clr/1992/1992_4_1851.pdf

(4)(β) των περί Δημόσιας Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας Νόμων 1969 έως 1988, όπως διαμορφώθηκαν με τον τροποποιητικό Νόμο 67/87—Η ρύθμιση και η ερμηνεία. Προσφνγή βάσει του Άρθρου 146 τον Σνντάγματος — Λόγοι ακυρώσεως — Παράβαση ονσιώδονς τύπου — Ουσιώδης και μη ουσιώδης — Εξάρτηση από την επίδραση της παραβάσεως του τύπον στην συγκεκριμένη πράξη. 15 20 Οι αιτητές προσέβαλαν με τις^ προσφυγές τις προαγωγές συναδέλφων τους (των ενδιαφερομένωνμερών) στη θέση Βοηθού Διευθυντή Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης.Τοαποφασιστικό για τη διαδικασία ζήτημα ήταν αυτό της μη αναγνώρισης, στους αιτητές, του προσθέτου ακαδημαϊκού προσόντος τους, για το οποίο περιέλαβαν και χωριστό αίτημα στο αιτητικό των προσφυγώντους. Το Ανώτατο Δικαστήριο,ακυρώνοντας την επίδικη απόφαση, αποφάσισε ότι: 1. Η θεραπεία της κήρυξης παράνομης της απορρίψεως, από 1851 Χ'Ύτοφήςκ.α. ν.Δημοκρατίαςκ.α.

(1992)την Ε.Ε.Υ., της ένστασης των αιτητών, που αφορούσε την μηπαραχώρησημονάδων για πρόσθετο προσόν, δεν μπορεί να δοθεί. Η σχετική σύνθετη διοικητική ενέργεια ολοκληρώθηκε με την επίδικη απόφαση, με την οποία είχαν προαχθεί οι ενδιαφερόμενοι, η οποία είναι η μόνη 5 προσβλητήπράξη. Το Ανώτατο Δικαστήριο εξετάζει παρόμοια θέματα αυτεπαγγέλτως. 10

1. Από το υλικό που προσκομίστηκε τεκμηριώνεται το παράπονο των αιτητών, ότι δεν προηγήθηκε της απόφασης έρευνα, στην έκταση που επέβαλλε η φύση του πτυχίου, προτού τα δύο αρμόδια όργανα καταλήξουν πως δεν ήταν δυνατήηαναγνώριση του για τους σκοπούς του νόμου. Δεν 1* έγινε ικανοποιητική έρευνα αν ο τίτλος αυτός αποκτήθηκε μετά από διαδικασία και δοκιμασία όμοια με αυτή που επικρατεί στην Ουαλλία. Ούτε εξετάστηκαν οι ουσιαστικές προϋποθέσεις (ως λ.χ. το περιεχόμενο των διδασκομένων μαθημάτων ή η σημασία του τρόπου και τύπου των 20 εξετάσεων) για να διαπιστωθεί η επιστημονική αξία του διπλώματος που απόκτησαν, μέσω του κυπριακού εκπαιδευτηρίου, σε σύγκριση με το πτυχίο που λαμβάνεται με απ'ευθείαςφοίτηση στο εξωτερικό. 25 Η δεδομένη νομική πλάνη οδήγησε σε στάθμιση στοιχείου, μη νομίμου, δηλαδή, της ανάγκης αναγνώρισης του διπλώματος απότοΥπουργείο Παιδείαςκατ'απόκλισηαπό τις διατάξεις του νόμου. Περαιτέρω, έχει κριθεί ότι, η αναγνώριση διπλώματος από το Υπουργείο δεν αποτελεί, 30 κατά το σχετικό άρθρο, απαραίτητοστοιχείο ή προϋπόθεση γιατηβαθμολόγηση του ωςπρόσθετου προσόντος.
2. Κατάγενική αρχήτουδιοικητικού δικαίου,πουεπικρότησε η νομολογία μας από το ξεκίνημα της, η παράβαση 35 ουσιαστικού τύπου στη διαδικασία παραγωγής της διοικητικής πράξης συνεπάγεται την ακυρότητα της. Το ερώτημα, κατά πόσον παράβαση τύπου είναι ουσιώδης ή όχι, εξαρτάται απότην επίδραση που έχει ηπαράλειψη του τύπου στη συγκεκριμένη πράξη: Α.Ε. 525 Ανδρέας 40 Γεωργίου & Αλλοι ν. Δημοκρατίας και Α.Ε. 1014 Αλίκη Αιμνάτη &Αλλες ν.Αημοκρατίας. Οι πλημμέλειες της επίδικης πράξης είχαν άμεσες και όχι 1852 4ΑΑ.Λ. Χ'Ττοφήςκ.α. ν.Δημοκρατίας κ.α. απλώςενδεχόμενες αρνητικές συνέπειες, 5 Καταφανώς έχουμε παράβαση ουσιώδους τύπου που θεσπίζει ο νόμος. Η μή τήρηση του θα μπορούσε να καλυφθεί κατά τηδιάρκειατης διαδικασίας, όχι όμως μετά την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασης. Ηεπίλυση του ζητήματος με βάση μεταγενέστερα στοιχεία, όπως εισηγούνται οι καθ' ων, θα ήταν αντίθετη με κάθε έννοια χρηστής διοίκησης. 10 Ηπροσφνγή επιτυγχάνει μεέξοδα. Αναφερόμενες Υποθέσεις: 15 20 Μιχαηλούδηςκαι Άλλος ν.Δημοκρατίας

