(1992)30Νοεμβρίου,1992 [ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΘΕΟΦΑΝΩ ΜΑΡΚΙΔΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΤΟΥΡΙΣΜΟΥ, Καθ'ων ηαίτηση. (Συνεκδικαζόμενες Υποθέσεις Αρ. 512/91,553/91 & 821/91). Ακυρωτική Απόφαση Ανωτάτου Δικαστηρίου — Επανεξέταση — Ουσιώδης χρόνος. Προσφυγή βάσει του Αρθρον 146του Συντάγματος — Προθεσμία — Έναρξη — Η γνώση του προσφεύγοντα επί μη δημοσιευτέων πράξεων — Τεκμήρια γνώσεως — Βάρος αποδείξεως — Εν αμφιβολία υπέρ τουαιτητή-πολίτη. 5 Διοικητικό Δίκαιο — Γενικές Αρχές — Αρχή της χρηστής διοίκησης — Φαινόμενο αμεροληψίας των διοικητικών οργάνων — Έλλειψη 10 αμεροληψίας — Μέσακαιβάρος αποδείξεως — Γενικές αρχές και ημη τήρησητους στην κριθείσα περίπτωση. Προσφυγή βάσει του Αρθρου 146 του Συντάγματος — Αόγοι ακυρώσεως — Έλλειψη δέουσας έρευνας — Πλάνη περί τα ^ πράγματα. Οργανισμοί Δημοσίου Δικαίου — Κυπριακός Οργανισμός Τουρισμού — Υπάλληλοι — Προαγωγές — Προσόντα — Το προσόν της γνώσης της αγγλικής γλώσσας — Πλημμελής έρευνα της κατοχής 20 του στην κριθείσα περίπτωση. Οργανισμοί Δημοσίου Δικαίου — Κυπριακός Οργανισμός Τουρισμού — Υπάλληλοι — Προαγωγές— Αρχαιότητα — Πλάνηστημέθοδο υπολογισμού της — Ουσιώδης ενόψει και του ότι η αρχαιότητα ^5 συνιστά ένα από τατρία θεσμοθετημένα κριτήρια προαγωγής. 4472 4 ΑΛΛ. Μαρκίδουκ.α.ν. ΚΟΤ Οι αιτητές ζήτησαν με τις συναφείς προσφυγές τους την ακύρωσητηςπροαγωγήςτωνδύοενδιαφερομένων μερών στηθέση ΑνώτερουΤουριστικού Λειτουργούαντ' αυτών. -* Ήταν ηδεύτερη φοράπουταενδιαφερόμενα μέρη προάγονταν στις επίδικες θέσεις αφού μεσολάβησε η ακύρωση των αρχικών προαγωγών με βάση την Ρ.Ι.Κ. ν. Καραγιώργη κ.ά. περί αντισυνταγματικότητας του Ν.149/
- 10 Το Ανώτατο Δικαστήριο, ακυρώνοντας την επίδικη απόφαση, αποφάσισεότι: 15 20 25 30 35 40 45
- Η επίδικη πράξη εκδόθηκε μετά από επανεξέταση των προαγωγών στις επίδικες θέσεις, προς συμμόρφωση με αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Η νέα πράξη που εκδίδεται μετά από ακυρωτική απόφαση, ανάγεται στο χρόνο έκδοσης της παλαιάς, εξαλείφει ex tunc την προσβαλλόμενη πράξη ή απόφαση και επαναφέρει τα πράγματα στο πραγματικό και νομικό καθεστώς του χρόνουέκδοσης τηςδιοικητικήςπράξηςπουακυρώθηκε. Η διοίκηση έχει καθήκον να επανεξετάσει το θέμα και να προβεί σε νέα κρίση, πάντοτε με βάση το καθεστώς που ίσχυε κατά το χρόνο λήψης της ακυρωθείσας πράξης. Το καθεστώς αυτόστην υπόκρίση υπόθεση ήταν η συνεδρίαση της Επιτροπής Προσωπικού του Οργανισμού κατά την οποία λήφθηκεηπρώτηακυρωθείσααπόφαση.
- Σύμφωναμε το Αρθρο 146.3 του Συντάγματος, η προσφυγή ασκείται εντός 75 ημερών από την ημέρα της δημοσίευσης της απόφασηςήαπότην ημέρακατά την οποίαηπράξηήη παράλειψηπεριήλθε σεγνώσητουπροσφεύγοντα. Μεβάσηταπιο πάνω,ότανηπράξηδεν είναι δημοσιευτέα, η προθεσμία αρχίζει από την ημέρα που αυτή περιήλθε σε γνώση του αιτητή. Η γνώση κινεί την προθεσμία της αίτησης ακύρωσης όταν αυτή είναι πλήρης και μπορεί να συναχθεί με ασφάλεια απότα στοιχεία του φακέλου ήαπό τις συνθήκες της κάθευπόθεσης. Πλήρης είναι ηγνώσηπου επιτρέπει στον ενδιαφερόμενο να διαγνώσει με βεβαιότητα και ακρίβεια την υλική ή την ηθική ζημιά την οποία υφίσταταιαπότηνπράξη. Νομολογιακά έχουν καθιερωθεί ορισμένα τεκμήρια πλήρους γνώσης, όπως η υποβολή από τον ενδιαφερόμενο 4473 Μαρκίδουκ.α,ν. ΚΟΤ
(1992)αίτησης θεραπείας ή ιεραρχικής προσφυγής. Το βάρος αποδείξεως της ύπαρξης γνώσης από τον αιτητή φέρει ο διάδικος που προβάλλει τον ισχυρισμό πως η προσφυγή καταχωρίστηκε εκπρόθεσμα. Σε περίπτωση αμφιβολίας, το Δικαστήριο κλίνειπάντοτευπέρτουαιτητή-πολίτη. 5 Οι καθ" ων η αίτηση, στους ώμους των οποίων πίπτει το βάρος απόδειξης, δεν έχουν προσκομίσει οποιαδήποτε μαρτυρία η οποία να αποδεικνύει ικανοποιητικά στο Δικαστήριο ότι ο αιτητής είχε πλήρη γνώση του 10 περιεχομένου της επίδικης απόφασηςπριν την κοινοποίηση σ' αυτόντηςεπιστολής τουΚ.Ο.Τ.
