(1992)13Μαρτίου, 1992 (ΣΤΥΛ1ΑΝΙΔΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΜΟΥΤΟΥΛΛΑΣ-ΚΑΛΟΠΑΝΑΠΩΤΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΙ ΛΤΔ., Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΑΔΕΙΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 891/91). Αναθεωρητική Αρχή Αδειών — Ιεραρχική προσφυγή — Εξουσία — Διοικητικό όργανο — Δεν ασκεί δικαστική εξουσία — Δεν μπορεί να επικυρώσει νόμιμα προσβληθείσα απόφαση της Αρχής Αδειών η οποία ήταν άκυρη — Απόφαση της Αρχής Αδειών που ήταν ανύπαρκτη γιατί εκδόθηκε από όργανο τον οποίου η συγκρότηση/ σύνθεση έπασχε δεν ήταν δυνατόν να επικυρωθεί από την Αναθεωρητική Αρχή Αδειών. 5 Το ουσιαστικό θέμα που τέθηκε στην παρούσαπροσφυγήήταν η επίδραση που είχε η κακή συγκρότηση της Αρχής Αδειών, λόγω 10 του διορισμού των μελών της με βάση τον περί Ορισμένων Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου (Διορισμός Διοικητικών Συμβουλίων) Νόμο του 1988 (Ν.149/88), ο οποίος είχε κηρυχθεί αντισυνταγματικός από την Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου, στην επίδικη απόφαση της Αναθεωρητικής Αρχής 15 Αδειών να επικυρώσει την απόφαση της Αρχής Αδειών και να απορρίψει την ιεραρχικήπροσφυγή των αιτητών. Το Ανώτατο Δικαστήριο, ακυρώνοντας την επίδικη απόφαση, αποφάσισε ότι: Η Αρχή είναι ιεραρχικά ανώτερο διοικητικό όργανο. Δεν ασκεί δικαστική ή ημιδικαστική,αλλά διοικητική λειτουργία. Αποφάσεις της Αρχής Αδειών προσβάλλονται με ιεραρχική προσφυγή 932 20 4 ΑΛΛ. 5 10 Μοντ.-Καλοπ.ΜεταφοράίΛτδ ν.Δημοκρατίαςκ.α. ενώπιον της Αρχής. Η Αρχή δεν μπορεί να επικυρώσει νόμιμα προσβληθείσα απόφασητης Αρχής Αδειών η οποία ήτανάκυρη. Απόφαση που εκδόθηκε από όργανο του οποίου η συγκρότηση/ σύνθεση έπασχε δεν μπορεί να επικυρωθεί από την Αρχή. Η απόφασητης Αρχής Αδειών ήτανανύπαρκτη,γιατί εκδόθηκεαπό όργανο του οποίου η συγκρότηση/σύνθεση έπασχε και, ως εκ τούτου,δεν ήτανδυνατόνα επικυρωθεί απότην Αρχή. Ο ισχυρισμός ότι έπρεπεναπροσβληθεί ηαπόφασητης Αρχής Αδειών μέσα στην προθεσμία που ορίζει η παράγραφος 3 του Άρθρου 146 του Συντάγματος, κάτω από τις περιστάσεις της υπόθεσης,είναιαβάσιμος. 15 Η επίδικη απόφαση ακυρώνεται χωρίς έξοδα. Αναφερόμενες υποθέσεις: 20 Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου και Αλλοι ν. Καραγιώργη και Αλλων
(1991)3Α.Α.Δ. 159Θεοδώρου και Αλλοι ν. Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου
(1991)4(Γ)Α.Α.Δ. 205625 Gavriel v.Republic
(1967)3 C.L.R. 638Aristides v.Republic
(1986)3 C.L.R. 466Πετρίδης v. Αρχής Βιομηχανικής Καταρτίσεως Κύπρου
(1989)3 (Β)Α.Α.Δ. 933- 30 ΧατζηΒασιλείον ν. Κ.Ο.Α.
