμβιβάζονται με την ύπαρξη αμέλειας εκ μέρους του (ενάγοντα). Το πρωτόδικο Δικαστήριο έκρινε ότι πράγματι το όχημαμετέφερε φορτίο μεγαλύτερο του επιτρεπτού, κατέ ληξεόμως, μετάαπόσυνεκτίμηση τηςενώπιον τουμαρτυ30 ρίας,ότι ηυπερφόρτωση δεν επέδρασε στην επέλευση της σύγκρουσης ή,ακριβέστερα,ότι δεναποδείχθηκεαιτιώδης σχέση μεταξύ της υπερφόρτωσης του φορτηγού, για την οποία υπεύθυνος ήταν ο εργοδότης, και του δυστυχήμα τος.Ταγεγονότα πουπεριέβαλλαν τησύγκρουση τωνδυο 35 οχημάτων,όπως διαπιστώθηκαναπότο πρωτόδικοΔικα στήριο,ήτανταεξής: Ο τριτοδιαδικος προσπέρασε και προπορεύθηκε του 967 Πικής, Δ. Μιλτιά&ουςν.Καϊάφα χαιάλλου
(1992)οχήματος του εφεσείοντα σε κατηφορικό σημείο τουδρό μου χωρίς να δημιουργήσει οποιοδήποτε κίνδυνο. Σεσύ ντομο χρονικό διάστημαοτριτοδιάδικοςαναγκάστηκενα σταματήσει ενόψει της ακινητοποίησης προπορευόμενων αυτοκινήτων.Όπωςκατέθεσε,καιέγινεπιστευτός,σταμά- 5 τησετο όχηματου όσο πιο ομαλά μπορούσε γιανα δώσει στον εφεσείοντα, τηνπορείατουοποίουπαρακολουθούσε από το καθρεφτάκι πισινής θέας, τη μεγαλύτερη δυνατή ευχέρεια να σταματήσει ανώδυνα. Ο σκοπός δεν επιτεύ χθηκε. Το όχημα του εφεσείοντα προσέκρουσε στο πίσω 10 μέρος του αυτοκινήτου του και σφηνώθηκε σ' αυτό, προ καλώντας κακώσεις στον εφεσείοντα. 'Οταν αποσυνέδεσαν ταδυο οχήματα,μεπρόσθιακίνηση του αυτοκινήτου τουτριτοδιαδίκου,τοφορτηγότουεφεσείοντα παρεξέκλινε του δρόμου, προκαλώντας πρόσθετες κακώσεις στον 15 εφεσείοντα. Πραγματογνώμων ο οποίος ανέλυσε τα στοιχεία του δυστυχήματος και έκαμεδοκιμές μεπαρόμοιο φορτηγό μ' εκείνο του εφεσείοντα στη σκηνή του δυστυχήματος, απέ δωσετηναποτυχίατουεφεσείοντα ναελέγξεικαιακίνητο- 20 ποιήσει το φορτηγό, στην υπερβολική ταχύτητα με την οποίαόδευε. Στοίδιοσυμπέρασμα συγκλίνεικαιη μαρτυ ρία δυο άλλων μαρτύρων, πεπειραμένων οδηγών φορτη γών. Το πρωτόδικο Δικαστήριο αποδέχθηκε ως αξιόπιστη 25 τη μαρτυρία του τριτοδιαδίκου που κατέθεσε ως μάρτυ ραςγια τις συνθήκες κάτωαπότις οποίες έγινετοδυστύ χημα, καθώς και τη μαρτυρία του ειδικού και των δυο άλλων οδηγών για τις προϋποθέσεις ασφαλούς οδήγησης του φορτηγού του εφεσείοντα οι οποίες δε μεταβλήθηκαν 30 ουσιωδώς λόγω της υπερφόρτωσης. Με τα ευρήματατου Δικαστηρίου αποσυνδέθηκε ηυπερφόρτωση απότα γενε σιουργά αίτιατουδυστυχήματος. Ο δικηγόρος του εφεσείοντα προσπάθησε να μαςπεί σει ότι τα ευρήματα του Δικαστηρίου, ιδιαίτερα όσον 35 αφορά την αξιοπιστία και ορθότητα της μαρτυρίας του πραγματογνώμονα και τριτοδιαδίκου, είναι αντινομικά 968 1 ΑΛΛ. Μιλτιά&ουςν. Καϊάφα *αι άλλου Πιχης, Δ. προς άλλημαρτυρία και,εν πάση περιπτώσει, ότι δενπα ρέχουν βάση για την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων. Εξετάσαμε τη μαρτυρία με πολλήπροσοχή και δε συμφω νούμε με την εισήγηση. Κάτω από οποιοδήποτε πρίσμα 5 και αν κριθεί η μαρτυρία που έγινε αποδεκτή,το αναπό δραστο συμπέρασμα είναι ότι η ταχύτητα με την οποία οδηγούσε ο εφεσείων, δεν του επέτρεπε να ασκεί τον επι βαλλόμενο έλεγχο στην κίνηση του αυτοκινήτου ώστε να είναισε θέση νααντιδράσε προβλεπτούς κινδύνους. 10 Υπό το φως αυτής της πραγματικότητας δεν είναι απαραίτητη ηεξέταση των επιπτώσεων απότην υπερφόρ τωση αυτοκινήτου, και ιδιαίτερα, κατά πόσο παραβίαση του Κανονισμού 50 του περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Κανονισμών του 1973 (Κ.Δ.Π. 15 159/73) που απαγορεύει την υπερφόρτωση, καθιστά τους παραβάτες,καισυνεργούς τους,υπόλογους, εκτός απότις ποινικές κυρώσεις που προβλέπονται από τους κανονι σμούς, και αστικά υπόλογους, με την παροχή αγώγιμου δικαιώματος σε πρόσωπα στα οποία προκαλείται ζημία 20 από την παράβαση* και αν υφίσταται αγώγιμο δικαίωμα, κατά πόσο αυτόεπενεργεί καιυπέρτων παραβατών,όπως ο οδηγός του αυτοκινήτου, έναντι των συνεργών τους στην παράβαση,όπωςο εργοδότης. Η έφεσηαπορρίπτεται με έξοδα. 969