← Κύπρος

clr/1992/1992_4_609.pdf

4Α.Α.Δ. 14Φεβρουαρίου,1992 [ΓΓΥΛΙΑΝΙΔΗΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΕΤΡΙΔΗΣ, Αιτητής, ν. ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ, Καθ'ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 170/91). 5 Φορολογία — Φορολογία Κεφαλαιουχικών Κερδών — Εικονικές Πράξεις — Οι περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων Νόμοι τον 1978 έως 1989 — Άρθρο 33

(1)— Περιεχόμενο ρύθμισης και ερμηνεία από τη νομολογία — Εφαρμογή στα συγκεκριμένα γεγονότα. 10 Διοικητικό Δίκαιο — Γενικές Αρχές — Το δικαίωμα ακροάσεως — Είναι δικαίωμα δημοσίου δικαίου — Ο γενικός κανόνας — Το δικαίωμα ακρόασης στο διοικητικό δίκαιο δεν ασκείται κατ' ανάγκη προφορικώς— Ικανοποιείται και με γραπτή παράσταση. 15 20 25 Αναθεωρητική Δκαιοδοσία — Δικαστικός Έλεγχος — Επέμβαση Δικαστηρίου — Τοδικάζον Δικαστήριο δεν είναι δικαστήριο ουσίας αλλά ακυρωτικό — Δεν υπεισέρχεται σε τεχνικά θέματα — Περίπτωση εξώφθαλμων πραγματικών διαφορών σε εκτιμήσεις ακινήτων. Ο αιτητής ζήτησε με την προσφυγή την ακύρωσητης απόφασης του Διευθυντή Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων σχετικά με τη φορολογία κεφαλαιουχικών κερδώνπουτουεπέβαλεγιατη διάθεση του ενός δευτέρου χωραφιού του στον Άγιο Τΰχωνα. Κρίσιμη απέβηηδιαπίστωση της εικονικότητας από τοΔιευθυντή ορισμένων εκποιήσεων του αιτητή και η αντιμετώπιση της στα πλαίσια της διαδικασίας, καθώς καιηβαρύτητα των εκατέρωθεν εκτιμήσεωντης αξίας,στακαίρια χρονικά σημεία,τουεπίδικου ακινήτου. 609 Πετρίδηςν.Υπ. Οικονομικώνκ.α.
(1992)Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, αποφάσισε ότι:
  1. Τα γεγονότα στα οποία βασίστηκε ο Διευθυντής είναι αδιαμφισβήτητα. Μεβάσηταπρωτογενή γεγονότα ηαπόφασητου Διευθυντή, ότι η πράξη της δωρεάς δεν ήταν γνήσια αλλά εικονική με σκοπό τη μείωση του φορολογητέου κέρδους κατά£20,000 £5,000 για κάθε δωρεοδόχο εγγεγραμμένο ιδιοκτήτη του ακινήτου που διαθέτηκε -όχι μόνο είναι εύλογα επιτρεπτή με το νόημα ότι σε αυτή μπορούσε νακαταλήξει ένα λογικό πρόσωπο ανεξάρτητα αν ένα άλλο λογικό πρόσωπο πιθανό να κατέληγε σε άλλη απόφαση,αλλά η μόνη απόφασηπου μπορούσε νακαταλήξει έναλογικό πρόσωπο. 5 10 15 Η έρευνα του Διευθυντή ήταν ενδελεχής, σε βάθος και πλήρης. Αυτό είναι πρόδηλο από το φάκελο της Διοίκησης τον οποίο το Δικαστήριο διηξήλθε μεπολλή προσοχή. 20
  2. Το δικαίωμα ακρόασης του διοικούμενου στη διαδικασία έκδοσης πράξης που τον απειλεί είναι δικαίωμα δημοσίου δικαίου. Έχει αναγνωριστεί σαν γενικός κανόνας ότι ένα πρόσωπο του οποίου τα οικονομικά συμφέροντα επηρεάζονται από απόφαση που λαμβάνεται από δημόσια αρχή πρέπει να έχει την ευκαιρία να κάμει γνωστή την άποψητου στην αρχήαυτή. Το δικαίωμα ακρόασης στο Διοικητικό Δίκαιο δεν ασκείται, κατά ανάγκη, με προφορική ακρόαση. Γραπτή παράσταση ικανοποιεί τούτο. 25 30 Στον αιτητήπαρασχέθηκεηευκαιρία. " Το γεγονός ότι ο αρμόδιος λειτουργός απουσίαζε σε δεδομένη ημερομηνία δεν θεμελειώνει τον ισχυρισμό του αιτητήότι στερήθηκε τουδικαιώματοςναθέσει την υπόθεση του ενώπιον της Διοίκησης. 35
