(1992)20ΜαΤ0υ1992 [Α. Ν.ΛΟΙΖΟΥ,Π-,ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, ΧΤΣΑΓΓΑΡΗΣ,Α/στές] ΚΩΣΤΑΣ ΜΙΧΑΗΛ, Εφεσείων, ν. ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΉΑΣ, Εφεσίβλητης. (Ποινική ΈφεσηΑρ.5567). Κατοχή πλαστών Κυπριακών χαρτονομισμάτων κατά παράβαση τον άρθρον 13 τον περί Νομίσματος Νόμου Κεφ. 197όπωςέχει τροπο ποιηθεί από τοΝόμο48/
- Κυκλοφορία πλαστών Κυπριακών χαρτονομισμάτων κατά παράβαση τον άρθρον 11τον Κεφ. 197όπωςέχει τροποποιεί από τοΝόμο 5 48/63 (δύοκατηγορίες). Εξασφάλιση χρημάτων διά ψευδών παραστάσεων κατά παράβαση των άρθρων 297και 298του Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154(δύο κα τηγορίες). Ποινή — Επιβολή σνντρέχουσων ποινών φυλάκισης δύοχρόνων στην * υ κατηγορία για την κατοχή τωνπλαστών χαρτονομισμάτων, δυόμιση χρόνων στην καθεμίααπό τις κατηγορίες για τηγ κνκλοφορία τους και ενός χρόνου στην καθεμιά από τις κατηγορίες για εξα σφάλιση χρημάτων διά ψευδών παραστάσεων — Επικυρώθηκαν από τοΕφετείο τοοποίο τις χαρακτήρισε επιεικείς. 15 Ποινή — Ελαφρνντικοί παράγοντες—Λευκό ποινικό μητρώο — θεληματική καταγγελία του εφεσείοντα με βάση την οποία ήλθεσε φως η όλη υπόθεση και συνεργασία με τις αστυνομικές αρχές για εξυχνίασή της. Ο εφεσείωνήταν παιδί φτωχής αγροτικής προβλη- «~ ματικής οικογένειας και είχε περάσει την παιδική τον ηλικία σε ^ υ Παιδική Στέγη— Σοβαράοικονομικά προβλήματα. Ποινή — Αποτρεπτική ποινή — Στοιχείο αποτροπής πρωταρχικής σημασίας στην επιμέτρηση τηςποινής. Απόδειξη — Δύο συγκρουόμενες εκδοχές των συγκατηγορουμένων αναφορικά με ζητήματα που επηρεάζουν την επιμέτρηση της ποι- 25 νής — Πως πρέπει να ενεργήσει το Δικαστήριο στην αναζήτηση της αλήθειας ωςπρος τοποια εκδοχήείναι ηορθή. 216 Μιχαήλv.Δημοκρατία? 2AJLA. 5 10 15 20 25 Ο εφεσείων ήτανηλικίας 29 χρόνων νυμφευμένος καιπατέρας ανήλικουπαιδιού.Οπρώηνσυγκατηγορσύμενός τουήταναλλοδα πός και συνεργάζετο επαγγελματικά μαζί του. Στις 16 Νοεμβρίου 1991 ο εφέσεων τον κατάγγειλε για κατοχήπλαστών κυπριακών χαρτονομισμάτων με αποτέλεσμα να συλληφθεί. Πριν την 16ην Νοεμβρίου 1991 ο εφεσείων είχεκυκλοφορήσει καιο ίδιοςπλαστά χαρτονομίσματα. Αναφορικά με το κίνητρο ταυ συγκατηγορουμέναυυπήρχανδυοεκδοχές ενώπιον τουΚακουργιοδικείου. Σύμφω να με αυτόν μοναδικότου κίνητρο ήταννα δώσει ταπλαστάχαρτονομίσματα που φωτοτύπησε στην Ολλανδία στον εφεσείοντα μιακι' εκείνος ήτανοικονομικά πολύ καλάαποκατεστημένος,ενώ ο εφεσείων αρνήθηκε ότι ο πρώην συγκατηγορούμενος του έφερε τα πλαστά χρήματαστην Κύπρο για να τον βοηθήσει οικονομικά. Το Κακσυργιοδικείο αποδέκτηκετην εκδοχήτου συγκατηγορουμένουτουεφεσείοντα η οποίασύμφωναμετηναπόφασηΚακουργιο δικείου ενισχύετο από τη συμπεριφορά και τις καταθέσεις του ιδίου του εφεσείοντα Ο εφεσείων κρίθηκεένοχος γιαταπιοπάνω αδικήματακαι του επεβλήθηκανοι πιοπάνωσυντρέχουσες ποινές φυλάκισης τις οποίες εφεσίβαλε σαν έκδηλα υπερβολικές. Κατά την έφεση προβλήθηκε ο ισχυρισμός ότι το Κακσυργιοδικείο δεν καθοδηγήθηκεορθάως προςτηνομικήθέσηαναφορικά μετηνδιε ρεύνηση της ορθότηταςτων δύο συγκρουόμενων εκδοχών των συγκατηγορουμενων καιυποστηρίχθηκε ότι θαέπρεπεναείχεαναζη τηθεί ενισχυτική μαρτυρίαπριντηναποδοχήτηςορθήςμαρτυρίας. Επίσης ο εφεσείων ισχυρίσθηκε ότι υπήρξε παράλειψηδιαφορο ποίησηςκαι εξατομίκευσης των ποινών πουεπεβλήθηκανσ'αυτόν απότιςποινέςτουσυγκατηγορουμένσυ του. ότι: 30 35 40 Το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την έφεση καιαπεφάνθηκε 1·Το Κακουργιοδικείο ανέφερε στην απόφαση του την έκταση που δέχθηκετους ελαφρυντικούς παράγοντεςκαι προσέγγι σεορθάτοόλο θέμαμετριασμούτηςποινής.