- Είναι βασική αρχή ότι τα όργανα τα οποία συμμετέχουν σε μια διαδικασία έκδοσης διοικητικής πράξης, πρέπει να 15 εμφανίζονται ότι λειτουργούν αμερόληπτα και εάν αποδειχθεί το αντίθετο, η σχετική πράξη ακυρώνεται. Η έλλειψη αμεροληψίας πρέπει να αποδεικνύεται με επαρκή βεβαιότητα είτε από γεγονότα που προκύπτουν από διοικητικά έγγραφα, είτε από ασφαλή συμπεράσματα που 20 συνάγονται απότέτοια γεγονότα. Το βάρος απόδειξης έχει εκείνος που ισχυρίζεται την ύπαρξη προκατάληψης και ο οποίος θα πρέπει να παρουσιάσει συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά και στοιχεία για θεμελίωση διάθεσης καιμεροληψίας. 25 Οι αρχές που διέπουν το θέμα μπορούν να συνοψιστούν ως ακολούθως: (α) Τα όργανα που μετέχουν στη διαδικασία έκδοσης μιας 30 διοικητικής πράξηςπρέπει ναλειτουργούν αμερόληπτα. *Αν αποδειχθεί τοαντίθετο,ηπράξηακυρώνεται. (β) Η έλλειψη αμεροληψίας πρέπει να αποδεικνύεται με επαρκήβεβαιότητα. 35 (γ) Σε περίπτωση που η προσβαλλόμενη για προκατάληψη πράξηεκδόθηκε απότηΔημόσια Υπηρεσία ήάλλο διορίζον όργανο,πρέπει ναεξετάζεται κατάπόσον τασχετικά μετην πράξη της προκατάληψης γεγονότα βρίσκονταν ενώπιον 40 του οργάνου και κατά πόσον το όργανο αυτό προέβη στη δέουσα έρευνα. Εάν έγινε η δέουσα έρευνα, θα πρέπει να εξεταστεί κατάπόσον η ενδιάμεση απόφασηήταν σύμφωνη με το νόμο, εάν ασκήθηκε ορθά η διακριτική ευχέρεια του 4474 4 ΑΛΛ. ,- ^ 15 20 25 30 ΜαφύΑουκ.α.ν. ΚΟΤ αρμοδίου οργάνου και εάν η απόφαση ήταν εύλογα επιτρεπτή. Εάν η ενδιάμεση απόφαση,αναφορικά με την προκατάληψηήταν εύλογα επιτρεπτή υπό τις περιστάσεις, τοΔικαστήριο δενεπεμβαίνει.
- Σύμφωνα με τις βασικές αρχές του διοικητικού δικαίουκαι της χρηστής διοίκησης, το αρμόδιο όργανο έχει επιτακτική υποχρέωση να προβαίνει σε ολοκληρωμένη και ενδελεχή έρευνα, ούτως ώστε όλα τα ουσιώδη γεγονότα και στοιχεία να βρίσκονται ενώπιον του κατά το χρόνο λήψης της απόφασης. Γεγονότα τα οποία τίθενται ενώπιον του αποφασίζοντος οργάνου μετά τη λήψη απόφασης, δεν δικαιολογούν το συμπέρασμα ότι διεξήχθη κατάλληλη έρευνα, για το λόγο ότι κατάτον κρίσιμο χρόνο λήψης της επίδικης απόφασης, η πραγματική κατάσταση δεν ήταν πλήρης. Παράλειψη διεξαγωγής της δέουσας έρευνας, οδηγεί σε στέρηση γνώσης ουσιωδών πραγματικών γεγονότων, ηοποίαισοδυναμεί μεπλάνηπερίταπράγματα. Παρόλον ότι όλα τα σχετικά στοιχεία και περιστατικά βρίσκονταν ενώπιον της, η Επιτροπή παρέλειψε εν προκειμένω να διεξαγάγει τη δέουσα έρευνα και η ενδιάμεση απόφασηστην οποία κατέληξε, δεν ήταν εύλογα επιτρεπτή. Η Επιτροπή είχε καθήκον να διερευνήσει τους ισχυρισμούς του αιτητή και να καταλήξει σε συγκεκριμένο πόρισμα,πριν απότηλήψη της επίδικης απόφασης.
- Το Διοικητικό Συμβούλιο στη συνεδρίαση του της 12.4.91, ανάφερεπως έλαβευπόψηταπροσόντατωνυποψηφίων,εν έκαμε όμως καμιάαπολύτως μνείαγια οποιαδήποτεέρευνα που έγινε για να διαπιστωθεί ηκατοχήτου προσόντος της αγγλικής γλώσσας, ούτε και τα στοιχεία του φακέλου του κρίσιμου ενδιαφερόμενου μέρους δηλώνουν ότι υπήρχε η απαιτούμενηκαλήγνώσητηςαγγλικής. 35 Η έρευνα του Συμβουλίου ως προς το απαιτούμενο αυτό προσόν τουΣχεδίουΥπηρεσίας, ήταν πλημμελής. 40
- Η αρχαιότητατου δεύτερου ενδιαφερόμενου μέρους έναντι της αιτήτριας ήταν 18 μήνες και όχι 7 χρόνια, όπως αποφάνθηκεη Επιτροπή. Επειδή η αρχαιότητα συνιστά ένα από τα τρία θεσμοθετημένα κριτήρια προαγωγής και επειδή, όπως 4475 Μαρκίδουκ.α.ν. ΚΟΤ
(1992)γίνεται φανερό απότα πρακτικά της Επιτροπής, αυτή είχε ασκήσει αποφασιστική επίδραση στην υπέρ των ενδιαφερομένων μερών επιλογή, κρίνεται ότι ηπλάνηπου είχε εμφιλοχωρήσει στη μέθοδο υπολογισμού της υπήρξε ουσιώδης και άσκησε ουσιώδη επίδραση στη λήψη της 5 επίδικης απόφασης. Οιπροσφυγές επιτυγχάνουν μεέξοδα. Αναφερόμενες Υποθέσεις: \Q Ρ.Ι.Κ. καιΆλλοι ν.ΚαραγιώργηκαιΑλλων
(1991)3Α.Α.Δ. 159Δημοκρατία κ.ά.ν.Στυλιανού κ.ά.