(1979)3Α.Α.Δ. 56Ιωάννου ν.Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου

(1981)3Α.Α.Δ. 280Γιάγκον ν.Δημοκρατίας

(1987)3Α.Α.Δ.27Χατζηττοφή και Αλλος ν.Δημοκρατίας

(1991)4(A) Α.ΑΛ. 474Χαραλαμπίδης ν. Ε.Ε.Υ.

(1991)4(Γ)Α.Α.Δ. 2116· 25 Γεωργίουκαι Άλλοι ν.Δημοκρατίας

(1989)3(Γ)Α.Α.Δ. 1443· Λιμνάτου και Άλλες ν.Δημοκρατίας

(1990)3Α.ΑΛ. 4057. Προσφυγές. 30 Προσφυγές κατά της απόφασης της Επιτροπής Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας (Ε.Ε.Υ.), με την οποία απέρριψε ένσταση των αιτητών για αποκλεισμό τους από τονκατάλογοπροακτέων. 35 Α.Σ. Αγγελίδης, γιατουςαιτητές. 40 Ρ. Πετρίδον (κα),Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α', για τους καθ' ων η αίτηση. Ε. Ευσταθίου, για τα ενδιαφερόμενα μέρη Μιχαήλ Ματσάγκο και Δημήτρη Δημητριάδη στις προσφ. 470/90και575/90,αντίστοιχα. 45 π. Δημητρίου, για το ενδιαφερόμενο μέρος Ανδρέα 1853 Χ'Ττοφήςκ.α. ν. Δημοκρατίαςκ.α.

(1992)Σύκαστην προσφυγή575/

1. Cur.adv.vult. ΝΙΚΗΤΑΣ, Δ.: Οι αιτητές είναι δάσκαλοι. Η αρμόδια 5 συμβουλευτική επιτροπήτους είχε περιλάβει σε κατάλογο υποψηφίων για διορισμό, στη θέση βοηθού διευθυντή σχολείων δημοτικής εκπαίδευσης. Προηγουμένως, το Μάρτιο του 1990, είχαν προκηρυχθεί 37 τέτοιες κενές θέσεις. Πρόκειται για θέσεις πρώτου διορισμού και 10 προαγωγής. Παρόλο πουδιέθετανταπροσόντα οι αιτητές δεν συστήθηκαν για προαγωγή.Το όνομα τους δεν μπήκε στον κατάλογοπροακτέων. Θα μπορούσε να υπομνησθεί στο σημείο αυτό πως, ο 15 θεσμός των συμβουλευτικών επιτροπών και ο ρόλος τους καθορίζεται από τις διατάξεις των περί Δημόσιας Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας Νόμων 1969 έως 1988, όπως διαμορφώθηκαν από τον τροποποιητικό Νόμο 65/
2. Το άρθρο 35Α προβαίνει σε ρυθμίσεις αναφορικά με τη 20 σύνθεση, λειτουργία ως και τις αρμοδιότητες τέτοιων επιτροπών. Ενώ, σύμφωνα με το άρθρο 35