  3. Αναφορικά με την αγοραία αξία στις δύο ουσιώδεις ημερομηνίες τοθέμαδιέπεται απότονόμο που ίσχυε τότε. 40 Ο Διευθυντής είχε εξουσία και καθήκον να διακριβώσει το προϊόν διάθεσης, ποσό το οποίο η ιδιοκτησία θα απέφερε αν επωλείτο στην ελεύθερη αγορά, όπως προνοούσε το 610 45 4Α.Α.Α. 5 10 Πετρίδης v. Υπ. Οικονομικώνκ.α. Άρθρο 9
(1), ανεξάρτητα αν υπήρχε πώληση ή όχι και δεν δεσμευόταν από το τίμημα πώλησης. (Βλ. Μαρονλλα Χρ. Γιαννούλα ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, Angele Maζmanian ν. Δημοκρατίας). Ο Διευθυντής έχει την ίδια εξουσία καικαθήκονγιατην αγοραίααξίαστην καθορισμένηαπότο νόμο ημερομηνία 27 Ιουνίου,
  1. Το Δικαστήριο δεν υπεισέρχεται στα τεχνικά θέματα. Δεν είναι Δικαστήριο ουσίας αλλά ακυρωτικό Δικαστήριο. Όμως υπάρχουν οι εξώφθαλμες πραγματικές διαφορές, οι οποίες από μόνες τους οδήγησαν στη διαφορετική εκτίμηση την οποία δε δέχθηκε ο Διευθυντής και ορθά στηρίχτηκε στην έκθεσηΜατέα. 15 Ηπροσφυγή απορρίπτεται χωρίςέξοδα. Αναφερόμενες υποθέσεις: HjiErachsandAnother v.Republic
(1984)3 C.L.R. 604· 20 Ιωνίδηςv.Δημοκρατίας
(1991)3Α.Α.Δ. 508Γιαννούλα v.Δημοκρατίας
(1989)3(B)Α.Α.Δ. 24Γ 25 Mazmanian ν.Δημοκρατίας και Άλλον
(1989)3(E)Α.Α.Δ. 3361· Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον της απόφασης των καθ' ων η 30 αίτηση να επιβάλουν στον αιτητή φορολογία κεφαλαιουχικών κερδών για τη διάθεση 1/2 μεριδίου χωραφιού στον Άγιο Τύχωνα. Β. Βασιλειάδης,γιατοναιτητή. 35 Α. Ευαγγέλου, Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, γιατους καθ'ων η αίτηση. Cur. adv. vult 40 Ο Δικαστής κ. Στυλιανίδης ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση. ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, Δ.: Ο αιτητής με την προσφυγή αυτή 611 Στυλιανίδης,Δ. Πετρίδηςν.Υπ. Οικονομικώνκ.α.
(1992)ζητά την ακύρωση της απόφασης του Διευθυντή Εσωτερικών Προσόδων, (ο"Διευθυντής"), αναφορικάμετη φορολογία κεφαλαιουχικών κερδών αριθμός 820002 για τη διάθεση του ενός δευτέρου μεριδίου χωραφιού εις Άγιο Τύχωνα, αριθμός τίτλου 8269, Φύλλο/Σχέδιο LIV/45, Τεμάχιο 97/
  1. 5 Ο αιτητής απέκτησε ολόκληρο το πιο πάνω τεμάχιο ακίνητης ιδιοκτησίας το
  2. 10 Στις 21 Ιουλίου, 1982, ύστερα απόδιαπραγματεύσεις,με γραπτή συμφωνία πωλήθηκε το ένα δεύτερο μερίδιο στην εταιρεία Chr. Karaolis Developments Ltd. To τίμημα πώλησης καθορίζεται στο έγγραφο £90,000, αλλά ο αγοραστής αντί πληρωμής του συμφωνηθέντος ποσού των 15 £90,000ανέλαβε την υποχρέωση όπως επί του μεριδίου του κτήματος του Πωλητού προμηθεύσει ταυλικά και ανεγείρει τετραόροφο κτίριο με ανελκυστήρα, ακάλυπτους και καλυμμένους χώρους στάθμευσης και άλλους χώρους και κατασκευάσει βιολογικό σύστημα επεξεργασίας των 20 λυμάτων, όλα σύμφωνα με τα σχέδια και τους τεχνικούς όρους που ετοιμάσθηκαν από τον αρχιτέκτονα κ. Α. Ψυλλίδη. Η επίβλεψη της εκτέλεσης του έργου θα γινόταν από τον ίδιο αρχιτέκτονα.