- Ορθά ενήργησε το Κακουργιοδικείο αναφορικάμε το ποια από τις συγκρουόμενες εκδοχές ήτανηορθή.Το θέμααυτό δεν αφορούσε απόδειξη ενοχής ενός κατηγορουμένου που πρέπει να αποδειχθεί πέρανπάσηςλογικής αμφιβολίαςκαι που ισχύουν οι κανόνες περί μαρτυρίας συνενόχων.
- Ο ισχυρισμός για παράλειψηδιαφοροποίησηςκαι εξατομί κευσης των ποινών δεν ευσταθεί καθότι στον συγκατηγορούμενο του εφεσείοντα επεβλήθησαν πιο σοβαρές ποινές απ'αυτέςπουεπεβλήθησανστον εφεσείοντα.
- Το στοιχείο της αποτροπής στην επιμέτρηση της ποινής είναι πρωταρχικήςσημασίαςσε περιπτώσεις όπως η παρού σα και οι ελαφρυντικοί παράγοντες δευτερεύουσας σημα- 45 aia ^ 217 Μιχαήλν.Δημοκρατίας
(1992)5. Ηεπιβληθείσα ποινήδεν είναι έκδηλα υπερβολική. Η έφεση απορρίπτεται. Υποθέσεις που αναφέρθηκαν: Kashawi ν TheRepublic
(1985)2 C.L.R. 37Kozhayaandothersν TheRepublic
(1988)2 C.LJt. 67- 5 Howard[1985] 7Cr. App. R. (S)320R ν Lister[1982]4 Cr. App. R. (S)331· RvEdcand Siddoos[1986]8 Cr.App. R. (S)246' R ν Carter[1983]5 Cr.App. R. (S)256Vryoaisv.Republic
(1986)2 C.L.R.
- 10 "Έφεση εναντίον Ποινής. Έφεσηεναντίον της ποινής απότον Κώστα Μιχαήλ ο οποίος βρέθηκε ένοχος στις 22 Ιανουαρίου, 1992 απότο Κακουργιοδικείο Πάφου (Αριθμός Ποινικής Υπόθεσης 6451/91) στην κατηγορία κατοχής πλαστών Κυπριακών 15 χαρτονομισμάτων κατά παράβαση του άρθρου 13 του ΠερίΝομίσματος Νόμου,Κεφ. 197, σεδυοκατηγορίεςκυ κλοφορίας πλαστών Κυπριακών χαρτονομισμάτων κατά παράβασητουάρθρου 11τουπιοπάνωΝόμουκαισεδύο κατηγορίες για εξασφάλιση χρημάτων δια ψευδών πάρα- 20 στάσεων κατά παράβαση των άρθρων 297 και 298 του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154 καικαταδικάστηκε απότους Καλλή,Π.Ε.Δ.,Σ.Νικολαΐδη,Α.Ε.Δ.καιΠασχαλίδη,Ε.Δ. σεσυντρέχουσεςποινές φυλάκισης 2ετών στηνπρώτη κα τηγορία Vh ετών στην δεύτερη και τρίτη κατηγορία και 25 ενόςέτους φυλάκισηστητέταρτηκαιπέμπτηκατηγορία. Μ. Κυπριανού,Χρ. Κιτρομηλίδης και Μ. Μιχαηλίδον (κα), γιατον εφεσείοντα. Α. Αγγελίδης,ΑνώτεροςΔικηγόροςτης Δημοκρατίας, γιατηνεφεσίβλητη. 30 218 2 ΑΛΛ. Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας Α. ΛΟΙΖΟΥ,Π.ανάγνωσε την απόφασητου Δικαστη ρίου. Οεφεσείων ήτανσυγκατηγορούμενος με άλλοπρό σωπο,πουστησυνέχεια θααναφέρεταιως οπρώηνπρώ τος κατηγορούμενος, και παραδέχθηκε ενοχή στις πιο κάτωκατηγορίες: "Κατηγορία
- Κατοχήπλαστώνκυπριακώνχαρτο νομισμάτων, κατά παράβασητου άρθρου 13 του περί Νομίσματος Νόμου, Κεφ. 197, ως έχει τροποποιηθεί απότοΝόμο48/
- 10 Λεπτομέρειαι ΠοινικούΑδικήματος. Ο 2οςκατηγο ρούμενος μεταξύ 11ης-16ης Νοεμβρίου 1991, στην Πάφοτης ΕπαρχίαςΠάφου, χωρίς νόμιμηεξουσία,είχε στην κατοχήτου 208 χαρτονομίσματα των δέκα λιρών Κύπρου,γνωρίζοντας,ότιαυτάήτανπλαστά. 15 Κατηγορία
- Κυκλοφορία πλαστών Κυπριακών χαρτονομισμάτων, κατάπαράβασητου άρθρου 11 του Κεφ. 197,ωςέχειτροποποιηθεί απότονΝόμο48/
- 2 0 Λεπτομέρειαι ΠοινικούΑδικήματος. Ο2οςκατηγο ρούμενος την ΜηνΝοεμβρίου 1991, στην Κ. Πάφοτης ΕπαρχίαςΠάφου,κυκλοφόρησε έναπλαστό Κυπριακό χαρτονόμισμα των δέκα λιρών Κύπρου, δηλαδή το έδωσεστον Σωτήρη Κούδελλα απότην Κ. Πάφο,γνω ρίζονταςότιαυτόήτανπλαστό. 25 Κατηγορία
- Κυκλοφορία πλαστών Κυπριακών χαρτονομισμάτων, κατάπαράβασητου άρθρου 11 του Κεφ. 197,ωςέχειτροποποιηθεί απότονΝόμο48/
- Λεπτομέρεια Ποινικού Αδικήματος. 30 Ο 2ος κατηγορούμενος την 15ην Νοεμβρίου 1991, στην Κ. Πάφοτης ΕπαρχίαςΠάφου,κυκλοφόρησε ένα πλαστό Κυπριακό χαρτονόμισμα των δέκα λιρών Κύ πρου,δηλαδήταέδωσεστον ΧρίστοΝικολάουαπό την Κ.Πάφο,γνωρίζοντας ότιαυτόήτανπλαστό. 219 Α.Λοΐζου,Πρ. Μιχαήλν.Δημοκρατίας
(1992)Κατηγορία
- Εξασφάλιση χρημάτων δια ψευδών παραστάσεων,κατάπαράβασητωνάρθρων297 και 298 τουΠοινικού Κώδικα, Κεφ.
