3Α.ΑΛ. 20Ιουλίου,1992 (Α.ΛΟΙΖΟΥ Π., ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ, ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ,ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ. ΝΙΚΗΤΑΣ, ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ] ΕΛΕΝΗ ΣΤΑΥΡΙΔΗΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Καθ' ης ηαίτησί) (Υπόθεση Αρ. 554/88χ.ά) Αναγκαστική απαλλοτρίωση — Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης — Δεν είναι εκτελεστή διοικητική πράξη αλλά εκδήλωση πρόθεσης για τηλήψη εκτελεστής απόφασης σεμελλοντικό στάδιο με τηνέκ δοση Διατάγματος Απαλλοτρίωσης. * Αναγκαστική απαλλοτρίωση — Απόρριψη ένστασης επί Γνωστοποίη σης Απαλλοτρίωσης — Δεν είναι εκτελεστή διοικητική πράξη αλλά μέρος της διαδικασίας πον οδηγεί στην τελική πράξη της έκδοσης τον Διατάγματος Απαλλοτρίωσης — Το γεγονός της κοινοποίησης της απόφασης επί της ένστασης μετά την δημοσίευση τον Διατάγ10 ματος Απαλλοτρίωσης δεν μεταβάλλει την κατάσταση. Αναγκαστική απαλλοτρίωση — Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης — Άρθρο 4 τον Νόμον — Δεν απαιτείται όπως η Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης επιδοθεί προσωπικά — Αρκεί η δημοσίευση της Γνωστοποίησης στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας — Το 15 άρθρο Π του Νόμον αναφέρεται στον τρόπο κοινοποίησης γνω στοποιήσεων και ανακοινώσεων δυνάμει των διατάξεων του Νόμου άλλων από τηςΓνωστοποίησης Απαλλοτρίωσης. -„ Αναγκαστική απαλλοτρίωση — Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης — Αρθρο 4 — Δυνατότητα υποβολής ένστασης — Δεν προβλέπεται στον Νόμο ηυποχρέωση τηςΔιοίκησης να ακούσει τον ενιστάμενο προφορικά. Αναγκαστική απαλλοτρίωση — Αιτιολογία — Εξειδίκευση λόγων Απαλλοτρίωσης — Οι λόγοι εξειδικεύονται στη Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης — Η ανάγκη για αιτιολόγηση της απόφασης για ττ ν 25 1 απαλλοτρίωση δεν προϋποθέτει ενσωμάτωση σε αντή τον όγκου των στοιχείων πον υπάρχουν — Τα στοιχεία τον φακέλου συμπληρώνουν την αιτιολογία. Αναγκαστική απαλλοτρίωση — Εξνπηρέτηση σκοπών Or/μόσια^ ωφέ- 303 Σταυρίδη κ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)λείας — Ο σκοπόςτηςπροσπάθειαςγια συντονισμένηκαι συγχρο νισμένηαποκατάστασηκαιαναβίωση τηςεπηρεαζόμενηςπεριοχής, λαμβανομένου υπόψη τηςιστορικήςτηςσημασίαςκαι τον κοινω νικού τηςχαρακτήρααποτελείσκοπόδημόσιαςωφέλειας. Αναγκαστικήαπαλλοτρίωση— Ηαπόφαση για απαλλοτρίωσηπροϋποθέτει εξάντληση δυνατοτήτων επίτευξης του σκοπούμε τον λι γότερο επαχθή τρόπο — Ηαπαλλοτρίωση όμωςδύναται νααπο φασιστεί αν η απαιτούμενη ιδιοκτησία θεωρείται ως η μόνη τεχνικά κατάλληλη για την επίτευξη τον επιδιωκόμενον σκοπού δημόσιαςωφέλειας. 5 Οι οκτώ απότις δέκασυνεκδικασθείσες προσφυγέςπροσέβα λαν την εγκυρότητα του Διατάγματος Απαλλοτρίωσης ακινήτων τωναιτητώνστιςενορίες Χρυσαλινιώτισσας, ΑγίουΚασιανούκαι Ταχτ - ελ - Καλέστην Λευκωσία. Η προσφυγή554/88 προσέβαλε την εγκυρότητα της Γνωστο ποίησης Απαλλοτρίωσης και του Διατάγματος Επίταξης. Η προ σφυγή 1012/88προσέβαλε τόσο το ΔιάταγμαΑπαλλοτρίωσης όσο και το ΔιάταγμαΕπίταξης. Ηδε προσφυγή536/87προσέβαλετην εγκυρότητα της απόφασης του Υπουργικού Συμβουλίου νααπορ ρίψει τηνένστασητης αιτήτριας. Ο αιτητήςστην προσφυγή 981/88ισχυρίστηκε πωςη παράλει ψη των καθ'ων η αίτηση να του επιδώσουν προσωπικάτην Γνω στοποίηση Απαλλοτρίωσης εφόσον βρισκόταν στο εξωτερικό,κα θιστούσε τηδιαδικασίαελαττωματικήκαι το διάταγμαακυρωτέο. Ο ίδιος αιτητήςισχυρίστηκε πωςη παράλειψη τωνκαθ'ωνηαίτη ση να τον καλέσουν σε προφορικήακρόασηκαθιστούσε τη διαδι κασία ελαττωματική. Αναφορικά δε με την ουσία της υπόθεσης προβλήθηκαναπό τουςαιτητέςοι ισχυρισμοί: 1) Ηπροσβαλλόμενη απόφασηδεν ήτανδεόντωςαιτιολογημέ- 30 νηγιατίδεν είχανεξειδικευθεί οι λόγοιαπαλλοτρίωσηςκαθώςκαι ο συγκεκριμένος προορισμός του καθενός από τα ακίνητα που είχαν απαλλοτριωθεί κατάπαράβαση των προνοιών τουάρθρου 23
(4)(β) τουΣυντάγματοςκαθώςκαιτον άρθρου4τουΝόμου. 2) Οι σκοποί για την εξυπηρέτηση των οποίων δηλώθηκε ότι 35 έγινε ηαπαλλοτρίωση δεν ήτανδημόσιας ωφέλειας όπως απαιτεί τοάρθρο23
(4)(α)τουΣυντάγματοςκαιτοάρθρο3
(2)τουΝόμου. 3) Κατάπαράβασητων αρχώντης νομολογίας δεν έγινεη δέ ουσα έρευνα για ναδιαπιστωθεί κατάπόσο μπορούσε ο σκοπός τηςαπαλλοτρίωσηςνα επιτευχθεί μελιγότερο επαχθήμέτραόπως 40 για παράδειγμαναεδίδετο οικονομική βοήθεια στους ίδιους τους ιδιοκτήτεςγιαανακαίνισητωνσπιτιώντους. 304 3 ΑΛΛ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας Πέρααπότουςπιοπάνωλόγους ακύρωσηςτέθηκανκαιεπίμέ ρους ισχυρισμοί γιαδυσμενή διάκρισηκαιπλάνηπερί τα πράγμα τα οι οποίοι απορρίφθηκαν γιασυγκεκριμένους λόγους που εκτί θενται εκτενώςστοκείμενο τηςαπόφασης. 5 10 15 20 25 30 35 40 45 Το Ανώτατο Δικαστήριο,απορρίπτονταςτις προσφυγές,απο φάσισεότι: 1) Αναφορικά με την προσφυγή554/88που προσβάλλει μόνο την Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης και το Διάταγμα Επίταξης, αυτή απορρίπτεταιωςαπαράδεκτηκατ'αρχήνγιατί είναιεκπρόθεσμηκαικατάδεύτερο λόγογιατίηΓνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης δεν είναιεκτελεστήδιοικητικήπράξηαλλάεκδήλωση πρόθεσηςγια τηλήψηεκτελεστήςαπόφασηςσε μελλοντικό στάδιο,μετηνέκδο σηδιατάγματοςαπαλλοτρίωσης. 2) Ηπροσφυγή 1012/88 αναφορικάμετην προσβολή τουΔιατάγματοςΕπίταξηςαπορρίπτεταιωςεκπρόθεσμη. 3)Η προσφυγή436/89 καθώςκαιη προσφυγή 1012/88 πουπρο σβάλλουν την απόφαση απόρριψης της ένστασης στην γνωστο ποίηση απαλλοτρίωσης απορρίπτονται ως απαράδεκτες γιατί η εξέταση και ηαπόρριψη των ενστάσεων ήταν μέρος της διοικητικής διαδικασίαςπου οδήγησε στην τελικήπράξητης έκδοσης του Διατάγματος Απαλλοτρίωσης που είναι και η μόνιμη εκτελεστική διοικητική πράξηπου θαμπορούσε νααποτελέσει το αντικείμενο αίτησηςακύρωσης. Το γεγονός της κοινοποίησης, όπως αναφέρεται, της απόρριWS ^Κ ένστασης την 18ηΑπριλίου 1989, μετάδηλαδή την ημερο μηνία δημοσίευσης του Διατάγματος Απαλλοτρίωσης, δεν μετα βάλλει την πω πάνω νομική πραγματικότητα. Η καθυστερημένη γνωστοποίηση του γεγονότος της απόρριψης της ένστασης, θα μπορούσε ενδεχομένως ναδημιουργήσει ζήτημαωςπροςτο χρονικό σημείο έναρξης της προθεσμίας των 75 ημερών του Αρθρου 146.3 του Συντάγματος,σε σχέσημετηδυνατότητα άσκησηςπρο σφυγής κατάτου ΔιατάγματοςΑπαλλοτρίωσης και όχιοποιασδή ποτεπρογενέστερης ενέργειας. 4)Αναφορικά μετους ισχυρισμούς του αιτητήστην προσφυγή 981/88ότι η παράλειψη των καθ' ων ηαίτηση να του επιδώσουν προσωπικά την Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης καθιστούσε την διαδικασία ελαττωματική,αυτοί δεν έχουν νομική βάσημιακαι ο αιτητής με τον ένα ήτον άλλο τρόπο,πληροφορήθηκε το γεγονός , της Γνωστοποίησης και υπέβαλε γραπτή ένσταση η οποία ανκαι εκπρόθεσμη εξετάστηκε. Αλλάδιαφωνούμε μετηθέσηπωςο νόμος επιβάλλει υποχρέωση προσωπικής επίδοσης της γνωστοποίησης απαλλοτρίωσης. Το θέμα ρυθμίζεται από το άρθρο 4 του Νόμου που αρκείται σε δημοσίευση της Γνωστοποίησης στην Επίσημη Εφημερίδατης Δημοκρατίας.