(1990)3Α.Α.Δ.2427- 15 Παπαδόπουλος ν.Δημοκρατίας
(1989)3(B)Α.Α.Δ. 973Χριστοφή ν.Δημοκρατίας
(1989)3(Δ)ΑΛ.Δ. 2245· c Δημοκρατία ν.Πιτσιλλίδης κ.ά.
(1990)3ΑΛΛ. 4330Republic v.Safirides
(1985)3C.L.R. 163Paschalis v.Republic
(1988)3(C) C.L.R. 1897- 25 HadjiCosta v.Republic
(1974)3C.L.R. 1· Panayides andOthers v.Republic
(1987)3C.L.R. 1253Neophytouv.Republic
(1964)3C.L.R. 280· ' 3 0 Kariolou v.MunicipalityofKyrenia
(1971)3C.L.R. 455Ploussiou v.CentralBank
(1982)3C.L.R. 230- 35 Kritiotis v.PaphosMunicipality
(1986)3 C.L.R. 322Christou v.Republic
(1980)3C.L.R.437SoteriadesandOthers v.Republic
(1983)3C.L.R. 921- 40 Ioannides andOthersv.Republic
(1989)3(A) C.L.R. 278Χρίστου κ.ά.v.Δημοκρατίας
(1989)3(A)ΑΛΛ. 211V 45 Σάββαν. Δημοκρατίας
(1989)3(Δ)ΑΛΛ. 2037Χριστοδουλίδου ν.Δημοκρατίας
(1992)4ΑΛΛ. 3309' 4476 4 Α.ΑΛ. Μαρκίδουκ.α.ν.ΚΟΤ Christides v.Republic
(1966)3C.L.R. 732Iordanou v.P.S.C.
(1967)3 C.L.R. 2455 Mikellidou v.Republic
(1981)3C.L.R. 46V Skapoullis andAnotherv. Republic
(1984)3 C.L.R. 554Ηλιάδης κ.ά.v.Χριστοφή
(1991)3ΑΛΛ. 25Χαραλαμπίδης ν.Δημοκρατίας
(1991)4(Δ)ΑΛΛ. 3239Γεωργίουκ.ά.ν.Δημοκρατίας (Αρ.2)
(1989)3(Γ)ΑΛΛ. 1822- 15 ΧατζηΒασιλείου και Άλλοι ν.Α.ΤΗ.Κ.
(1992)4ΑΛΛ. 4136Christodoulidou v.Republic
(1986)3 C.L.R.
- Προσφυγές. 20 Προσφυγές εναντίον της απόφασης των καθ' ων η αίτηση ημερομηνίας 12.4.1991, με την οποία προάχθηκαν τα ενδιαφερόμενα μέρη στη μόνιμη θέση Ανώτερου Τουριστικού Λειτουργού στον Κ.Ο.Τ., από 1.1.1990,αντί 25 και/ήστηθέσητωναιτητών. Α. Κωνσταντίνου,γιατην αιτήτριαστην 512/
- 30 Γ. Κολοκασίδης για Σκορδή και Παπαπέτρου, για την αιτήτρια στην 553/
- Πολυβίου, γιατοναιτητήστην 821/
- Α. Ι.Δικηγορόπουλος, γιατουςκαθ'ωνηαίτηση. Cur.adv.vult. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ.: Ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση. Με τις προσφυγές αυτές που συνεκδικάστηκαν 4 ^ γ1ατί στρέφονται εναντίον της ίδιας διοικητικής πράξης και παρουσιάζουνκοινά σημεία γεγονότων και νόμου, οι αιτητέςζητούναπότοΔικαστήριο τηνπιοκάτωθεραπεία: "Δήλωση του Δικαστηρίου πως η πράξη και/ή 4477 Χρυσόστομε,Δ. Μαρκίδσυ κ.α.ν.ΚΟΤ
(1992)απόφαση των καθ' ων η αίτηση, που λήφθηκε στις 12.4.91, με την οποίαπροάχθηκαν τα ενδ. μέρη Στέλιος Πιτσιλλίδης και Κρίνος Χατζηγεωργίου στη μόνιμη θέση Ανώτερου Τουριστικού Λειτουργού στον Κ.Ο.Τ., από 1.1.90, αντί και/ή στη θέση των αιτητών, είναι 5 άκυρη,παράνομηκαιστερημένη οποιουδήποτε έννομου αποτελέσματος." Σύμφωνα με απόφαση της Επιτροπής Προσωπικού ημερ. 5.12.89, τα ενδιαφερόμενα μέρη στις παρούσες 10 προσφυγές, Πιτσιλλίδης και Χατζηγεωργίου, προάχθηκαν από την 1.1.90στις μόνιμες θέσεις Ανώτερου Τουριστικού Λειτουργού. Εναντίον της πιο πάνω απόφασης της Επιτροπής, καταχωρίστηκαν οι με αρ. 77/90,106/90,113/ 90και 119/90 προσφυγές. 15 Το Ανώτατο Δικαστήριο στις 2.4.91 κήρυξε την απόφαση της Επιτροπής του Κ.Ο.Τ. άκυρη, για το λόγο ότι λήφθηκε από όργανο μη νόμιμα συγκροτημένο, με βάση την απόφαση της Ολομέλειας του Ανωτάτου 20 Δικαστηρίου στην υπόθεση Ρ.Ϊ.Κ. ν. Καραγιώργη κ.ά., Α.Ε. Αρ. 1163, 1178 και 1179, ημερ. 14.2.91, η οποία κήρυξε αντισυνταγματική τησυγκρότηση των Συμβουλίων των Ημικρατικών Οργανισμών βάσει του Ν. 149/88 και τις πράξειςπου εκδόθηκανδυνάμει αυτούάκυρες. 25 Το θέμα πλήρωσης των δυο θέσεων Ανώτερου Τουριστικού Λειτουργού εξετάστηκε από το Διοικητικό Συμβούλιο του Οργανισμού στη συνεδρία του με ημερ. 12.4.91 (Τεκμήριο 3 στην ένσταση). Το Συμβούλιο 30 μελέτησε κατ' αρχή το Σημείωμα της Γενικού Διευθυντή ημερ. 10.4.91 (Τεκμήριο 2) και ακολούθως προχώρησε στην επανεξέταση του θέματος των προαγωγών στις επίδικες θέσεις, με βάση το νομικό και πραγματικό καθεστώς που ίσχυε κατά την ημερομηνία λήψης της 35 απόφασης, η οποία ακυρώθηκε από το Δικαστήριο. Το Συμβούλιο προέβη στην αξιολόγηση των υποψηφίων και αφού έλαβε υπόψη τα καθήκοντα και τις ευθύνες της θέσης και τα απαιτούμενα γι' αυτή προσόντα, όπως διαλαμβάνονταν στο Σχέδιο Υπηρεσίας, εξέτασε τα 40 ουσιώδη στοιχεία από τους προσωπικούς και εμπιστευτικούς φακέλους των υποψηφίων και έλαβε υπόψη τις κρίσεις και συστάσεις των προϊσταμένων, 4478 4Α.Α.Δ. Μαρκίδον κ.α.ν.ΚΟΤ Χρνσοστομής,Δ. όπως είχαν εκφραστεί στη συνεδρία του Διοικητικού Συμβουλίου ημερ.5.12.89. Στο σημείο αυτότο Συμβούλιο έλαβε υπόψη του ότι οι διατάξεις του Κανονισμού 15
