4 ΑΛΛ. 28Ιουλίου,1992 [ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΛΗΣΠΕΡΑΣ, Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΚΑΙ/ΉΑΛΛΟΥ Καθ"ωνηαίτηση. (Υπόθεση AQ. 592/84). 5 10 Ο Περί Ακινήτου ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγοαφη και Εκτίμησις) Νόμος,Κεφ. 224 — Άρθρο 18—Παραχώρηση κρατικής γης από το Υπουργικό Συμβούλιο — Δύναται να είναι πράξη δημοσίου ή Ιδιωτικού δικαίου — Αποφασιστικό κριτήριο είναι κατά πόσο η πράξη εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον — Απόφαση απόρριψης αιτήματος για ενοικίαση σε ιόιώτη λωρίδας γης κατά μήκος της κοίτης ποταμού είναι θέμαιδιωτικού δικαίου. Κύριο θέμα της παρούσας προσφυγής ήταν κατά πόσο η επίδικη απόφασητων καθ' ων η αίτηση, να απορρίψουν αίτημα του αιτητή για ενοικίαση σε αυτόν λωρίδας γης κατά μήκος της κοίτης ποταμού, μπορούσε να προσβληθεί μεπροσφυγή,βάσει του άρθρου 146 του Συντάγματος, ως θέμα δημοσίου δικαίουκαι όχι ωςθέμαιδιωτικούδικαίου. 15 Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, αποφάσισε ότι: 20 25 Η διαχείριση κυβερνητικής γης σύμφωνα με τη νομολογία δύναται να είναι θέμα ιδιωτικού ή δημόσιου δικαίου. Αποφασιστικό κριτήριο στην κάθε περίπτωση είναι κατά πόσο η πράξηεξυπηρετεί τοδημόσιο συμφέρον. Ηδιαχείριση κ.λ.π.κυβερνητικήςγης θεωρείται,δεδομένου ότι δενεξυπηρετεί κανέναδημόσιοσκοπόήσυμφέρον αλλάαποβλέπει αποκλειστικά στην εξυπηρέτηση των ιδιωτικών σκοπών του 2661 Καλησπέφαςν.Δημοκρατίαςκ.α.
(1992)προσφεύγοντος πολίτη,ως θέμα ιδιωτικού δικαίουκαι εκτός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου τούτου, κάτω από το Άρθρο 146 του Συντάγματος. Στην προκειμένη περίπτωση, επιπρόσθετα, οι σχετικές νομοθετικές πρόνοιες του Αρθρου 18, βάσει των οποίων καθίσταται δυνατήη εκμίσθωσηκ.λ,π. της επίδικης κυβερνητικής γης, δεν περιορίζουν το δικαίωμα αυτό αποκλειστικά σε περιπτώσεις δημόσιου συμφέροντος, αλλά αντίθετα επιτρέπουν εκμίσθωσηκ.λ.π. "δι*οιονδήποτεσκοπόν". 10 Ενόψει των πιο πάνω έχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η επίδικη απόφαση αποτελεί θέμα ιδιωτικού δικαίου και είναι συνεπώς εκτόςτηςδικαιοδοσίαςτουΔικαστηρίουτούτου. 15 Ηπροσφυγή απορρίπτεται μεέξοδα. Αναφερόμενες Υποθέσεις: 20 Poyiadjis v.Republic
(1975)3 C.L.R. 398ChrysanthouandAnother v.Republic
(1968)3C.L.R.579Asproftasv.Republic
(1973)3 C.L.R. 366- 25 Charaiambides v.Republic
(1982)3 C.L.R. 403Tekkis andanotherv.Republic
(1982)3 C.L.R. 680- 30 Louca v.Republic
(1989)3(A) C.L.R.
