ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΔΟΘΗΚΑΝΑΠΟΤΟ ΑΝΩΤΑΤΟΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΤ1 ΕΦΕΣΗ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΑΝΩΤΑΤΟΥΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ Μέρος2(ΠοινικέςΥποθέσεις) 8 Ιανουαρίου, 1992 [ΠΙΚΗΣ,ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ, ΚΩΝΣΤΑΚΠΝΙΔΗΣ, Δ/σχές] ΝΤΖΙΑΝ ΝΕΤΖΙΗΠ, Εφεσείων, ν. ΤΗΣ~ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Εφεσίβλητων. (Ποινική ΈφεσηΑρ.5552.) Απειλή βιαιοπραγίας κατά παράβαση του άρθρον 91 (γ)τον Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154 — Ηαπειλή πρέπει να έχειπραγματικό έρεισμα και να δημιονργεί εξ αντικειμένου τη δυνατότητα εκφοβισμού προς τον σκοπό αποτροπής εκτέλεσηςκαθήκοντος. 5 Ανησυχία κατά παράβαση των άρθρων95και20 τον Ποινικού Κώδι κα Κεφ 154 1 Νετζιήπ ν.Αστυνομίας
(1992)Απόδειξη —Ευρήματα γεγονότων —Απουσία ευρήματος ως προς ποια από τις συγκρουόμενες μαρτυρίες των δύο κριθέντων ως αξιόπιστων μαρτύρων ανταποκρίνετο στην αλήθεια — Ποιες οι επιπτώσεις. Απόδειξη —Αξιοπιστία μαρτύρων καί προσδιορισμός γεγονότων αναφορικά με την κατηγορία — Αποτελεί αποκλειστική ευθύνη του εκδικάζοντος δικαστηρίου. Ποινή — Συντρέχουσες ποινές φυλάκισης τριών και ενόςμηνόςαντί στοιχα — Ακύρωση τηςποινής από το Εφετείο στην πρώτη κατη γορία—Αντικατάσταση τηςποινής με διάταγμα για κατάθεση εγγύησης για ποσό ΛΚ250.- για ένα χρόνο τήρησης της τάξης στη δεύτερη κατηγορία. 5 .^ Γραφείο παραπόνων Αστυνομίας —Κατά πόσο αποτελεί δημόσιο χώρο στην έννοια του άρθρου 4 του Ποινικού Κώδικα Κεφ.
- Ο κατηγορούμενος και ωρισμένοι άλλοι Τουρκοκύπριοι μετέ βησαν στα γραφεία της Κ.Υ.Π. στη Λεμεσό να διαμαρτυρηθούν 15 όταν θορυβήθηκαν απόφήμες που έφεραν την Αστυνομία ναθεω ρεί σαν υπαίτιους Τουρκοκυπρίους για βομβιστική ενέργεια ενα ντίον Τράπεζας στηΛεμεσό. Λόγοι έφεσης κατά τηςκαταδίκηςστην 1ηκατηγορία.
- Τα ευρήματα που την στοιχειοθετούσαν ήταν ασυμβίβαστα με τημαρτυρία μάρτυραπουκρίθηκε αξιόπιστος. 20
- Ηαπειλή ήτανκενήπεριεχομένου (idle threat) χωρίς τονχα ρακτήρα εκφοβισμού που προνοεί το άρθρο 91 (γ)για θεμε λίωσητουαδικήματος. Ο μόνος λόγος έφεσης κατά της καταδίκης στη 2η κατηγορία 25 ήταν ότι το γραφείο παραπόνων της Αστυνομίας όπου έλαβε χώραν η ανησυχία δεν αποτελούσε δημόσιο χώρο βάσει του άρ θρου4του Κεφ.
- Το Ανώτατο Δικαστήριο επέτρεψε την έφεση και απεφάνθηκε ότι: 30
- Στοιχειοθέτηση της κατηγορίας με αναφορά και στις δύο μαρτυρίες πουκρίθηκαναξιόπιστες είναι αδύνατη.
- Ηαπουσία ευρήματος ως προς ποιαμαρτυρίαανταποκρίνε ται στην αλήθειακαθιστάαβέβαιητην ετυμηγορία τουΔικα στηρίου.
- Όπου διαπιστώνεται σύγκρουση μεταξύ μαρτυρίας μαρτύ ρων που κρίνονται αξιόπιστοι, ηκρίση για ταπραγματικά γεγονότα ανάγεταιστο Δικαστήριο. 2 35 2 Α.Α.Δ. Νετζιήπν. Αστυνομίας
- Το γραφείο παραπόνωντης Αστυνομίας αποτελεί δημόσιο χώροστην έννοιατουάρθρου4του Κεφ.