- ΛεπτομέρειαιΠοινικού Αδικήματος. Ο 2ος κατηγορούμενος την 14ην Νοεμβρίου 1991, 5 στην Κ. Πάφοτης Επαρχίας Πάφου,με-ψεύτικες παρα στάσεις και με πρόθεση δόλου,απέσπασε απότονΣω τήρηΚούδελλα απότην Κ. Πάφο,υπάλληλο στη καφετηρία, "KOCKATOOS"-, το ποσό των Λ.Κ. 10=, σε κέρματα. Οιψεύτικες παραστάσειςσυνίσταντο στοότι 10 ο κατηγορούμενος έδωσε στον πιο πάνω ένα πλαστό Κυπριακό χαρτονόμισμα των δέκα λιρών Κύπρουπα ρουσιάζονταςτοωςγνήσιο. Κατηγορία
- Εξασφάλιση χρημάτων διαψευδών παραστάσεωνκατάπαράβαση των άρθρων297 και298 15 τουΠοινικού Κώδικα, Κεφ.
- ΛεπτομέρειαιΠοινικού Αδικήματος. Ο 2ος κατηγορούμενος την 15ην Νοεμβρίου 1991, στην Κ. Πάφοτης ΕπαρχίαςΠάφουμεψεύτικες παρα στάσεις και με πρόθεσηδόλου,απέσπασεαπότον Χρί- 20 στοΝικολάουαπότην Κ.Πάφο,τοποσότωνΛ.Κ. 10-, ήτοι μια λίρα Κύπρου σε μετρητά και οινοπνευματώδη ποτάταοποίακατανάλωσεαξίαςΛ.Κ. 9=. Οι ψεύτικες παραστάσεις συνίσταντο στο ότι ο κατηγορούμενος έδωσε στον πιο πάνω ένα πλαστό Κυπριακό χαρτονό- 25 μισματωνδέκαλιρών,παρουσιάζονταςτοως γνήσιο." Θα πρέπει να αναφερθεί εδώ ότι ο περί Νομίσματος Νόμος τροποποιήθηκε και απότο Νόμο 13του
- Οι προβλεπόμενες απότοΝόμοποινές γιαταπιο πάνω αδι κήματα είναι για την κατηγορίακατοχήςπλαστών χαρτο- 30 νομισμάτων πέντε χρόνια φυλάκιση, για την κατηγορία κυκλοφόρησης πλαστών χαρτονομισμάτων δεκαπέντε χρόνια φυλάκισηκαιγιατηνκατηγορίαεξασφάλισηςχρη μάτωνδιαψευδώνπαραστάσεων,τρίαχρόνιαφυλάκιση. 220 2Α.Α.Δ. 5 ΙΟ 15 20 " -0 Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζου, Πρ. Το μόνιμο Κακουργιοδικείο αφούάκουσε τα γεγονότα της υποθέσεως και την αγόρευση του δικηγόρου του εφε σείοντα επέβαλε ποινές φυλακίσεως δύο χρόνια στην κα τηγορία27,2 1/2 χρόνιαστηνκάθεμιααπότις κατηγορίες 28 και 29, και φυλάκιση ενός χρόνου στην κάθε μια από τις κατηγορίες 30 και
- Οι ποινές νασυντρέχουν. Ενα ντίον των πιο πάνω ποινών καταχωρήθηκε η παρούσα έφεση καιοι λόγοι πάνωστους οποίους βασίζεται είναι οι πιοκάτω: "
- Ηυπότου Κακουργιοδικείου επιβληθείσα ποινή φυλακίσεως για όλες τις κατηγορίες είναι, λαμβανομέ νων υπόψη όλων των περιστατικών της υποθέσεως υπερβολική. Το Δικαστήριο αγνόησε πλήρως και ή υποβάθμισε το γεγονός ότι η ανακάλυψη και πλήρης εξυχνίαση των αδικημάτων έγινε μετά την οικειοθελή κατάθεση του κατηγορουμένου πριν ακόμα η Αστυνο μία ή οιοσδήποτε άλλος αντιληφθεί και ή υποψιασθεί τηδιάπραξητων αδικημάτων.