- Προσφυγή. Προσφυγή με την οποίαπροσβάλλεται ηαπόφασητων καθ' ων η αίτηση, που περιέχεται στην επιστολή τους 35 ημερομηνίας 23/7/1984,να απορρίψουν αίτησητου αιτητή για ενοικίαση τμήματος της επιχωματωθείσης κοίτης του ποταμούΠεδιαίου,στοΣτρόβολο. Α. Μαρκίδης,γιατον αιτητή. 40 Κ. Θεοδούλου (χα), Ανώτερος Δικηγόρος Δημοκρατίας,γιατους καθ'ων η αίτηση. της CUT. adv. vuit. 4 5 2662 4ΑΛΛ. Καλησπέραςν.Δημοκρατίαςκ.α. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ,Δ.:Ανάγνωσετηνακόλουθη απόφαση. Μετην προσφυγήαυτήπροσβάλλεται ηαπόφασητων καθ* ων η αίτηση, που περιέχεται στην επιστολή τους ημερομηνίας 23/7/1984,να απορρίψουν αίτηση του αιτητή 5 για ενοικίαση τμήματος της επιχωματωθείσης κοίτης του ποταμούΠεδιαίουστοΣτρόβολο. Με επιστολές του ημερομηνίας 8/5/1979και 9/7/1984,ο αιτητής ζήτησε να του παραχωρηθείμε ενοίκιο λωρίδα γης 10 κατά μήκος της κοίτης του ποταμού ίση "με to πρόσωπο τωνέναντιαυτούκειμένων οικοπέδων"του. Με επιστολή ημερομηνίας 23 Ιουλίου, 1984, το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας πληροφόρησε τον αιτητή 15 ότιη αίτησητουδενμπορούσεναγίνει αποδεκτήγιατίταεν λόγω κτήματα του αιτητή δεν εφάπτονταντης κοίτης του ποταμούαλλάτουδημοσίουανοικτούχώρου πρασίνου. Με επιστολή του ημερομηνίας 25/8/1984, ο αιτητής 20 διαμαρτυρήθηκε για την απόρριψη της αίτησης του και ζήτησε απότο Κτηματολόγιο την επανεξέταση της. Ζήτησε επίσης όπωςτο Κτηματολόγιο τον πληροφορούσε μέχρι τις 6/10/1984 σχετικά. 25 Στην επιστολή του ο αιτητής πρόβαλετον ισχυρισμό ότι την επιστολή του Κτηματολογίου την παρέλαβε στις 22/8/
- Με επιστολή του ημερομηνίας 24/10/1984, ο αιτητής 30 απέστειλε στο Τμήμα Κτηματολογίου διάφορες επιστολές που ανταλλάγηκανμεταξύτουκαιδιάφορωνκυβερνητικών τμημάτων,αναφορικάμετοπιοπάνωθέμα. Το αίτημα του απορρίφθηκε και πάλι με επιστολή του 35 Τμήματος Κτηματολογίου, με ημερομηνία 5/12/1984, στην οποία αναφέρεται ότι για την κοίτη του ποταμούείχε ήδη παραχωρηθεί άδεια χρήσης σε άλλα πρόσωπα, που υπέβαλαντηναίτησητουςπριντον αιτητή,στις9/6/
- 40 Εν τω μεταξύ στις 5/11/1984 ο αιτητής καταχώρησετην προσφυγήαυτή,μετην οποίαπροσβάλλει την απόφασητου Κτηματολογίου που περιέχεται στην επιστολή τους, 2663 Δημητριάδης, Δ. Καλησπέραςν.Δημοκρατίας κ.α.
(1992)ημερομηνίας23/7/1984. Στηγραπτήαγόρευση πουκαταχωρήθηκεεκ μέρους του αιτητή στις 7/9/1987, προβάλλεται ο ισχυρισμός ότι η αιτιολογία πουπεριέχεται στην επίδικη επιστολή των καθ' 5 ων η αίτηση, ημερομηνίας 23/7/1984, είναι πεπλανημένη και κατά συνέπεια η επίδικη απόφασηείναι ακυρωτέα ως αναιτιολόγητη. Επίσης, είναι η εισήγηση του αιτητή ότι έστω και αν η 10 αιτιολογία που περιέχεται στην επιστολή των καθ' ων η αίτηση, ημερομηνίας 5/12/1984, μπορούσε να στηρίξει την επίδικη απόφαση, δεδομένου ότι είναι μεταγενέστερη-της απόφασης και κατά συνέπεια δεν μπορεί να αποτελέσει αιτιολογία,τότε ηεπίδικηαπόφασηθαπρέπει ναακυρωθεί 15 ως αντίθετη προς το Άρθρο 28 του Συντάγματος, γιατί δημιουργεί δυσμενή διάκριση εναντίον του αιτητή, σε σύγκριση με τα άλλα πρόσωπα στα οποία είχε παραχωρηθείάδειαχρήσης. 