Το άρθρο 17του Νόμου δεν έχεινα κάμει μετοντρόπο δημοσίευσης της Γνωστοποίησης Απαλλοτρίω- 305 Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)σης. Ρυθμίζει τον τρόπο με τον οποίο κοινοποιούνται γνωστο ποιήσεις και ανακοινώσεις που γίνονται δυνάμει τωνδιατάξεων του Νόμου,εννοείται άλλες απότην Γνωστοποίηση Απαλλοτρίω σης σε σχέσημε τηδημοσίευση της οποίαςθεσπίστηκε ειδική πρό νοια. Είναι φανερόαπότις διατάξειςτουΝόμουότι ηδιοικητική 5 διαδικασίατηςαπαλλοτρίωσηςενεργοποιείται μετηνπροβλεπόμε νη δημοσίευση, χωρίς άλλο. Ενδεικτικό είναι το άρθρο 5 του Νόμου που εξουσιοδοτεί λειτουργό ή υπηρέτη της Απαλλοτριούσας Αρχής ή άλλο πρόσωπο εξουσιοδοτημένο απόαυτή,ναπρο βαίνει σε συγκεκριμένες ενέργειες "άμαως δημοσιευθεί ηγνωστό- 10 ποίηση". 5)Αναφορικά μετουςισχυρισμούς τουαιτητήστηνπροσφυγή 981/88 ότι θα έπρεπε να κληθεί σε προφορική ακρόαση αυτοί απορρίπτονται. Ο Νόμος δεν προβλέπει τέτοια διαδικασία.Το άρθρο 4 αναφέρεται στη δυνατότητα υποβολής ένστασης μέσα 15 στην τασσόμενη προθεσμία. Το επόμενο βήμα,κατάτο άρθρο 6, είναι ηεξέτασητωνενστάσεων. Οαιτητήςπεριέλαβεστην ένσταση τουόσους λόγους έκρινε ότι θαέπρεπεναυποβάλλει. Είναιαξιο σημείωτο πωςδενήγειρεκανζήτημαπροφορικήςακρόασης. 6)Αναφορικάμετους ισχυρισμούς ότι ηαπόφασηδενήτανδε- 20 όντως αιτιολογημένη γιατί δεν εξειδικεύτηκαν οι λόγοι της απαλ λοτρίωσης καθώςκαιο προορισμός καθενόςαπό ταακίνητα που απαλλοτριώθηκαν και πως παραβιάστηκε το άρθρο 23
(4)(β) του Συντάγματος καθώςκαι το άρθρο4 τουΝόμουαυτούστερούνται πραγματικού ερείσματος. Ολόγοιτηςαπαλλοτρίωσης εξειδικεύο- 25 νται στη Γνωστοποίηση. Εξάλλου, το Υπουργικό Συμβούλιο είχε ενώπιοντου τοφάκελοτηςυπόθεσηςπουπεριλάμβανετιςμελέτες που έγιναν, τις απόψεις αναφορικά με την αναγκαιότητα των απαλλοτριώσεων,τιςενστάσεις πουυποβλήθηκαν, τις γνώμεςπου εκφράστηκανσεσχέσημετιςενστάσεις αυτέςκαιτητελική ασήγη- 30 σητουΥπουργείου Εσωτερικών.Δεν μπορούμενα συμφωνήσουμε πως ηανάγκη γιατηναιτιολόγηση τηςαπόφασηςγιατηναπαλλο τρίωση προϋποθέτειενσωμάτωση σ'αυτήτουόγκουτων στοιχείων που υπήρχαν. Ηπαραπομπήσ' αυτάταστοιχεία,έχονταςυπόψη τη φύση του θέματος, προσφέρει την αναγκαίααιτιολόγηση και 35 επιτρέπει τοδικαστικό έλεγχο. Από τη μελέτη του συνόλου των στοιχείων προκύπταπως, αντίθετα με την εισήγησηπου έγινε, ήτανειδικά προσδιορισμένος ο συγκεκριμένος προορισμός του καθενός απόταακίνητα, γεγο νός μάλιστα που επέτρεψε σε μερικούς απότους αιτητέςνα ειση- 40 γηθούν πωςδεν ήταναναγκαία ηαπαλλοτρίωσητουακινήτου για ναεπιτευχθείαυτόςοεξειδικευμένος σκοπός. 7) Αναφορικά μετους ισχυρισμούς πωςοι λόγοι της απαλλο τρίωσης δεν εξυπηρετούν σκοπούς δημόσιας ωφέλειας, κρίνουμε πως οι σκοποί πουαναφέρονταιστη Γνωστοποίηση Απαλλοτριω- 45 σης είναι καθαρά σκοποί δημόσιας ωφέλειας και ότι εμπίπτουν 306 3Α.Α.Δ. 5 10 15 jn 25 30 35 40 45 Σταυρίδηχ.α.ν.Δημοκρατίας στιςπρόνοιες τουάρθρου3
(2)τουΝόμουπου έχουναναφερθεί. Ο σκοπός της προσπάθαας για συντονισμένη και συγχρονισμένη αποκατάστασηκαι αναβίωσητης επηρεαζόμενης περιοχής ως συ νόλου, έχονταςυπόψητην ιστορική σημασία τηςκαιτονπαραδοσιακόοικιστικόκαικοινωνικό τηςχαρακτήρα,είναισκοπόςδημό σιαςωφέλειας. Ηπροοπτικήτηςδιάθεσηςτων κατοικιώνκαιτων άλλων υποστατικών πουθαανεγερθούν ήθασυντηρηθούν με μί σθωσηπάνωσε μακροχρόνιαβάσησε οικογένειες πολιτών με χα μηλάήμέσα εισοδήματα,δεναλλοιώνει ούτεμεταβάλλειτοσκοπό δημόσιας ωφέλειας που επιδιώκεται. Αντίθετα, είναι απόλυτα εναρμονισμένος μεαυτόν.Αποτελείκεντρικό πυρήνα στοσχέδιοη προσέλκυση νεαρών και οικονομικά δραστήριων οικογενειών με παιδιά,προκειμένου νααυξηθεί ο αριθμόςτων κατοίκωντηςπε ριοχής και να ενθαρυνθεί η ιδιοκατοίκηση. Αυτό, σε συνάρτηση ΧΟ-Ιμε την ανάγκηδημιουργίαςτων απαραίτητωνδιευκολύνσεων καιτων άλλων υποστηρικτών έργωνόπωςκαιτηνπαροχήανέσε ωνκαιβασικώνκοινοτικώνυπηρεσιώνγιατηνανάπτυξηαισθημά τωνκοινότητας.Η απόδοσηαλλότριων κινήτρωνδενείναιδίκαιολογημένη. Δεν έχει δοθεί οποιοδήποτε στοιχείο που νατείνει να καταδείξειτηνκατάχρησηεξουσίας πουισχυρίζονται μερικοίαπό τους αιτητές. Η εξέτασητων μελετών πουέγινανκαιο συνυπολο γισμός του μεγάλουύψουςτηςδαπάνηςπουτο έργοσυνεπάγεται, οδηγείπροςτηναντίθετηκατεύθυνση. 8) Αναφορικά μετον ισχυρισμό ότι δεν επιλέγηκε ο λιγότερο επαχθήςτρόπος επίτευξης του σκοπού της απαλλοτρίωσης αυτός απορρίπτεται. Ηαπόφασηγιααπαλλοτρίωσηπροϋποθέτει έρευνακαιεξάντ ληση των δυνατοτήτων επίτευξης του σκοπού με άλλο, λιγότερο επαχθήτρόπο,όπωςηεξασφάλισηκατάλληλουγιατονσκοπόακινήτου που ενδεχομένως προσφέρεται για πώληση ή ακόμα και η χρησιμοποίηση κρατικήςγης ή καιάλληςγηςηαπαλλοτρίωσητης οποίαςθασυνεπάγεταιλιγότερο επαχθείςσυνέπειες.Τομέτροτης απαλλοτρίωσης όμως μπορεί ναληφθεί ανη απαιτούμενη ακίνητη ιδιοκτησίαθεωρείταιωςημόνητεχνικάκατάλληληγιατηνεπίτευ7 τ ξ ! ον επιδιωκόμενου σκοπούδημόσιαςωφελείας. Σ'αυτή τηνπε ρίπτωσηδεν έχειυποδειχθεί οποιοσδήποτεβάσιμος λόγος γιατον οποίοηκρίσητης διοίκησης ωςπροςτοκατ' εξοχήν τεχνικόζήτη ματουποιοακίνητοθαήτανενδεδαγμένο ναχρησιμοποιηθεί για τους σκοπούς του σχεδίου, ήταν λανθασμένη. Η απαλλοτρίωση έγινε στα πλαίσια συγκεκριμένου σχεδίου για την υλοποίηση του οποίουαπαιτείτοορισμένος αριθμόςακινήτων,ορισμένου είδους καισεορισμένηθέση. Ηάποψητων καθ'ωνηαίτησηπωςηέκδοσητουπροσβαλλό μενου διατάγματος ήτανημόνηπροσφερόμενη λύσηείναι πειστι«ή· Προσφνγέςαπορρίπτονταιχωρίςέξοδα. 307 Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)Αναφερόμενες Υποθέσεις: Christos Maliotis and Others v. Municipality of Nicosia
(1965)3 CLR, 75Nemitsas IndustriesLtd v. TheMunicipalCorporationof Limassol andAnother
(1967)3 CLR,134· e Demetrios Thymopoulos andOthers v. The Municipal Committee ofNicosia
(1967)3CLR588· Melpomeni Costanti Antoni Bakkaliaou v. MunicipalityFamagusta
(1969)3 CLR. 19Lavrentios Demetriou andothers v. TheRepublic
(1988)3 C.L.R. 10 91Maria Ch. Venglis v. TheElectricity Authority of Cyprus
(1965)3 CLR 252Mavrogenous andAnother v. Republic
(1984)3 CLR1397· Alakati Investment Ltd and Another v. Republic (Minister of 15 Commerce andIndustryandOthers)
(1973)3 CLR,255Hadflloannou v.Republic
(1983)3 (A) CLR 536Chryssochou Bros v. 1.The Cyprus Telecommunications Authority 2. TheRepublic of Cyprusthrough the Council of Ministers
(1966)3 CLR482- 20 Niovi Michael Glyki andAnother v. TheMunicipalCorporation of Famagusta
(1967), 3CLR, 677Agrotis v.Electricity Authority
(1981)3 CLR 503Pantelitsa ChristoHdou v.Republic
(1988)3 CLR.