(3)των περί Κ.Ο.Τ. (Διάρθρωσις, και Όροι Υπηρεσίας) 5 Κανονισμών του 1970, δεν μπορούσαν να εφαρμοσθούν, λόγω του ότι οι θέσεις του Οργανισμού δεν ήταν κατανεμημένες σε Τμήματα, αλλά η τοποθέτηση των υπαλλήλων του Οργανισμού εγίνετο με βάση τις ανάγκες της Υπηρεσίας. Το Συμβούλιο, αφού μελέτησε τα 10 προσόντα και την αρχαιότητατων υποψηφίων και έλαβε υπόψη τις εμπιστευτικές τους εκθέσεις στο σύνολο τους, έκρινε ότι με βάση τα καθιερωμένα κριτήρια, αξία, προσόντα, αρχαιότητα, στο σύνολο τους, τα ενδιαφερόμενα μέρη Κρίνος Χατζηγεωργίου και Στέλιος 15 Πιτσιλλίδης, υπερείχαν των άλλων υποψηφίων και ήταν καταλληλότεροι για προαγωγή. Ενόψει τούτου, το Συμβούλιο αποφάσισε όπως τα ενδιαφερόμενα μέρη Πιτσιλλίδης και Χατζηγεωργίου, προαχθούν στη μόνιμη θέσηΑνώτερου Τουριστικού Λειτουργού αναδρομικάαπό 20 1.1.90. Η επίδικη πράξη εκδόθηκε μετά από επανεξέταση των προαγωγών στις επίδικες θέσεις, προς συμμόρφωση με αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Ηνέα πράξηπου 25 εκδίδεται μετά από ακυρωτική απόφαση, ανάγεται στο χρόνο έκδοσης της παλαιάς, εξαλείφει ex tunc την προσβαλλόμενη πράξη ή απόφαση και επαναφέρει τα πράγματα στο πραγματικό και νομικό καθεστώς του χρόνου έκδοσης της διοικητικής πράξης πουακυρώθηκε. 30 (Βλ.Δημοκρατία ν. ΑνδρέαΣτυλιανούκ.ά.,Α.Ε. Αρ. 1028, 1029 & 1034, ημερ. 10.7.90, Χρίστος Παπαδόπουλοςν. Δημοκρατίας, Υπ. Αρ. 125/86, ημερ. 25.4.89, Δρ. ΧρυσόστομοςΧριστοφήν. Δημοκρατίας, Υπ. Αρ. 343/88, ημερ.30.9.89,Δημοκρατία ν.ΑλέκουΠιτσιλλίδηκ.ά., Α.Ε. 35 Αρ. 1086, ημερ. 13.12.90). Η διοίκηση έχει καθήκον να επανεξετάσει το θέμακαιναπροβεί σε νέακρίση,πάντοτε με βάσητο καθεστώς που ίσχυε κατά το χρόνο λήψης της ακυρωθείσας πράξης(Βλ. Republic v. Safirides
(1985)3 C.L.R. 163, 170,Paschalis v. Republic, Υπ. Αρ. 570/88, 40 ημερ.17.10.88).Τοκαθεστώςαυτόστηνυπόκρίση υπόθεση ήταν η συνεδρίαση της Επιτροπής Προσωπικού του Οργανισμού ημερ. 5.12.89, κατά την οποία λήφθηκε η πρώτηακυρωθείσααπόφαση. 4479 Χρυσοστομής,Α. Μαρκίδουκ.α.ν.ΚΟΤ
(1992)Εναντίον της επίδικης απόφασης προβλήθηκαν οι ακόλουθοι λόγοι ακύρωσης: 1) Η προσβαλλόμενη απόφασηλήφθηκε με διαδικασία αντίθετη προς τον Κανονισμό 15
(3)των περί Κ.Ο.Τ. 5 (Διάρθρωσις και ΌροιΥπηρεσίας) Κανονισμών του
- Οι καθ' ων η αίτηση όφειλαν, με βάση τον πιο πάνω Κανονισμό, να αποφασίσουν πρώτα το Τμήμα "εν τω οποίω η κενή θέσις" και στη συνέχεια να καλέσουν τον Προϊστάμενο του Τμήματος αυτού να προβεί στις 10 συστάσεις του για τους υποψηφίους. Αντ' αυτού οι καθ' ων η αίτηση κάλεσαν όλους τους Προϊσταμένους των Τμημάτων να εκφέρουν τις απόψεις τους για τους υφισταμένους τους υποψηφίους με την παραπλανητική αιτιολογία ότι οι θέσεις του Οργανισμού δεν ήταν 15 κατανεμημένες σεΤμήματα. 2) Οι καθ' ων η αίτηση δεν διενήργησαν οποιαδήποτε έρευνα για να διαπιστώσουν την κατοχή από μέρους των υποψηφίων των απαιτούμενων απότο Σχέδιο Υπηρεσίας 20 προσόντων και ειδικότερα δεν διερεύνησαν καθόλου την κατοχή από το ενδιαφερόμενο μέρος Χατζηγεωργίου του προσόντος τηςκαλήςγνώσης της Αγγλικής γλώσσας. 3) Κοινή εισήγηση των αιτητριών Μαρκίδου και 25 Συμεού ήταν ότι υπερείχαν έκδηλα, τουλάχιστον, έναντι του ενδιαφερόμενου μέρους Χατζηγεωργίου, γιατί διέθεταν καλύτερη βαθμολογία στις εμπιστευτικές τους εκθέσεις, είχαν τη σύσταση των Προϊσταμένων τους, ήταν κάτοχοι πανεπιστημιακών διπλωμάτων και είχαν 30 ευμενή σχόλια στις εμπιστευτικές τους εκθέσεις, εν αντιθέσει προς τα δυσμενή σχόλια που είχε ο Χατζηγεωργίου στις εμπιστευτικές του εκθέσεις των ετών 1985 και
