(1993)22Οκτωβρίου, 1993 [ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, ΝΙΚΗΤΑΣ, ΑΡΤΕΜΙΔΗ2,Δ/στές] ΚΟΥΛΑ ΧΡ. ΜΙΧΑΗΛ, Εφεσείονσα/Εναγόμενη3, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ (ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΙΣ) ΛΤΛ, Εφεσίβλητων/Εναγόντων. (ΠολιτικήΈφεσηΑρ.8127) Πολιτική Δικονομία— Εξέτασηεξ αποφάσεωςχρεώστη— Έκδοση δια ταγής πληρωμής εξ αποφάσεωςχρέους με μηνιαίεςδόσεις—Προτού τηνεκδώσει τοΔικαστήριοπρέπει ναβεβαιωθείon μετηνδιαταγή δεν Θα επηρεάζεται ηικανότητα τον χρεώστη να αντιμετωπίσει τις ουσια στικές ανάγκες τον εαυτούτον καιτηςοικογένειαςτον. Εναντίον της εφεσείουσας είχε εκδοθεί διάταγμα τουΕπαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας μετοοποίοδιατασσότανναπληρώνει £10το μήνα για την εξόφληση του εξ αποφάσεως χρέους της στην αγωγή 173/88. ΚατάτηνεξέτασητηςαπότοπρωτόδικοΔικαστήριο σχετικάμε την ικανότητατηςναπληρώσει τοχρέος της,η αιτητριαείχεαναφέρει ότι εργαζόταν στα Ηνωμένα Αρτοποιεία και έπαιρνε μισθό £35 την εβδομάδα,ότιοσύζυγοςτηςδενεργαζότανκαιέπρεπενατον συντηρεί ηίδια,ότιπλήρωνε ενοίκιο καικοινόχρηστα £50τονμήνακαιότιομι σθός της δεντης έφτανεγια νακαλύψει τις ανάγκεςτης ιδίαςκαιτου συζύγουτηςκαιτηνβοηθούσεηαδελφήτης,πουήτανπερισσότερο ευ κατάστατη. Παράτοεύρηματουότιηοικονομική κατάστασητηςεφε σείουσας δεν ήτανκαθόλου καλή,το πρωτόδικο Δικαστήριο εξέδωσε την πιο πάνωδιαταγή,διότι βρήκεότι ηεφεσείουσα δεν είχε εξηγήσει τουλόγους γιατίοσύζυγος τηςδενεργαζόταν,καιδιότιταέξοδαπου ανάφερεότιξόδευεστοσπίτιμόνοκατάέναποσοστό θαήταν,ίσως,δι κή της υποχρέωση. Από τα πρακτικάτης εξέτασης της εφεσείουσας διαφαινόταν ότι ηεφεσείουσα είχε απαντήσειχωρίς δισταγμό σεόλες τιςερωτήσεις πουτηςείχανυποβληθείκαιότιδενείχεερωτηθεί γιατίο σύζυγος τηςδενεργαζόταν. 812 1 Α.Α.Δ. Μιχαήλν.ΛαϊκήςΤράπεζας(Χρημ.) Λτδ Αποφασίσθηκεότι: 5 10 Τακριτήριαπουλαμβάνονταιυπόψηγιατηνέκδοσηδιαταγήςπλη ρωμήςεξαποφάσεως χρέους μεμηνιαίεςδόσειςείναιτοεισόδημακαι οι εύλογεςπροσωπικές καιοικογενειακές ανάγκεςτουχρεώστη. Δεν εκδίδεταιτέτοιαδιαταγήαναυτήεπηρεάζειτηνικανότητατουχρεώστη νααντιμετωπίσει τιςουσιαστικές ανάγκεςτουίδιουκαιτηςοικογένει αςτου. Στηπροκειμένηπερίπτωση,τοεύρηματουπρωτόδικου Δικα στηρίουότιηεφεσείουσαδενείχεεξηγήσειτουςλόγουςγιατίοσύζυγος της δεν εργαζότανήταν λανθασμένο και επίσης το πρωτόδικοΔικαστήριο είχεενεργήσειμεαμφιβολίασχετικά μετοποσό τηςαντιμετώ πισης των εύλογων οικογενειακών αναγκώντης εφεσείουσας και γι' αυτόηπρωτόδικηαπόφασηήταντρωτήκαιέπρεπεναακυρωθεί, η δε αίτησηναεπανεκδικασθείαπόάλλο Δικαστή. Η έφεσηεπιτράπηκε με έξοδα. Διατάχθηκεεπανεκδίκαση. 15 Υποθέσειςποναναφέρθηκαν: Adamou ν,Ioannides
(1963)2 C.L.R. 468Chrysostomou v.Athanasiou
(1981)1C.L.R. 669GesicoPhotographicLtdv. J.K. VideoArt Co.Ltd
(1991)1 AAA. 134· 20 ReaJudgmentDebtor51T.L.R. 524• Λαϊκή ΚυπριακήΤράπεζαΛτδ ν. Χαραλαμπίδη
