clr/1993/1993_3_194.pdf

(1993)26Μαΐου,1993 [ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ, ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ,ΠΟΠΑΤΖΗΣ,ΑΡΤΕΜΗΣ, ΚΩΝΣΤΑΝΠΝΙΔΗΣΔΜές] MARGALLTD., Εφεσείοντες - Αιτητές, ν. ΚΕΝΤΡΙΚΗΣΤΡΑΠΕΖΑΣ, Εφεσίβλητης-Καθ' ης ηαίτηση. (Αναθεωρητική ΈφεσηΑρ. 919). Διοικητικό Δίκαιο — Πλάνη αναφορικά με τα πραγματικά γεγονότα — Οδήγησεσεακυρότητα τηςδιοικητικήςαπόφασης. Διοικητικό Δίκαιο — Διχαστικός έλεγχος — Ασκείται στην περίπτω­ ση πον διαπιστώνεται πλάνη αναφορικά με ταπραγματικά γεγονό­ τα υπό τον Διοικητικού Οργάνου — Αρχές πον εφαρμόζονται. 5 Υπεράκτιες Εταιρείες — Άδεια για σύσταση νπεράκτιας εταιρείας και ακύρωση της άδειας σε μεταγενέστερο στάδιο — Η ακύρωση Θεωρείται ακραίο μέτρο και πρέπει να επιλέγεται με φειδώ. Την ΜηνΦεβρουαρίου 1985,ηεφεσείουσα εταιρείαειδοποίησε την ΚεντρικήΤράπεζαότι σκοπεύει ναιδρύσει υπεράκτια εταιρεία 10 στην Κύπρο και εξηγούσε ότι τρόπος λειτουργίας της ήταν να θέτει παραγγελίες αεκυπριακές εταιρείες,οι οποίες στη συνέχεια θα θέτουν παραγγελίες σε εργοστάσια του εξωτερικού, και ηεξα­ γωγή και πώληση στο εξωτερικό των εμπορευμάτωνπουθα έφθα­ ναν στην Κύπρο σαναποτέλεσμα των παραγγελιώναυτών. 'Οταν 15 πήρεκαταφατικήαπάντησηυπέβαλεαίτησηστην Κεντρική Τράπε­ ζα για παραχώρησηάδειαςδυνάμειτου άρθρου 10του περί Ελέγ­ χου Συναλλάγματος ΝόμουΚεφ. 199. Ηαίτησηεγκρίθηκευπότον όρο, μεταξύ άλλων,ότι οι σκοποί της εταιρείαςθαπεριορίζονταν - Π σεδραστηριότητεςεκτόςΚύπρου. ^" Αρχίζοντας την λειτουργία της, η εφεσείουσα εταιρεία έθεσε παραγγελία στην κυπριακήεταιρεία Μ. Ντ.Νικολαΐδης Λτδ. που εισήγαγε εμπορεύματα στην Κύπρο τα οποία τοποθετήθηκαν σε αποθήκηαποταμίευσης για εξαγωγήαπότην εφεσείουσαεταιρεία. Το Υπουργείο Εμπορίουκαι Βιομηχανίας ήταναπρόθυμονα εκ- 25 δώσει άδεια εξαγωγής λόγω της υπεράκτιας ιδιότητας της εφεσείσυσας εταιρείας και υπέδειξε την χρησιμοποίηση κυπριακών εταιρειών που θα εμφανίζονταν στα ειδικά έντυπα ως πωλητές/ εξαγωγείς. Η εφεσείουσα εταιρεία ακολούθησε την υπόδειξηαυτή 194 3 ΑΛΛ. 5 10 15 20 25 30 35 Margal Ltd. τ. Κενγρ.Τράπεζας θέτοντας παραγγελίες στην εταιρεία Μ. Ντ. Νικολαΐδης Λτδ και τα εμπορεύματαεξάγοντανως εάνοι πωλητές/εξαγωγείς ήτανδιά­ φορες κυπριακές εταιρείες. 