- Προσφυγές. 25 Προσφυγές που προσβάλλουντηνεγκυρότητα του δια τάγματος απαλλοτρίωσης που εκδόθηκεαπό το Υπουργι κό Συμβούλιοκαι δημοσιεύτηκεστηνΕπίσημηΕφημερίδα τηςΔημοκρατίαςστις14.10.
- Α. Γεωργίου, γιατηαιτήτριαστην554/88 Τ. Παπαδόπουλος, γιατηναιτήτριαστην941/88 308 30 3 ΑΛΛ. Σταυρίδηκ.α.ν. Δημοκρατίας /.Κληρίδης, γιατοναιτητήστην981/88 Χρ. Χατζηαναστασίον, για τις αιτήτριες στις 998/88 και999/88 Χρ. Λεφαδιώτον (δ/νίς),γιατηναιτήτριαστην1003/88 5 Π.Βράχαςκαι Τ.Καρακάννα, γιατοναιτητήστη 1004/ 88 Ι. Ερωτοκρίτον, γιατηναιτήτριαστην1006/88 Σ. Μοντάνιου (κα),γιατηναιτήτριαστην1012/88 Α. Παναγιώτον,γιατηναιτήτριαστην436/89 10 Γλ. Χατζηπέτρου, Ανώτερος δικηγόρος της Δημοκρα τίαςγιατουςκαθ'ωνηαίτηση. Cur. adv. vult. Α. ΛΟΙΖΟΥ Πρ.: Την απόφαση του Δικαστηρίου θα δώσει οδικαστήςΓ.Κωνσταντινίδης. 15 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ,Δ.: Οι οκτώαπότις δέκασυνεκδικαζόμενεςπροσφυγέςπροσβάλλουντην εγκυρότητατου διατάγματος απαλλοτρίωσης που εκδόθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο και δημοσιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας τη 14 Οκτωβρίου
- Η 20 προσφυγή 554/88, προσβάλλει την εγκυρότητα της Γνω στοποίησης Απαλλοτρίωσης και του Διατάγματος Επίτα ξης που δημοσιεύτηκαν τη 18 Δεκεμβρίου
- Το Διά ταγμα Επίταξης προσβάλλεταικαιμετηνπροσφυγή 1012/ 88 παράλληλα με την προσβολή του Διατάγματος Απαλ25 λοτρίωσης. Ηπροσφυγή536/87,προσβάλλει την εγκυρό τητα της απόφασηςτου Υπουργικού Συμβουλίου ημερο μηνίας 18Απριλίου 1989 μετην οποία,όπως αναφέρεται, απορρίφθηκεη ένστασητηςαιτήτριας. Ταγεγονότα 309 Κων/δης, Δ. Σταυρίδηχ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)Το Διάταγμααπαλλοτρίωσης καλύπει 56 τεμάχια στις ενορίες Χρυσαλινιώτισσας, Αγίου Κασσιανού καιΤαχτελ-Καλέπουαναφέρονταιωςτο ιστορικό κέντροτηςΛευ κωσίας, συνολικής έκτασης εννέα δεκαριών και 962 τ.μ. περίπου. Κατά την περίοδο 1980-1985 εκπονήθηκε το Ενια/ο Ρυθμιστικό ΣχέδιοΛευκωσίας από ομάδαλειτουργών του ΤμήματοςΠολεοδομίαςκαιΟικήσεωςκαιτουΔήμουΛευ κωσίας σε συνεργασία με το ΠρόγραμμαΑνάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών. ΤοΣχέδιοκάλυψετηνελληνοκυπριακή 10 και τουρκοκυπριακή πλευρά της Λευκωσίας. Μελετήθη καν τα προβλήματατης ΠαλαιάςΛευκωσίας και διαμορ φώθηκε συνολική πολεοδομική πολιτική για τησταδιακή αναβίωση της.Προσδιορίστηκε ωςκύριοςάξονας τηςυλο ποίησης της πολιτικής αυτής η εφαρμογή δέσμης έργων 15 προτεραιότητας στα πλαίσια δεκάχρονουπρογράμματος με επίκεντρο την άμεση επέμβαση στις οικιστικές περιο χές. Προκρίθηκεωςπρώτοβήμα, σταπλαίσιατης υλοποίη σης αυτού του Προγράμματος,η εφαρμογή του Σχεδίου 20 Αναβίωσης Χρυσαλινιώτισσας πουκαλύπτειτις περιοχές Χρυσαλινιώτισσας, Αγίου Κασσιανού καιΤαχτ-Ελ-Καλέ. Το Σχέδιοβασίστηκε σε μελέτεςπουκάλυψαντηναρχιτε κτονική, την πολεοδομική και την κοινωνική πλευρά του θέματος. Όπως αναφέρεται, στο σχετικό έγγραφο,συλλέ- 25 γηκαν στοιχεία αναφορικάμε ταχαρακτηριστικάτουπο λεοδομικού ιστού,τηνπυκνότητα τηςδόμησης,τη στατική κατάσταση των οικοδομών, την αρχιτεκτονική τουςαξία και άλλα. Εξετάστηκαν, όπως εξηγείται στη συνέχεια, οι κοινωνικές τάσεις κατοίκησης, η δημογραφική σύνθεση 30 του πληθυσμού,ηκοινωνικοοικονομική σύνθεσηκαι προ έλευσητων νοικοκυριών,οι σχέσειςστην κοινότητα,η αλ ληλεπίδραση των υφιστάμενων λειτουργιών και άλλοι κοινωνικοί παράγοντες που επηρεάζουν τη βιωσιμότητα της οικιστικής λειτουργίας τηςπεριοχής. Στοπλαίσιοτης 35 οικονομικής μελέτης που έγινε, αναφέρεται η πραγματο ποίηση εκτίμησης του κόστους των επενδύσεων για το έργο, η εξέταση των χρηματοδοτικών δυνατοτήτων και η διενέργεια μελέτης σκοπιμότητας του έργου που οδήγησε 310 5 3 ΑΛΛ. Σταυρίδηκ.α. ν.Δημοκρατίας Κων/δης Δ στον καταρτισμότουεπενδυτικούπρογράμματοςτουΣχε δίου. Υπολογίστηκε ως συνολικό κόστος του έργου το ποσότου£1.650.000περίπου. Αντίάλλης αναφοράςως προς τουλόγους που οδήγη5 σανστην απόφασηγιατηνπροώθησητηςεπίταξηςκαιτης απαλλοτρίωσης τηςακίνητηςιδιοκτησίας πουκαλύπτειτο Σχέδιο,παραθέτουμ£ αυτούσιατηΓνωστοποίηση Απαλλο τρίωσης, Α.Δ.Π 1897 πουδημοσιεύτηκε στοΤρίτοΠαράρ τημα της Επίσημης Εφημερίδας της 18ης Δεκεμβρίου 10 1987. 15 20 25 30 35 "Επειδή εδώ και αρκετά χρόνια έχει παρατηρηθεί σταδιακή και συνεχής εγκατάλειψη της εντός των τει χών Λευκωσίας ιδίως τηςπεριοχής Χρυσαλινιώτισσας, Αγίου Κασσιανού καιΤαχτ-ελ-Καλε που έχει επιταθεί, ιδιαίτερα μετά το 1974, δημιουργώντας συνθήκες μόνι μης κοινωνικοοικονομικής αποδιοργάνωσης της όλης περιοχής και φυσικής φθοράς, καθώς και εμφάνισης χρήσεων που όχι μόνο δε συμβιβάζονται μετον παρα δοσιακόοικιστικό καικοινωνικό χαρακτήρατηςπεριοχής αλλά και αποτελούν ανασχετικό παράγοντα στην επιθυμητή επαναδραστηριοποίηση της περιοχής από τους κατ'ιδίαν ιδιοκτήτες, χωρίς ν' αλλοιωθεί ηχωρο ταξικήμορφήκαιοχαρακτήραςτης. Και επειδή δεν υπήρξε κατά τα τελευταία χρόνια οποιαδήποτε ανάπτυξηήπροσπάθειαανάπτυξης, ούτε και προβλέπεται να υπάρξει στο προσεχές μέλλον οποιαδήποτεσυντονισμένη καισυγχρονισμένη προσπά θεια αποκατάστασης και αναβίωσης της περιοχής ως συνόλου με την πρωτοβουλία των κατ' ιδίαν ιδιοκτητών,σε σημείο πουναδικαιολογείται πλέον ηανάληψη της πρωτοβουλίας αυτήςαπότο Κράτος,το οποίοήδη έχειπροβείστην ετοιμασία ΣχεδίουΑναβίωσης Χρυσαλινιώτισσας, ΑγίουΚασσιανούκαιΤαχτ-ελ-Καλέ. ΙΥ αυτό γνωστοποιείται ότι η ακίνητη ιδιοκτησία που περιγράφεται στον Πίνακατηςπαρούσας Γνωστο ποίησης είναι αναγκαία