- Το Κακουργιοδικείο, λαμβανομένων υπόψη των ενώπιον του πραγματικώνκαι παραδεκτών γεγονότων λανθασμέναδενπροέβησε ουσιώδη διαφοροποίηση και ήεξατομίκευση τηςποινής." Ο εφεσείων είναι ηλικίας 29 χρόνων, είναι νυμφευμέ νος και έχει μια ανήλικη θυγατέραηλικίας εννέα χρόνων. Διαμένει σε ιδιόκτητη κατοικία στην Πάφο. Ο πρώην πρώτος κατηγορούμενος που είναι αλλοδαπός, επισκέ φθηκετην Κύπρογιαπρώτηφοράτο 1983καιδημιουργή θηκε με τον εφεσείοντα φιλία η οποία με την πάροδοτου χρόνου επεκτάθηκε και σε συνεργασία στον επαγγελματικό τομέα,μετηδημιουργία μιας συναιτερικής επιχείρησης δισκοθήκης. Η παρούσαυπόθεση ήλθε στο φως στις 16 Νοεμβρίου 1991 ότανο εφεσείων ειδοποίησε την Αστυνομία ότι ήθελε να δώσει μια σημαντικήπληροφορία σε σχέσημε το συνέ35 ταιρο του για μια παρανομία. Ουσιαστικά κατάγγελλε τον πρώην πρώτο κατηγορούμενο. Πράγματι παρέδωσε 221 Α. Λοΐζου, Πρ. Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας
(1992)206 πλαστά Κυπριακά χαρτονομίσματα των δέκα λιρών μαζί με την πληροφορία ότι αυτά αποτελούσαν μέρος ενός μεγαλύτερου ποσού που είχε οπρώηνπρώτοςκατη γορούμενος στην κατοχήτου. Σαναποτέλεσμα τηςκαταγ γελίας αυτήςσυνελήφθη οπρώηνπρώτοςκατηγορούμενος 5 και ανακρίθηκε. Μετά από τις ανακρίσεις βρέθηκαν σε απόσταση 200 μέτρων από το σπίτι του σε δέσμες 3,345 χαρτονομίσματα τωνδέκαλιρών Κύπρου, ταοποίαείχαν όλατον ίδιοαριθμό. Στηνσυνέχεια σαναποτέλεσμα καταθέσεωνπουπήρεη ίο Αστυνομία, φάνηκεότι πριν την 16Νοεμβρίου 1991,ημε ρομηνία της καταγγελίας του εφεσείοντα σ' αυτήν, ο τε λευταίος είχεκυκλοφορήσει και ο ίδιος πλαστάχαρτονο μίσματα. Η κυκλοφορία αυτών των πλαστών χαρτονομισμάτων και απόσπαση χρημάτων με ψευδείς 15 παραστάσεις είναι τοαντικείμενο τωνκατηγοριών 28-
- Όταν ο εφεσείων πληροφορήθηκε ότι υπήρχαν εύλογες υπόνοιες ότι κυκλοφόρησε καιο ίδιοςπλαστάχαρτονομί σματαείπε: "Έκαμαλάθος,ζητώσυγνώμη. Κυκλοφόρησα καιεγώ,θέλωναδώσωκατάθεση." 20 Ήταν ηθέση της κατηγορούσας Αρχής ότι και οι δύο κατηγορούμενοι συνεργάστηκαν μετιςΑστυνομικές αρχές για εξιχνύαση της υπόθεσης δίδοντας όλες τις λεπτομέ ρειες και παραδίδονταςόλα τα πλαστά χαρτονομίσματα πουείχανστην κατοχήτους. Ήταν η εκδοχή του πρώην πρώτου κατηγορουμένου ότι αυτός είχεσαν μοναδικόκίνητρο καισκοπό να δώσει τα χρήματα που φωτοτύπησε στην Ολλανδία στον εφε σείοντα. Η οικονομική κατάσταση του ήταν εξαιρετική, είχε εισοδήματα £3,000μηνιαία περίπου απότην εργασία 30 του ως διευθυντή υπεράκτιαςεταιρείας,ένασπίτι κτισμέ νο πάνω σε 2 1/2 οικόπεδα στην Πάφο στην περιοχή Αγίου Νεοφύτου αξίας£250,000,τηδισκοθήκηXANADU στην Πάφο αξίας £170,000, την υπεράκτια εταιρεία XANADU DATA PROCESSINGστηΛεμεσόκαιτην εται- 35 ρεία STARCOM LTD και την εταιρεία XANADU IMPORTS EXPORTS στην Ολλανδία. 222 2ΑΛΛ. 5 ^ Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας Α. Αοΐζου, Πρ. Από την άλλη μεριά ο συνήγορος του εφεσείοντα στην αγόρευσητουγια μετριασμό της ποινήςδενδέχθηκεότι ο πρώηνπρώτοςκατηγορούμενος έφερεταπλαστά χρήματα στην Κύπρομεσκοπόναταδώσειστονπελάτη τουγιανα τονβοηθήσει σταοικονομικά τουπροβλήματα. Διαφώνη σε, επίσης, με τον ισχυρισμό του πρώην πρώτουκατηγο ρουμένου ότι το ποσό της συνεισφοράς του στην κοινή επιχείρηση ήταντης τάξεωςτων £70,000και ισχυρίσθηκε ότιήταντηςτάξεωςτων£35,