(1991)4(B)Α.Α.Δ. 1005Αδελφοί Γ.Κ. Μακρή Ατό ν. Αναθεωρητικής Αρχής Αδειών (Αρ.2)
(1991)4(E)Α.Α.Δ. 4150. Προσφυγή. 40 Προσφυγή εναντίον της απόφασης της Αναθεωρητικής Αρχής Αδειών με την ο π ο ί α επικυρώθηκε η απόφαση της Αρχής Αδειών ν α απορρίψει αίτηση του αιτητή γ ι α άδεεια επέκτασης της διαδρομής του αγροτικού λεωφορείου Αρ. Εγγρ. GF755 για μεταφορά μαθητών α π ό τα χ ω ρ ι ά Οίκος - Μουτουλλάς - Καλοπαναγιώτης στο Γυμνάσιο Λεμΰθου. 933 Μουτ.- Καλοπ.Μεταψοραί Λΐδ ν.Δημοκρατίας κ.α.
(1992)Ε.Χειμώνας, γιατους αιτητές. Α. Μαππονρίδης, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους καθ'ων η αίτηση. 5 Cur.adv.vult. Ο Δικαστής κ. Στυλιανίδης ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση. 10 ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, Δ.: Οι αιτητές με την προσφυγή αυτή ζητούν την ακύρωση της απόφασης της Αναθεωρητικής Αρχής Αδειών, (η "Αρχή"), με την οποία επικυρώθηκε η απόφαση της Αρχής Αδειών, με την οποία απορρίφθηκε αίτηση τους για άδεια επέκτασης της διαδρομής του 15 αγροτικού λεωφορείου, Αριθμός Εγγραφής GF 755, για μεταφορά μαθητών από τα χωριά Οίκος - Μουτουλλάς Καλοπαναγιώτης στο Γυμνάσιο Λεμύθου. Οι αιτητές πρόβαλαν, μεταξύ άλλων, ότι η 20 προσβαλλόμενη απόφαση είναι άκυρη, γιατί η απόφαση της Αρχής Αδειών, που επικυρώθηκε από την Αρχή, ήταν ανυπόστατη, επειδή εκδόθηκε από όργανο του οποίου η συγκρότηση/σύνθεση έπασχε, λόγω του διορισμού των μελών με βάση τον περί Ορισμένων Νομικών Προσώπων 25 Δημοσίου Δικαίου (Διορισμός Διοικητικών Συμβουλίων) Νόμο του 1988, (Αρ. 149/88), (ο "Νόμος"), ο οποίος κηρύχθηκε αντισυνταγματικός από την Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου. 30 Ο δικηγόρος της Αρχής επιχειρηματολόγησε ότι η νομιμότητα της απόφασης της Αρχής Αδειών διασφαλίζεται με την αρχήτης βεβαιότηταςκαι συνέχειας της Διοίκησης και τη θεωρία των de facto οργάνων. Η προσβαλλόμενη απόφαση της Αρχής είναι ανεξάρτητη 35 αυτοτελής διοικητική πράξη, που εκδόθηκε από άλλο, ιεραρχικά ανώτερο, όργανο και πρέπει να κρίνεται αυτοτελώς. Τελικά, ισχυρίστηκε ότι δεν μπορεί να ακυρωθεί η 40 απόφαση του ιεραρχικά κατώτερου οργάνου με τη διαδικασία της προσφυγής αυτής, γιατί η απόφαση της 934 4Α.Α.Δ. Μουτ.- Καλοπ.Μεταφοραί Λτδ ν.Δημοκρατίας κ.α. Στυλ/νίδης,Δ. Αρχής Αδειών θα έπρεπε να είχε προσβληθεί μέσα στην προθεσμία των 75 ημερών από την ημερομηνία της έκδοσηςτης. 