20 Οι καθ'ωνηαίτησηπροέβαλανπροδικαστικές ενστάσεις ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι θέμα ιδιωτικού δικαίου, και ως εκ τούτου, εκτός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου, κάτω από το Άρθρο 146 του Συντάγματος, καιότι,ενπάση περιπτώσει,ηπροσφυγήείναι εκπρόθεσμη. 25 Στηγραπτήαπάντησητου αιτητή, ημερομηνίας 16/6/1990, προβάλλεται ο ισχυρισμός ότι η απόφαση εμπίπτει στη σφαίρατουδημόσιουδικαίου,δεδομένουη αρμοδιότητατου Υπουργικού Συμβουλίου να διαχειρίζεται κρατική 30 περιουσία, δυνάμει του Άρθρου 54 του Συντάγματος, αποτελεί "εκτελεστική εξουσία" και εμπίπτει κάτω από το Άρθρο 146τουΣυντάγματος. Το άρθρο 18του περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, 35 Εγγραφή και Εκτίμησις) Νόμου, Κεφ. 224, σε όση έκταση είναι σχετικό με την υπό εξέταση περίπτωση, όπως ίσχυε κατάτονουσιώδηχρόνο,είχεως ακολούθως:"Το Υπουργικόν Συμβούλων δύναται να 40 παραχώρηση,εκμίσθωση, ανταλλάξηήάλλως αποξένωση οιανδήποτε ιδιοκτησίαν της Δημοκρατίας ή ακίνητον ιδιοκτησίαν περιελθούσαν εις την Δημοκρατίαν δυνάμει 2664 4AAA Καλησπέραςv.Δημοκρατίαςκ.α. Δημητριάδης,Δ. των διατάξεων του παρόντος· Νόμου, ετέραν ή δημόσιον δρόμον ή την παραλίαν, δι' οιονδήποτε σκοπόν και υπό τοιούτους όρους ως ήθελε θεωρήσει σκόπιμον: Η διαχείριση κυβερνητικής γης, σύμφωνα με τη νομολογία, δύναται να είναι θέμα ιδιωτικού ή δημόσιου 10 δικαίου. Αποφασιστικό κριτήριο στην κάθε περίπτωση είναι κατά πόσο η πράξη εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον. Στην υπόθεση Poyiadjis v. Republic
(1975)3 C.L.R. 15 398, πουαφορούσε εκμίσθωση δασικήςγης,πουσύμφωνα με το άρθρο 7, του περί Δασών Νόμου 1967 (14/1967), ήταν επιτρεπτή στο Υπουργικό Συμβούλιο μόνο προς το δημόσιο συμφέρον, θεωρήθηκε ότι ήταν θέμα δημόσιου δικαίου (βλέπε επίσης Chrysanthou and another v. Re· 20 public
(1968)3C.L.R.519). Αντίθετα, στις υποθέσεις Asproftas v. Republic
(1973)3 C.L.R. 366, Charalambides v.Republic
(1982)3 C.L.R. 403, Tekkis and another v.Republic
(1982)3 C.L.R. 680, 25 Louca v. Republic, Υπόθεση Αρ. 372/85, 24/2/1989, η διαχείριση κ.λ.π. κυβερνητικής γης θεωρήθηκε, δεδομένου ότι δεν εξυπηρετούσε κανέναδημόσιο σκοπό ή συμφέρον, αλλά απόβλεπε αποκλειστικά στην εξυπηρέτηση των ιδιωτικών σκοπών του προσφεύγοντος πολίτη, ως θέμα 30 ιδιωτικού δικαίου και εκτός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου τούτου, κάτω από το Άρθρο 146 του Συντάγματος. Στην προκειμένη περίπτωση, επιπρόσθετα, οι σχετικές 35 νομοθετικές πρόνοιες, βάσει των οποίων καθίσταται δυνατήη εκμίσθωση κ.λ.π. της επίδικηςκυβερνητικήςγης, δεν περιορίζουν το δικαίωμα αυτό αποκλειστικά σε περιπτώσεις δημόσιου συμφέροντος, αλλά αντίθετα επιτρέπουν εκμίσθωση κ.λ.π. "δι'οιονδήποτε σκοπόν". 40 Ενόψει των πιο πάνω έχω καταλήξει στο συμπέρασμα 2665 Δημητριάδης,Δ. Καλησπέραςν.Δημοκρατίαςκ.α.
(1992)ότι η επίδικη απόφασηαποτελεί θέμα ιδιωτικούδικαίου και είναι συνεπώς εκτός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίουτούτου,καιωςεκτούτουαπορρίπτεται. Ενόψει τουπιοπάνωευρήματοςμουδενπροτίθεμαινα 5 ασχοληθώ με το κατάπόσον ηπροσφυγήκαταχωρίστηκε εκπρόθεσμα. Ο αιτητής να πληρώσει τα έξοδα τα οποία να εκτιμηθούναπότονΠρωτοκολλητή. Ηπροσφυγήαπορρίπτεταιμεέξοδα. 2666 10