- Το εισόδημα του εφεσείοντα ήταν περίπου £500 το μήνακαιτηςσυζύγουτου£250,καιείχεχρέηπου ανέρχο νταν στο ποσό των £160,000που είχαν συναφθεί γιατην επιδιόρθωση και την επίπλωση της δισκοθήκης. Είναι παιδί φτωχής προβληματικής οικογένειας από το χωριό Κάθηκαςκαιπέρασετηνπαιδικήτουηλικίαστην Παιδική Στέγη. Κατόρθωσε όμως ναδημιουργήσει κάτιμετη βοή θειατηςγυναίκαςτου. Το Κακουργιοδικείο, μια και βρέθηκε αντιμέτωπο με δύο συγκρουόμενες εκδοχές ότι δηλαδήο πρώηνπρώτος 20 κατηγορούμενοςκατασκεύασεταπλαστάχαρτονομίσματα μετά από επίμονη επιθυμία του εφεσείοντα και ότι τα έφερε στην Κύπρο για να του τα δώσει και επειδήορθά κατάτη γνώμημαςέκρινε ότιταζητήματαπουεγείρονταν από τον ισχυρισμό αυτό επηρέαζαν την επιμέτρηση της 25 ποινής,έδωσεοδηγίες ναακουστεί μαρτυρίαμεσκοπότη διαλεύκανσητους και για τηδιαδικασίααυτήστηρίχθηκε στην υπόθεση Vryonis v. The Republic
(1986)2 C.L.R. 102 στη σελ. 105. Ηπροσαχθείσα μαρτυρία ήταν φυσικό να ήταν μόνοεκείνη τωνδύοκατηγορουμένωνκαισχετικάμε 30 τοθέμααυτότοΚακουργιοδικείοανέφερεταπιοκάτω: 35 "Αφού εξετάσαμε προσεκτικά τη μαρτυρίατουςκαι αφού τησυγκρίναμε με το περιεχόμενο τωνκαταθέσε ων τους στην αστυνομία έχοντας συνέχεια κατά νουν και τησυμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα καταλήξαμε στοσυμπέρασμαναδεκτούμετην εκδοχήτου κατηγορουμένου 1 πάνωσταζητήματαγιαταοποίακα τέστη αναγκαίο να ακουσθεί μαρτυρία. Υιοθετούμε 223 Α. Λοΐζου, Πρ. Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας
(1992)αυτή την πορεία έχοντας υπόψη τη συμπεριφορά του στο εδώλιο του μάρτυρα και επίσης το γεγονός ότι η μαρτυρία του κατηγορουμένου 1συνάδει στα ουσιώδη σημείατηςμετοπεριεχόμενο τωνγραπτώντου καταθέ σεων. Λάβαμεεπίσηςυπόψημαςταπιοκάτω: 5
- Αν πράγματιοκατηγορούμενος 2 δεν είχεσυ ζητήσει από πριν το ζήτημα της κατασκευής πλαστών χαρτονομισμάτων με τονκατηγορού μενο 1 έναςλογικά θατονανέμενε να αντιδρά σει καιναδιαμαρτυρηθείότανοκατηγορούμε- 10 νος 1 στο σπίτι του - όπως ο ίδιος ο κατηγορούμενος 2 δέχεται - του πρότεινε να πάρει όλα ταπλαστάχαρτονομίσματα. Ωστό σοοκατηγορούμενος 2όχι μόνονδεναντέδρα σε και δεν ήγειρε οποιοδήποτε ζήτημα αλλά 15 πήρε μέρος των πλαστών χαρτονομισμάτων και μάλισταάρχισετηνκυκλοφορίατους. Επί σης ο κατηγορούμενος 2 δεν αντέδρασεότανο κατηγορούμενος 1 τουέδειξεταπλαστά χαρτο νομίσματα ενώ ευρίσκοντο και οι δυο τους 20 μέσαστοαυτοκίνητοστηνΚάτωΠάφο.
- Οκατηγορούμενος2πήρετα χαρτονομίσματα και αποφάσισεόπως λέγειστην κατάθεση του, νατοαναφέρειστην αστυνομία. Ωστόσο μετα ξύ της απόφασηςτου και της καταγγελίας κυ- 25 κλοφόρησε 2 πλαστά χαρτονομίσματα και η εξήγησηπου μας έχει δώσει γι αυτήτην ενέρ γειατουδενήτανκαθόλου πειστική.
- Περαιτέρωοκατηγορούμενος 2 είπε ότι απο φάσισε από τις 12.11.91 να καταγγείλει την 30 υπόθεσηστηναστυνομίαενέργεια πουσίγουρα θα είχε πολύ σοβαρές συνέπειες για τον κατη γορούμενο
- Από τηνάλλη όμως,δέχεται ότι έκαμνε ενέργειες και προσπαθούσε να πείσει τον κατηγορούμενο 1 να του μεταβιβάσει το 35 σπίτι του,τουοποίουη αξίαόπωςέχουμεανα φέρειείναιτηςτάξεωςτων£200,000-£250,
- 224 2Α.Α.Δ. 5 *0 Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζου,Πρ.