'Ομως λόγω του ότι δεν πιστώνονταν οι κυπριακές εταιρείες που εμφανίζοντανως πωλητές με το τίμηματων εμπορευμάτων δημιουργήθηκε πρόβλημααπό την Κεντρική Τράπεζα. Η εφεσείουσα εταιρεία με επιστολή της ημερ. 14/1/1986 αφού εξήγησε προς την Κεντρική Τράπεζα τον τρόπο λειτουργίας της σημειώνοντας πως ο πραγματικός εξαγωγέας των εμπορευμάτων ήτανη ίδια,ζήτησε εξουσιοδότηση γιασυνέχισητων δραστηριοτή­ τωντης. ΗΚεντρικήΤράπεζααφούδιαπίστωσε πωςτο πρόβλημααφο­ ρούσε την διαδικασίαεξαγωγής εισηγήθηκε σανενδεχομένως καλύ­ τερη διαδικασία την εμφάνισηως αποστολέα (consignor)του ιδίου του κύπριου προμηθευτή και ως παραλήπτη(consignee) της εφεσείουσας εταιρείας και σε σημείωμα του πληροφόρησε την εφε­ σείουσα εταιρείαότι θασυζητούσε το θέμαμετο Υπουργείο Εμπο­ ρίου και Βιομηχανίας για εξασφάλιση έγκρισης του. Στο ίδιο σημείωμα ανέφερε επίσης ότι οι ίδιοι οι προμηθευτές και κατά συνέπεια και ηκυπριακήοικονομία απεκόμιζαν οικονομικό όφελος από τιςπληρωμές στους κύπριους προμηθευτές. Προωθήθηκε λύση του προβλήματος και η Κεντρική Τράπεζα καθόριζεσε επιστολή της προς την εφεσείουσα εταιρείατηνδιαδι­ κασία εξαγωγής σύμφωνα με την εισήγηση της. Εξασφαλίστηκε επίσης ηγραπτή συγκατάθεσητου Υπουργείου Εμπορίου και Βιο­ μηχανίαςκαιτου Τελωνείου. Παράλληλαπροςτηνπροώθησηλύσης τουπροβλήματος,ηΚε­ ντρική Τράπεζαζήτησε εξηγήσεις από την τράπεζατης εφεσείουσας εταιρείας σε σχέση με τη βεβαίωση της σε αριθμό εντύπων C.D.3 ότι το τίμημα της εξαγωγής πιστώθηκε σε ξένο συνάλλαγμα στο λογαριασμό υπεράκτιαςεταιρείαςπουπεριγραφότανσανεξα­ γωγέας,ενώστα έντυπαφαίνοντανως πωλητές/εξαγωγείς κυπρια­ κές εταιρείες. ΗΚεντρική Τράπεζαμε επιστολή της ημερ. 6/5/1986 ανέφερε πως η βεβαίωση του εντύπου C.D.3 όπως την έκαμνε η τράπεζα της εφεσείουσας εταιρείαςήταναντίθετηπροςτην συνήθη τραπεζική πρακτική και προς τον περί Ελέγχου Συναλλάγματος Νόμο. 40 Στησυνέχεια η Κεντρική Τράπεζα,ζήτησε σε δύο περιπτώσεις πληροφορίες και στοιχεία αναφορικάμε τις εξαγωγές που πραγ­ ματοποίησε η εφεσείουσα εταιρείααπότην ίδρυση της,πράγματο οποίο έπραξε η εφεσείουσα εταιρεία επαναλαμβάνονταςότι ενερ­ γούσε πάντα με τις οδηγίες του αρμοδίου υπουργείου, ζητώντας επίσης νατηςυποδειχθεί ηορθή διαδικασία 45 Η εταιρεία Μ. Ντ.Νικολαΐδης Λτδ πληροφόρησε την Κεντρική Τράπεζα ότι είχεήδη εισπράξει προμήθεια. Επίσης η τράπεζατης εφεσείουσας εταιρείας πληροφόρησε την Κεντρική Τράπεζαότι το 195 Margal Ltd. v. Κεντρ. Τρά«ζας