- 35 4) Οι καθ* ων η αίτηση εφάρμοσαν λανθασμένα το άρθρο περί αρχαιότητας. Ο πεπλανημένος τρόπος υπολογισμού της αρχαιότητας οδήγησε την επίδικη απόφαση σε ακυρότητα, λόγω ουσιώδους πραγματικής πλάνης, για το λόγο ότι ο παράγοντας αυτός υπήρξε 40 καθοριστικής σημασίας και άσκησε ουσιαστική επίδραση στην υπέρ των ενδιαφερομένων μερών τελική απόφαση επιλογής. 4480 4 Α.Α.Δ. Μαρκίδουκ.α. ν. ΚΟΤ Χρυσοστομής,Δ. 5) Τα σχετικά με την ύπαρξη προκατάληψης και έλλειψης αμεροληψίας από μέρους του αξιολογούντος λειτουργού του αιτητήΚαριόλου στοιχεία και ισχυρισμοί, δεν έτυχαν οποιασδήποτεδιερεύνησης απότους καθ'ων η 5 αίτηση, κατά παράβαση των σχετικών νομολογιακών αρχώνκαικανόνωνχρηστής διοίκησης. 6) Ηπροσβαλλόμενη απόφασηλήφθηκε καθ'υπέρβαση και κατάχρηση εξουσίας, πλήρη έλλειψη έρευνας,έλλειψη 10 επαρκούς αιτιολογίας και ήταν προϊόν πλάνης περί τα πράγματακαιτονόμο. Ο δικηγόρος των καθ' ων ηαίτησηήγειρε προδικαστική ένσταση, ισχυριζόμενος ότι ηπροσφυγή με αρ. 821/91είχε 15 καταχωριστεί εκπρόθεσμα. Ο αιτητής στην πιο πάνω προσφυγή, υποστήριξε, είχε λάβει γνώση της προσβαλλόμενης απόφασης μέσω της επιστολής που στάληκε από τη Γενικό Διευθυντή του Οργανισμού προς τον Πρόεδρο της Συντεχνίας των υπαλλήλων του Κ.Ο.Τ., 20 με ημερ. 18.5.91 (Τεκμήριο 4 στην ένσταση)· συνεπώς, η επιστολή των καθ'ων ηαίτηση ημερ. 18.7.91,την οποία ο αιτητής προσέβαλε με την προσφυγή του, δεν ήταν εκτελεστή, αλλά βεβαιωτική του περιεχομένου της επιστολής μεημερ. 18.5.
- 25 Αντικρούοντας τα πιο πάνω, ο δικηγόρος του αιτητή υποστήριξε πως, η επιστολή του Κ.Ο.Τ. προς τον αιτητή με ημερ. 18.7.91 (Τεκμήριο Α στην αίτηση), ήταν η μόνη κοινοποίηση η οποία επέτρεπε σ' αυτόν να διαγνώσει με 30 πλήρη βεβαιότητακαι ακρίβειατο περιεχόμενο της προσ βαλλόμενης πράξης, συνεπώς, αυτή ήταν και η μόνη εκτελεστή. Σύμφωνα με το άρθρο 146.3 του Συντάγματος, η 35 προσφυγή ασκείται εντός 75 ημερών από την ημέρα της δημοσίευσης της απόφασης ή από την ημέρα κατά την οποία η πράξη ή η παράλειψη περιήλθε σε γνώση του προσφεύγοντα. 40 Με βάση τα πιο πάνω, όταν ηπράξηδεν είναι δημοσιευτέα, η προθεσμία αρχίζει από την ημέρα που αυτή περιήλθε σε γνώση του αιτητή. Η γνώση κινεί την προθεσμία της αίτησης ακύρωσης όταν αυτήείναι πλήρης 4481 Χρυσοστομης,Δ. Μαρκίδου κ.α.ν.ΚΟΤ
(1992)και μπορεί να συναχθεί με ασφάλεια από τα στοιχεία του φακέλου ή από τις συνθήκες της κάθε υπόθεσης. Πλήρης είναι η γνώση που επιτρέπει στον ενδιαφερόμενο να διαγνώσει με βεβαιότητα και ακρίβεια την υλική ή την ηθικήζημιάτηνοποίαυφίσταταιαπότην πράξη. (Βλ. Had- 5 jicosta v.Republic
(1974)3 C.L.R. 1,Panayides & Others v.Republic
(1987)3 C.L.R. 1253, ΠορίσματαΝομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας(1929-1959),σελ. 253 και Τσάτσος, "Αίτησις Ακυρώσεως", 1971, ΈκδοσηΤρίτη, σελ. 74). Νομολογιακά έχουν καθιερωθεί ορισμένα τεκμήρια 10 πλήρους γνώσης, όπως ηυποβολή απότον ενδιαφερόμενο αίτησης θεραπείας ή ιεραρχικής προσφυγής. Το βάρος αποδείξεως της ύπαρξης γνώσης από τον αιτητή φέρει ο διάδικος που προβάλλει τον ισχυρισμό πως η προσφυγή καταχωρίστηκε εκπρόθεσμα. (Βλ. rSeophytou v. Republic 15
(1964)3 C.L.R.280, Kariolou v. Municipality of Kyrenia
(1971)3 C.L.R. 455, Ploussiou v. Central Bank
(1982)3 C.L.R. 230, 235, 236). Σε περίπτωση αμφιβολίας, το Δικαστήριο κλίνει πάντοτε υπέρ του αιτητή-πολίτη. (Βλ. Kritiotis v.PaphosMunicipality
(1986)3C.L.R.322). 20 Οι καθ' ων ηαίτηση,στους ώμους τωνοποίων πίπτειτο βάρος απόδειξης, δεν έχουν προσκομίσει οποιαδήποτε μαρτυρία η οποία να αποδεικνύει ικανοποιητικά στο Δικαστήριο ότι ο αιτητής είχε πλήρη γνώση του 25 περιεχομένου της επίδικηςαπόφασης πριντην κοινοποίηση σ' αυτόν της επιστολής του Κ.Ο.Τ. με ημερ. 18.7.