- Οκατηγορούμενος 2δέχεται στηνκατάθεση τουότιοκατηγορούμενος 1 τουείπεότιανδεν ξοδεύσει τα χρήματανα τα επιστρέψει καινα τακαταστρέψει - ο.κατηγορούμενος
- Αυτή η παραδοχή τουκατηγορουμένου2 στηνκατάθε ση του ενισχύει την εκδοχή του κατηγορουμέ νου 1 ότι σεπερίπτωσηπουο κατηγορούμενος 2 δενθαέπαιρνεταχρήματαπρόθεσητου ήταν νατακαταστρέψει. Έχονταςυπόψη όλα ταπιο πάνωδεχόμαστε την εκδοχή του κατηγορουμένου 1· και βρίσκουμε ότι έφερεταχρήματαστην Κύπρογιαναταδώσει στον κατηγορούμενο 2 μετά από επιθυμία του τελευταί ου." !5 Προβλήθηκεο ισχυρισμός ότι το Κακουργιοδικείοδεν καθοδηγήθηκε ορθάωςπροςτη νομικήθέσηαναφορικάμε τηδιερεύνηση τηςορθότηταςτωνδύοσυγκρουόμενων εκ δοχών και αλληλοκατηγοριών πουπρόβαλανοισυγκατηγορούμενοι καιυποστηρίχθηκε ότι θαέπρεπεναείχε ανα20 ζ^ήσε1 ενισχυτική μαρτυρία πριν ή αποδεχθεί τη μαρτυρίαενόςκατηγορουμένουεναντίονάλλου. Θα πρέπει να λεχθεί ότι κατά την κρίση μας η αρχή αυτή,σε όση έκτασηθα μπορούσε να έχει εφαρμογή στις περιπτώσεις που διερευνάται η ορθότητα μιας εκδοχής 25 μετά από παραδοχήκαι σχετικά με την επιμέτρηση της ποινής -και δεν πρέπει ναξεχνούμε ότι σε τέτοιες περι πτώσεις αναζητείταιη αλήθεια ως προς το ποία εκδοχή είναι ηορθήκαι όχι ηαπόδειξητης ενοχής ενόςκατηγο ρουμένου,πουπρέπεινααποδειχθείπέρανπάσηςλογικής 30 αμφιβολίας και που ισχύουν οι κανόνες περί μαρτυρίας συνενόχων, -εφαρμόστηκε στην περίπτωση αυτήαπό το Κακουργιοδικείο γιατί βλέπουμε καθαράστο πιο πάνω απόσπασμααπότην απόφασητου ότι ανεζήτησε τηναλή θεια και βρήκε και ενισχυτική μαρτυρίατης εκδοχής του 35 πρώηνπρώτουκατηγορουμένου στησυμπεριφοράκαιτις καταθέσεις του ιδίου του εφεσείοντα. Ως εκ της φύσεως της προσαχθείσας μαρτυρίας το Κακουργιοδικείο ορθά 225 Α. Λοΐζον, Πρ. Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας
(1992)αντιμετώπισετοόλοθέμα. Κατά τη διαδικασίαενώπιον του Κακουργιοδικείου ο ευπαίδευτος συνήγορος του εφεσείοντα έδωσε έμφαση στουςπιοκάτωπαράγοντες: "(α) 'Οτι οι κατηγορίες 28-31 απορρέουν απόένα 5 απλό γεγονός, την χρησιμοποίηση δύο πλαστών χαρτονομισμάτωντων£
- (β) 'Οτι όπως είναι και η θέση της κατηγορούσας αρχής αυτή η σοβαρή σειρά αδικημάτων βγήκε στην επιφάνεια καιδιελευκάνθηκε με αποκλειστι- 10 κή ενέργεια του κατηγορουμένου
- Τονίσθηκε συναφώς ότι μέχρι τις 16/11/91ηαστυνομία δεν είχεσταχέριατηςοποιοδήποτεστοιχείο ή πληρο φορία* και παρόλοπου ο κατηγορούμενος 2 είχε ήδη κυκλοφορήσει δύο χαρτονομίσματα και είχε 15 διαπιστώσει ότι μπορούσαν να κυκλοφορήσουν δεν κυκλοφόρησε τα 206 χαρτονομίσματα που είχεστην κατοχήτουαλλάαυτόβουλακατάγγειλε την υπόθεση στην αστυνομία σε ανύποπτοχρόνο επειδή είχε πλήρως μεταμεληθεί και επειδή είχε 20 κρίση συνειδήσεως. Επομένως -συνεχίζει ηεισή γηση- ηπερίπτωσητουκατηγορουμένου2 διακρί νεται από την συνηθισμένη περίπτωση κατηγο ρούμενου που δίνει πληροφορίες στις αστυνομικές αρχές και ομολογεί την ενοχή του 25 μετάαπότησύλληψητου. (γ) Οκατηγορούμενος2 χρωστάποσό£150,000και το γεγονός ότι δενχρησιμοποίησε τα206πλαστά χαρτονομίσματα των £10 που είχε στην κατοχή του δείχνει ότι δεν είναι ο εγκληματίας απότον 30 οποίοθαπρέπειναπροστατευθείηκοινωνία. (δ) ΣτηνπαραδοχήτουστοΔικαστήριο,στο λευκό του μητρώοκαιστις προσωπικές καιοικογενεια κές περιστάσεις όπως φαίνονταιστην έκθεσητου γραφείουευημερίας. 226 35 2 ΑΛΛ, 5 Μιχαήλν.