(1992)27Ιουλίου,1992 [Α.ΛΟΙΖΟΥ,Π] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΕΛΛΑΔΑ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΥ, Αιτήτρια, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΡΜΙΚΩΝ ΚΑΙΑΛΛΟΥ Καθ'ων ηαίτηση. (ΥπόθεσηΑρ. 18/89). Διοικητικό Δίκαιο — Υπουργικό Συμβούλιο — Απόφαση τον αποτελεί εκτελεστή διοικητική πράξη όταν ασκείται διοικητική λειτουργία για την προώθηση δημοσίου σκοπού προς το δημόσιο συμφέρον — Απόφαση που αποσκοπεί στην προώθηση του Τουρισμού στηνΚύπρο εξυπηρετείδημόσιοσκοπό. Διοικητικό Δίκαιο — Γενικές Αρχές — Αρχή τηςχρηστής διοίκησης — Παράνομη απόφαση διοικητικού οργάνου — Αντιβαίνει στις αρχές τηςχρηστής διοίκησηςησυνέχιση ήυλοποίηση της. 10 Η αιτήτρια προσέβαλεμετην προσφυγή της την απόφασητου Υπουργικού Συμβουλίου να ανακαλέσει προηγούμενη απόφαση του με την οποία είχε εγκριθεί προφορικόαίτημα της αιτήτριας για παραχώρηση δανείου ύψους £350,000 για ανέγερση ξενοδοχείου. 15 Η αιτήτρια ισχυρίστηκε πως η απόφαση ήταναναιτιολόγητη και πωςτο νέο Υπουργικό Συμβούλιοεσφαλμένααποφάσισε ότι το αίτημα της δεν μπορούσε να γίνει αποδεκτό επειδή είχε υποβληθείπροφορικά. *·" Από μέρους των καθ' ων η αίτησηπροβλήθηκε προδικαστική ένσταση ότι η επίδικη απόφαση δεν ήταν εκτελεστήδιοικητική απόφαση και ως εκ τούτου δεν μπορούσε να προσβληθεί με προσφυγή. 25 2624 4 ΑΛΛ. Δημητριάδουν.Δημοκρατίαςκ.α. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, αποφάσισε ότι: ^ *^ 15 20 25 30 35 40
(1)Δεν συμφωνώ με την εισήγησητων καθ'ων η αίτηση ότι η επίδικη απόφαση δεν ήταν εκτελεστή πράξη, γιατί στην παρούσα περίπτωση το Υπουργικό Συμβούλιο ασκούσε διοικητικήλειτουργία, για την προώθηση δημοσίου σκοπού προς το δημόσιο συμφέρον, γιατί αναμφίβολα η επαναδραστηριοποίηση των εκτοπισθέντων ξενοδόχων αποσκοπούσε στη μελλοντική προώθηση και ανάπτυξητου Τουρισμού στην Κύπρο, που εξυπηρετεί κατά συνέπεια δημόσιοσκοπό. Όσον αφορά την ουσία της υπόθεσης, σύμφωνα με τα γεγονότα,όπως παρουσιάστηκαναπότους καθ' ων η αίτηση, τα οποία δεν έχουν αντικρουστεί από την αιτήτρια, η αιτήτρια δεν φαίνεται να εμπίπτει εις την κατηγορία των δικαιούχων προσώπων που καλύπτονται από το σχέδιο επαναδραστηριοποίησης εκτοπισθέντων ξενοδόχων, ούτε υπάρχει ισχυρισμός απόαυτήότι ικανοποιούσε τακριτήρια για ναθεωρηθεί "δικαιούχος".Είναιδεαποδεκτό καιαπότις δύο πλευρές ότι η αίτηση της αιτήτριας ενώπιον του απελθούντος Υπουργικού Συμβουλίου είχε υποβληθεί προφορικά, από το οποίο αυτή είχε τύχει έγκρισης κατ' εξαίρεση. Ενόψει των πιο πάνω,έχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι, ελλείψει οιωνδήποτε στοιχείων, σχετικά με το αίτημα της αιτήτριας, το Υπουργικό Συμβούλιο ορθά απεφάσισε ότι δεν δικαιολογείτο η κατ'εξαίρεση συμπερίληψη της περίπτωσης της στο Σχέδιο Επαναδραστηριοποίησης Εκτοπισμένων Ξενοδόχων. Εν πάσηπεριπτώσει η συνέχιση ή υλοποίηση εσφαλμένης, πεπλανημένης ή παράνομης απόφασης ενός διοικητικού οργάνου αντίκειται στις αρχές της χρηστής διοίκησης, αποτελεί υπέρβαση ή κατάχρηση εξουσίας, ιδιαίτερα ενόψει του ότι το Σχέδιο εξυπηρετεί δημόσιο σκοπό και συνεπώς η συμπερίληψη σ' αυτό μη δικαιούχου αναμφίβολαθα έπληττε το δημόσιο συμφέρον. Ηδεανάκλησητης ήτανσύμφωνημετις αρχέςτουΔικαίου που διέπουν το θέμα και δικαιολογημένη κάτω από τις περιστάσεις. Ηπροσφυγή απορρίπτεται. 2625 Δημητριάδουν.Δημοκρατίαςκ.α.