- Συνεπώς, η προσφυγή με αρ. 821/91, θεωρείται ότι καταχωρίστηκεεμπρόθεσμα. 30 Ο αιτητής στην πιο πάνω προσφυγή, πρόβαλε σαν βασικό λόγο ακύρωσης της επίδικης απόφασης, την παράλειψη διεξαγωγής οποιασδήποτε έρευνας από το Διοικητικό Συμβούλιο προς την κατεύθυνση της εξακρίβωσης των ισχυρισμών του περί ύπαρξης 35 προκατάληψης και έλλειψης αντικειμενικότητας στις εμπιστευτικές του εκθέσεις. Στις 10.11.89, ο αιτητής Καριόλου υπέβαλε γραπτή ένσταση εναντίον της αξιολόγησης του αξιολογούντος 40 λειτουργού του (βλ. Επισύναψη2 στη γραπτήαγόρευσηγια τον αιτητή). Ο Γενικός Διευθυντής του Οργανισμού, με επιστολή του ημερ. 5.12.89, ζήτησε από τον αιτητή 4482 4 Α.Α.Α. Μαρκίδουχ.α.ν.ΚΟΤ Χρυσοστομής,Δ. περισσότερα στοιχεία, ώστε να καταστεί δυνατή η διερεύνηση τουθέματος (Επισύναψη3). Ανταποκρινόμενος ο αιτητής, απέστειλε την επιστολή με ημερ. 16.12.89 (Επισύναψη 4), στην οποία εξέθεσε συγκεκριμένο 5 περιστατικό,προςθεμελίωση των ισχυρισμών του. Το Διοικητικό Συμβούλιο του Κ.Ο.Τ., κατά τηλήψητης πρώτης απόφασης,η οποία επίσης αποτελεί αντικείμενο αναθεωρητικού ελέγχου μεβάσητις αρχές που διέπουν τη 10 δικαστική ακύρωση και επανεξέταση διοικητικών πράξεων, ανάφερε τα ακόλουθα σχετικά με το πιο πάνω θέμα: 15 20 25 30 35 40 "
- Υπόψη της Επιτροπής τέθηκε το περιεχόμενο σημειώματος ημερ. 23.11.89 του κ. Γλ. Καριόλου το οποίο υπεβλήθη με το έντυπο της Εμπιστευτικής γι αυτόν έκθεσης για το 1989, και το οποίο επισυνάπτεται ως Παράρτημα III του πρακτικού αυτού. Η Επιτροπή έλαβεενπροκειμένωυπόψητηςότι: (α) σε ό,τι αφορά το περιεχόμενο των εμπιστευτικών εκθέσεων για τον κ. Γλ. Καριόλου, πέραν των απόψεων του αξιολογούντος λειτουργού, υπάρχει ενώπιον της καιηαξιολόγηση και κρίση του προσυπογράφοντος λειτουργού καθώςκαι εκείνη του Γενικού Διευθυντή, και (β)έχει ενώπιον της τις ειδικές συστάσεις και του αξιολογούντος τον κ. Καριόλου λειτουργού, κ. Π. Βανέζη, (ΠαράρτημαΙ) οι οποίες κρίνονται καθόλα αντικειμενικές όσον και τις συστάσεις του κ. Μακρή και του Γενικού Διευθυντήγιατονκ.Καριόλου. Ο Γενικός Διευθυντής ανάφερεότι μόλις περιήλθε σε γνώση του το περιεχόμενο του σημειώματος του κ. Καριόλου, εζήτησε όπως τούτο ερευνηθεί με βάση την καθιερωμένη διαδικασίακαι ήδη ετέθη σε διαδικασίαη διερεύνηση του θέματος. Η Επιτροπή δεν έκρινε σκόπιμο να αναβληθεί η πλήρωση των θέσεων μέχρι συμπληρώσεως της διαδικασίας, ως εισηγήθηκε ο Γενικός Διευθυντής, καθότι ήταν πεπεισμένη, βάσει των ενώπιον της 4483 Χρυσοστομής, Δ. Μαρκίδου κ.α.ν. ΚΟΤ
(1992)στοιχείων ότι οκ. Καριόλου δεν υπήρξε θύμαεχθρικής ή μη αντικειμενικής αξιολόγησης και ότι εν πάση περιπτώσει δεν θα μπορούσε να διαφοροποιήσει την απόφαση της ότι οι κ.κ. Πιτσιλλίδης και Χατζηγεωργίου υπερτερούν του κ. Καριόλου σε ό,τι 5 αφοράτακαθιερωμένα κριτήρια στο σύνολοτους." Είναι βασική αρχή ότι τα όργανα τα οποία συμμετέχουν σε μια διαδικασία έκδοσης διοικητικής πράξης* πρέπει να εμφανίζονται ότι λειτουργούν 10 αμερόληπτα και εάν αποδειχθεί το αντίθετο, η σχετική πράξη ακυρώνεται. Η έλλειψη αμεροληψίας πρέπει να αποδεικνύεται με επαρκή βεβαιότητα είτε από γεγονότα που προκύπτουν από διοικητικά έγγραφα, είτε από ασφαλή συμπεράσματα που συνάγονται από τέτοια 15 γεγονότα. Τό βάρος απόδειξης έχει εκείνος που ισχυρίζεται την ύπαρξη προκατάληψης και ο οποίος θα πρέπει να παρουσιάσει συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά και στοιχεία για θεμελίωση εχθρικής διάθεσης και μεροληψίας. (Βλ. Christou v. Republic 20
(1980)3 C.L.R.437, 451, 452, Soteriades & Others v. Re public