Δημοκρατίας Α. Αοΐζου,Πρ. (ε) Στογεγονός ότι οκατηγορούμενος 2 έχειτρομε ρά οικονομικά προβλήματα και τυχόν φυλάκιση τουθαείναικαταστροφικήγιατον ίδιογιατίηδι σκοθήκη του θα κλείσ,ει και θα πωληθεί και το επιπλωμένοσπίτιτουθαπωληθεί." Το Κακουργιοδικείο ανέφερε στην απόφαση του την έκταση που δέχθηκε ταπιο πάνωστοιχεία και θεωρούμε ότι ορθάπροσέγγισετοόλο θέματουμετριασμού τηςποι νής. θααναφερθούμεόμωςσεμερικάαπόταπλέονχαρα10 κτηριστικά. Σεσχέσημε την εισήγησητης υπεράσπισης σχετικά με τηχρησιμοποίηση κακήςποιότηταςχάρτουκαιχρημάτων, το Κακουργιοδικείο παρατήρησε ότι ταπλαστά χαρτονο μίσματα κυκλοφόρησαν σε δεκαεπτά άτομα και πέρασαν 15 μεεπιτυχίατηδοκιμασίατηςποιότηταςκαιτόνισεότιδεν μπορούσε ναδοθεί οποιαδήποτεβαρύτηταστη σχετικήει σήγηση. Ωςπρος ταάλλαστοιχεία το Κακουργιοδικείο υπέδει ξε ότι θα έδιδε τη βαρύτητα που τους άρμοζε μέσα στα 20 πλαίσιαπουδιαγράφονταιαπότηνομολογία, καιότι επί σης θαέδιδετηδέουσαβαρύτητα στογεγονόςότι η υπόθε σηήλθεστο φωςμετάτηνκαταγγελίατουεφεσείοντα,ανε ξάρτητα όπως τονίζει από τα κίνητρα που τον οδήγησαν σε εκείνη την ενέργεια. Το Κακουργιοδικείο έλαβε επίσης 25 υπόψη του τη σοβαρότητα των αδικημάτων,το ποσό των πλαστών χαρτονομισμάτων πουαναφέρονταισε κάθεμια απότιςκατηγορίεςκαιτηφύσητωναδικημάτων. Αναμφίβολα πρόκειταιγιααδικήματα, ταοποίαπεριέ χουν έντονο τοστοιχείοτης απάτηςκαιτου δόλου καιτα 30 οποία, όχι μόνο επηρεάζουν τα συμφέροντα του προσώ πουμετοοποίογίνεται ησχετικήσυναλλαγή αλλάυπονο μεύουντηνοικονομία τουτόπου. Τέτοια αδικήματα αντιμετωπίζονται πάντοτε μεσοβα ρότητα απόταΔικαστήρια μας. Χαρακτηριστικά μπορεί 35 να αναφερθεί ότι στην υπόθεση Kashawi v. The Republic 227 Α. Λοΐζου, Πρ. Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας
(1992)
(1985)2 C.L.R.37, τοΔικαστήριο τούτο επικύρωσε ποινή φυλάκισης δύο χρόνων για κυκλοφορία ενός πλαστού χαρτονομίσματος των $100 δολαρίων Ηνωμένων Πολι τειών,καιείπεταπιοκάτω: "Πλαστογραφία,κατοχήκαι κυκλοφορία ψευδών 5 εγγράφων είναι απόμόνα τους πολύ σοβαρά αδικήμα τακαι μεκανένατρόποδενπρέπει νατυγχάνουν χειρι σμού μετρόποπουθαφαίνεταιότι ενθαρρύνεταιη διά πραξη τους πολύ περισσότερο γιατί ηπλαστογραφία τραπεζογραμματίωνκαινομισματικών αδικημάτωνδεν 10 πρέπει νατυγχάνουνεπιείκιας." Αναφορά μπορεί να γίνει επίσης στην υπόθεση Kozhayaand Others v. The Republic
(1988)2 C.L.R. 67, στην οποία επικυρώθηκε ποινή τριετούς φυλάκισης για 1 5 κυκλοφορίαπλαστών δολαρίων. Η αγγλική νομολογία είναι πολύ διαφωτιστικήπάνω στο ζήτημα. Αναφορά στις αρχέςπουδιέπουν την επιμέ τρηση της ποινής σε παρόμοιες υποθέσεις γίνεται στην υπόθεση Howard [1985]7 Cr.App.R. (S) 320 στην οποία τονίζονται ταπιοκάτω: ™ "Αυτού του είδους το αδίκημα είναι αδίκημα το οποίο σχεδόν σε όλεςτις περιπτώσεις πρέπει νατιμω ρείται με ποινή φυλάκισης. Ο λόγος για την επιβολή ποινής φυλάκισης είναιπρώτονγιανατιμωρηθεί οπα ραβάτης. Οι δευτερεύοντες λόγοι είναι για νααποτρέ- 25 πουν τον ίδιο τον παραβάτηαπότου να διαπράξει το ίδιο αδίκημα στο μέλλον. Αλλά ο πιο σημαντικός λόγος είναι να καταδειχθεί σε όσους σκοπεύουν να αποκομίσουν φθηνόκαιεύκολο κέρδος μετηναποδοχή πλαστών χαρτονομισμάτων ότι απλώς δεν αξίζει τον 30 κόπο. Αν επιλέξουν να κατέχουν πλαστά χαρτονομί σματακαιειδικάμεγάλεςποσότητες θαπρέπεινατιμω ρούνταιαυστηρά." Τοστοιχείο τηςαποτροπήςστηνεπιμέτρηση τηςποινής σε τέτοιες περιπτώσεις τονίσθηκε καιστις υποθέσεις R.