(1993)κόστος που προέκυπτε από την συναλλαγματική διαφορά μεταξύ αγοράςκαι πώλησης τουφίστατο ηεφεσείουσα εταιρεία. Μεεπιστολήτηςημερ.30/1/1987 πουσυντάχθηκεσαν αποτέλε­ σμα πρακτικούημερ. 14/1/1987, η Κεντρική Τράπεζαγνωστοποίησε προς την εφεσείουσα εταιρεία την απόφαση τηςναπροχωρήσει στην ακύρωση της άδειαςμεβάσητοάρθρο40 του Κεφ. 199,λόγω μησυμμόρφωσης τηςπροςτουςόρουςτηςάδειας. 3 - Το πρωτόδικο Δικαστήριο επικύρωσε την απόφαση της Κε­ ντρικήςΤράπεζας. Σε έφεση εναντίον της πρωτόδικης απόφασης, η εφεσείουσα εταιρεία ισχυρίσθηκε ότι ηακύρωσητηςάδειας αποτελούσε: 10 1.Άσκηση με ανεπίτρεπτο τρόπο της διακριτικής εξουσίας της διοίκησης.

1. Παραβίασητωναρχώντηςκαλής πίστης.
2. 'Αρνηση φυσικής δικαιοσύνης λόγω μη δυνατότητας να 15 ακουστεί.
3. Πλάνηπερί ταπράγματα. Η Κεντρική Τράπεζα ισχυρίσθηκε ότι ηδιαπιστωθείσα πλάνη ήταν επουσιώδης και ότι το γεγονός ότι η εφεσείουσα εταιρεία ενήργησεέξω απότουπεράχτιο πλαίσιο ήταναρκετό ναδικαιολο- 20 γήσειτηνακύρωσητηςάδειαςπουτηςδόθηκε. ΤοΑνώτατο Δικαστήριο ακύρωσετηνπρωτόδικηαπόφασηκαι αποφάνθηκε ότι:
4. Μόνο ένα μέρος ταυ πρακτικού που οδήγησε στην επίδικη απόφαση μπορεί να θεωρηθεί ότι ανταποκρίνεται στην πράγματι- 25 κότητα,όπως φαίνεται από το περιεχόμενο του. Ηπαράγραφος 2 του πρακτικού εμφανίζει την εταιρεία Μ. Ντ. Νικολαΐδης Λτδ να μη εισπράττει κέρδος αντίθετα προς την γραπτήδήλωση της εφε­ σείουσας εταιρείας, την προσωπική διαβεβαίωση του δικηγόρου της και την διαβεβαίωση της εταιρείας Μ. Ντ. Νικολαΐδης Λτδ. 30 Επίσης αναφέρει ότι ηεταιρεία Μ. Ντ.Νικολαΐδης Λτδ επωμίζετο το συναλλαγματικό κόστος παρά την διαβεβαίωση της τράπεζας της εφεσείουσας εταιρείας ότι το κόστος αυτότο υφίστατο η εφε­ σείουσα εταιρεία
5. Στηνπρωτόδικη απόφασηενώ γίνεται αναφορά στα ουσιώ- 35 δη γεγονότα δεν γίνεται δεκτό ότι το αιτιολογικό της επίδικης απόφασης στηρίχθηκε πάνω σε λανθασμένα και παραπλανητικά γεγονότα. Τα δύο γεγονότα της παραγράφου 2 του πρακτικού δεν ήτανυπαρκτά.