(1)(δ), η σύσταση υποψηφίου από τη συμβουλευτική επιτροπή αποτελεί προϋπόθεση τηςπροαγωγήςτου. 25 Αλλες βασικές καινοτομίες εισάγονται με το άρθρο 35Β. Με το άρθρο αυτό, που τιτλοφορείται "διαδικασία και κριτήρια επιλογής", για πλήρωση θέσης που προορίζεται για το διδακτικό προσωπικό δημοτικών σχολείων, όπως εδώ, η συμβουλευτική συντάσσει 30 κατάλογο υποψηφίων με σειρά προτεραιότητας. Η σειρά προσδιορίζεται "μετά την αριθμητική αποτίμηση των κριτηρίων της αξίας, των προσόντων καιτηςαρχαιότητας όλων των προσοντούχων υπαλλήλων σε μονάδες όπως παρακάτω". Παρενθετικά, κατά το άρθρο 35Β5(β) ο 35 αριθμός των υποψηφίων του καταρτιζόμενουκαταλόγου, εκτός των περιπτώσεων για τις οποίες γίνεται ειδική πρόβλεψη από τις υποπαραγράφους (Ι) και (II), είναι τριπλάσιος του αριθμού των κενών θέσεων, όπως ακριβώς ήταν η περίπτωση εδώ. Περιλήφθηκαν στον 40 κατάλογο 111 ανάμεσαστους οποίουςκαιοι αιτητές. Η παράγραφος4 του ίδιου άρθρου παρέχει τη μέθοδο 1854 4ΑΛΛ. Χ'Ττοφής κ.α. ν.Δημοκρατίαςκ.α. Νικήτας,Δ. για την αποτίμηση των διαφόρων στοιχείων κρίσης, όπως της αρχαιότητας και της αξίας. Πρέπει, όμως, να διαβάσουμε την παράγραφο 4(β) που μας λέγει πώς αποτιμώνται τα προσόντα: "1 έως 5 μονάδες, που 5 δίνονται από τη συμβουλευτική επιτροπή με αιτιολογημένη απόφαση της, για πρόσθετο προσόν το οποίο είναι συναφές με την εκπαίδευση ή την ειδικότητα του υποψηφίου ή τα καθήκοντα της θέσης". Το θέμα έχει ιδιαίτερη σπουδαιότητα, γιατί το πρόβλημα, που 10 παρουσιάζει η υπόθεση, εντοπίζεται κυρίως στη μη χορήγηση μονάδων στους αιτητές για πρόσθετο προσόν, πουκατείχανκατάτον κρίσιμο χρόνο. Οι αιτητέςαμφισβήτησαντον αποκλεισμό τους απότον 15 κατάλογο προακτέων υποβάλλοντας σχετική ένσταση, όπως είχαν δικαίωμα κάτω από το άρθρο 35Β

(7). Τις αντιρρήσεις τους εξέτασε η Επιτροπή Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας (εφεξής Ε.Ε.Υ. ή Επιτροπή), αλλά τις απέρριψε και στη συνέχεια προχώρησε να ολοκληρώσει 20 τις διαδικασίες επιλογής, όπως διαγράφονται από το άρθρο 35Β