Τασχέδια μονογραφήθησαναπό τους συμβαλλόμενους και επισυνάφθηκανστη συμφωνία. 25 Στο συμφωνητικό έγγραφο αναφέρονται οι Ανδρέας Πετρίδης, Ηρούλα Ανδρέα Πετρίδη, Μαργαρίτα Γεωργίου Παπά, Χριστάκης Ανδρέα Πετρίδης και Πέτρος Ανδρέα Πετρίδης ως πωλητές, αλλά αυτό υπογράφτηκε από τον 30 αιτητή μόνο μετην προσωπικήτουιδιότητα. Την ίδια ημέρα 21 Ιουλίου, 1982, ο αιτητής με δήλωση δωρεάς Δ3821/82 μεταβίβασε στη σύζυγο και τα τρία παιδιά του ανάέναπέμπτο μερίδιο τουοικοπέδου. Στις 2 Σεπτεμβρίου, 1988, τα πέντε πρόσωπα της οικογένειας του αιτητή - αιτητής, σύζυγος και τα τρία παιδιά - με Δ.Π.5146/88 μεταβίβασαν το ένα δεύτερο μερίδιο στους αγοραστές. Τίμημα πωλήσεως δηλώθηκε £90,000, που έγινε δεκτό από το Κτηματολόγιο και τα δικαιώματα υπολογίστηκαν μεβάσητο ποσό τούτο. 612 35 40 4 ΑΛΛ, Πετρίδης ν.Υπ. Οικονομικώνκ.α. Στυλιανίδης, Δ. Δεν υποβλήθηκεδήλωση διάθεσηςακίνητης ιδιοκτησίας όπως προνοεί το Άρθρο 12 του περί Κεφαλαιουχικών Κερδών Νόμουτου 1980, (Αριθμός 52/80). 5 10 15 20 Στις 2 Φεβρουαρίου, 1990, ο Διευθυντής, αφού ερεύνησε και μελέτησε την υπόθεση, έστειλε στον αιτητή την παρακάτω επιστολή:"Εσωκλείω Ειδοποίηση Επιβολής Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών για τη διάθεση του 1/2 μεριδίου της ακίνητης περιουσίας σας με αριθμό εγγραφής 8269 στον Άγιο Τύχωνα,Λεμεσού, που έγινε στην21/7/
  3. Σαςπληροφορώ ότι έχω αποφασίσει να θεωρήσω ότι ηδιάθεση του 1/2 μεριδίου της εν λόγω περιουσίας έχει γίνει από εσάς προσωπικά και όχι από εσάς, τη σύζυγο και τατρία τέκνα σας αφούέχω θεωρήσει ότι η δωρεά των 4/5 μεριδίων του εν λόγω κτήματος προς τη σύζυγο και τα τέκνα σας έχει γίνει με κύριο σκοπό την μείωση του ποσού του πληρωτέου φόρου. Ηαπόφαση μου έχει ληφθεί μεβάσηταΆρθρα 3και 33
(1)των Περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων Νόμων του 19781989 γιατους πιοκάτωλόγους:- 25 30 35 40 (α) Οι διαπραγματεύσεις και η συμφωνία για την πώληση του 1/2 μεριδίου του εν λόγω κτήματος προς την εταιρεία Chr. Karaolis Development Ltd., έχουν γίνει ουσιαστικά πριν τον χρόνο που έγινε ηδωρεά στο Κτηματολόγιο προς την σύζυγο και τα τέκνα σας κατά την21/7/82. (β)Ηδωρεάπου έγινε μετην δήλωση Δ.3821/82 στην 21/7/82 είχε γίνει την ίδια ημερομηνία κατά την οποία είχε υπογραφείκαιη σύμβαση πώλησης. (γ) Με την μεταβίβασητων 4/5 μεριδίων στη σύζυγο και τα τέκνα σας έχει γίνει προσπάθεια για την αποφυγή φόρου σε ποσό £5000 που θα εδικαιούτο απαλλαγήςκάθε ένας των τεσσάρων δωρεοδόχων αντί μόνο£5000πουδικαιούστε εσείς προσωπικά. 613 Στυλιανίδης,Δ. Πετρίδηςν. Υπ. Οικονομικών κ.α.