6. Ο τρόπος λειτουργίας της εφεσείουσας εταιρείας ήταν 40 196 3ΑΛΛ. MargelUd. v.Κεντρ. Τράπεζας γνωστός τουλάχιστον ένα χρόνο π α ν την λήψη της επίδικης από­ φασηςκαιανηουσία τουΟί^ατοςήτανπράγματιηλειτουργία της εφεσείουσας εταιρείαςεκτόςτουυπεράκτιουπλαισίου της,ο χειρι­ σμός θαέπρεπελογικάναείναιδιαφορετικός. 5 4 · ΥπήρχεηδιαπίστωσητηςΚεντρικής Τράπεζας πωςπροέκυ­ πτε κέρδος για κύπριους προμηθευτές απότον τρόπο λειτουργίας τηςεφεσείουσας εταιρείας. 10
7. Ητελική διαφορετική εκτίμηση ωςπρος τιςεπιπτώσεις της δράσης της εφεσείουσας εταιρείας δεν μπορεί παρά νααποδοθεί σε μεταγενέστερα στοιχεία που καταγράφονται ως δεδομένα στο πρακτικότης14/1/
8. 15
9. Το ακραίο μέτρο της ακύρωσης της άδειαςπρέπει να επιλέ­ γεται μεφειδώ. Γι'αυτόκαι ανακόμηη Κεντρική Τράπεζα δενθα ήταν διατεθειμένη ναεπιτρέψει την συνέχιση τηςλειτουργίας της εφεσείουσας εταιρείας με τον τρόπο που περιγραφηκε,εκείνο που έπρεπενακάμει ήτανναξεκαθαρίσει τηνθέση της πως στο μέλλον δεν θαδεχόταν οτιδήποτε λιγότερο από τηνλειτουργία τηςεται­ ρείας μέσα στο υπεράκτιο πλαίσιο τηςκαιόχι ναπροβεί στην ακύ­ ρωσητηςάδειας. 20 25
10. Ορόλος του Δικαστηρίου είναι ελεγκτικός και στην απου­ σία πλάνης θα ενεργούσε εκτός των πλαισίων τηςδικαιοδοσίας του αν διατύπωνε άποψηήαν πιθανολογούσε ωςπρος τον τρόπο άσκησης τηςδιακριτικήςευχέρειας της Κεντρικής Τράπεζας.
11. Στην παρούσα περίπτωση διαπιστώθηκε πλάνη ωςπροςτα πραγματικά γεγονότα πουεπηρέασε προς τηνκατεύθυνση λήίψης της απόφασηςγι*αυτόκαι ηπροσβαλλόμενη απόφασητης Κεντρι­ κήςΤράπεζαςακυρώνεται,με έϊ=οδαυπέρτης εφεσείουσας. Η έφεση επιτυγχάνει μεέξοδα νπέρ των εφεσειόντων. 30 Υποθέσεις πον αναφέρθηκαν: Karayiannis&Another v.Republic

(1980)3 CLR 108York International v. CentralBank

(1987)3 CLR

1. Έφεση. Έφεσηεναντίον της απόφασηςΔικαστή του Ανωτάτου 35 Δικαστηρίου Κύπρου (Παπαδόπουλος, Δ.) που δόθηκε στις 31 Μαρτίου, 1989 (Προσφυγή αρ. 213/87) με την οποία απορρίφθηκε η προσφυγή των εφεσειόντων κατά της ακύρωσης της παραχωρηθείσας σ*αυτούς άδειαςδυ­ νάμει του άρθρου 10 του περί Ελέγχου Συναλλάγματος 40 ΝόμουΚεφ.
