2AJUL 30Ιουλίου,1993 [ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ,ΑΡΤΕΜΗΣ, ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ.ΔΛπές] ΦΛΩΡΑ ΠΑΣΧΑΛΗ ΚΑΙ ΑΛΛΟΣ, Εφεσείοντες, ν. ΤΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Εφεσίβλητης. (Ποινικές ΕφέσειςΑρ. 5781&5784). Έκδοση επιταγής άνευ αντικρύσματος, κατά παράβαση των άρθρων 305(Αχΐ) και 20 τον Ποινικού Κώδικα Κεφ. 154,όπως τροπο ποιήθηκε με το Νόμο 186/86 — Επιβολή ποινής προστίμου ΑΚ400.- στην εφεσείονσα και τρίμηνης φνΚάκισης στον εφεσείοντα — Ηπαραγνώριση καθοριστικής μαρτυρίας ως προς τον λόγο πον δεν πληρώθηκε ηεπιταγή από την Τράπεζα επί της οποίας εκ δόθηκεωδήγησεσεακύρωση τηςκαταδίκης «at τηςποινής. Έκδοση επιταγής άνευ αντικρύσματος — "Διαθέσιμα κεφάλαια τον εκδότου της επιταγής" στον άρθρο 305(Αχΐ) τον Κεφ. 154,όπως τροποποιήθηκε — Είναι τα κεφάλαια τον εκδότη στην τράπεζα γε νικά. Αέξεις και Φράσεις — "Εν αντή" στο άρθρο 305Α
(1)τον Ποινικού Κώδικα Κεφ.154. 15 20 25 30 Δυνάμει γραπτήςσύμβασης στις 3.10.1989ο παραπονούμενος πώλησε στον εφεσείοντα επιχείρηση εστιατορίου στην Αγία Νάπα έναντι της τιμήςτωνΛΚ55.000εκτων οποίων οι ΛΚ50.000κατα βλήθηκανμεεπιταγήτηςεφεσείουσαςάματηυπογραφήτηςσύμβα σης για το δευπόλοιπο των ΛΚ5.000εκδόθηκε μεταχρονολογημένη επιταγήγια τις 7.10.1990.Ηεπιταγήαυτήότανπαρουσιάστηκε γιαπληρωμήστηνΤράπεζαεπεστράφηκε απλήρωτη. Ηκατηγορούσααρχή ισχυρίστηκε ότι ο λόγος μηεξαργύρωσης της επιταγήςήτανηέλλειψη διαθέσιμωνκεφαλαίωνστην Τράπεζα της εφεσείουσας επίτηςοποίαςεκδόθηκεενώοι εφεσείοντες ισχυρίστηκανότι ηεφεσείουσα είχε δώσει οδηγίεςστηνΤράπεζατηςνα μηντην εξαργυρώσει λόγω διαφορώνπουπροέκυψαν μεταξύτου εφεσείοντα συζύγουτηςκαιτουπαραπονουμένου. Το μόνο ερώτημα που εκαλείτο να απαντήσει το πρωτόδικο Δικαστήριοήτανκατάπόσοηεφεσείουσα κατάτηνέκδοσητηςεπιτ <*γής είχε εύλογο αιτία να πιστεύει πως στην εμφάνιση της θα 283 Πασχάλη &άλλοςν.Αστυνομίας
(1993)υπήρχαν διαθέσιμακεφάλαιαγιαεξόφλησητης. Ο υπεύθυνοςτηςΤράπεζαςο οποίοςκλήθηκεαπό τηνΚατηγο ρούσα αρχήέδωσε μαρτυρίαότι ηεφεσείουσα είχε τρεις πιστωτι κούς λογαριασμούς με συνολικό ποσό ΛΚ20.000περίπου,και ότι ο λόγος πουδεν εξαργύρωσε την επίμαχηεπιταγήήταναυτόςπου επικαλέσθηκεηεφεσείουσα. ότι: 5 Το Ανώτατο Δικαστήριο επέτρεψε την έφεση και αποφάνθηκε
- Η επιταγήμπορούσε να εξαργυρωθεί απόοποιοδήποτεπι στωτικό λογαριασμότηςεφεσείουσας στηνΤράπεζαγενικάκαι όχι «« υ μόνο από κεφάλαιακατατεθειμένα στον ειδικό λογαριασμό που αναφέρεται στην επιταγή.Αυτό προβλέπεται ρητά με την φράση "εν αυτή"στο σχετικόάρθροτου Νόμου.