(1989)1AAA. (Ε)556. Έφεση. 25 Έφεση από τους εναγόμενους 1 και 3 κατά της διαταγής του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας (Αρεστής, ΕΛ.) που δόθηκε στις4 Μαΐου, 1990 (Αρ. Αγωγής 173/88)μετηνοποίαη εφεσείουσα διατάχθηκεναπληρώνει £10,-το μήναγιατηνεξόφλησητουεξ απο φάσεως χρέους της. Α. Ευτυχίου, γιατην εφεσείουσα Γ. Κάιζερ, για τους εφεσίβλητους. 30 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ: Την απόφαση του Δικαστηρίου θαδώσει ο Δι καστής Δ.Στυλιανίδης. 813 Μιχαήλ ν.Λαϊκής Τράπεζας (Χρημ.) Λτδ
(1993)ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, Δ.: Η παρούσαέφεσηστρέφεταιεναντίονΔια ταγής Δικαστή του ΕπαρχιακούΔικαστηρίου Λευκωσίας, με την οποία,κάτωαπότοΑρθρο 91τουπερίΠολιτικήςΔικονομίαςΝό μου,(Κεφ.6,καιΝόμοιΑρ. 11/65,161/89και228/89), (ο "Νόμος"), διατάχθηκεηεφεσείουσαεξαποφάσεωςχρεώστιδαστηνΑγωγήΑρ. 5 173/88- ναπληρώνει £10,-το μήναγια την εξόφληση του εξ απο φάσεωςχρέουςτης. OL εφεσίβλητοι - εξ αποφάσεωςδανειστές-μεαίτησητους, που βασίστηκε στο ΜέροςIX τουΝόμου, ζήτησαν:- (α) Εξέτασητηςεφεσίβλητηςαναφορικάμετηνικανότητακαιτα 10 μέσατηςναπληρώσειτοεξαποφάσεωςχρέοςτηςμεμηνιαί εςδόσεις- και, (β) Πληρωμήτουχρέουςδιάμηνιαίωνδόσεων. ΤοΜέροςIX τουΝόμουτιτλοφορείται ΕξέτασητουεξΑποφά σεως Χρεώστη. 15 Το Αρθρο 86 τουΝόμου νομιμοποιεί τον εξ αποφάσεως δανει στή να αποταθείστο Δικαστήριο για την εξέταση του "χρεώστη", (debtor),αναφορικάμετηνικανότητατουναπληρώσει. ΤοΑρθρο 87δίδει εξουσία στοΔικαστήριο ναεξαναγκάσειτην παρουσίατουεξαποφάσεωςχρεώστη(judgment debtor)γιαεξέταση. 20 Το Αρθρο 88 προνοεί γιατην εξέταση τουχρεώστη απότο δα νειστή καιαπό τοΔικαστήριο, αναφορικάμετην ικανότητατουνα πληρώσει,τηναποκάλυψηπεριουσίαςπουμπορείναχρησιμοποιη θείγιατηνπληρωμήκαιαναφορικάμετηδιάθεσηοποιασδήποτεπε ριουσίαςπουοχρεώστης πιθανόναέκαμε. 25 ΤοΑρθρο 89προβλέπειότι, ανεξάρτητααπότηνεμφάνισηήόχι τουχρεώστη(debtor),οπιστωτής(creditor)καιόλοιοιάλλοιμάρτυ ρες,τουςοποίουςτοΔικαστήριοθεωρείαναγκαίους,μπορείναεξε ταστούν μεόρκοή άλλωςπωςαναφορικάμεταπιοπάνωθέματα. ΤοΑρθρο 91 απονέμειεξουσία στοΔικαστήριοναεκδώσει δια- 30 ταγήπληρωμήςτουχρέους μεδόσειςκαι έχει:"91. TheCourtmay,if itthinksfit,upon oratany timeafter any suchinvestigation,directthatthesum dueunderthejudgmentshall bepaidby instalments atsuchtimesandinsuchamountsasit may thinkproper." 814 35 1 Α.Α.Δ. 5 Μιχαήλ ν.Λαϊκής Τράπεζας (Χβημ.) Λτδ Στυλιανίδης,Δ. Το Πρωτόδικο Δικαστήριο στη διαδικασίααυτή προβαίνεισε έρευναγιατην ικανότητακαιτα μέσατου εξ αποφάσεως χρεώστη να πληρώσει. Ηέρευνα δεν περιορίζεται μόνο στην εξέταση του χρεώστη,αλλάτοΔικαστήριοακούεικαιάλλους μάρτυρεςπουκρίνονταιαναγκαίοιγιατοσκοπόαυτό. Σύμφωναμετηνομολογία,τοΔικαστήριο,στηδιαδικασίααυτή, μπορείναδιατάξειτοχρεώστη ναπληρώσει τοεξαποφάσεωςχρέ ος μεπεριοδικέςδόσεις,μεβάσητηνολότητατηςενώπιοντου μαρ τυρίας. 