5 Ταγεγονότα έχουν:- Στις 2 Σεπτεμβρίου, 1990, οι αιτητές ζήτησαν από την Αρχή Αδειών άδεια για επέκταση της διαδρομής του αγροτικού τους λεωφορείου με Αριθμό Εγγραφής GF755, 10 για μεταφορά μαθητών από τα χωριά Οίκος Μουτουλλας -Καλοπαναγιώτηςστο Γυμνάσιο Λεμύθου. Στις 7 Σεπτεμβρίου, 1990, τέθηκε αγγελία για ενημέρωση των ενδιαφερομένων καιυποβολή ενστάσεων. 15 Στις 14 Σεπτεμβρίου, 1990, η Αρχή Αδειών πήρε την αρνητική απόφαση, την οποία κοινοποίησε στους αιτητές μεεπιστολή ημερομηνίας27 Σεπτεμβρίου, 1990. 20 25 Στις 22 Οκτωβρίου, 1990, η πιο πάνω απόφαση της Αρχής Αδειών προσβλήθηκε με εμπρόθεσμη ιεραρχική προσφυγή. Η Αρχή, αφού εξέτασε την προσφυγή,στις 15 Ιουνίου, 1991, επικύρωσε την προσβληθείσα απόφαση της Αρχής Αδειών καιαπέρριψε την προσφυγή. Η Αρχή Αδειών καθιδρύθηκε και λειτουργεί με βάση τους περί Ρυθμίσεως της Τροχαίας Μεταφοράς Νόμους 30 του 1982 έως 1991,(ΝόμοιΑρ. 9/82, 84/84,224/89,148/91). Μετο Νόμο,πουδημοσιεύτηκε στις 29 Ιουλίου, 1988, ο αριθμός των μελών ορισμένων νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου, μεταξύ τωνοποίων καιηΑρχή Αδειών, 35 αυξήθηκεσταεννέα. Ο Νόμος πρόβλεπε κάποια ανάμειξη των πολιτικών κομμάτων στη Βουλή και διαβουλεύσεις με τους εκπρόσωπους τους για το διορισμό των μελών των 40 νομικών προσώπωνδημοσίου δικαίου. Για τη συμπλήρωση του αριθμού των μελών των 935 Στυλ/νίδης,Δ. Μουτ.- Καλοπ.Μεταφοραί Ατδ ν.Δημοκρατίας κ.α.
(1992)υφισταμένων κατά την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του νόμου διοικητικών συμβουλίων, οι σχετικές διαβουλεύσεις και η συμπλήρωση θα ολοκληρώνονταν, σύμφωνα με το Άρθρο 5, όχι αργότερα από τις 31 Οκτωβρίου, 1988. . Με βάση το Νόμο, το Υπουργικό Συμβούλιο, με απόφαση του ημερομηνίας 31 Οκτωβρίου, 1988, και με τη διαδικασία που προβλεπόταν σ' αυτό, συμπλήρωσε τον αριθμό των μελών της Αρχής μετέσσερα νέα μέλη. 10 Οι πρόνοιες του Άρθρου 3
(2)και
(3)του Νόμου κηρύχθηκαν αντισυνταγματικές και,ως εκτούτου,άκυρες από την Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην υπόθεση Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου και Άλλοι ν. 15 Χρίστου Καραγιώργη και Άλλου, Αναθεωρητικές Εφέσεις Αρ. 1163, 1178 και 1179, (Απόφαση δόθηκε στις 14Φεβρουαρίου, 1991). Η συγκρότηση της Αρχής Αδειών, με βάση το Νόμο 20 αυτό, ήταν πρόδηλα αντίθετη και ασύμφωνη με τις πρόνοιες του Συντάγματος. Το θέμα της νομικής συγκρότησης/σύνθεσης του οργάνου που πήρε μια διοικητική απόφασηκαι η θεωρία 25 των de facto οργάνων εξετάστηκαν διεξοδικά στην υπόθεση Παναγιώτης Θεοδώρου και Άλλοι ν. ΡαδιοφωνικούΙδρύματος Κύπρου,Υποθέσεις Αρ. 725/89, 988/89, 391/90,487/90,(Απόφαση δόθηκε στις 10 Ιουνίου, 1991). Αποφασίστηκε ότι η θεωρία των de facto οργάνων 30 και ηαρχήτου lex Barbarius