- Μετάτην μαρτυρία τουυπαλλήλουτηςΤράπεζας το αποτέ λεσμα των εφέσεων δεν μπορεί να είναι άλλο από την επιτυχία τους. 1 5 Οι εφέσεις επιτρέπονται. Οι κατηγορούμενοι απαλλάσονται καιαθωώνονται. Per Curiam: Η κατηγορία που μπορούσε να προσαφθεί ενα ντίον των εφεσειόντων ήταν κάτω από το εδάφιο 2 τουάρθρου 305Α.Όμωςο εφεσείων έχει ήδηεκτίσει μέρος τηςφυλάκισης του 20 γιακατηγορίαστηνοποίααθωώθηκε. Έφεσηεναντίον Καταδίκηςκαι Ποινής. Έφεση εναντίον της καταδίκης και ποινής από τη Φλώρα ΠασχάληκαιΑνδρέα Γ. Πασχάληοι οποίοι βρέθη καν ένοχοι στις 313.93 από το Επαρχιακό Δικαστήριο Αμμοχώστου (Αριθμός Ποινικής Υπόθεσης 1851/91)στην 25 κατηγορία της έκδοσης επιταγής χωρίς αντίκρυσμα κατά παράβαση του άρθρου 305 Α
(1)του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154 όπως τροποποιήθηκε μετο Ν. 186/86 καικαταδι κάστηκαν από Ε. Παπαδοπούλου, Α.Ε.Δ. η μεν 1η εφε σείουσα σε £400.- πρόστιμο, ο δε2ος εφεσείων σε τρίμηνη 30 φυλάκιση. Φ.Κληρίδης, για τους εφεσείοντες. Στ. Ιωσήφ, Δικηγόρος τηςΔημοκρατίας,για τους εφεσί βλητους. Cur. adv.vult. 284 35 2ΑΛΛ Πασχάλη&άλλοςν.Αστυνομίας ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ,Δ.ανάγνωσετηνακόλουθηαπόφαση.Οι εφεσείοντες, που είναι σύζυγοι, αντιμετώπισαν από κοι νού ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας κα τηγορία για έκδοση επιταγής άνευ αντικρύσματος,κατά παράβαση του άρθρου 305Α
(1)του Ποινικού Κώδικα, 5 Κεφ. 154, όπως τροποποιήθηκε με το Νόμο 186/86.Την επίμαχη επιταγήεξέδωσεηπρώτηεφεσείουσα, ενώοδεύ τερος εφεσείων συνήργησε στη διάπραξητουαδικήματος, και γι' αυτόστην κατηγορίαπροστέθηκε καιτο άρθρο 20 του Ποινικού Κώδικα. Μετά από ακροαματική διαδικα10 οία οι εφεσείοντες βρέθηκανένοχοι στηνκατηγορίακαι,η μεν εφεσείουσα καταδικάστηκε σε £400 πρόστιμο ενώ ο εφεσείων σετρίμηνηφυλάκιση. Ταγεγονότα τηςυπόθεσης,καθόσο μέρος τους δεναμ φισβητούνται και σχετίζονται άμεσα με την κατηγορία 15 είναιταεξής: Στις3.10.1989 οεφεσείων καιοπαραπονούμενος έκαμανγραπτήσύμβαση,βάσει της οποίαςο δεύτε ροςπωλούσε στον πρώτοτην επιχείρηση του εστιατορίου του στην Αγία Νάπα, έναντι της τιμής των £55.
- Οι 20 £50.000ήσαν πληρωτέες με την υπογραφήτης σύμβασης καικαταβλήθηκανμεεπιταγήτηςεφεσείουσας. Το υπόλοι πο ποσό των£5.000 θαπληρωνόταν στις 7.10.1990 καιγι' αυτό εκδόθηκε ηεπίμαχη επιταγήτην ίδια μέρα τηςυπο γραφής της σύμβασης, μεταχρονολογημένης όμως για τις 7.10.