γιατους ακόλουθους σκοπούς δημόσιας ωφέλειας: 311 Κων/δης, Δ, Σταυρίδηχ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)(α)τηνπολεοδομία,χωροταξίακαιοικιστική· (β)την προμήθεια ήδιατήρηση ήανάπτυξη προ μηθειών και υπηρεσιών που είναι αναγκαίες για τη ζωή ή προάγουν την ευημ£ρία ή την αναψυχή του κοινού* ^ (γ)τηδημιουργία ήσυντήρηση ήανάπτυξη δημό σιων οικημάτωνήδημόσιων έργων. (δ) τη δημιουργία ή συντήρηση ή ανάπτυξη τόπων αναψυχής* (ε) τη δημιουργία ή συντήρηση ή ανάπτυξητων 10 συγκοινωνιών και (στ)τηνκαλύτερηγιατηδημόσιαωφέλεια χρησι μοποίησηκαιανάπτυξηιδιοκτησίας. Καιη απαλλοτρίωση αυτήεπιβάλλεταιγιατουςακό λουθους λόγους,δηλαδή: (α)Τησυντήρηση καιανακαίνισητωνπαραδοσια κών οικιστικών μονάδων της παλιάς Λευκωσίας με τρόπο ενιαίοκαισυντονισμένοκαιτην ανέγερση οι κιστικών μονάδων που να συνάδουν με το περιβάλ λον (β) την αναζωογόνηση της κοινότητας των ενο ριών Χρυσαλινιώτισσας, Αγίου Κασσιανού και Ταχτ-ελ-Καλέ της πόλης Λευκωσίας με την προσέ λευση νεαρών και οικονομικά δραστήριων οικογε νειών με παιδιά,αυξάνονταςτον αριθμό των κατοί- 25 κωνκαιενθαρρύνοντας τηνιδιοκατοίκηση(γ) τη διατήρηση, κατά το δυνατόν, σε χαμηλό επίπεδο των δαπανών βελτίωσης των κατοικιώνκαι της υποδομής της πιο πάνω περιοχής για να είναι προσιτή στα στρώματα του πληθυσμού με χαμηλά ή 30 μεσαίαεισοδήματα* 312 15 20 3 ΑΛΛ. 5 Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας Κων/δης,Δ (δ)την ανέγερση ήτημετατροπήχώρων ωςκατα στημάτων και άλλων υποστατικών για τη χρήση, διευκόλυνση ή παροχήανέσεων στους κατοίκουςτης περιοχής και την παραχώρηση βασικών κοινοτικών υπηρεσιών προς αυτούς γι' ανάπτυξη αισθημάτων κοινότητας* (ε)τηδημιουργία διευκολύνσεων στάθμευσης και την εφαρμογήκυκλοφοριακής ρύθμισης κατάλληλης για οικιστική περιοχή συντήρησης* 10 15 (στ) τηδημιουργία δυνατοτήτων περαιτέρω ανά πτυξης της κοινότητας των πιο πάνω ενοριών μέσα απότις διαδικασίεςδημόσιαςπληροφόρησης καιορ γανωμένης συμμετοχής τωνκατοίκων (ζ)την αναβάθμισητων υπηρεσιώνυδατοπρομήθειας,ηλεκτροδότησης, τηλεπικοινωνιών καιαποχε τευτικού δικτύου μέσαστηνπιοπάνωπεριοχή· (η)τηδημιουργίαχώρων πρασίνουκαι αναψυχής και τη βελτίωση του περιβάλλοντος της περιοχής αυτής- και 20 (θ) τη διάθεση των κατοικιών ή/και των άλλων υποστατικών που θαανεγερθούν ήθα συντηρηθούν με μίσθωση πάνω σε μακροχρόνια βάση σε οικογέ νειες πολιτών της Δημοκρατίας με χαμηλά ήμεσαία εισοδήματα. 25 Κάθεπρόσωποπουισχυρίζεται πωςέχει οποιοδήπο τε δικαίωμα ή συμφέρον πάνω στην ιδιοκτησία που αναφέρεταιπιο κάτωκαι φέρει ένσταση στη σκοπούμε νηαπαλλοτρίωση της,καλείται μέσα σε 15 ημέρες από τηδημοσίευση τηςγνωστοποιήσεως αυτήςστην επίσημη εφημερίδα της Δημοκρατίας,να στείλει στον Υπουργό Εσωτερικών, μέσωτου Επαρχου Λευκωσίας, λεπτομε ρή στοιχεία για το δικαίωμα ή συμφέρον του,αποδεί ξεις γι' αυτά,καθώς και πλήρως αιτιολογημένη έκθεση γιατους λόγους τηςένστασης του." 30 313 Κων/δης, Δ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)Την 6Οκτωβρίου 1988, το Υπουργικό Συμβούλιο απο φάσισε την απόρριψη των ενστάσεων που υποβλήθηκαν και ενέκρινε την έκδοσηΔιατάγματοςΑπαλλοτρίωσης της ακίνητης ιδιοκτησίας,μεταξύάλλων καιτωναιτητών. Το Προσβλητό της Γνωστοποίησης Απαλλοτρίωσης καιτουΔιατάγματος Επίταξης. Μετην προσφυγή554/88δεν προσβάλλεται το ίδιο το ΔιάταγμαΑπαλλοτρίωσης αλλάη Γνωστοποίηση Απαλλο τρίωσης και το Διάταγμα Επίταξης που δημοσιεύτηκαν την 18ηΔεκεμβρίου 1987. 5 10 Η προσφυγή καταχωρίστηκε την 2α Ιουλίου 1988 και θα ήταν εν πάση περιπτώσει εκπρόθεσμη και γι' αυτό το λόγο απαράδεκτη.Το θέτουμε υποθετικά γιατί στην περί πτωση της Γνωστοποίησης Απαλλοτρίωσης δε βρισκόμα στε καν μπροστά σε εκτελεστή διοικητική πράξη.Το πιο 15 κάτω απόσπασμα από την απόφαση του Δικαστή Γ.Μ. Πικήστις προσφυγές 171/88,185/88και200/88,ημερομη νίας 9Μαρτίου 1990,περικλείει όσαθα μπορούσανναλε χθούν σεσχέσημετο θέμα. "Η γνωστοποίηση απαλλοτρίωσης περιορίζεται στην 20 εκδήλωση πρόθεσης για τη λήψηεκτελεστής απόφασης σε μελλοντικό στάδιο και αποβλέπει κυρίως στην επέ κταση της έρευνας θέματος με τη λήψη των απόψεων τωνπροσώπων πουμπορεί ναεπηρεασθούναπότηντε λική πράξη. Αφήνει το καθεστώς ιδιοκτησίας της γης 25 και τα δικαιώματατων ιδιοκτητών ανεπηρέαστα* ούτε δημιουργεί οποιαδήποτε δέσμευσηγια την εκμετάλλευ ση ή τη διάθεση της περιουσίας τους. Ηπαροχή ευχέ ρειας στους ιδιοκτήτες να ακουστούν δεν έχει άλλο σκοπό από την ολοκλήρωση της έρευνας μετησυμπερί- ^ λήψη των απόψεων τους στο φάσμα των γεγονότων που εξετάζονται. Η απόρριψη της ένστασης δεν μετα βάλλει τοκαθεστώς τηςγνωστοποίησης ούτε περιορίζει τηδιακριτικήευχέρεια τηςαρμόδιαςαρχήςωςπροςτις μελλοντικέςτηςενέργειες. Επισημαίνεταιότι η γνωστό- 35 ποίηση ατονεί εάνδεναπαλλοτριωθεί ηγημεδιάταγμα μέσα σε 10μήνες απότηγνωστοποίηση της (άρθρο 7