(1992)(δ) Η σύμβαση πώλησης έχει υπογραφεί μόνο από εσάς προσωπικά στην 21/7/82 και δεν φέρει τις υπογραφές της συζύγου και των τριών τέκνων σας, πράγμα που φανερώνει ότι ησύζυγος καιτα τέκνα σας δεν ήσαν παρόντες κατά τον χρόνο της υπογραφής του συμβολαίου πώλησης ή/καικατά τον χρόνο που έγιναν οι διαπραγματεύσεις". 5 Στην Ειδοποίηση Επιβολής Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών η αγοραία αξία στις 27 Ιουνίου, 1978 και 21 10 Ιουλίου, 1982, καθορίζεται£47,000και£107,000αντίστοιχα. Ο φόρος κεφαλαιουχικών κερδών που επιβλήθηκε είναι £11,
  1. 15 Στις 22 Μαρτίου, 1990, ο αιτητής υπέβαλε ένσταση μέσωτου δικηγόρου του. Οι λόγοι ένστασης είναι:
  2. Ο ισχυρισμός και ήσυμπέρασμα ότι η μεταβίβαση των τεσσάρων πέμπτων μεριδίων επ' ονόματι της συζύγου και τέκνων έγινε για αποφυγή φόρου είναι αδικαιολόγητος καιαυθαίρετος. 25
  3. Η αγοραία αξία του κτήματος στις 27 Ιουνίου, 1978, ήταν£60,000καιόχι £47,000.Και
  4. Το προϊόν διάθεσης ήταν £90,000 και όχι £107,
  5. 30 Με επιστολή ημερομηνίας 14 Μαΐου, 1990, ο αιτητής κλήθηκε να παρουσιαστεί στις 15 Ιουνίου, 1990, στο Γραφείο του Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων στη Λεμεσό και να υποβάλει στοιχεία ή μελέτη από εκτιμητή 35 για υποστήριξη του ισχυρισμού του ότι ηεκτίμηση για την αγοραία αξία της ακίνητης ιδιοκτησίας του δεν ήταν ορθή και στοιχεία που να αποδεικνύουν τον ισχυρισμό του ότι ηδωρεά στη σύζυγο καιταπαιδιά του δεν ήταν εικονική. 40 Στις 15 Ιουνίου, 1990, ο αιτητής με το δικηγόρο του επισκέφθηκε το Γραφείο Φόρου, παρέδωσε έκθεση του 614 4 ΑΛΛ. Πετρίδηςν.Υπ. Οικονομικώνκ.α. Στυλιανίδης,Δ. εκτιμητή του κ. Ρόη Νικολαΐδη, αλλά, επειδή ο υπεύθυνος για την υπόθεση αυτή απουσίαζε, Βοηθός Φοροθέτης τους είπε ότι ηέκθεση θαστελλόταν στον υπεύθυνο του Κλάδου Εκτιμήσεων τουΤμήματοςγια εξέταση. 5 Ο αιτητής πριν και μετά τις 15 Ιουνίου, 1990, επισκέφθηκε το Γραφείο Εσωτερικών Προσόδων Λεμεσού και έλαβεδιάφορεςεξηγήσεις πάνωστοθέμα. 10 15 20 25 30 35 40 Η αγοραία αξία στην έκθεση του εκτιμητή του αιτητή υπολογίστηκε στις 27 Ιουνίου, 1978, σε £63,000και στις 21 Ιουλίου, 1982, σε£90,
  6. Η ένσταση εξετάστηκε από το Διευθυντή ο οποίος στις 14 Δεκεμβρίου, 1990, εξέδωσε την απορριπτική προσβαλλόμενη απόφαση, την οποία κοινοποίησε στον αιτητήμετηνπαρακάτω επιστολή:"Αναφέρομαι στην ένσταση σας μεημερομηνία22/3/90 κατά της φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών, με αναφορά φορολογίας 820002και σας πληροφορώ ταπιο κάτω:1) Έχω εξετάσει τον ισχυρισμό σας ότι η αγοραία αξία τουκτήματοςπουδιαθέσατεκατάτις21/7/82μεαρ. εγγραφής τίτλου 8269 στον Άγ. Τύχωνα Λεμεσού,ήταν κατά τις 27/6/78 μεγαλύτερη από αυτή που έχω καθορίσει στην πιο πάνω φορολογία και σας αναφέρω ότι με βάση τα στοιχεία που έχω στη διάθεση μου και που αφορούν πωλήσεις άλλων παρομοίων κτημάτων στην ίδια περιοχή- κατά το ίδιο περίπου χρονικό διάστημακαθώςκαι άλλους παράγοντεςπου έχω υπόψη μου, ότι επηρεάζουν την αγοραία αξία της ακίνητης ιδιοκτησίας κατέληξα στο συμπέρασμα ότι η εκτίμηση μου είναι κανονικήκαιδεν μπορώνατην αλλάξω. 2) Όσον αφορά το προϊόν διάθεσης, έχει καθορισθεί σύμφωνα με το άρθρο 9
(1)του Περί Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών Νόμου 52/80 σε £107,000 για το 1/2 μερ. του κτήματος που έχει διατεθεί με βάση το συμβόλαιο ημερομηνίας 21/7/82, καθώςκαι τις πωλήσεις άλλων παρομοίων κτημάτων στην ίδια περιοχή κατά το 615 Στυλιανίδης,Δ. Πετρίδηςν.Υπ. Οικονομικώνκ.α.
(1992)ίδιο περίπουχρονικό διάστημα. 3) Όσον αφοράτο θέμα της δωρεάς των 4/5 μεριδίων του εν λόγω κτήματος προς τη σύζυγο και τα τέκνα σας εθεωρήθη ως εικονική γιατους λόγους που αναφέρονται στην επιστολή μου μεημερομηνία2/2/1990." 5 Ειδοποίηση Επιβολής Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών στάληκε την ίδιαημέρα. Οι λόγοι ακυρότητας της προσβαλλόμενης απόφασης πουπροβλήθηκανκαιαναπτύχθηκαν είναι:
  1. Η απόφαση να θεωρηθεί ο αιτητής ως μοναδικός διαθέτης και η πράξη μεταβίβασης στη σύζυγο και τα παιδιά του ως εικονική, είναι αυθαίρετηκαι αντίθετη με το νόμο.