- Η επιταγή αυτή, όταν παρουσιάστηκε απότον 25 παραπονούμενογιαεξαργύρωση,επιστράφηκεσ'αυτόνμε την ένδειξη "Refer to drawer", τραπεζικό λογότυπο που σημαίνει αποταθείτε στον εκδότη για να πληροφορηθείτε γιατίη επιταγήδενέχειπληρωθεί. ΗΚατηγορούσαΑρχήπροσπάθησενααποδείξειπωςο 30 λόγος για τον οποίο δεν εξαργυρώθηκε ηεπιταγή,ήτανη έλλειψη διαθεσίμων κεφαλαίων στην τράπεζα της εφε σείουσας επί της οποίας εκδόθηκε. Οι εφεσείοντες, οι οποίοι εσφαλμένα κλήθηκαν απότο πρωτόδικο Δικαστή ριοσεαπολογία,ισχυρίστηκαν πωςολόγοςγιατον οποίο δεν πληρώθηκε ηεπιταγή είναι γιατί ηεφεσείουσα έδωσε 35 οδηγίες στην Τράπεζα της να μην την εξαργυρώσει. Και 285 AprcfittiK,Δ. Πασχάλη &άλλοςν.Αστυνομίας
(1993)αυτό, γιατί προέκυψαν διαφορές μεταξύ του εφεσείοντα συζύγου της καιτουπαραπονουμένουσχετικά μετηνπιο πάνωαναφερόμενηδοσοληψία, γιατηνοποίακαι εκδόθη κεη επιταγή. Το άρθρο305Α
(1)του Ποινικού Κώδικα,που εισήχθη 5 σ' αυτόν μετοντροποποιητικόΝόμο186/86, προβλέπειτα εξής: "
(1)'Οστις εκδίδει επιταγήν ήτις, επί τη εντός ευλό γου χρόνου απότης ημερομηνίας κατάτην οποίαν κα τέστηπληρωτέα,εμφανίσει τηςειςτηντράπεζανεπίτης οποίας εξεδόθη,δεν εξοφλείται λόγω ελλείψεως διαθε- ^ σίμων κεφαλαίωντου εκδότου της εν αυτήκαιο εκδό της της εν λόγω επιταγήςπαραλείπειναεξόφληση ταύτην εντός δεκαπέντε ημερών αφ'ότου έλαβεγνώσιν του γεγονότος τούτου, είναι ένοχος ποινικού αδικήματος καιυπόκειται εις φυλάκισιν μηυπερβαίνουσαν τους έξ 1 5 μήνας, εκτός εάν ούτος απόδειξη ότι κατάτον χρόνον καθ' ονεξέδωσετην επιταγήν είχεν εύλογον αιτίαννα πιστεύη ότι επί τηεμφανίσει της θαυπήρχαν διαθέσιμα κεφάλαιαδιάτηνεξόφλησίν της." Το ερώτημα επομένως που εκαλείτο το πρωτόδικο Δι- 20 καστήριο να απαντήσει, βάσει της μαρτυρίας που είχε προσαχθεί, ήταν ένακαι μοναδικό,το εξής: 'Οταν ηεφε σείουσα εξέδιδε τηνεπιταγή,είχεεύλογοαιτίαναπιστεύει πως στην εμφάνιση της θαυπήρχαν διαθέσιμακεφάλαια για την εξόφληση της; Μάλιστα, και ενόψει της δοθείσης 25 μαρτυρίας στην υπόθεση, το ερώτημα επικεντρώθηκε στο αν στην πραγματικότηταηεφεσείουσα είχε διαθέσιμακε φάλαια κατάτο χρόνο που παρουσιάστηκε ηεπιταγήγια εξαργύρωση της. Κατά τη διάρκεια όμως της πρωτόδικης διαδικασίας ^0 έγινεεκτροπήτηςσυζήτησης,έτσιπουαντίαυτήναπεριο ριστεί στην αποδοχήμαρτυρίαςσχετικής μετην απόδειξη τηςσυγκεκριμένης κατηγορίας,οδηγήθηκεσεάσχεταθέμα τα με αποτέλεσμα ναυπάρξει σύγχυση, αχρείαστηανάλυ286 2ΑΛΛ. Πασχάλη& άλλοςν.Αστυνομίας Αοτεμί&ης, Δ. ση της αξιοπιστίας των μαρτύρωνγια να καταλήξει στο τέλοςτοΔικαστήριοσεεσφαλμένασυμπεράσματα. Καθοριστική για την υπόθεση ήταν η μαρτυρίατου Ηλία Παπαντώνη, που κλήθηκε από την Κατηγορούσα 5 Αρχή, υπεύθυνου του καταστήματος της ΤράπεζαςΚύ πρου, επί της οποίαςεκδόθηκε ηαφορούσαστην κατηγο ρία επιταγή. Ομάρτυραςαυτός είπε απερίφραστα πωςο λόγος για τον οποίο δεν εξαργύρωσε την επιταγήήταν γιατί του το ζήτησε η εφεσείουσα. Αν η εφεσείουσα του 10 έδιδεοδηγίεςναπληρώσειτηνεπιταγήθα το έκαμνε.