(1992)Αναφερόμενη Υπόθεση: Poyiadjis v.Republic
(1975)3 C.LR.
- Προσφυγή. 5 Προσφυγή με την οποία προσβάλλεται η πράξη και/ή απόφαση των καθ' ων η αίτηση, με την οποίααρνήθηκαν την παραχώρηση δανείου ύψους £350,000 προς την αιτήτρια, για ανέγερση ξενοδοχείου σε περιοχή της 10 Λεμεσού. Χρ. Τριανταφυλλίδης, γιατηναιτήτρια. Στ. Θεοδούλου,Ανώτερος Δικηγόρος τηςΔημοκρατίας, 15 για τους καθ'ων η αίτηση. Cur.adv. wit. Α. ΛΟΪΖΟΥ, Π.: Ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση. 20 Με την προσφυγή αυτή προσβάλλεται η πράξη και/ή απόφαση των καθ' ων η αίτηση, με την οποίααρνήθηκαν την παραχώρηση δανείου ύψους £350,000 προς την αιτήτρια, για την ανέγερση ξενοδοχείου σε περιοχή της Λεμεσού. 25 Το Υπουργικό Συμβούλιο κατά τη συνεδρία του, ημερομηνίας 19 Φεβρουαρίου, 1988, μελέτησε αίτημα της αιτήτριαςπουαναφέρθηκεπροφορικάστο Συμβούλιο,για την παραχώρηση δανείου ύψους £350,000 από τους 30 Δανειστικούς Επιτρόπους και έκρινε (αρ. απόφασης 29.853), κατ' εξαίρεση, το πιο πάνω αίτημα. Η αιτήτρια προτίθετο να ανεγείρει ξενοδοχείο 3 αστέρων με την ονομασία "Ελλάδα Πάλας Χοτέλ", στην περιοχή Ζακακίου, έναντι δαπάνης £1,250,
- Στη συνέχεια, το 35 Υπουργείο Εμπορίου και Βιομηχανίας διαβίβασε σχετική επιστολή στο Γενικό Λογιστή, Πρόεδρο Δανειστικών Επιτρόπων,για ενημέρωση καιτις δέουσες ενέργειες. Το Υπουργείο Οικονομικών με επιστολή του, αρ. 4 ^ 739/83/4 και ημερομηνία 24 Μαΐου 1988, αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, στην αίτηση της αιτήτριας και ζήτησε όπως επανυποβληθεί Πρόταση στο Υπουργικό 2626 4 Λ.ΑΛ. Δημητριάδουν.Δημοκρατίαςκ.α. Α. Λοΐζου,Π. Συμβούλιο για να αποφασίσει για τις περαιτέρω ενέργειες. Το Υπουργείο Εμπορίου και Βιομηχανίας με σχετική 5 Πρότασητου επανυπόβαλε,μεταξύ άλλων, την αίτησητης αιτήτριας στο Υπουργικό Συμβούλιο, το οποίο κατά τη συνεδρία του, ημερομηνίας 21 Ιουλίου 1988 με την απόφασητου αρ.30.497 (παράγραφος 22), αποφάσισε να ακυρώσει την προηγούμενη απόφαση αρ. 29.853 του 10 απελθόντοςΥπουργικού Συμβουλίου. Με απόφασητου με αριθμό 17.033και ημερομηνία 29 Ιουνίου 1978, το Υπουργικό Συμβούλιο υιοθέτησε Σχέδιο Δανειοδότησης Εκτοπισθέντων Ξενοδόχων, με βάση το 15 οποίο διάφορες κατηγορίες εκτοπισθέντων ξενοδόχων θα τύγχαναν κρατικής βοήθειας, είτε με μορφή δανειοδότησης, είτε με μορφήπαραχώρησης γης,ήκαι με τα δύο, για σκοπούς επαναδραστηριοποίησης. Η σχετική πρόταση προς το Υπουργικό Συμβούλιο, η απόφασητου 20 Υπουργικού Συμβουλίου και αντίγραφο του Σχεδίου έχουν παρουσιασθεί ως Παραρτήματα "Ε",(α),(β)και(γ). 