(2)314 3ΑΛΛ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας Κων/δης,Δ τουΝ. 15/62 όπωςτροποποιήθηκε μετοάρθρο2του Ν. 84/88)". Ηπαρατήρησημαςωςπροςτηνπροσβολή του Διατάγ ματος Επίταξης ισχύει και στην περίπτωση της προσφυ5 γής 1012/88 πουκαταχωρίστηκε την28η Δεκεμβρίου 1988. Γι'αυτότολόγο,δενχρειάζεταιναασχοληθούμε μετοζή τηματουκαικατάταάλλαπαραδεκτούαυτούτου μέρους τηςπροσφυγής 1012/88 μετην οποίασυμπροσβλήθηκε και το Διάταγμα Απαλλοτρίωσης. Προσθέτουμε πάντως πως 10 δεν αναπτύχθηκεοποιοδήποτε επιχείρημα ειδικάσεσχέση μετο Διάταγμα Επίταξης.Οι προβληθέντες λόγοι ακύρω σης τουείναι εκείνοι πουπροβλήθηκανκαισε σχέσημετο διάταγμααπαλλοτρίωσης μετουςοποίουςκαιθα ασχολη θούμεστο κατάλληλο σημείο. 15 ΤοΠροσβλητό τηςΑπόρριψης τηςΈνστασηςστην Γνω στοποίηση Απαλλοτρίωσης. Με την προσφυγή 436/89και πάλι δεν προσβάλλεται τοΔιάταγμαΑπαλλοτρίωσης- προσβάλλεταιη 20 25 "πράξη ή/και απόφαση των καθ' ων η αίτηση που εκοινοποιήθη στην αιτήτρια με επιστολή ημερ. 18.4.89, με την οποίααπέρριψαντην ένσταση της αιτήτριαςγια την ακύρωση της απαλλοτρίωσης του ακινήτουτηςΤε μάχιο 156, Φ.Σχ. ΧΧΙ.46.3 ΧΩΙ & 47.Ι.ΧΠ, Χρυσαλινιώτισσα, που εδημοσιεύθη δια γνωστοποιήσεως στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας υπ'αρ. 1897 της 18.12.87" Προκύπτει από το φάκελλο ότι η ένσταση της αιτήτριας όπωςκαι όλεςοι άλλες ενστάσεις εξετάστηκαν και, στις περιπτώσεις πουκαλύπτειτοΔιάταγμα Απαλλοτρίω30 στ1ζ»απορρίφθηκανπριναπότην έκδοσητουΔιατάγματος αυτού. Η εξέταση και η απόρριψη των ενστάσεων ήταν μέρος τηςδιοικητικής διαδικασίας πουοδήγησε στηντελι κή πράξη της έκδοσης του Διατάγματος Απαλλοτρίωσης που είναι και η μόνη εκτελεστή διοικητική πράξηπουθα oc μπορούσε να αποτελέσει το αντικείμενο αίτησης ακύρω315 Κων/δης,Δ. Σταυρίδηκ,α.ν.Δημοκρατίας
(1992)σης. Οι υποθέσεις [Christos Maiiotis andOthersv.The Municipality of Nicosia
(1965)3 CLR 75,] Nemitsas Industries Ltd v. TheMunicipal Corporation ofLimassol and Another
(1967)3 CLR 134 και Demetrios Thymopoulos andOthers v. The Municipal Committee of 5 Nicosia
(1967)3CLR588στιςοποίες μαςπαρέπεμψεο δι κηγόρος της αιτήτριας, δεν είναι σχετικές. Αναφέρονται στο προσβλητό σχεδίων διαπλάτυνσηςδρόμων πουδημο σιεύτηκαν κατάτονπερί Ρυθμίσεως Οδώνκαι Οικοδομών Νόμο,Κεφ.96. 10 Το γεγονός τηςκοινοποίησης, όπως αναφέρεται, της απόρριψης τηςένστασης την 18ηΑπριλίου 1989, μετά δη λαδή την ημερομηνία δημοσίευσης του Διατάγματος Απαλλοτρίωσης, δεν μεταβάλλει την πιο πάνω νομική πραγματικότητα. Η καθυστερημένη γνωστοποίηση τουγε- 15 γονότος τηςαπόρριψηςτηςένστασης, θα μπορούσε ενδε χομένως ναδημιουργήσει ζήτημαωςπρος τοχρονικόση μείο έναρξης τηςπροθεσμίας των75ημερών τουΑρθρου 146.3τουΣυντάγματος.(Βλ.Meipomeni Constant!Antoni Bakkaliaou v. Municipality Famagusta
(1969)3 CLR 19, 20 Lavrentios Demetriou andothers v. TheRepublic
(1988)3 C.L.R.91.Αυτό, όμως, σεσχέση μετη δυνατότητα άσκη σης προσφυγής κατά του Διατάγματος Απαλλοτρίωσης και όχι οποιασδήποτε προγενέστερης ενέργειας. Γιατους πιο πάνω λόγους ηπροσφυγή 436/89πρέπει νααπορρι- 25 φθεί. ΣτηνΠροσφυγή 1012/88, έχειπροβληθεί ως λόγοςακύ ρωσης τουΔιατάγματοςΑπαλλοτρίωσης ακριβώςτογεγο νός τηςγνωστοποίησης στον αιτητήτηςαπόφασηςγιατην απόρριψητης ένστασης τουτην 19ηΑπριλίου 1989.Όσα 30 έχουμεπει για την προσφυγή436/89ισχύουν καιεδώ. Ση μειώνουμε ότιηπροσφυγή 1012/88 καταχωρίστηκε την28 Δεκεμβρίου 1988, δηλαδή εν πάση περιπτώσει, εμπρόθε σμα. ΗΔημοσίευση της Γνωστοποίησης Ο αιτητήςστην προσφυγή981/88επικαλείται το άρθρο 17 του περί Αναγκαστικής Απαλλοτριώσεως Νόμουτου 316 35 3ΑΛΛ. Σταυρίδη κ.α.ν.Δημοκρατίας Κων/δης, Δ 1962 (Ν.15/62) και ισχυρίζεται πωςεφόσον βρισκόταν στο εξωτερικό θα έπρεπε να του είχε επιδοθεί προσωπικά η Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης καιπώς ηπαράλειψητων καθ' ων η αίτηση να το κάμουν καθιστά τηδιαδικασία 5 ελαττωματικήκαιτοδιάταγμαυποκείμενοσεακύρωση. Και αν υπήρχε νομική βάσηστον ισχυρισμό, το θέμα είχεχάσει τησημασία του μιακαιοαιτητής,μετον έναή τον άλλο τρόπο,πληροφορήθηκε το γεγονός της γνωστο ποίησης και υπέβαλε γραπτήένσταση ηοποία,ανκαι εκ10 πρόθεσμη, εξετάστηκε. Αλλάδιαφωνούμεκαι μετηθέση πωςονόμος επιβάλ λει υποχρέωση προσωπικής επίδοσης της γνωστοποίησης απαλλοτρίωσης. Το θέμα ρυθμίζεται απότο άρθρο4 του Νόμου που αρκείται σε δημοσίευση της Γνωστοποίησης 15 στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας. (Βλ.Maria Ch. Venglis v. TheElectricityAuthority of Cyprus
(1965)3 CLR 252). To άρθρο 17 του Νόμου δεν έχει να κάμει με τον τρόπο δημοσίευσης της Γνωστοποίησης Απαλλοτρίω σης. Ρυθμίζει τον τρόπο με τον οποίο κοινοποιούνται 20 γνωστοποιήσεις και ανακοινώσεις που γίνονται δυνάμει των διατάξεωντου Νόμου,εννοείται άλλες απότην Γνω στοποίηση Απαλλοτρίωσης σεσχέσημετηδημοσίευση της οποίας θεσπίστηκε ειδική πρόνοια. Είναι φανερόαπότις διατάξεις του Νόμου ότι η διοικητική διαδικασία της 25 απαλλοτρίωσης ενεργοποιείται με την προβλεπόμενη δη μοσίευση, χωρίς άλλο. Ενδεικτικό είναι το άρθρο 5 του Νόμου που εξουσιοδοτεί λειτουργό ήυπηρέτη της Απαλλοτριούσας Αρχήςή άλλο πρόσωποεξουσιοδοτημένο από αυτή, να προβαίνει σε συγκεκριμένες ενέργειες "άμα ως 30 δημοσιευθεί ηγνωστοποίηση". Ηυποχρέωση γιαπροφορική ακρόαση Ο αιτητής στην προσφυγή 981/88 υπόβαλε, όπως ση μειώσαμε, γραπτώς την ένσταση του που εξετάστηκε και αυτήόπως όλες οι άλλες. Πιστεύει πως θαέπρεπε νατου 35 ε & ε °°θεί η ευκαιρία να διατυπώσει και προφορικά τις απόψεις του. Εισηγείται ότι η παράλειψη των καθ'ων η αίτηση να τον καλέσουν σε προφορική ακρόασηκαθιστά 317 Κων/δης, Δ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)τηδιαδικασίαελαττωματική. Δεν μπορούμε νασυμφωνήσουμε. ΟΝόμος δεν προ βλέπει τέτοια διαδικασία.Τοάρθρο4αναφέρεταιστη δυ νατότηταυποβολής ένστασης μέσαστηντασσόμενηπροθε σμία.Τοεπόμενο βήμα, κατά τοάρθρο6,είναι ηεξέταση 5 των ενστάσεων. (Βλ. Mavrogenous and Another v. Republic