- 5 10
- Οεφεσείων αθωώνεταικαιαπαλλάσσεταιστην πρώτηκατη γορία. Η ποινήστηδεύτερηκατηγορίαπαραμερίζεταιδεδομένου ότι είναι συνυφασμένη με την ποινή της πρώτης κα τηγορίας και ο καθορισμός της έγινε μέσα στο πλαίσιο της γενικής εκτίμησης των συναφών αδικημάτων για ταοποία κρίθηκεένοχος ο εφεσείων,καιαντικαθίσταται μεδιάταγμα για τηνκατάθεσηεγγύησηςγια ποσόΛΚ250.-γιαέναχρόνο τήρησηςτηςτάξης. Ηέφεση επιτρέπεται. Υποθέσεις που αναφέρθηκαν: Georghiou v.Republic
(1984)2 C.L.R. 65- 15 Kallenos v.Police
(1969)2 C.L.R. 210. Έφεση εναντίον Καταδίκηςκαι Ποινής. Έφεση εναντίον της καταδίκηςκαι της ποινής από τον Ντζιάν Νετζιήπ ο οποίος βρέθηκε ένοχος στις 25.11.91 από το Επαρχιακό Δικαστήριο Λεμεσού (Αριθμός Ποινι20 κ ι Ίζ Υπόθεσης 1989/91) στην κατηγορία 1) της απειλής βιαιοπραγίας κατά παράβασητου άρθρου 91 (γ) του Ποι νικού Κώδικα,Κεφ. 154 και2) της Ανησυχίας κατάπαρά βαση των άρθρων 95 και 20 του Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154, και καταδικάστηκε από Μιχαηλίδη Α.Ε.Δ. σε συντρέ2 * χουσες ποινές φυλάκισης 3μηνών και 1μηνός αντίστοιχα. Π. Παύλου, γιατον εφεσείοντα. Μ. Μαλαχτον -Παμπαλλή (κα),Δικηγόρος της Δημο κρατίας,γιατους εφεσίβλητους. ™ Cur. adv. wit. Την απόφασητου Δικαστηρίου θα δώσει ο Δικαστής Γ. Μ.Πικής- 3 5 ΠΙΚΗΣ, Δ.: Ο εφεσείων και ορισμένοι άλλοι Τουρκο κύπριοι, που διαμένουν στη Λεμεσό, θορυβήθηκαν από φήμες που έφεραν την Αστυνομία να αποδίδει σε Τουρκο3 Πιχής,Δ. Νετζιήπν.Αστυνομίας
(1992)κυπρίουςβομβιστική ενέργεια στηΛάρνακασεβάροςτρά πεζας κατά τηδιάρκειατουπολέμου στον Αραβικό(Περ σικό)Κόλπο. Μαζίμετοναδελφότου,τον συγκατηγορούμενό του στο Επαρχιακό Δικαστήριο, και τρεις άλλους Τουρκοκυπρίους, επισκέφθηκαν τα γραφεία της Κ.Υ.Π. στην Αστυνομική ΔιεύθυνσηΛεμεσούγια να διαμαρτυρη θούν. Όπωςδιαπίστωσε το πρωτόδικο δικαστήριο οεφε σείωνδιατύπωσετηδιαμαρτυρίατουμετρόποέντονοκαι προκλητικό χρησιμοποιώντας απρεπήγλώσσα. Κατάτην προβολή της διαμαρτυρίας δημιουργήθηκε επεισόδιο το οποίο οδήγησε στην πρόσαψη δύο κατηγοριών σε βάρος του εφεσείοντα για τις οποίες κρίθηκε ένοχος από το ΕπαρχιακόΔικαστήριο: (α)Απειλήβιαιοπραγίαςκατάπαράβασητου άρθρου 91 (γ)τουΠοινικούΚώδικα, και (β)Ανησυχία κατάπαράβασητου άρθρου 95 τουΠοι νικούΚώδικα. Την πρώτηκατηγορία στοιχειοθέτησε,σύμφωνα με το κατηγορητήριο, η εκστόμησητης πιο κάτω απειλής προς τον παραπονούμενο (Η. Ηροδότου),Λοχία της Αστυνο μίας: "Προσέξετε τζιαί ανπιάσετε κανένα Τουρκοκύπριο εγώ εν να σας καθαρίσω".