'Οπωςπροκύπτει απότο Σχέδιο Επαναδραστηριοποίησης, και από τους πίνακες που το συνοδεύουν, η βοήθεια του Κράτους αποφασίστηκε να παραχωρηθεί στα 25 συγκεκριμένα πρόσωπαπου,κατάτον ουσιώδη χρόνο: (α) Ήσαν εκτοπισθέντες, και πριν από τον εκτοπισμό τους ήσαν ξενοδόχοι. 30 (β) Ενδιαφέρονταν να επαναδραστηριοποιηθούν στις ελεύθερες περιοχές με την ανέγερση και/ή λειτουργία νέων ξενοδοχείων. Η αιτήτρια δεν φαίνεται πουθενά στους πίνακες που 35 είχαν ετοιμαστεί απότις αρμόδιες αρχές ως "δικαιούμενο πρόσωπο", ούτε και είχε προβεί σε οποιαδήποτε ενέργεια με την οποία να διεκδικεί θέση στους πίνακες αυτούς, ούτε και είναι γνωστό αν είναι καν εκτοπισθείσα και αν ήτανξενοδόχος πριντον εκτοπισμό της. 40 Το Σχέδιο Επαναδραστηριοποίησης Εκτοπισθέντων Ξενοδόχων εφαρμόστηκε με κονδύλια που είχαν παραχωρηθεί για το σκοπό αυτό, η δε εφαρμογή του 2627 Α. Αοΐζου, Π. Δημητριάδουν.Δημοκρατίαςκ.α.
(1992)ολοκληρώθηκε σε σύντομο χρονικό διάστημα, αφού όσα "δικαιούμενα πρόσωπα" ενδιαφέρονταν πράγματι να επαναδραστηριοποιηθούν εξασφάλισαν τα ευεργετήματα τουΣχεδίου. 5 Το 1988 ο Υπουργός Εμπορίου και Βιομηχανίας είχε υποβάλει προφορικά στο Υπουργικό Συμβούλιο θέμα δανειοδότησης της αιτήτριας για σκοπούς ανέγερσης ξενοδοχείου στη Λεμεσό. Σημειώνεται ότι στο Υπουργείο Εμπορίου και Βιομηχανίας δεν υπήρχε οποιαδήποτε 10 αίτησητης αιτήτριαςγια δανειοδότηση,ούτεκαιείχε γίνει οποιαδήποτε διαδικασία μέσω του Κυπριακού Οργανισμού Τουρισμού, όπως φυσιολογικά θαέπρεπενα είχε γίνει. Το Υπουργικό Συμβούλιο αποφάσισε με την i 5 απόφαση του αρ. 29.853, της 19 Φεβρουαρίου 1988, την παραχώρηση προς την αιτήτρια δανείου ύψους £350,000 από τους Δανειστικούς Επιτρόπους. Η παραχώρησητου δανείου όμως δεν υλοποιήθηκε, γιατί δεν υπήρχαν διαθέσιμες πιστώσεις, οι οποίες αρκούσαν μόνο για την κάλυψητων ήδη εγκριμένων αιτήσεων.(Παράρτημα "Στ"). 20 Το Υπουργικό Συμβούλιο, προς το οποίο το θέμα είχε επαναφερθεί με πρωτοβουλία του Υπουργού Οικονομικών, αποφάσισετην ακύρωσητης προηγούμενης απόφασης του, και της δανειοδότησης της αιτήτριας. 25 (Παράρτημα "Δ" στην ένσταση). Ο Γενικός Λογιστής με επιστολή του, ημερομηνίας 24 Οκτωβρίου 1988,πληροφόρησετηναιτήτριαταακόλουθα: 30 "Αίτηση σας για δάνειο ύψους £350,000.- για την ανέγερση ξενοδοχείου τριών αστέρων στην πεοιονιί ΖακάκιΛεμεσός Αναφέρομαι στην επιστολή σας, ημερ. 10.9.1988, ^ 5 σχετικά με το πιο πάνωθέμα και σας πληροφορώότι η Υπουργική Απόφαση στην οποία αναφέρεσθε έχει ακυρωθεί, οπόταν η αναφερόμενη αίτηση σας δεν παραπέμφθηκε στους Δανειστικούς Επιτρόπους για εξέταση. 40 Περισσότερες πληροφορίες μπορούν να σας δοθούν από αρμόδιους λειτουργούς του Υπουργείου Εμπορίου 2628 4 Λ.Α.Δ. Δημητριάδου ν.Δημοκρατίας κ.