(9)και

(10). Στις25/5/90πληρώθηκαν και οι 37 θέσεις με ισάριθμες προαγωγές. Αισθανόμενοι ότι αδικήθηκαν,οι αιτητές προσέφυγαν 25 χωριστά στο δικαστήριο, αλλά·διατάχθηκε συνεκδίκαση των δύο προσφυγών εφόσον στρέφονται κατά της ίδιας διοικητικής πράξης. Είναι κοινό αίτημα των προσφυγών να κηρυχθεί άκυρη η τελική κρίση της Ε.Ε.Υ. Διευκρινίζεται ότι, και οι δύο αιτητές προσβάλλουν τη 30 νομιμότητα των προαγωγών των συναδέλφων τους Αννας Τρυπηνιώτη, Νόβιας Βοσκαρίδου καιΑργύρη Οικονόμου. Με την προσφυγή 470/90 επιζητείται πρόσθετα ακύρωση των προαγωγών της Σταυρούλας Πέρικλου, Μιχαήλ Ματσάγκου και Ιάκωβου Παρπέρη. Η άλλη προσφυγή 35 συμπροσβάλλει το διορισμό των Ανδρέα Σύκα, Δημήτρη Δημητριάδη,Ανδρέα Αεβέντη καιΑνδρέα Τήλλυρου. Όλοι οι προαναφερθέντες είναι ενδιαφερόμενα πρόσωπα στην υπόκρίσηυπόθεση. 40 Υπάρχει, παράλληλα, το αίτημα για δήλωση του δικαστηρίου ότι, η απόρριψη της ένστασης από την Ε.Ε.Υ.,πουαφορούσε την παραχώρησηήμη μονάδων για πρόσθετο προσόν, είναι παράνομη. Θα πρέπει να λεχθεί 1855 Νικήτας, Δ. Χ'Ττοφήςκ.α. ν.Δημοκρατίαςκ.α.

(1992)πως τέτοια θεραπεία δεν μπορεί να δοθεί. Η σχετική σύνθετη διοικητική ενέργεια ολοκληρώθηκε με την επίδικη απόφαση της 25/5/90, με την οποία είχαν προαχθεί οι ενδιαφερόμενοι, η οποία είναι η μόνη προσβλητή πράξη. Για το φαινόμενο της σύνθετης διοικητικής ενέργειας και 5 τις πρακτικές επιπτώσεις του στο χώρο του διοικητικού δικαίου βλέπε "Πορίσματα Νομολογίας" του Συμβουλίου Επικρατείας,(1929-1959)σελ. 244, Μιχαηλούδης &Άλλος ν.Δημοκρατίας

(1979)3Α.Α.Δ.56, 71, 72 και Ιωάννουν. Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου

(1981)3 Α.Α.Δ. 280, 299. 10 Επισημαίνεται ότι, το δικαστήριο εξετάζει τέτοια θέματα αυτεπάγγελτα, όπως αποφάσισε η υπόθεση Γιάγκου ν. Δημοκρατίας

(1987)3Α.Α.Δ. 27, 28. Θα δούμε τώρα από πιο κοντά πώς ανέκυψε το θέμα 15 του πρόσθετου προσόντος. Οι αιτητές έχουν πτυχίο από ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα της αλλοδαπής στον τομέα της εκπαίδευσης. Έτυχαντουδιπλώματος bachelorof edu­ cation του πανεπιστημίου Ουαλλίας. Υστερα όμως από φοίτηση σε τοπικό ιδιωτικό εκπαιδευτήριο (Frederick 20 Polytechnic). Φαίνεταιπως το γεγονός αυτόδεν επηρεάζει την ισοτιμία του χορηγηθέντος διπλώματος B.ed. έναντι εκείνων που απονέμονται μετά από παρακολούθηση των μαθημάτων στο εξωτερικό. Το ίδιο το πανεπιστήμιο τα αναγνωρίζει σαν ισότιμα χωρίς καμιάδιάκριση. 25 Στην κρινόμενη περίπτωση η συμβουλευτική επιτροπή με σχετική απόφασητης έθεσε αποτίμημα 3 μονάδων για τους κατέχοντες τον τίτλο B.ed. Δεν αναγνώρισε όμως τα ίδια δικαιώματασε όσους πήραντον ίδιο πανεπιστημιακό 30 τίτλο, αλλά, όπως οι αιτητές, είχαν παρακολουθήσει τα μαθήματα και παρακάθησαν σε εξετάσεις στην Κύπρο. Την άποψη της συμβουλευτικής επικύρωσε με απόφαση τηςημερ. 7/5/90 καιηίδιαηΕ.Ε.Υ. 35 "Ορθά η συμβουλευτική επιτροπή δεν έχει παραχωρήσει μονάδες στον υποψήφιο για πρόσθετα προσόντα, αφού το πτυχίο B.ed. δεν αναγνωρίζεται από το Υπουργείο Παιδείας (βλέπε επιστολή του Διευθυντή Ανώτερης και Ανώτατης Εκπαίδευσης με 40 αριθμό 422/68/28 και ημερ. 10/5/89)". Ο δικηγόρος των αιτητών υπέβαλε κατ' ουσίαν ότι η 1856 4Α.Α.Δ. Χ'Ττοφήςκ.α. ν.Δημοκρατίαςκ.α. Νικήτας,Α. άρνηση της συμβουλευτικής επιτροπής και στη συνέχεια της Ε.Ε.Υ. να πιστώσει με 3 βαθμούς τους αιτητές, όπως προαποφασίστηκε και έγινε πράγματι με τους κατέχοντες τίτλο B.ed.,θεμελιώνει άνιση σε βάρος τους μεταχείριση. 5 Παράλληλα, το θέμα της ισοτιμίας δεν ερευνήθηκε ικανοποιητικά και οι καθ' ων κατέληξαν στην προσβαλλόμενη απόφαση υπό το κράτος πλάνης περί το δίκαιο. Σύμφωνα με την εισήγηση, επικαλέστηκαν σαν προϋπόθεση για την εφαρμογήν της παραπάνω διάταξης, 10 που αφορά στην αποτίμηση του πρόσθετου προσόντος, την αναγνώριση του διπλώματος των αιτητών από το Υπουργείο Παιδείας, ενώ ούτε ο νόμος ούτε το σχέδιο υπηρεσίαςθέτουν ή περιέχουν τέτοιο όρο. 15 Από την άλλη, ηκα Πετρίδου συμφώνησε πως όντως η διοίκηση παρερμήνευσε το άρθρο 35Β