Είχε δεπροςτούτοηΤράπεζατουτρειςπιστωτικούς λογαρια σμούςτης, μεσυνολικόποσόγύρωστις£20.000. Φαίνεται πως η νομική σύγχυση δημιουργήθηκεαπό την εσφαλμένηνομικήάποψητου εισαγγελεύοντος, όπως 15 αυτόφαίνεταιαπότην αντεξέτασήτου των εφεσειόντων, που είχε την εντύπωση πα>ςταδιαθέσιμακεφάλαια,που προβλέπειτοσχετικόάρθροτουΝόμουπρέπειναβρίσκο νταικατατεθειμέναστονειδικόλογαριασμόπου αναφέρε ται στην επιταγή.Αυτό βέβαιαδεν είναιορθό.Τοσχετικό άρθρο ρητά προβλέπει "... επί τη εμφανίσει της εις την 20 τράπεζανεπίτηςοποίας εξεδόθη,δενεξοφλείταιλόγω ελ λείψεως διαθεσίμων κεφαλαίων του εκδότη της εν αυτή ...",δηλαδήστηντράπεζαγενικά.Οεισαγγελεύων επέμεινε στην εξέταση του μάρτυραΠαπαντώνη, νααπαντήσει αν είχε η εφεσείουσα διαθέσιμα χρήματα στο συγκεκριμένο 25 λογαριασμό που αναφέρεται στην επιταγή.Ομάρτυρας απάντησεπωςστοσυγκεκριμένο λογαριασμόδενυπήρχαν κεφάλαια,ηεφεσείουσα όμως είχε άλλους τρεις πιστωτι κούς λογαριασμούς από τους οποίουςηεπιταγή μπορού σε να εξαργυρωθεί, αν του έδιδε προς τούτο οδηγίες. Οι τ ο υ 30 οδ^Υ^ζ όμωζ ήταν να μην εξαργυρώσει την επιταγή γιατί είχαν προκύψει διαφορές του συζύγου της με τον παραπονούμενο σχετικά με τη δοσοληψία για τηνοποία εκδόθηκε ηεπιταγή. Με αυτό το μαρτυρικό υλικό η έφεση ενώπιον μας 35 ήτανσύντομη.Τόσο ο δικηγόρος των εφεσειόντων, αλλά 287 ΑρτεμΙΑικ,Α. Πασχάλη & άλλοςν.Αστυνομίας
(1993)καιη δικηγόρος τηςΔημοκρατίας,περιορίστηκαν στοκρί σιμο σημείο. Το αποτέλεσμα της έφεσης, ενόψει τηςμαρ τυρίας του υπαλλήλου της Τράπεζαςείναιαναπόφευκτο. Η κατηγορία εναντίον των εφεσειόντων δεναποδείκτηκε. Η επιταγήδεν εξαργυρώθηκε, όχι γιατί δεν υπήρχανδια- 5 θέσιμακεφάλαιατηςεφεσείουσας, αλλάγιατίη ίδια έδωσε οδηγίες ναμηνπληρωθεί. Οι εφέσεις επιτρέπονται. Οι καταδίκες των εφεσειό ντων ακυρώνονται.Απαλλάσσονται καιαθωώνονταιστην κατηγορία. Γιασκοπούς καιμόνοσυμπλήρωσης τηςνομικήςσυζή τησης αναφέρουμε πως, με βάση τα γεγονότα της υπόθε σης η κατηγορία που μπορούσε να προσαφθεί εναντίον των εφεσειόντων ήτανκάτωαπότο εδάφιο2 τουάρθρου 305Α,πουπροβλέπει ταεξής: 10 15 "
(2)Όστιςάνευευλόγου αιτίας,προκαλείδι'οιασδή ποτε πράξεως την μη εξόφλησιν εκδοθείσης υπ'αυτού επιταγής, είναι ένοχος ποινικού αδικήματος και υπό κειται εις φυλάκισιν μηυπερβαίνουσαν τους έξ μήνας, εκτός εάναποδείξηότι είχεν εύλογον αιτίανναπιστεύη 20 ότι εδικαιούτοναπροβή ειςτηντοιαύτηνπράξιν." Ταυτόχρονα όμως παρατηρούμε πως ο εφεσείων έχει ήδη εκτίσει φυλάκιση ενός μηνός για κατηγορία στην οποίααθωώθηκε. Οι εφέσειςεπιτρέπονται. 288