  2. Έλλειψη δέουσας έρευνας και παραβίαση των αρχώντης φυσικής δικαιοσύνης. 5 20
  3. Η εκτίμηση του Διευθυντή για την αγοραία αξία του ακινήτου στις 27 Ιουνίου, 1978 και21 Ιουλίου, 1982, είναι αυθαίρετη καιδεν είναι εύλογαεπιτρεπτή. Ο αιτητής στην προσφυγήτουαναφέρει:"Ο αιτητής ήτο ιδιοκτήτης του κτήματος υπ' αρ. τεμαχίου 97/1 φύλλου σχεδίου LIV/45 υπ' αρ.εγγραφής 8269 εις την περιοχήν Αγ. Τύχωνα της Επαρχίας Λεμεσού. Το κτήμα αυτό ο αιτητής είχεν υποσχεθεί να δωρίση εις την σύζυγον του και τα τέκνα του κατά ίσα μερίδια με σκοπόν όπως έκαστος εξ αυτών ανεγείρει μικράν εξοχικήν κατοικίανήδιαμέρισμα. Περί τα μέσα Ιουλίου του 1982 η εταιρεία Χρ. Καραολής Developments Ltdεπρότεινε νααγοράσητο 1/ 2 μερίδιον του ως άνω κτήματος και συνεφωνήθη ως τίμημα αγοράς το ποσόν των £90000.- αλλά αντί να πλήρωση εις μετρητά ανοικοδόμισε προς εξόφλησιν ^0 του τιμήματος αγοράς 4 ορόφους με δύο διαμερίσματα εις τον κάθε όροφον. Ο αιτητής προς υλοποίησιν της 616 4 Α.Α.Δ. 5 Πετρίδης ν.Υπ. Οικονομικών κ.α. Στυλιανίδης, Δ. υποσχέσεως του προέβη εις μεταβίβασιν του ρηθέντος κτήματος προς την σύζυγον καιτατρία παιδιά τουανά 1/5 μερίδιον εις έκαστον και εξ ονόματος των και ως πληρεξούσιος αντιπρόσωπος αυτών συνεβλήθη με την ως άνω εταιρείαν ως ανωτέρω αναφέρεται.Το σχετικόν έγγραφον σημειούται ως Παράρτημα Α και επισυνάπτεται." Ο δικηγόρος του αιτητή επιχειρηματολόγησε ότι η 10 απόφαση να θεωρηθεί ότι η διάθεση του ενός δευτέρου μεριδίου της εν λόγω περιουσίας έχειγίνει απότον αιτητή προσωπικά και ότι η δωρεά των τεσσάρων πέμπτων μεριδίων στη σύζυγο και τα τέκνα του έγινε με κύριο σκοπό τη μείωση του πληρωτέου φόρου είναι αυθαίρετη 15 και εσφαλμένη και τα γεγονότα στα οποία βασίστηκε ο Διευθυντής, για να καταλήξει στο πιο πάνω συμπέρασμα, είναι ολότελα ανεπαρκή, δεν οδηγούν αποκλειστικά στο συμπέρασμα αυτό αλλά και σε άλλα, ότι η περιουσία ανήκε σε ολόκληρη την οικογένεια και ο αιτητής την 20 κρατούσε για λογαριασμό όλων (in trust). 25 Ο δικηγόρος του Διευθυντή εισηγήθηκε ότι ηαπόφαση λήφθηκε σύμφωνα με το εδάφιο
(1)του Άρθρου 33 των περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων Νόμων του 1978 έως 1989 (Αρ. 4/78, 23/78,41/79, 164/87, 159/88, 196/ 89) και ήταν εύλογα επιτρεπτή, γιατί οι δωρεές προς τη σύζυγο και τα τρία παιδιά δεν είχαν εμπορικό ή άλλο ουσιαστικό σκοπό, αλλά ήτανπράξεις εικονικές με σκοπό να αποφευχθείη πληρωμή φόρουαπότοναιτητή. 30 Το Άρθρο 33
(1)προνοεί:- 35 "33
(1)Οσάκις ο Διευθυντής κρίνη ότι αναφορικώς προς φορολογικόν τι έτος το αντικείμενον φόρου οιουδήποτε προσώπου μειούται εκ πράξεων αίτινες, κατά την γνώμην αυτού, δεν είναι γνήσιαι ή είναι εικονικαί, δύναται να αγνόηση οιανδήποτε τοιαύτην πράξιν καινα φορολόγηση τα ενδιαφερόμενα πρόσωπα επί του ορθού αντικειμένου φόρου". 40 Στην υπόθεση HjiEraclis and Another v. Republic
(1984)3 C.L.R. 604, στις σελ. 611 και 612 το Δικαστήριο 617 Στυλιανίδης Δ. Πετρίδης ν.Υπ. Οικονομικών κ.α.