Το αδίκηματης ανησυχίαςείχε ως αντικείμενο τη συμπεριφορά του εφεσείοντα (θορυβώ δη και προκλητική) στο δεύτερο στάδιο του επεισοδίου που έλαβε χώρα στο δωμάτιο παραπόνων της Αστυνο μίας. Τοδικαστήριο απάλλαξετον εφεσείοντα απότρίτη κα τηγορία για επίθεση εναντίον αστυνομικού οργάνουεξαι τίας του χάσματος μεταξύτης μαρτυρίαςτουπαραπονουμένου, (αστυνομικού Ν. Κυριάκου), και της μαρτυρίας άλλου μάρτυρα της Κατηγορίας. Εκτός από τους δύο αστυνομικούς οι οποίοι κατέθεσαν,των οποίων η αξιοπι στία έγινε δεκτή απότο πρωτόδικο δικαστήριο, κατέθεσε και τρίτος μάρτυρας κατηγορίας, ένας από τα μέλητης ομάδας των διαμαρτυρόμενων Τουρκοκυπρίων, ο Ν. Πακτιάν του οποίου ηαξιοπιστία,όπως προκύπτει απότην 4 2AJLA. Νετζιήπ ν. Αστυνομίας Πικής, Δ. απόφαση,επίσης έγινεδεκτή. Η καταδίκηστην πρώτηκατηγορία προσβάλλεται για δύο,ουσιαστικά, λόγους: 5 0 5 (α)Επειδήταευρήματαπουτηστοιχειοθετούν δεσυμβιβάζονταιμετη μαρτυρίατουΝ. Πακτιάν, και (β)Επειδήηαπειλή,έστω καιανγίνει δεκτό ότι έγινε, ήταν κενή περιεχομένου (idle threat), γεγονός που της αποστερούσε τον εκφοβιστικό χαρακτήραπου απαιτείται από το άρθρο 91 (γ) για τηθεμελίωση του αδικήματος. Γιατην απόδειξητηςπρώτηςκατηγορίαςκατάθεσανο παραπονούμενος Ηροδότου, ο οποίος ισχυρίστηκε ότι ο εφεσείων τον απείλησε ότι αν συλλάβουν οποιοδήποτε Τουρκοκύπριο "εγώενανσαςκαθαρίσω", καιοΝιαζί Πα κτιάν οοποίος κατάθεσεότι η φράση πουχρησιμοποιήθη κε ήταν "θα καθαρίσουμε την αστυνομία", με την οποία, όπως ο μάρτυρας επεξήγησε, ο εφεσείων και οι συνοδοί του εννοούσαν "θακαθαρίσουμε την υπόθεση".Νωρίτερα στην κατάθεση του ο Πακτιάνείπε ότι τα όσα ελέχθησαν από τον εφεσείοντα δεν είχαν απειλητικό χαρακτήρα, αλλά μορφή διαμαρτυρίας, λέγοντας ότι θα κατάγγελλε την υπόθεση στις αστυνομικές αρχές και ότι θα υπέβαλλε παράπονοστον ΠρόεδροτηςΔημοκρατίας. Η αξιοπιστία των μαρτύρων και η αξιολόγηση της μαρτυρίας τους αποτελούν αρμοδιότητα του πρωτόδικου δικαστηρίου. Η σταχυολόγηση της αποδεκτής μαρτυρίας καιοπροσδιορισμός τωνγεγονότων αναφορικάμετοεπί δικο θέμα,την κατηγορία,αποτελεί αποκλειστική ευθύνη 0 του εκδικάζοντος δικαστηρίου. Μόνος γνώμονας γιατα ευρήματα του πρωτόδικου δικαστηρίου είναι η αλήθεια. (Βλ. μεταξύ άλλων Georghiou v.Republic
(1984)2C.L.R., 65). 'Οπου διαπιστώνεται διάσταση, ή ακόμα σύγκρουση μεταξύ της μαρτυρίας μαρτύρων που κρίνονται αξιόπι στοι,ηδιαπίστωσητωνπραγματικώνγεγονότων ανάγεται 5 στοδικαστήριο.Οποιαδήποτεπαράλειψητου δικαστηρίου 5 Πικής,Δ. Νετζιήπ ν.Αστυνομίας