(1984)3CLR 1397).Οαιτητήςπεριέλαβε στηνέν σταση του όσους λόγους έκρινε ότιθαέπρεπε να υποβά λει. Είναι αξιοσημείωτο καιτοαναφέρουμε χωρίς να θέ λουμε ναπούμε ότιτο αντίθετο θαδιαφοροποιούσε την ίο κατάσταση,πωςδενήγειρε κανζήτημαπροφορικήςακρό ασης. Ηεξειδίκευση τουσκοπούτης απαλλοτρίωσης. Είναι η εισήγηση αριθμού αιτητών πως τοΔιάταγμα Απαλλοτρίωσης πρέπει ναακυρωθεί γιατί δεν έχουν εξει δικευθεί μεαιτιολογημένη απόφαση, στην Γνωστοποίηση ή διαφορετικά, οι λόγοι της απαλλοτρίωσης καιακόμα γιατί δεν έχει καθορισθεί ο συγκεκριμένος προορισμός του καθενός απόταακίνητα που έχουν απαλλοτριωθεί. Κατά την εισήγηση, στη Γνωστοποίηση γίνεται αναφορά σε πληθώρα γενικών λόγων χωρίς να καθορίζεται για ποιόναπόόλους απαλλοτριώθηκετοκάθεακίνητο. Συνα φώς, υποστηρίχθηκε πως ηπροσβαλλόμενη απόφαση δεν είναι δεόντως αιτιολογημένη. Η θέσηείναι πωςβρισκόμα στε μπροστά σε παράβασητουάρθρου 23
(4)(β) του Συ ντάγματος πουαπαιτεί την εξειδίκευση τουσκοπούτης απαλλοτρίωσης μεαιτιολογημένη απόφασητης Απαλλοτριούσας Αρχής που θα πρέπει να συμπεριλαμβάνει σαφώς και τους λόγους της απαλλοτρίωσης αλλά και του άρθρου4τουΝόμου. Τα επιχειρήματα αυτά στερούνται πραγματικού ερεί σματος. Οι λόγοι τηςαπαλλοτρίωσης εξειδικεύονται στη Γνωστοποίηση. Έχουμε παραθέσει αυτούσια την Γνωστο ποίησηκαιδενχρειάζεταιναεπανέλθουμε. Εξάλλου, το Υπουργικό Συμβούλιο είχε ενώπιον του 35 318 3ΑΛΛ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας Κων/δης, Δ το φάκελλο της υπόθεσης που περιλάμβανε τις μελέτες που έγιναν, τις απόψεις αναφορικάμε τηναναγκαιότητα των απαλλοτριώσεων, τις ενστάσεις που υποβλήθηκαν, τις γνώμες που εκφράστηκαν σε σχέση με τις ενστάσεις 5 αυτές και την τελική εισήγηση του Υπουργού Εσωτερι κών. Δεν μπορούμε να συμφωνήσουμε πως η ανάγκη για την αιτιολόγηση της απόφασης για την απαλλοτρίωση προϋποθέτει ενσωμάτωση σ' αυτή του όγκου τα>ν στοι χείων που υπήρχαν. Η παραπομπήσ' αυτά τα στοιχεία, 10 έχοντας υπόψητηφύσητου θέματος,προσφέρει την ανα γκαίααιτιολόγηση καιεπιτρέπειτοδικαστικόέλεγχο. (Βλ. Alakati Investment Ltd andAnotherv.Republic (Minister of CommerceandIndustryandOthers)
(1973)3CLR255). Από τη μελέτητου συνόλου των στοιχείων προκύπτει 15 πως, αντίθετα με την εισήγηση που έγινε, ήταν ειδικά προσδιορισμένος ο συγκεκριμένος προορισμός τουκαθε νός απόταακίνητα,γεγονός μάλιστα πουεπέτρεψε σε με ρικούς απότουςαιτητέςναεισηγηθούν πωςδενήτανανα γκαία η απαλλοτρίωση του ακινήτου για να επιτευχθεί 2ο αυτός ο εξειδικευμένος σκοπός. Προσθέτουμε ακόμα τη θέσηπου αποτέλεσε και κεντρικό σημείο της επιχειρημα τολογίας των αιτητώνπωςοισκοποίγιατην εξυπηρέτηση των οποίων δηλώθηκε ότι έγινεηαπαλλοτρίωση δεν είναι δημόσιας ωφέλειας όπως απαιτεί το άρθρο 23
(4)(α) του 25 Συντάγματοςκαικατ'επέκτασητοάρθρο3
(2)του Νόμου. Ο σκοπός της απαλλοτρίωσης πρέπει να είναι δημό σιαςωφέλειας. Από τους σκοπούςδημόσιαςωφέλειας που εξειδικεύο νταιστοάρθρο3
(2)τουΝόμου,αναφέρονται στη Γνωστο30 ποίησηως επιδιωκόμενοι οι αναφερόμενοι σταγράμματα (δ), (θ),(ι),(λ),(μ)και (ν).Παραθέτουμετοσχετικό μέρος τού άρθρου: Σκοποί δημοσίας ωφελείας περιλαμβάνουσι σκο πούςαφορώντας εις35 ....; 319 Κων/δης,Δ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)(δ)τηνπρομήθειανή διατήρησινή ανάπτυξινπρομη θειών και υπηρεσιών αίτινες είναι αναγκαίαι εις την ζωήν ή προάγουσι την ευημερίαν ή την αναψυχήν του κοινού* (θ)τηνπολεοδομίαν,χωρονομίαν ή οικιστικήν* 5 (ι) την δημιουργίαν ήσυντήρησιν ήανάπτυξιντων διαξηράς,θαλάσσηςή αέρος συγκοινωνιών (λ) την καλυτέραν δια την δημοσίαν ωφέλειαν χρησιμοποίησιν καιανάπτυξινιδιοκτησίας(μ) την δημιουργίαν ή συντήρησιν ή ανάπτυξιν 10 τόπων αναψυχής(ν) την υπό της Δημοκρατίας δημιουργίαν ήσυντή ρησιν ή ανάπτυξιν δημοσίων οικημάτων ή δημοσίων έργων Τοζήτηματηςερμηνείαςπτυχώντουόρου "σκοπόςδη μοσίας ωφελείας" απασχόλησε τηνΟλομέλειατου Ανωτά του Δικαστηρίου στην υπόθεση Hadjiloannou v. Republic
(1983)3(A) CLR536. Το ερώτημαεκείσυνίστατο στοανο σκοπός vs δημιουργίας οικιστικού συγκροτήματος με 20 σχεδιασμό καικατασκευή δρόμωνκαιοχετών,τηδιαίρεση της γης σε οικόπεδακαιτην ανέγερση σ' αυτά ήσε μερικά από αυτά κατοικιώνκατάλληλων γιατηνστέγασηατόμων ασθενέστερων τάξεων,προκειμένου ναδιατεθούνμεενοικιαγορά ή ενοικίαση, ήτανσκοπός που αφορούσε τηνπο- 25 λεοδομία, χωρονομία ή και την οικιστική. Η απάντηση ήτανκαταφατική.Έγινε δεκτόότι οι όροι αυτοίπεριλαμ βάνουν,μεταξύάλλων,καιτηνανάπτυξη καιχρήσηγηςσε σχέσημε υφιστάμενες αστικές περιοχές όπως και τις κοι- ~Ω νωνικές καιπεριβαλλοντικές απαιτήσειςενόςτόπου. Εισηγούνται εδώ οι αιτητές ότι δεν μπορεί νατίθεται ζήτημα σκοπού δημόσιας ωφέλειας ότανοτελικός στόχος 320 i Α^,Δ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας Κων/δης,Δ είναι η διάθεση σε ιδιώτες με εκμίσθωση ή άλλο τρόπο, των οικιστικών και άλλων μονάδων που θα δημιουργη θούν.Καταλογίζουν οι αιτητέςκατάχρησηεξουσίας στους καθ'ωνηαίτησητους οποίους εμφανίζουνναεπιδιώκουν 5 να καρπωθεί το Κράτος,κάτωαπότο πρόσχημα της εξυ πηρέτησης σκοπών δημόσιας ωφέλειας, οικονομικό κέρ δοςπουθαείναισίγουρο έχονταςυπόψητηνανώμαληκα τάστασηπουεπικρατείκαιτηντωρινήεπίδρασητηςπάνω στην αξίατων απαλλοτριωθέντων ακινήτων. Προβλήθηκε 10 μάλιστα ως ξεχωριστός λόγος ακύρωσης ότι, κατά την άποψη μερικών απότους αιτητές,θαείναι,κάτω απότις συνθήκες που επικρατούν και ειδικά την έλλειψη συγκρι τικών πωλήσεων στην περιοχή, αδύνατος ο καθορισμός τηςδίκαιηςκαιεύλογηςαποζημίωσηςπουείναιαπαραίτη15 το να καταβληθεί κατά το Αρθρο 23