α. Α. Αοΐζου, Π. και Βιομηχανίας και του Κυπριακού Οργανισμού Τουρισμού." Εναντίον της απόφασηςαυτής η αιτήτριακαταχώρησε 5 την παρούσα προσφυγή με την οποία ισχυρίζεται ότι η προσβαλλόμενη απόφασηστερείταιαιτιολογίας. Επίσης, είναι η εισήγηση της αιτήτριας ότι, εφόσον το προηγούμενο Υπουργικό Συμβούλιο είχε αποφασίσει να 10 αποδεχτεί το προφορικό αίτημα της αιτήτριας, το νέο Υπουργικό Συμβούλιο εσφαλμένα αποφάσισε ότι το αίτημα της δεν μπορούσε να γίνει αποδεχτό, γιατί είχε υποβληθεί προφορικά εφόσον ουσιαστικά η αίτηση της βρισκότανήδηενώπιον τουΥπουργικού Συμβουλίου. 15 Εκ μέρους των καθ' ων η αίτηση προβλήθηκε προδικαστικήένστασηότι,ηπροσβαλλόμενη απόφασηδεν συνιστά εκτελεστή διοικητική πράξη, εντός της έννοιας, του Άρθρου 146 του Συντάγματος, μετην οποία εισήγηση 20 όμως δεν συμφωνώ, γιατί στην παρούσα περίπτωση το Υπουργικό Συμβούλιο ασκούσε διοικητικήλειτουργία για την προώθηση δημοσίου σκοπού προς το δημόσιο συμφέρον, γιατί αναμφίβολα η επαναδραστηριοποίηση των εκτοπισθέντων ξενοδόχων αποσκοπούσε στη 25 μελλοντική προώθηση και ανάπτυξητου Τουρισμού στην Κύπρο, που εξυπηρετεί κατά συνέπεια δημόσιο σκοπό. Βλ. Poyiadjis v. TheRepublic
(1975)3C.L.R.378. Όσον αφοράτην ουσία της υπόθεσης, σύμφωνα με τα 30 γεγονότα, όπως παρουσιάστηκαν από τους καθ' ων η αίτηση, τα οποία δεν έχουν αντικρουστεί από την αιτήτρια, η αιτήτρια δεν φαίνεται να εμπίπτει εις την κατηγορία των δικαιούχων προσώπων που καλύπτονται από το σχέδιο επαναδραστηριοποίησης εκτοπισθέντων 35 ξενοδόχων, ούτε υπάρχει ισχυρισμός από αυτή ότι ικανοποιούσε τα κριτήρια για να θεωρηθεί "δικαιούχος". Είναι δε αποδεκτόκαι απότις δύο πλευρές ότι η αίτηση της αιτήτριας ενώπιον του απελθούντος Υπουργικού Συμβουλίου είχε υποβληθεί προφορικά, από το οποίο 40 αυτήείχετύχει έγκρισης κατ'εξαίρεση. 2629 Α. Λοΐζου, Π. Δημητριάδουν.Δημοκρατίαςκ.α.
(1992)Ενόψει των πιο πάνωέχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ελλείψει οιωνδήποτε στοιχείων, σχετικά μετο αίτημα της αιτήτριας,το Υπουργικό Συμβούλιο ορθάαπεφάσισε ότι δεν δικαιολογείτο η κατ*εξαίρεση συμπερίληψη της περίπτωσης της στο Σχέδιο Επαναδραστηριοποίησης 5 Εκτοπισμένων Ξενοδόχων. Εν πάση περιπτώσει, η συνέχιση ή υλοποίηση εσφαλμένης, πεπλανημένης ή παράνομης απόφασης ενός διοικητικού οργάνου αντίκειται στις αρχές της χρηστής διοίκησης, αποτελεί υπέρβασηή κατάχρηση εξουσίας,ιδιαίτερα ενόψειτουότι 10 το Σχέδιο εξυπηρετεί δημόσιο σκοπό και συνεπώς η συμπερίληψη σ' αυτό μη δικαιούχου αναμφίβολα θα έπληττε το δημόσιο συμφέρον. Ηδε ανάκληση της ήταν σύμφωνη με τις αρχές του Δικαίου που διέπουν τοθέμα καιδικαιολογημένηκάτωαπότιςπεριστάσεις. 15 Για όλους τους πιο πάνω λόγους η προσφυγή αποτυγχάνεικαιαπορρίπτεται. Ηπροσφυγήαπορρίπτεται. 20 2630