10 15 20 25 30 Τακριτήριαπουλαμβάνονταιυπόψηείναιτοεισόδημα,καιοιεύ λογεςπροσωπικέςκαιοικογενειακές ανάγκεςτουχρεώστη. Δενεκ δίδεται διαταγήγιαπληρωμή χρέους με μηνιαίεςδόσεις, εάνη δια ταγήαυτήεπηρεάζει την ικανότητατου χρεώστη να αντιμετωπίσει τιςουσιαστικές ανάγκεςτουιδίουκαιτηςοικογένειαςτου- [βλ., μεταξύ άλλων, Anestos Adamouv.Xenophonloannides
(1963)2 C.L.R. 468·Chrysostomouv.Athanassiou
(1981)1 C.L.R. 669,671* Gesico Photographic Ltd. v.J.K. Video Art Co. Ltd.,
(1991)1 Α.Α.Δ. 134-In re aJudgment Debtor51T.L.R.524, στη σελ. 525Αα'ι'κή Κυπριακή ΤράπεζαΑτό ν. θεοχάρη Χαραλαμπίδη
(1989)1 ΑΛΑ (Ε)556]. Στην παρούσαυπόθεση ηεφεσείουσα εξετάστηκε απότοΔικα στήριο καιαπότοδικηγόρο των εφεσίβλητων. Κατέθεσε ότιεργα ζόταν στα Ηνωμένα Αρτοποιεία και είχε εβδομαδιαίες απολαβές £35,-. Ανέφερεότιο σύζυγος τηςδεν εργαζόταναπότο 1982. Δεν είχεεξαρτώμενα παιδιάγιατί ήτανόλα παντρεμένα. Απαντώντας στις ερωτήσεις, έδωσε λεπτομερή εξήγηση των οικογενειακών της εξόδων. Πλήρωνε£50,-το μήναγιαενοίκιοκαικοινόχρηστα. Τοει σόδηματηςδεναρκούσεγιατηναντιμετώπισητωνουσιαστικών οι κογενειακώναναγκώντηςκαιεβοηθείτοαπότηνευκατάστατηαδελφήτηςσε είδηρουχισμού καιάλλωςπως. Κανένας άλλος μάρτυρας δενπροτάθηκε, ούτε κλήθηκε στην υπόθεση. 35 ΤοΠρωτόδικοΔικαστήριο στην απόφασητου αναφέρειότι δεν αμφιβάλλει ότι ηοικονομική κατάσταση της "καθ'ηςηαίτησηδεν είναι καθόλουκαλή". Κατέληξε στην έκδοση της προσβαλλόμενης Διαταγήςκαθοδηγούμενοαπόταεξήςδύοστοιχεία:(α) Ότι ηεφεσείουσα δεν εξήγησε στο Δικαστήριο τους λόγους γιατίοσύζυγος τηςδεν εργάζεταικαιγιατίηίδια διατρέφει 815 Στυλιανίδης, Δ. Μιχαήλ ν.Λαϊκής Τράπεζας (Χρημ.) Λτδ
(1993)τοσύζυγοτης- και (β) Ότιταέξοδαπουανέφερε ότιξοδεύει στο σπίτι μόνοκατά έναποσοστό θαήταν,ίσως,δικήτηςυποχρέωση. Από τοπρακτικότουΔικαστηρίου είναι φανερόότι η εφεσείου σα απάντησε χωρίς δισταγμό σε όλες τις ερωτήσεις που της υπο- 5 βλήθηκαν από το Δικαστήριο και από το δικηγόρο των εφεσίβλη των. Δεν ερωτήθηκεγιατίο σύζυγος τηςδενεργάζεται. Δενυπάρ χει οτιδήποτε στο πρακτικόπουναδικαιολογεί το εύρηματουΔι καστηρίου ότι δενεξήγησετους λόγους γιατίοσύζυγος τηςδενερ γάζεται. 10 Ταέξοδασταοποίααναφέρθηκεη εφεσείουσα περιορίζονταιστα ουσιωδώςαπαραίτηταγιατησυντήρησητηςδιμελούςοικογένειαςτης. Το Πρωτόδικο Δικαστήριο ενήργησεμεαμφιβολίααναφορικά μετο ποσότηςαντιμετώπισηςτωνευλόγων οικογενειακών αναγκώντης. Για τους πιο πάνω λόγους, η προσβαλλόμενη απόφαση είναι 15 τρωτήκαιθαακυρωθεί. Ηέφεσηεπιτρέπεται. Η προσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται. Διατάσσουμε,όμως,όπωςηαίτησηγιαεξέτασητηςεφεσείουσαςεκ δικαστεί απόάλλο Δικαστή του ΕπαρχιακούΔικαστηρίουΛευκω σίας. Ηέφεση επιτυγχάνειμεέξοδαυπέρτης εφεσείουσας. Η έφεσηεπιτρέπεταιμεέξοδα. 816 20