(4)(β). Ομως, υποστήριξε πως αυτό δεν επηρεάζει την εγκυρότητα της απόφασης. Ο δικαιολογητικός λόγος που προβάλλει είναι ότι, εκ των υστέρων υιοθετήθηκε η πρακτική να 20 χορηγείται ένας βαθμός για τον τίτλο B.ed., που αποκτήθηκε με φοίτηση στην Κύπρο (βλέπε πρακτικό της Ε.Ε.Υ. ημερ.26/6/91).Έτσι και αν ακόμηυπολογιζόταν η μία μονάδα, που τώρα επιτρέπεται για το δίπλωμα, η γενική βαθμολογία των αιτητών ήταν τέτοια που δεν 25 μπορούσαν να διεκδικήσουν θέση στον κατάλογο των συστηθέντων. Εφόσον λοιπόν η νομική πλάνη, που εμφιλοχώρησε στην επίδικη απόφαση, δεν θα άλλαζε τα πράγματα προς όφελος των αιτητών, οι προσφυγές στερούνται νομίμου ερείσματος. Για να ισχυροποιήσει την 30 άποψηαυτήησυνήγορος με παρέπεμψε στην υπόθεση αρ. 411/89 Ζήσ^μου Χατζηττοψή & Άλλος ν. Δημοκρατίας, ημερ.31/1/91(Πογιατζής,Δ). Από το υλικό που προσκομίστηκε τεκμηριώνεται το 35 παράπονο των αιτητών ότι, δεν προηγήθηκε της απόφασης έρευνα, στην έκταση που επέβαλλε η φύση του πτυχίου,προτού ταδύοαρμόδιαόργανακαταλήξουν πως δεν ήτανδυνατή η αναγνώριση του για τους σκοπούς του νόμου. Δεν έγινε ικανοποιητική έρευνα αν ο τίτλος αυτός 40 αποκτήθηκε μετά απόδιαδικασίακαι δοκιμασία όμοια με αυτή που επικρατεί στην Ουαλλία. Ούτε εξετάστηκαν οι ουσιαστικές προϋποθέσεις (ως λ.χ. το περιεχόμενο των διδασκομένων μαθημάτων ή η σημασία του τρόπου και 1857 Νικήτας,Δ. Χ'Ττοφής κ.α. ν.Δημοκρατίαςκ.α.