(4)(γ) τουΣυντάγμα τος. Κρίνουμε πως οι σκοποί που αναφέρονται στη Γνω στοποίηση Απαλλοτρίωσης είναι καθαρά σκοποί δημό σιας ωφέλειας και ότι εμπίπτουν στις πρόνοιες του άρ20 θρου 3
(2)του Νόμουπουέχουν αναφερθεί.Οσκοπός της προσπάθειαςγιασυντονισμένη καισυγχρονισμένη αποκα τάσταση και αναβίωση της επηρεαζόμενης περιοχής ως συνόλου, έχοντας υπόψη την ιστορική σημασία της και τον παραδοσιακό οικιστικό και κοινωνικό τηςχαρακτή25 QCt, είναι σκοπός δημόσιας ωφέλειας. Η προοπτική της διάθεσης τωνκατοικιών καιτων άλλων υποστατικώνπου θαανεγερθούν ήθα συντηρηθούν μεμίσθωσηπάνωσεμα κροχρόνια βάσησεοικογένειεςπολιτών μεχαμηλάήμέσα εισοδήματα,δεν αλλοιώνει ούτε μεταβάλλει το σκοπόδη30 μόσιας ωφέλειας που επιδιώκεται.Αντίθετα, είναιαπόλυ τα εναρμονισμένος με αυτόν. Αποτελεί κεντρικό πυρήνα στο σχέδιο ηπροσέλκυση νεαρώνκαιοικονομικάδραστή ριων οικογενειών με παιδιά, προκειμένου να αυξηθεί ο αριθμόςτων κατοίκων τηςπεριοχής καιναενθαρρυνθεί η 35 ιδιοκατοίκηση. Αυτό,σε συνάρτηση καιμετην ανάγκη δη μιουργίας των απαραίτητων διευκολύνσεων και των άλλων υποστηρικτικών έργων όπως και την παροχήανέ σεωνκαιβασικών κοινοτικών υπηρεσιών γιατηνανάπτυ ξη αισθημάτων κοινότητας. Η απόδοση αλλότριων κινήδεν είναι δικαιολογημένη. Δεν έχει δοθεί 4 0 τρων 321 Κων/δης, Δ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)οποιοδήποτε στοιχείο πουνατείνει νακαταδείξει την κα τάχρηση εξουσίας που ισχυρίζονται μερικοί απότουςαιτητές. Ηεξέτασητωνμελετώνπουέγινανκαιο συνυπολο γισμός του μεγάλου ύψους της δαπάνης που το έργο συνεπάγεται,οδηγείπροςτηναντίθετηκατεύθυνση. 5 Το ζήτημα του καθορισμού της δίκαιης και εύλογης αποζημίωσης που πρέπει να καταβληθεί, δεν μπορεί να αποτελέσει το αντικείμενο πιθανολογήσεων και δεν είναι δυνατό να επιδράσει πάνω στο κύρος του Διατάγματος Απαλλοτρίωσης. Οπως προβλέπει το Αρθρο23
(4)(γ)του ίο Συντάγματος, αυτή η αποζημίωση καθορίζεται, σε περι πτώσεις διαφωνίας, από τα πολιτικά Δικαστήρια. Ο Νόμος προσφέρει τομηχανισμό γι' αυτόκαιοι αιτητέςθα έχουν κάθεευκαιρίανατοναξιοποιήσουν. Το επαχθές μέτρο τηςαπαλλοτρίωσης πρέπει να είναι 15 τούστατο. Είναιπάγιανομολογημένοπως,ωςθέμαχρηστής διοί κησης και ορθής άσκησης διακριτικής εξουσίας, το επα χθές μέτρο της απαλλοτρίωσης πρέπει να προκρίνεται μόνο στην περίπτωσηπουδενπροσφέρεται άλλος,λιγότε- 20 ροεπαχθήςτρόπος, επίτευξης τουσκοπούπουτάσσεται. Η απόφαση για απαλλοτρίωση προϋποθέτει έρευνα και εξάντληση των δυνατοτήτωνεπίτευξης τουσκοπού με άλλο, λιγότερο επαχθήτρόπο,όπως ηεξασφάλισηκατάλ ληλουγια τον σκοπό ακινήτουπου ενδεχομένως προσφέ- 25 ρεται για πώληση ήακόμακαι ηχρησιμοποίηση κρατικής γης ήκαιάλλης γηςη απαλλοτρίωση της οποίαςθασυνε πάγεται λιγότερο επαχθείς συνέπειες. (Βλ. Chryssochou Bros v. 1. The Cyprus Telecommunications Authority 2. The Republic of Cyprus through the Council of Ministers 30
(1966)3 CLR482,NioviMichaelGlykiandAnotherv. The Municipal Corporation of Famagusta
(1967)3 CLR 677, Agrotisv.ElectricityAuthority
(1981)3CLR503). Οι αιτητές επικαλούνται την πιο πάνωνομολογία και ισχυρίζονται πως οι αρχές που τέθηκαν,παραβιάστηκαν. 35 322 3 ΑΛΛ. Σταυρίδη κ.α.ν.Δημοκρατίας Κων/δης,Δ Στα επιχειρήματα που αναπτύχθηκανήταν έντονο το συ ναισθηματικό στοιχείο. Αριθμός αιτητών προσθέτει ως ιδιαίτερα δυσμενή συνέπεια το αποτέλεσμα τηςαποκοπής τους απότα σπίτια και την περιοχή που οι ίδιοι ήοι γο5 νείςτους είχανζήσει ταπαιδικάτουςχρόνια.Θα μπορού σαν,λέγουν,να είχαν αναλάβειεκείνοι,ίσως μετηνοικο νομική συνδρομή του Κράτουςσε ορισμένες περιπτώσεις, το έργο τηςανακαίνισηςτων κατοικιών τους. Μερικοί το είχαν ήδηκάμει είτε με δικήτους πρωτοβουλία είτε συμ10 μορφούμενοι προς παλαιότερες απαιτήσεις πουσυνδέθη καν με την κήρυξη του ακινήτου τους ως διατηρητέου. Αλλοι εξέφρασαντην ετοιμότητα τουςή τηνπρόθεσητους να κατοικήσουν στην περιοχή σε μελλοντικό στάδιο και τόνισαν πωςαυτόθα έπρεπενααποτρέψειτηλύση τηςδη15 μιουργίαςτωνπροϋποθέσεων γιαναχρησιμοποιηθεί ηπε ριουσία τους από άλλους και μάλιστα, σε μερικές περι πτώσεις,καιπάλινωςκατοικία. Στην υπόθεση Hadjiloannou (ανωτέρω) τονίστηκε πως οι αρχέςόπωςτις συνοψίσαμε πιοπρινδεν είναι συμπλη20 6ωΜ-ένεςαν δεν προστεθεί ότι το μέτρο της απαλλοτρίω σης μπορεί να ληφθεί ανηαπαιτούμενηακίνητηιδιοκτη σία θεωρείται ως η μόνη τεχνικά κατάλληλη για την επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού δημόσιας οφελείας. Σ'αυτή τηνπερίπτωσηδενείναι αναγκαίαη υποβολή προ25 σφοράςγιααγοράμεσύμβαση. Στην παρούσαυπόθεση ο σκοπός της απαλλοτρίωσης είναι απόλυτα συναρτημένος με τη θέση των ακινήτων που απαλλοτριώθηκαν, και στις περιπτώσεις των κατοι κιών, μετον αρχιτεκτονικό τους χαρακτήρα.Δεν μπορού30 αεναεπιτευχθεί οσκοπός μεαπαλλοτρίωση άλλωνακινή των και σε άλληθέση. Δεν έχει υποδειχθεί οποιοσδήποτε βάσιμος λόγος για τον οποίο η κρίση της διοίκησης ως προς το κατ' εξοχήν τεχνικό ζήτημα του ποιο ακίνητοθα ήταν ενδεδειγμένο να χρησιμοποιηθεί για τους σκοπούς 35 τουσχεδίου,ήτανλανθασμένη.(Βλ. Pantelitsa Christofidou v.Republic