(1992)είπε:"The respondent is empowered by law to disregard any transactionwhich, inhis opinion,is artificial or ficti­ tious andassess thepersons concernedontheproperob- 5 ject of the tax. 'Artificial' and 'fictitious' have no defini­ tion but hardly anyone is needed.Itis for therespondent to determinefrom his findings of primary fact the further fact whether there was an act which was not real,an act without any commercial or business purpose apart from 10 a tax advantage. The primary facts are not in dispute.It is then for the Commissioner to draw the inferences from theprimary facts. This Courtwillinterfere with the inference of fact only ina case where it is insupportable on the basis of the primary facts so found after due in- 15 quiry -(Furniss (Inspector of Taxes) v. Dawson and related appeals [1984]S.T.C. 153-167). ....the power of this Courtis limited to the scrutiny of the legality of the action, and to ascertain whether the 20 Administration has exceeded the outer limits of its po­ wers.Provided they confine theiractionwithin theambit of their power, an organ of public administration re­ mains the arbiter of thedecision necessary togive effect to the law; and so long as they make a correct assess- 25 ment of the actual background and act in accordance with the notions of sound administration, their decision will not be faulted. In the end, the Courts must sustain their decision if it was reasonably open tothem(Mangli v. The Republic
(1983)3C.L.R.52,andcasescitedthe- 30 rein)." Στην απόφαση Νίκος Ιωνίδης και Κυπριακής Δημοκρατίας, Αναθεωρητική ΈφεσηΑρ. 897, (Απόφαση δόθηκεστις 19Σεπτεμβρίου, 1991) ειπώθηκε:35 "Ο Νόμος δε δίδει στους όρους 'μη γνήσια' και 'εικονική' οποιαδήποτε σημασίαάλληαπό τηφυσική τους. (Βλέπε Kurt Kingsfield v. Republic
(1966)3 C.L.R. 45, HjiEraclis and Another v.Republic
(1984)3C.L.R.604, 40 T.Z. GuaranteeDevelopment Co. Ltd v.Republic
(1986)3 C.L.R. 381, Βέρα Παπακωνσταντίνον v.Δημοκρατίας, 618 4 Α.Α.Α. Πετρίδης ν.Υπ. Οικονομικών κ.α, Σχνλιανίδης, Δ. Προσφυγή Αρ. 327/88 - 14.10.89, ΓεώργιοςΟικονόμουν. Δημοκρατίας, ΠροσφυγήΑρ.402/90 -29.8.91). 5 10 15 20 25 Και στην Αγγλία η νομολογία προσεγγίζει το θέμα με γνώμονα τηφυσικήέννοιατων αντίστοιχων όρων (artificial or fictitious) πουπιο εκλαϊκευμένα αποδίδονταιμετον όρο 'sham'. Έτσι, περιγράφεταιγενικά ως ψεύτικη μιαπράξηή μια συναλλαγή ή ένα έγγραφο που γίνεται με πρόθεση να εμφανίσει την εικόνα δημιουργίας νομικών δικαιωμάτων και υποχρεώσεων μεταξύ των μερών διαφορετικώναπό τα πραγματικά δικαιώματα και υποχρεώσεις που τα μέρη σκοπεύουν ναδημιουργήσουν. (Βλ. Snookv.London & W. Riding Invest Ltd. [1967] 1 All E.R. 518). Στην υπόθεση IRC v. Westminster[1935] All E.R. Rep 259 της οποίας έγινε ευρύτερη επίκληση και στην οποία θα επανέλθουμε, γίνεται αναφορά απότον Lord Tomlin σε έγγραφαπουδεν καταρτίζονται καλόπιστα ούτε με πρόθεση να στηριχθούν ενέργειες πάνω τους αλλά που χρησιμοποιούνται απλώς ως μανδύας για να καλυφθεί διαφορετική συναλλαγή. Με τον ίδιο τρόποο Lord Wilberfoce στην υπόθεση W ΤRam­ say Ltd v. IRC [1981] 1 ΑΠ E.R. 865 περιγράφει ως ψεύτικη, συναλλαγή που εμφανίζεται να είναι κάτι άλλο από εκείνο που είναι στην πραγματικότηταήαντίστροφα περιγράφει ως γνήσια μια συναλλαγή που είναι πράγματι εκείνο που εμφανίζεταινα είναι. (Βλ. επίσης Customs and Excisev.FaithConstruction [1988]1 All E.R. 919). Στόχος,επομένως,της έρευνας είναι ηαληθινήφύσητης επίδικης πράξηςή συναλλαγής. Το ποια είναι αυτήηφύση 30 είναι πραγματικόγεγονός και σαν τέτοιο προσεγγίζεται με βάση το σύνολο των περιστατικών της κάθε υπόθεσης. Σε καμιά περίπτωση δεν δημιουργείται δέσμευση από το όνομαπουεπέλεξαν ταμέρηναδώσουν στησυναλλαγή. Θα σημειώναμε εδώ και την πιο πρόσφατηυπόθεση Essex CC 35 v. Ellam[1989] 2 All E.R. 494 στην οποία εξηγήθηκε πως στις περιπτώσεις συναλλαγών που ενσωματώνονται σε έγγραφο,όσα ισχύουν σ' ό,τι αφορά τασυμβαλλόμενα μέρη ως προς τους περιορισμούς για την εισαγωγή εξωγενούς μαρτυρίας δεν έχουν θέση σε περιπτώσεις, όπως η 40 παρούσα, στις οποίες αναζητείται η αληθινή φύση της συναλλαγής. Γενικά, το γεγονός ότι μια συναλλαγή αποδεικνύεται να μη έχει οποιοδήποτε εμπορικό ή επιχειρηματικό σκοπό αλλά να αποβλέπει μόνο στην 619 Στυλιανίδης, Δ. Πετρίδης ν. Υπ. Οικονομικών κ.α.