(1983)3 C.L.R. 921, 944, Ioannides & Others v. Republic, Υπ. Αρ. 501/86, 510/86 κ.λ.π., ημερ. 28.2.89, Γιαννούλα Τάκη Χρίστου κ.α. ν. Δημοκρατίας, Υπ. Αρ. 633/87, 697/87 και 748/87, ημερ. 23.9.89, Κωνσταντίνος 25 Σάββα ν. Ε.Δ.Υ., Υπ. Αρ. 102/87, ημερ. 16.9.89 και Παναγιώτα Χριστοδονλίδου ν. Δημοκρατίας, Υπ. Αρ. 402/91, ημερ.22.9.92). Οι αρχές που διέπουν το θέμα μπορούν να 30 συνοψιστούν ως ακολούθως: (α) Τα όργανα που μετέχουν στη διαδικασία έκδοσης μιας διοικητικής πράξης πρέπει να λειτουργούν αμερόληπτα. Αν αποδειχθεί το αντίθετο, η πράξη 35 ακυρώνεται. (β) Ηέλλειψηαμεροληψίας πρέπει να αποδεικνύεται με επαρκήβεβαιότητα. 40 (γ) Σε περίπτωση που η προσβαλλόμενη για προκατάληψη πράξη εκδόθηκε από τη Δημόσια Υπηρεσία 4484 4 Α.Α.Δ. Μαρκίδου κ.α. ν.ΚΟΤ Χρυσοστομής, Δ. ήάλλο διορίζον όργανο,πρέπει ναεξετάζεται κατά πόσον τα σχετικά με την πράξη της προκατάληψης γεγονότα βρίσκονταν ενώπιον του οργάνου και κατά πόσον το όργανο αυτό προέβη στη δέουσα έρευνα. Εάν έγινε η 5 δέουσα έρευνα, θα πρέπει να εξεταστεί κατά πόσον η ενδιάμεση απόφαση ήταν σύμφωνη με το νόμο, εάν ασκήθηκε ορθά η διακριτική ευχέρεια του αρμοδίου οργάνου καιεάνηαπόφασηήταν εύλογα επιτρεπτή.Εάνη ενδιάμεση απόφαση αναφορικάμετην προκατάληψη ήταν 10 εύλογα επιτρεπτή υπό τις περιστάσεις, το Δικαστήριο δεν επεμβαίνει. Στην υπό εξέταση υπόθεση, παρά το γεγονός ότι η διαδικασία διερεύνησης των καταγγελιών του αιτητή είχε 15 ήδη κινηθεί πριν από τη συνεδρία της Επιτροπής της 5.12.89 και παρά την εισήγηση του ίδιου του Γενικού Διευθυντή να αναβληθεί η πλήρωση των θέσεων μέχρι συμπλήρωσης της διαδικασίας, η Επιτροπή δεν έκρινε σκόπιμο να αναβάλει την πλήρωση των θέσεων, καθότι 20 ήταν πεπεισμένη ότι ο αιτητής δεν υπήρξε θύμα εχθρικής αξιολόγησης και εν πάσηπεριπτώσει, δεν θαμπορούσε να διαφοροποιήσει την απόφαση της ότι τα ενδιαφερόμενα μέρηυπερτερούσαν τουαιτητή. 25 Σύμφωνα με τις βασικές αρχές του διοικητικού δικαίου και της χρηστής διοίκησης, το αρμόδιο όργανο έχει επιτακτικήυποχρέωση ναπροβαίνει σε ολοκληρωμένη και ενδελεχή έρευνα, ούτως ώστε όλα τα ουσιώδη γεγονότα και στοιχεία να βρίσκονται ενώπιον του κατά το χρόνο 30 λήψης της απόφασης. Γεγονότα τα οποία τίθενται ενώπιον του αποφασίζοντος οργάνου μετά τη λήψη απόφασης,δεν δικαιολογούν το συμπέρασμα ότι διεξήχθη κατάλληλη έρευνα, για το λόγο ότι κατά τον κρίσιμο χρόνο λήψης της επίδικης απόφασης, η πραγματική 35 κατάσταση δεν ήταν πλήρης. Παράλειψη διεξαγωγής της δέουσας έρευνας, οδηγεί σε στέρηση γνώσης ουσιωδών πραγματικών γεγονότων, η οποία ισοδυναμεί με πλάνη περί τα πράγματα. (Βλ., μεταξύ άλλων, Christos Christides v.Republic
(1966)3C.L.R.732, lordanis lordanou v. 40 P.S.C.
(1967)3 C.L.R.245, MikelUdou v.Republic
(1981)3 C.L.R.461, Skapoullis &Another v.Republic
(1984)3 C.L.R.554, 565 και Σπύρος Ηλιάδης κ.α. ν. Χρυσόστομος Χριστοφή, Α.Ε. Αρ. 999 και 1001,ημερ. 17.1.91). 4485 Χρυσόστομε,Δ. Μαρκίδουκ.α.ν. ΚΟΤ
(1992)Έχω εξετάσει με προσοχή τους ισχυρισμούς του αιτητή σε συσχετισμό με την έρευνα της Επιτροπής και έχω καταλήξει ότι, παρόλον ότι όλα τα σχετικά στοιχεία και περιστατικά βρίσκονταν ενώπιον της, η Επιτροπή παρέλειψε να διεξαγάγει τη δέουσα έρευνα και η 5 ενδιάμεση απόφασηστην οποίακατέληξε,δενήτανεύλογα επιτρεπτή. Η Επιτροπήείχε καθήκοννα διερευνήσει τους ισχυρισμούς τουαιτητήκαινακαταλήξεισε συγκεκριμένο πόρισμα,πριναπότηλήψη της επίδικης απόφασης. 