Philippus δεν έχουν εφαρμογή στην έννομη τάξητηςΔημοκρατίαςτηςΚύπρου. Σε αριθμό υποθέσεων το Ανώτατο Δικαστήριο αποφάσισε ότι η παρουσία προσώπου, που δεν έχει 35 νομοθετική εξουσιοδότηση, στη συνεδρία συλλογικού οργάνου που πήρε την κρινόμενη απόφαση, καθιστά τη συγκρότηση και σύνθεση του οργάνο ελαττωματικήκαι μη νόμιμη και η κρινόμενη απόφαση καθίσταταιακυρωτέα. (Βλ. Andreas Gavriel v. Republic (Minister of Educa· 40 fion;
(1967)3 C.L.R. 638, 646, 647- Aristides v. Republic
(1986)3 C.L.R. 466, 471· Κώστας Πετρίδης v. Αρχής 936 5 4 Α.Α.Δ. Μουτ.- Καλοπ. Μεταφοραί Ατδ ν.Δημοκρατίας κ.α. Στυλ/νίδης, Δ. 5 Βιομηχανικής Καταρτίσεως Κύπρου, Υπόθεση Αρ. 392/85, (Απόφαση δόθηκε στις 22 Απριλίου, 1989)· και Ανδρέας Χ" Βασιλείου ν. Κυπριακού Οργανισμού Αθλητισμού, Υπόθεση Αρ. 295/88, (Απόφαση δόθηκε στις 14 Μαρτίου, 1991)). Ησυγκρότηση/σύνθεση τηςΑρχής Αδειών στον ουσιώδη χρόνο δενήταν νόμιμη. 10 15 Η Αρχή καθιδρύθηκε με το Άρθρο 4 του Νόμου84/84 και η εξουσία της οριοθετείται απότην παράγραφο 4 του Άρθρου 4Α, που έχει:"
(4)Η αναθεωρητική αρχή αδειών δύναται να εκδώση μίαντων ακολούθων αποφάσεων: (α)ναεπικύρωση τηνπροσβληθείσαναπόφασιν (β) ναακύρωσητηνπροσβληθείσαναπόφασιν (γ)νατροποποίησητηνπροσβληθείσαναπόφασιν . (δ)να προβήη ιδία εις έκδοσιν νέας αποφάσεως εις αντικατάστασιν της προσβληθείσης(ε) να παραπέμψη την υπόθεσιν εις την αρχήν αδειών, διατάσσουσα ταύτην να προβή εις ωρισμένην ενέργειαν". 30 Η Αρχή είναι ιεραρχικά ανώτερο διοικητικό όργανο. Δεν ασκεί δικαστική ή ημιδικαστική, αλλά διοικητική λειτουργία. Αποφάσεις της Αρχής Αδειών προσβάλλονται με ιεραρχική προσφυγή ενώπιον της Αρχής. Η Αρχή δεν μπορεί να επικυρώσει νόμιμα προσβληθείσα απόφασητης 35 Αρχής Αδειών η οποία ήταν άκυρη. Απόφαση που εκδόθηκε από όργανο του οποίου η συγκρότηση/σύνθεση έπασχε δεν μπορεί να επικυρωθεί από την Αρχή. (Βλ. Αδελφοί Γ.Κ. Μακρή Ατδ. ν. Αναθεωρητικής Αρχής Αδειών, Υπόθεση Αρ. 790/90, (Απόφαση δόθηκε στις 18 40 Δεκεμβρίου, 1991)). Η απόφασητης Αρχής Αδειών ήταν ανύπαρκτη, γιατί 937 Στυλ/νίδης, Δ. Μουτ.-Καλοπ.ΜεταφοραίΑτδ ν.Δημοκρατίαςκ,α.
(1992)εκδόθηκε από όργανο του οποίου η συγκρότηση/σύνθεση έπασχε και,ως εκ τούτου,δεν ήτανδυνατό ναεπικυρωθεί από την Αρχή. Ο ισχυρισμός ότι έπρεπεναπροσβληθεί ηαπόφασητης 5 Αρχής Αδειών μέσα στην προσθεσμία που ορίζει η παράγραφος 3 του Άρθρου 146 του Συντάγματος, κάτω από τις περιστάσεις τηςυπόθεσης,είναι αβάσιμος. Για τους πιο πάνωλόγους, ηπροσβαλλόμενη απόφαση 10 κηρύσσεται άκυρη. Καμιά διαταγήγιαέξοδα. Η επίδικη απόφαση ακυρώ νεταιχωρίς έξοδα. 938