(1992)αποφυγή φόρου δείχνει την εικονικότητα της. (Βλ. Τ.Ζ. Guarantee Co Ltd v. Republic (ανωτέρω), Craven v. White [1988] 3 All E.R. 2311, Lagou v.Republic
(1986)3 C.L.R.2317)." 5 Τα γεγονότα στα οποία βασίστηκε ο Διευθυντής είναι αδιαμφισβήτητα και έχουν προεκτεθεί. Με βάση τα πρωτογενή γεγονότα η απόφαση του Διευθυντή, ότι ηπράξη της δωρεάς δεν ήταν γνήσια αλλά 10 εικονική με σκοπό τη μείωση του φορολογητέου κέρδους κατά £20,000 -£5,000για κάθε δωρεοδόχο εγγεγγραμμένο ιδιοκτήτη του ακινήτου που διατέθηκε - όχι μόνο είναι εύλογα επιτρεπτή με το νόημα ότι σε αυτή μπορούσε να καταλήξει ένα λογικό πρόσωπο ανεξάρτητα αν ένα άλλο 15 λογικό πρόσωπο πιθανό να κατέληγε σε άλλη απόφαση, αλλά η μόνη απόφαση που μπορούσε να καταλήξει ένα λογικό πρόσωπο. Η έρευνα του Διευθυντή ήταν ενδελεχής, σε βάθος και 20 πλήρης. Αυτό είναι πρόδηλο απότο φάκελο της Διοίκησης τον οποίο το Δικαστήριο διηξήλθε μεπολλή προσοχή. Το δικαίωμα ακρόασης του διοικούμενου στην διαδικασία έκδοσης πράξης που τον απειλεί είναι 25 δικαίωμα δημοσίου δικαίου. Έχει αναγνωριστεί σαν γενικός κανόνας ότι ένα πρόσωπο του οποίου τα οικονομικά συμφέροντα επηρεάζονται από απόφασηπου λαμβάνεταιαπόδημόσια αρχήπρέπει ναέχει τηνευκαιρία να κάμει γνωστή την άποψητου στην αρχήαυτή. **0 Το δικαίωμα ακρόασης στο Διοικητικό Δίκαιο δεν ασκείται, κατά ανάγκη, με προφορική ακρόαση. Γραπτή παράσταση ικανοποιεί τούτο. Στον αιτητήπαρασχέθηκεη ευκαιρία. Υπέβαλε ένσταση μέσω του δικηγόρου του στις 22 Μαρτίου, 1990, παράδωσε την έκθεση του εκτιμητή του και μετά τις 15 Ιουνίου, 1990, είχε επαφές με το Τμήμα 40 Εσωτερικών ΠροσόδωνΛεμεσού. 620 4AA.A. Πετρίοηςν.Υπ. Οικονομικώνκ.α. Στυλιανίοης, Δ. Το γεγονός ότι ο αρμόδιος λειτουργός απουσίαζε στις 15 Ιουνίου, 1990, δεν θεμελειώνει τον ισχυρισμό του αιτητή ότι στερήθηκε του δικαιώματος να θέσει την υπόθεσητουενώπιον της Διοίκησης. 5 Ο λόγος αυτόςδεν ευσταθεί. Αναφορικά με την αγοραία αξία στις δυο ουσιώδεις ημερομηνίες τοθέμαδιέπεταιαπότονόμοπου ίσχυε τότε. 10 Ο Διευθυντής είχε εξουσία καικαθήκονναδιακριβώσει το προϊόν διάθεσης, ποσό το οποίο η ιδιοκτησία θα απέφερε αν επωλείτο στην ελεύθερη αγορά, όπως προνοούσε το Άρθρο 9
(1),ανεξάρτηταανυπήρχε πώληση 15 ή όχι και δεν δεσμευόταν από το τίμημα πώλησης. (Βλ. Μαρούλλα Χρ. Γιαννούλα και Κυπριακής Δημοκρατίας, Υπόθεση Αρ. 518/87, (Απόφαση δόθηκε στις 11 Φεβρουαρίου, 1989)·AngeleMazmanianν. Δημοκρατίας, Υπόθεση Αρ. 510/88, (Απόφαση δόθηκε στις 23 20 Δεκεμβρίου, 1989). 25 Ο Διευθυντής έχει την ίδιαεξουσία καικαθήκονγιατην αγοραία αξίαστην καθορισμένη απότο νόμο ημερομηνία 27 Ιουνίου,