(1992)για τη διαλεύκανση γεγονότων για τα οποία υφίσταται σύγκρουση ήδιαφωνία μεταξύ αξιόπιστων μαρτύρων δη μιουργεί ρήγμα στην ετυμηγορία του δικαστηρίου στο βαθμόκαιέκτασηπουσυναρτάταιμ'αυτάταγεγονότα. Στηνπροκείμενη περίπτωσηέγινεαποδεκτή,όπως συ- g νάγεται από την απόφαση,τόσο η μαρτυρία του Μ.Κ. Ηροδότου,όσο καιτου Μ.Κ. Πακτιάνγιατα διαδραματισθέντα. Η μαρτυρία τους διΐσταται στο ουσιώδες σημείο ως προς το περιεχόμενο της απειλής και του πλαισίου μέσα στο οποίο διατυπώθηκε.Ηστοιχειοθέτηση της κατή- , Q γορίας μεαναφοράκαιστις δύομαρτυρίες είναιαδύνατη. ΗμαρτυρίατουΠακτιάνείναιασυμβίβαστημετη διάπρα ξη του αδικήματος.Συνάρτηση της καταδίκηςμε τημαρ τυρία και των δυο κριθέντων ως αξιόπιστων μαρτύρων είναι αδύνατη. Στηναπουσίαευρήματοςωςπροςτοποιου η μαρτυρία ανταποκρίνεται στην αλήθεια η ετυμηγορία του δικαστηρίου καθίσταταιαβέβαιηεπειδή τα λειτουργι κάευρήματατουδικαστηρίου συνάδουν εξίσουμετην κα ταδίκη καιτηναθώωση. Υπό το φωςαυτήςτηςδιαπίστωσηςηκαταδίκη πρέπει 20 να παραμεριστεί και νααντικατασταθεί με απαλλαγή και αθώωσητου εφεσείοντα. Δεν παρίσταταιανάγκηναεξετάσουμε κατάπόσοαπο δοχήτης εκδοχής του Ηροδότου θααποδείκνυετηνκατη γορία ενόψει του περιεχομένου της απειλής. Υποδει- 25 κνύουμε μόνο ότι προκύπτει από το κείμενο τουάρθρου 91 (γ)ότι η απειλήπρέπει ναέχειπραγματικόέρεισμακαι να δημιουργεί εξ αντικειμένου τηδυνατότητα εκφοβισμού προς το σκοπό αποτροπής εκτέλεσης καθήκοντος. Κενή απειλή,δηλαδήαπειλήη οποίαλόγω του εξωπραγματικού 30 χαρακτήρατης ήτων συνθηκών κάτωαπότις οποίεςδια τυπώθηκε,δε στοιχειοθετεί πρόθεση εκφοβισμού. (Βλ. με ταξύάλλων KaJlenos v.Police
(1969)2C.L.R.,210). Το γραφείο παραπόνωντης Αστυνομίας αποτελείδη μόσιο χώρο με την έννοια πουενέχειοόρος στο Κεφ. 154 35 (Άρθρο 4),δεδομένου ότι επιτρέπεται ηείσοδος του κοι6 2 Α.Α.Λ. Νετζιήπ ν.Αστυνομίας Πικής, Δ. νούγιατηνυποβολήπαραπόνων.Η εισήγησητουεφεσείο ντα περί του αντιθέτου,που είναι καιο μόνος λόγοςαμ φισβήτησης τηςκαταδίκηςστη δεύτερηκατηγορία,στερεί_ ται ερείσματος. Η ακύρωση της καταδίκης στην πρώτη κατηγορία συνεπάγεται και τον παραμερισμό της ποινής των 3 μηνών φυλάκισης ηοποία επιβλήθηκε.Ηφυλάκιση 1 μηνός στην κατηγορίατης ανησυχίας πρέπει επίσης να παραμεριστεί δεδομένου ότι είναι συνυφασμένη με την ποινή φυλάκισης που επιβλήθηκε στην πρώτη κατηγορία *" και καθορίστηκε στο πλαίσιο της γενικής εκτίμησης της βαρύτηταςτωνσυναφώναδικημάτωνπουκρίθηκεότιδιέ πραξε ο εφεσείων. Η ποινή αντικαθίσταται μεδιάταγμα για την κατάθεσηεγγύησης απότον εφεσείοντα για ποσό 15 £250.- για 1 χρόνο να τηρεί τους νόμους και να είναι καλής διαγωγής. Ηέφεσηεπιτρέπεται.Οεφεσείωναθωώνεταικαιαπαλλάττεται στην 1ηκατηγορία. Η ποινή για τηνκατηγορία τηςανησυχίαςυποκαθίσταταιμεδιάταγμαγιαεγγύησηως 20 ανωτέρω. Ηέφεσηεπιτρέπεται. 7