2. 197 MargalLtd. v. KBWQ.Τράικζαξ

(1993)Α ΤαλΜζόωρος με Μ. Χαραλαμπίδον (δ/δα), για την εφεσείουσα εταιρεία A Euoyy&ov,ΕισαγγελέαςτηςΔημοκρατίαςμεΣτ. Χ" Γιάννη-Ιωσήφ(χα)γιατην εφεσίβλητη. Cur. adv. vult ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ, Δ: Την απόφασητου Δικαστηρίου θαδώσειοδικαστήςΓ. Κωνσταντινίδης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ, Δ.: ΗΕφεσείουσα εταιρείασυνε­ στήθη ως "υπεράκτια εταιρεία" μετά την πΰ^αχώρηση άδειαςαπότην ΚεντρικήΤράπεζαδυνάμειτουάρθρου10 του περί Ελέγχου Συναλλάγματος Νόμου Κεφ. 199. Η άδεια αφορούσε στην προσυπογραφή του Ιδρυτικού Εγ­ γράφουκαιτου Καταστατικούτης Εταιρείας απόδύο μή κατοίκουςτηςΚύπρουπουήτανκαιοι μόνοιμέτοχοί της. Η παραχωρηθείσα άδειαακυρώθηκε με απόφασητης Κε­ ντρικής Τράπεζας. Ηέφεση στρέφεται κατάτηνπρωτόδι­ κηςαπόφασηςμετηνοποίαεπικυρώθηκεηακύρωση. Είναιαπαραίτητο,πριναπό οτιδήποτεάλλο,ναπροσ­ διοριστεί ηφύσητης προσβαλλόμενης απόφασης,ιδιαίτε­ ραέχοντας υπόψητουςλόγουςέφεσης καιταεπιχείρηματα που αναπτύχθηκαν στα πλαίσια τους. Ήταν το εναλλακτικό επιχείρημα της εφεσείουσας εταιρείας πως δεν συνυπήρχαν οι προϋποθέσεις των γενικών αρχώντου διοικητικού δικαίου σε σχέση με την ανάκληση διοικητι­ κήςαπόφασηςκαιμάλιστα νόμιμης. Δεν βρισκόμαστε μπροστάσε ανάκλησητηςαπόφασης με την οποία παραχωρήθηκε η αρχική άδεια στην εφε­ σείουσα εταιρεία. Ηπροσβαλλόμενη απόφασηδενλήφθη­ κε εξ αιτίας παραγόντων σχετικών προς την παροχήτης αρχικής άδειας και δεν εξαφάνισε την άδεια εκείνη εξ 30 αρχής όπως θαήταν ησυνέπεια αν ανακαλείτο ηαρχική απόφαση. Η προσβαλλόμενη απόφαση λήφθηκε για λό­ γους που αναφέρονταιστις δραστηριότητες της εταιρείας μετά την παραχώρηση της άδειας και επέφερε αποτελέ198 5 3 ΑΛΛ. Margal Ltd. τ.Κεντρ.Τραηεζας ΚωνοχαντινίΛης,Δ. σματα,όχι αναδρομικάαλλά απότηνημέρα της έκδοσης της. Τοάρθρο40του ΝόμουτουΚεφ. 199παρέχει στην Κεντρική Τράπεζατηδιακριτικήεξουσία γιατην ακύρω­ σηαδειώνπουπαραχωρείκαιήτανακριβώςκατ' επίκληση 5 εκείνου τουάρθρουπουηάδειαακυρώθηκε. Έγινεεκτεταμένηαναφοράστιςαρχέςπουδιέπουντην άσκηση τηςδιακριτικής εξουσίας τηςδιοίκησης καιστις περιστάσεις κάτωαπότιςοποίεςδικαιολογείταιπαρέμβα­ ση του Δικαστηρίου. Ειδικά, σε σχέση με θέματαπου 10 άπτονταιτου άρθρου 10καιστη συνέχεια του άρθρου40 του Κεφ. 199αναφέρθηκανοι υποθέσεις Karayiannis and Another v. Republic

(1980)3 CLR 108, και York International v. Central Bank