ν. ^ 228 2 ΑΛΛ. 5 Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας Α. Λοΐζου, Πρ. Lister[1982] 4Cr.App.R.(S)331 καιR.V. Ede andSiddons [1986]8Cr.App.R.(S)246. Στηντελευταία υπόθεση τονί σθηκε, επίσης, ότι οι προσωπικοί ελαφρυντικοί παράγο ντες πρέπει ναέχουν δευτερεύουσα σημασία. ΣτηνυπόθεσηR. V.Carter [1983] 5Cr.App.R.(S)256 επαναλήφθηκε η αρχήότι αδικήματα που σχετίζονται με πλαστά νομίσμα τα είναι σοβαράκαι έκδηλα δικαιολογείται ηποινή άμε σης φυλάκισης. Ήτανη θέση τουευπαιδεύτου συνηγόρου του εφεσείο10 νταότι η επιβληθείσα ποινή φυλάκισης γιαόλεςτιςκατη γορίες λαμβανομένων υπόψηόλων των περιστατικών της υπόθεσης είναι υπερβολική και ότι το Κακουργιοδικείο αγνόησε πλήρως ήΛίαιυποβάθμισε το γεγονός ότι ηανα κάλυψηκαιπλήρης εξιχνύαση τωναδικημάτωνέγινεμετά 15 από οικειοθελή κατάθεση του εφεσείοντα πριν ακόμα η Αστυνομία ήοποιοσδήποτε άλλος, αντιληφθεί και/ήυπο ψιαστεί τηδιάπραξητων αδικημάτων.Ότι επίσηςλανθα σμένα δεν προέβηκε σε ουσιαστική διαφοροποίηση και/ή εξατομίκευση τηςποινής. Έχουμε ήδηαναφερθεί στη συμπεριφορά του εφεσείο ντα στη φύσηκαισοβαρότητατων αδικημάτων,όπωςκαι στις προβλεπόμενες ποινές. Θαπρέπει,χάριντης σύγκρι σης των επιβληθεισών ποινών με τονπρώηνπρώτοκατη γορούμενο, μιακαιεγείρεται καιτο θέματηςπαράλειψης 25 για διαφοροποίηση και εξατομίκευση της ποινής από το Κακουργιοδικείο, να αναφερθεί ότι σ' αυτόν επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης τεσσάρων χρόνων στην πρώτηκατηγο ρίαγιαπλαστογραφίαχαρτονομισμάτων, φυλάκισητριών χρόνων στη δεύτερη κατηγορία γιακατοχή3551 πλαστών 30 Κυπριακών χαρτονομισμάτων, φυλάκιση 2 1/2 χρόνων, στην κάθε μια απότις κατηγορίες 3 - 15 για κυκλοφορία τέτοιων πλαστών χαρτονομισμάτων, και φυλάκιση ενός χρόνου στην κάθε μια απότις κατηγορίες 1-26, όλες οι ποινές να συντρέχουν. 35 Έγινε από μέρους του ευπαιδεύτου συνηγόρου του εφεσείοντα αναφοράσε μεγάλο αριθμόΑγγλικών αποφά σεωνκαισύγκριση μετις ποινές που επιβλήθηκαν από τα 229 Α. Λοΐζου, Πρ. Μιχαήλ ν.Δημοκρατίας
(1992)Αγγλικά Δικαστήριαγιαυποθέσεις πλαστογραφίας, κατο χήςκαικυκλοφορίαςπλαστώνχαρτονομισμάτων. Δενθα προβούμε σε εκτεταμένη ανάλυση του θέματος γιατί για τον ακριβή τρόπο αντιμετώπισης του θέματος αυτούθα έπρεπε να μπούμε στις λεπτομέρειες των περιστατικών 5 τηςκάθευπόθεσης μιακαιείναιβασικήαρχήότιη επιβαλ λόμενη ποινή πρέπει να συνάδει προς τα γεγονότα της υπόθεσης καιτις προσωπικές συνθήκες του κάθε κατηγο ρουμένου,όπως επίσης καιστο ευρύτερο κοινωνικό υπό βαθρο. Αν τίθεται όμως θέμα αναζήτησης καθοδήγησης JQ αυτήβρίσκεται στο ότι ήδηέχειυιοθετήσει το Δικαστήριο τούτο την υπόθεση Kashawi, που το σχετικόαπόσπασμα έχειήδηδοθείπιοπάνωστηναπόφαση αυτή. Λαμβάνοντας υπόψηόλα αυτά έχουμε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η επιβληθείσα ποινή δεν είναι έκδηλα 15 υπερβολική, αντίθεταπρόκειται περί μιας επιεικούς ποι νής που επιβλήθηκε αφούδόθηκε η δέουσα σημασία στα ελαφρυντικά που είχε ενώπιον του το Κακουργιοδικείο, όπως το ίδιο τόνισεκαι ότι προέβηκε λόγω του συνόλου των περιστατικών σε σημαντικότατη έκπτωση από το 20 ανώτατοόριο ποινήςπουπροβλέπεταιγιατηνκάθε κατη γορίααπότοΝόμο. Για όλους τους πιο πάνωλόγους ηέφεση απορρίπτε ται. Ηέφεσηαπορρίπτεται. 230