(1988)3C.L.R. 862. Μεαυτά απαντάταικαιτο ιδιαίτερο παράπονο των αιτητώνστις προσφυγές 1003/88 και 1012/88 πουέθεσανζήτημαδυσμενούς διάκρισης επει δήδεν απαλλοτριώθηκανκαι άλλα γειτονικά τουςακίνη323 Κων/δης, Δ. Σταυρίδη κ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)τα. Η απαλλοτρίωση έγινε στα πλαίσια συγκεκριμένου σχεδίου για την υλοποίηση του οποίου απαιτείτο ορισμέ νος αριθμός ακινήτων,ορισμένου είδους και σε ορισμένη θέση. 5 Ηάποψητων καθ'ωνη αίτησηπωςηέκδοση τουπροσβαλλόμενου διατάγματος ήταν η μόνη προσφερόμενη λύση είναι πειστική. 'Οπως έχει εξηγηθεί, χρειάζεται συ ντονισμένη προσπάθειαστα πλαίσια ενιαίουπρογράμμα τος που θα πρέπει ναυλοποιείται μετρόπο συγκεκριμένο. Οι ανακαινίσειςτωνεπί μέρους κατοικιώνξεχωριστά, δεν 10 θαήταναρκετή.Υπάρχει ανάγκηδημιουργίαςσειράςυποστηρικτικών και άλλων έργων και το συνολικό ύψος της δαπάνης για την υλοποίηση του Σχεδίου υπερβαίνει τις δυνατότητες οποιουδήποτε ιδιοκτήτη. Ακόμα, είναι βασι κό το πρόβλημα της έλλειψης ζωής στην περιοχή που πα- 15 ρατηρήθηκε είτε μετην εγκατάλειψη της είτε μετηνπαρα μονή σ' αυτή ηλικιωμένων ατόμων έτσι που να μήν υπάρχει,χωρίςκρατική παρέμβαση, προοπτική αναζωογό νησης της. Πέρα απόαυτά,ηεπιτυχία του Σχεδίουπροϋ ποθέτει, όπως έχει εξηγηθεί, και δυνατότητα ελέγχου του 20 τρόπου χρήσης των ακινήτων που επηρεάζονται. Πρέπει να σημειώσουμε εδώ πως το πραγματικόυπόβαθροόπως περιέχεται στις μελέτες που έγιναν και όπως συνοψίζεται στη Γνωστοποίηση Απαλλοτρίωσης, δεν έχει ουσιαστικά αμφισβητηθεί. 25 Καταλήγουμε ότι οι κατανοητοί, σε ορισμένες περι πτώσεις, συναισθηματικοί λόγοι πουπρόβαλανοιαιτητές, δεν μπορούν να εξουδετερώσουν τους σκοπούς δημόσιας ωφέλειας γιατην υλοποίηση των οποίων ήτανεύλογα επι τρεπτό, μετά τη δέουσα έρευνα που έγινε, να εκδοθεί το 30 προσβαλλόμενο διάταγμα. Οι επι μέρους ισχυρισμοί. Απομένουν δύοεπί μέρους ισχυρισμοί. ΗκαΑ. Σώσειλου, αιτήτρια στην προσφυγή 941/88, παραπονείται για δυσμενή διάκριση γιατί εξαιρέθηκαν από το Διάταγμα ^5 Απαλλοτρίωσης, ενώ περιλήφθηκαν στην Γνωστοποίηση, τα ακίνητα των Ξενή Ορφανού και Σωτηρούλλας Πά324 3 ΑΛΛ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας Κων/δης, Δ μπουλλου. Δεν είναι δικαιολογημένο το παράπονο. Η εξαίρεση των ακινήτων εκείνων ήταν το αποτέλεσμα της αποδοχήςτων γραπτώνενστάσεων πουυποβλήθηκαναπό τους ιδιοκτήτες τους. ΗΕπαρχιακήΔιοίκηση Λευκωσίας, 5 το Ενιαίο Ρυθμιστικό ΣχέδιοΛευκωσίας, τοΤμήμαΠολε οδομίαςκαιΟικήσεως, οΔήμαρχοςΛευκωσίας καιοΓενι κός Εισαγγελέας τηςΔημοκρατίαςσυμφώνησανπως συνέ τρεχαν λόγοι για την αποδοχή των ενστάσεων των πιο πάνω ιδιοκτητών. Ηαναφοράστα στοιχεία πουυπήρχαν 10 είναι αρκετήγια νακαταδείξει πως υπήρχε πεδίοπουεύ λογαεπέτρεπετηδιαφοροποίησηπου έγινε. Στην περίπτωση του Ξ. Ορφανού συνυπολογίστηκαν τα πιο κάτω:Ο Ξ. ΟρφανόςήτανήδηκάτοικοςΧρυσαλινιώτισσας γιαπερισσότερο απόδέκαχρόνια καιαγόρασε 15 το ακίνητο που περιλήφθηκε στη Γνωστοποίηση το 1985 με μοναδικό σκοπό την ανακαίνισητουγια να κατοικήσει σ' αυτόμε τησύζυγο τουκαιταδυοανήλικαπαιδιά τους, ηλικίας δύοκαιέξι χρονών. Υπέβαλεαίτησηγιαάδειαοι κοδομής και προγραμμάτισε την έναρξη των εργασιών 20 ανακαίνισηςτουκτιρίου αμέσως μετάτην εξασφάλιση της αδείας. Κρίθηκε ότι οι προθέσεις του Ξ. Ορφανούσυνέπι πταν με τους στόχους του Σχεδίου και ενόψει όλων των περιστατικών προτάθηκε ηευνοϊκή εξέταση της ένστασης του,νοουμένου ότι θααναλάμβανε ναανακαινίσειο ίδιος 2 5 την οικοδομή σύμφωνα με τις υποδείξεις της αρμόδιας αρχήςκαιτις πρόνοιες τουΣχεδίουσετακτόχρονικό διά στημα και θα δεσμευόταν να ιδιοκατοικήσει σ' αυτήν. Στην περίπτωση της Σ. Πάμπουλλου λήφθηκε υπόψη ότι στη κατοικίατης διέμενε η μητέρατης και το ότι εντοπί30 στηκε παρακείμενο τεμάχιο κατάλληλο για τους σκοπούς του έργου πουανήκει στην ίδια τη Σ. Πάμπουλου και σε άλλους ιδιοκτήτες. Είχε εισηγηθεί η κ. Σ. Πάμπουλου ανταλλαγή των δυο τεμαχίων και προτάθηκε η εξαίρεση εφ' όσον συμπληρωνόταν η ανταλλαγή και η ιδιοκτήτρια 35 αναλάμβανε δέσμευσηγια ανακαίνιση της κατοικίαςπου εξαιρείτο σύμφωνα με τις υποδείξεις της αρμόδιαςαρχής καιτις πρόνοιες του Σχεδίου.Όπωςαναφέρεταιστην έν στασητηςΑ. Σώσειλου, μέρος τουακινήτουτηςήτανενοι κιασμένο στο Δικηγορικό Σύλλογο καιάλλο σεπρόσφυγα 40 ενοικιάστρια. Φρόντιζενατοδιατηρείσεκαλήκατάσταση 325 Κων/δης, Δ. Σταυρίδηκ.α.ν.Δημοκρατίας
(1992)και, όπως ανέφερε,προγραμμάτισε την ανάκτησητηςκα τοχήςτουγιανακατοικήσει σ'αυτόηίδια.Ηκατοικίατης είναι παραδοσιακού αρχιτεκτονικού χαρακτήρακαι είχε ήδηκηρυχθεί ως διατηρητέα.Τοποθετείται στοκέντροτης περιοχής του έργουκαιθεωρήθηκε αναγκαία γιατην υλο- 5 ποίησητουσκοπούτου. Στηνπροσφυγή 1012 προβλήθηκεο ισχυρισμός πωςτο διάταγμα εκδόθηκε κατά πλάνη γιατί, με βάση τους λό γους που αναφέρονταιστη Γνωστοποίηση, ήταν προϋπό θεσητηςαπαλλοτρίωσης η εγκατάλειψητουακινήτουαπό 10 τον ιδιοκτήτη του,πράγμα που δεν είχε γίνει στην περί πτωσητου αιτητή. Το επιχείρημα δεν αποδίδει ορθά το αιτιολογικό που οδήγησε στη Γνωστοποίηση και τελικά στην απαλλοτρίω ση. Η απαλλοτρίωση δεν είχε ως λόγο την εγκατάλειψη 15 των συγκεκριμένων ακινήτων αλλά, μεταξύ άλλων, και τηνκοινωνικοοικονομική αποδιοργάνωσητηςόληςπεριο χήςκαιτηνέλλειψηοποιασδήποτεσυντονισμένης καισυγ χρονισμένης προσπάθειαςγια την αποκατάστασητης και την αναβίωσητης ως συνόλου. Προκειμένου να υλοποιη- 20 θεί το ενιαίο σχέδιο, επιλέγηκαν ταακίνηταπου κατάτην κρίση τηςδιοίκησης ήταναπαραίτητονααπαλλοτριωθούν είτε είχαν εγκαταλειφθεί είτεόχι. Όπως έχουμε σημειώσει και πιο πριν, δεν έχει παρουσιαστεί οποιοδήποτε συγκε κριμένο στοιχείο που θα επέτρεπε παρέμβαση μας σε 25 σχέση με τον τρόπο με τον οποίο άσκησε την κρίση τηςη διοίκηση. Δεν έχει θεμελιωθεί οποιοσδήποτε λόγος ακύρωσης του προσβαλλόμενου διατάγματοςαπαλλοτρίωσης και οι αιτήσεις πρέπεινααπορριφθούν. Οι αιτήσεις απορρίπτονται.Καμιάδιαταγήγιαέξοδα. Προσφυγέςαπορρί πτονταιχωρίςέξοδα. 326 3 0