  1. Τόσον η έκθεση Ματέα, στην οποία στηρίχθηκε ο Διευθυντής, όσο και η έκθεση Νικολαΐδη - εκτιμητή του αιτητή - χρησιμοποίησαν τη συγκριτική μέθοδο. Χρησιμοποίησαν και οι δυο τα ίδια συγκριτικά. 30 Υπάρχουν όμως μερικές βασικέςδιαφορές. Το συγκριτικό τεμάχιο 97/4/1/4/1 πωλήθηκε στις 18 Ιουλίου, 1978, για £103,000.Ο κ. Νικολαΐδης αποτιμάότι πωλήθηκε £79.17 το τετραγωνικό μέτρο. Στην έκθεση 35 Ματέα όμως διαβάζουμε ότι στο τεμάχιο αυτό υπήρχε καινούργια πολυτελής διόροφη κατοικία και πισίνα της οποίας η αξία ανερχόταν σε £50,
  2. Αφαιρώντας την αξία των κτιρίων, η αξία της γης ήταν £53,000και ως εκ τούτου στον ουσιώδη χρόνο η γη πωλήθηκε προς £40.77 40 χο τετραγωνικό μέτρο. Το συγκριτικό τεμάχιο 97/2/1εφάπτεταιστο κτήμα του 621 Στυλιανίδης, Λ. Πετρίδηςν.Υπ. Οικονομικώνκ.α.
(1992)αιτητήπου διατέθηκε.Πωλήθηκαντα 75% μερίδια στις 21 Φεβρουαρίου, 1982, για £130,000 μετρητά επιπλέον υποχρέωση του αγοραστή να ανεγείρει τέταρτο όροφο πολυκατοικίας σε όφελος του πωλητή.Το πρόσθετο αυτό τίμημα, δηλαδή, την ανέγερση τετάρτου ορόφου στην υφιστάμενη πολυκατοικία δεν το ανέφερε ο κ. Νικολαΐδης. Το κόστος ανέγερσης του τετάρτου ορόφου υπολογίζεται σε £35,000 και, ως εκ τούτου, η αξία της διάθεσηςήταν£165,000καιόχι£130,000. 5 10 Ο κ. Νικολαΐδης με βάση τις £130,000 υπολογίζει £85.34 το τετραγωνικό μέτρο ενώ ο κ. Ματέας£108.32 το τετραγωνικό μέτρο. Περαιτέρω,στην περιοχή ηοποία,σύμφωνα και με την 15 έκθεση Νικολαΐδη, είναι μια από τις καλύτερες τουριστικές περιοχές της επαρχίας Λεμεσού, όπου υπάρχει οργασμός οικοδομικής ανάπτυξης με την ανέγερση πολυτελών ξενοδοχείων, οργανωμένων διαμερισμάτων και άλλων τουριστικών εγκαταστάσεων, 20 παρουσιαζόταν σταθερό ποσοστό χρονικής αύξησης 20%. Το Δικαστήριο δεν υπεισέρχεται στα τεχνικά θέματα. Δεν είναι Δικαστήριο ουσίας αλλά ακυρωτικό Δικαστήριο. Όμως υπάρχουνοι εξώφθαλμες πραγματικές 25 διαφορές, οι οποίες από μόνες τους οδήγησαν στη διαφορετική εκτίμηση την οποία δε δέχθηκε ο Διευθυντής και ορθάστηρίκτηκε στην έκθεσηΜατέα. Η προσβαλλόμενη απόφαση λήφθηκε σύμφωνα με το νόμο με βάση τα πραγματικά γεγονότα και ήταν εύλογα επιτρεπτή στο Διευθυντή. Για όλους τους πιο πάνω λόγους η προσφυγή αποτυγχάνει. 30 35 Ηπροσβαλλόμενη πράξηεπικυρώνεται. Καμιάδιαταγήγια έξοδα. 40 Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 622

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.