(1992)τύπου των εξετάσεων) για να διαπιστωθεί η επιστημονική αξία του διπλώματος, που απόκτησαν μέσω του κυπριακού εκπαιδευτηρίου,σε σύγκριση μετο πτυχίο που λαμβάνεται με απευθείαςφοίτηση στο εξωτερικό. 5 Η νομική πλάνη, που ορθά θεωρήθηκε δεδομένη, οδήγησε σε στάθμιση στοιχείου μη νομίμου, δηλαδή, της ανάγκης αναγνώρισης του διπλώματος απότο Υπουργείο Παιδείας, κατ' απόκλιση από τις διατάξεις του νόμου. Περαιτέρω, έχει κριθεί στην υπόθεση Χατζηττοφή, 10 ανωτέρω, και επίσης την απόφαση 471/90Χαράλαμπος Χαραλαμπίδης v. Ε.Ε.Υ., ημερ. 13/6/91 (Αρτεμίδης, Δ) ότι, η αναγνώριση διπλώματος από το Υπουργείο δεν αποτελεί κατά το σχετικό άρθρο απαραίτητο στοιχείο ή προϋπόθεση για τη βαθμολόγηση του ως πρόσθετου 15 προσόντος. Κατά γενική αρχή του διοικητικού δικαίου, που επικρότησε η νομολογία μας από το ξεκίνημα της, η παράβασηουσιαστικού τύπου, στη διαδικασίαπαραγωγής 20 της διοικητικής πράξης, συνεπάγεται την ακυρότητα της. Το ερώτημα,κατάπόσον παράβασητύπου είναι ουσιώδης ή όχι, εξαρτάται από την επίδραση που έχει η παράλειψη του τύπου στη συγκεκριμένη πράξη: Α.Ε. 525 Ανδρέας Γεωργίου & Άλλοι ν. Δημοκρατίας, ημερ. 16/6/89 και 25 Α.Ε. 1014, Αλίκη Αιμνάτη & Άλλες ν.Δημοκρατίας, ημερ. 28/11/90 (απόφαση Σ. Νικήτα, Δ.). Οι πλημμέλειες της πράξης,τις οποίες έχω περιγράψει, είχαν άμεσες και όχι απλώς ενδεχόμενες αρνητικές 30 συνέπειες. Όπως προκύπτει από το υλικό που τέθηκε στη διάθεση μου, αν ο αιτητής Ζήσιμος Χατζηττοφής έπαιρνε τις τρεις μονάδες, που δόθηκαν στους άλλους, θα ισοβαθμούσε με όλους τους ενδιαφερομένους και θα εξασφάλιζε θέση στον κατάλογο συστηθέντων. Στην 35 περίπτωση που ανέφερε η κα Πετρίδου έστω και αν ο αιτητής ελάμβανε τους τρεις βαθμούς θα είχε χαμηλότερη βαθμολογία απότους ενδιαφερομένους. Η αιτήτριαΠόπη Λοϊζίδου, που είχε ψηλότερη βαθμολογία, θα βρισκόταν σε ακόμα πιο πλεονεκτική θέση. Συγκεκριμένα θα είχε το 40 προβάδισμα προτεραιότητας απέναντι σε όλους τους ενδιαφερομένους. 1858 4Α.Α.Δ. Χ'Ττοφήςκ.α. ν.Δημοκρατίας κ.α. Νικήτας*Δ. Καταφανώς λοιπόν έχουμε παράβαση ουσιώδους τύπου που θεσπίζει ο νόμος. Η μή τήρηση του θα μπορούσε να καλυφθεί κατά τηδιάρκειατης διαδικασίας, όχι, όμως, μετά την έκδοση της προσβαλλόμενης 5 απόφασης. Η επίλυση του ζητήματος με βάση μεταγενέστερα στοιχεία, όπως εισηγούνται οι καθ'ων,θα ήταναντίθετημεκάθεέννοιαχρηστής διοίκησης. Για τους λόγους που εξέθεσα, η προαγωγή των 10 ενδιαφερομένων προσώπων ακυρώνεται. Οι καθ' ων θα καταβάλουνταέξοδατωναιτητών. Ηπροσφυγή επιτυγχάνει με έξοδα. 1859