10 Το Σχέδιο Υπηρεσίας της επίδικης θέσης καθιστούσε την πολύ καλή ή/και καλή γνώση της Αγγλικής γλώσσας, ένα από τα απαραίτητα προσόντα για προαγωγή. Το επιχείρημα ότι η Επιτροπή δεν διενήργησε τη δέουσα έρευνα για να διαπιστώσει την κατοχή του προσόντος 15 αυτού, επικεντρώθηκε κατά κύριο λόγο στο ενδιαφερόμενο μέρος Κρίνο Χατζηγεωργίου. Οι δικηγόροι των αιτητών έκαμαν αναφοράστα Ερυθρά 6570 του προσωπικού φακέλουτου ενδιαφερόμενου μέρους, Ρ/16, υποβάλλοντας ότι από τα στοιχεία αυτά δεν 20 προκύπτει ηύπαρξηκαλήςγνώσης τηςαγγλικής γλώσσας. Ο Προϊστάμενος του ενδιαφερόμενου μέρους, προβαίνοντας στις συστάσεις του, πληροφόρησε την Επιτροπή ότι ο Χ'Τεωργίου έχει "πολύ καλή γνώση της 25 Ελληνικής" και πως στην εκτέλεση των καθηκόντων του κάνει "ευρεία χρήση της αγγλικής καθώς και της γερμανικής", παραλείποντας όμως να καθορίσει και το επίπεδο αυτήςτης γνώσης. Το ενδιαφερόμενο μέρος είναι κάτοχος διπλωμάτων Σχολών της Δυτικής Γερμανίας και 30 κάτοχος πιστοποιητικού Γερμανικής γλώσσας. Η γνώση του αναφορικά με τη γλώσσα αυτή, είναι γεγονός αυταπόδεικτο. Έχω διεξέλθει με προσοχή τον προσωπικό φάκελο του 35 ενδιαφερόμενου μέρους και δεν υπάρχει σ' αυτόν οποιοδήποτε πιστοποιητικό ή άλλο στοιχείο που θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι αποκαλύπτειτην απαιτούμενη γνώση της αγγλικής γλώσσας. (Βλ. Σώζος Χαραλαμπίδης ν.Δημοκρατίας κ.α., Υπ. Αρ. 429/90, ημερ. 9.10.91). Το 40 Διοικητικό Συμβούλιο στη συνεδρίαση του της 12.4.91, ανάφερε πως έλαβε υπόψη τα προσόντα των υποψηφίων, δεν έκαμε όμως καμιάαπολύτως μνεία για οποιαδήποτε 4486 4Α.Α.Δ. 5 Μαρκίδου κ.α.ν.ΚΟΤ Χρυσοσιομής,Δ. έρευνα που έγινε για να διαπιστωθεί η κατοχή του προσόντος της αγγλικής γλώσσας, ούτε και τα στοιχεία του φακέλου του ενδιαφερόμενου μέρους Χ'Τεωργίου δηλώνουν ότι υπήρχε η απαιτούμενη καλή γνώση της αγγλικής. (Βλ., Γεωργίου κ.ά. ν. Δημοκρατίας, Υπ. Αρ. 213/84 κ.λ,π., ημερ. 31.7.89, Χαράλαμπος Χ"Βασιλείου κ.ά. v.Α.ΤΗ.Κ., Υπ. Αρ. 923/91και971/91, ημερ.3.11.92). Με βάση τα πιο πάνω, κρίνω ότι η έρευνα του 10 Συμβουλίου ως προς το απαιτούμενο προσόν
(4)του ΣχεδίουΥπηρεσίας, ήταν πλημμελής. Επίκεντρο αμφισβήτησης στην υπό κρίση υπόθεση αποτέλεσε, επίσης, το ζήτημα του υπολογισμού της 15 αρχαιότηταςτων υποψηφίων. Ο δικηγόρος της αιτήτριας στην προσφυγή 553/91, υπέβαλε πως οι καθ' ων η αίτηση ερμήνευσαν λανθασμένα το άρθρο 12 των περί Κ.Ο.Τ. (Διάρθρωσις και ΌροιΥπηρεσίας) Κανονισμών του 1970, •Κ.Δ.Π. 829/90 και λανθασμένα αποφάσισαν πως τα 20 ενδιαφερόμενα μέρη υπερτερούσαν κατά πολύ της αιτήτριας Συμεού, επτά περίπου χρόνια, σε ό,τι αφορά τηναρχαιότητα. Σύμφωναμετον Κανονισμό 12των Κανονισμών: 25 3 ο "Εις περιπτώσεις καθ' ας η αρχαιότης αποτελεί σχετικόν παράγοντα εφαρμόζονται, τηρουμένων των αναλογιών, αι διατάξεις αι εφαρμοζόμεναι επί ,παΧλήλων εντηΛημοσία Υ π η ς εσία της Δ η μ ο σ ί α ς . " Σύμφωνα με το άρθρο 46
(2)του περί Δημοσίας Υπηρεσίας Νόμουτου 1967, Ν. 33/67: "εν περιπτώσει ταυτόχρονου διορισμού, προαγωγής ήαποσπάσεως εις την συγκεκριμένην θέσιν ή τάξιν της αυτής θέσεως η αρχαιότης κρίνεται συμφώνως προς τηνπροηγούμενην αρχαιότητατων υπαλλήλων." .„ Η αιτήτρια Συμεού διορίστηκε στη θέση Τουριστικού Λειτουργού 2ης Τάξης την 1.1.79, ενώ το ενδιαφερόμενο μέρος Χ'Τεωργίου, διορίστηκε στην ίδια θέσητην 1.7.77. Συνεπώς, η αρχαιότητα του Χ'Τεωργίου έναντι της 4487 Χρυσόατομής,Δ. Μαρκίδου κ.α.ν.ΚΟΤ
(1992)αιτήτριας ήταν 18 μήνες και όχι 7 χρόνια, όπως αποφάνθηκεη Επιτροπή. Επειδή η αρχαιότητα συνιστά ένα από τα τρία θεσμοθετημένα κριτήρια προαγωγής και επειδή, όπως 5 γίνεται φανερόαπόταπρακτικάτης Επιτροπής,αυτήείχε ασκήσει αποφασιστική επίδραση στην υπέρ των ενδιαφερομένων μερών επιλογή,κρίνεται ότι ηπλάνηπου είχε εμφιλοχωρήσει στη μέθοδο υπολογισμού της υπήρξε ουσιώδης και άσκησε ουσιώδη επίδραση στη λήψη της 10 επίδικης απόφασης (Βλ. Christodoulidou v. Republic
(1986)3C.L.R.283). Οι προσφυγές γιατους πιοπάνωλόγους επιτυγχάνουν, γι' αυτό δεν θα υπεισέλθω στην εξέταση των υπόλοιπων 15 λόγων ακύρωσης πουπροβλήθηκαν. Η επίδικηαπόφασηακυρώνεται. ι Οι καθ' ων η αίτηση να πληρώσουν τα έξοδα των 20 αιτητών, τα οποία να υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή. Οιπροσφυγές επιτυγχάνουν με έξοδα. 4488