(1987)3 CLR933.Ήταν η θέση τηςεφεσείουσας εταιρείαςπως η διακριτική εξουσία 15 τηςδιοίκησης ασκήθηκεμετρόποανεπίτρεπτο,πωςηακύ­ ρωσητηςάδειας ήταναντίθετη προς τιςαρχές της καλής πίστης και ακόμα πως δεν της δόθηκε, κατάπαράβαση των αρχών τηςφυσικής δικαιοσύνης ήτουλάχιστον κατά παράβαση του καθήκοντος της διοίκησης για διεξαγωγή 20 δέουσας έρευνας, η δυνατότητα να ακουστούν. Ήταν όμωςτοκεντρικόσημείοτηςεπιχειρηματολογίας τηςπως, ανεξάρτητα απόταπιο πάνω,τελικά ηαπόφασηήταντο αποτέλεσμα πλάνηςπερίταπράγματα. Πρέπει ναδούμε ταγεγονότα μετηχρονολογικήτους 25 σειράκαιμάλιστα μεκάποιαλεπτομέρεια.Την 14Φεβρου­ αρίου 1985οδικηγόρος κ. Πλατρίτης απέστειλε στηνΚε­ ντρικήΤράπεζατηνακόλουθηεπιστολή (τεκμήριο 30). 30 35 "Παρακαλώόπως μεπληροφορήσετε περίτουακολού­ θου ζητήματος προς πληροφορίαν πελατών μου οι οποίοι σκοπεύουν να ιδρύσουν υπεράκτια εταιρείαεν Κύπρω. Οι ωςάνω πελάται μουπροτίθενται ναθέτουνπα­ ραγγελίας ειςημεδαπάς εταιρείαςή πρόσωπαοιοποίοι θαθέτουν παραγγελίας ειςεργοστάσια του εξωτερικού καιαφούαιεν λόγω παραγγελίαι εκτελεστούν και τα εμπορεύματα αφιχθούν εις Κύπρον να τίθενται εις 199 Κονσναν«νίδΐ|ς,Δ. M«rg»ILtd. τ.Κεντρ.Τράπεζας

(1993)bonded warehousesκαιναπωλούνται καιεξάγονται εις το εξωτερικόν αφούβεβαίωςγίνονται αι αναγκαίαι δι­ ευθετήσεις για την μεταβίβασιν των εγγράφων από τις ωςάνωεταιρείεςήπρόσωπαειςτουςπελάτας μου. Νοείταιότι ενουδεμίαπεριπτώσει ταωςάνωεμπο- 5 ρεύματα ήμέρη αυτώνθακατασκευάζονταιή παράγο­ νταιεις Κύπρον." Η απάντησηήταν καταφατική. Ο μόνος όρος που τη συνόδευσε ήταν πως η πληρωμή θα έπρεπε να γινόταν πάντα σε ξένο συνάλλαγμα. Ακολούθησεηυποβολή αίτη- 1 0 σης για παραχώρηση άδειας δυνάμει του άρθρου 10 του Κεφ. 199 στην οποία επισυνάφθηκαν, μεταξύ άλλων, το Ιδρυτικό Έγγραφο και το Καταστατικό της υπό ίδρυση εταιρείας.Έχει γίνει ιδιαίτερηαναφορά στον "υπεράκτιο όρο" του Ιδρυτικού Εγγράφου σύμφωνα με τον οποίο 15 όλες οι δραστηριότητες της εταιρείας, με την εξαίρεση εκείνων πουαναφέρονταιστηδιεύθυνσηκαιστηδιαχείρι­ ση της,θαδιεξάγονται αποκλειστικά και μόνο εκτός Κύ­ πρου αλλά και στην παράγραφο 3(β) σύμφωνα με την οποίαπεριλαμβάνονταιστους σκοπούς τηςεταιρείαςη ει- 20 σαγωγή από οποιαδήποτε χώρα του κόσμου ανταλλακτι­ κών αυτοκινήτωνκαιάλλων μηχανημάτωνκαιη επανεξαγωγή τους σε οποιαδήποτε χώρα του κόσμου. Η αίτηση της εφεσείουσας εταιρείας εγκρίθηκε υπότον όρο,μεταξύ άλλων, ότι οι σκοποί της εταιρείας θα περιορίζονται σε 25 δραστηριότητες εκτόςΚύπρου. Δεν έχει αμφισβητηθεί ότι η εταιρεία άρχισε τη λει­ τουργία της μέσα στο πνεύμα των δύο επιστολών που αναφέραμε. Έθεσε παραγγελία στην κυπριακή εταιρεία Μ.Ντ. Νικολαΐδης Λτδ που εισήγαγε εμπορεύματα στην 30 Κύπρο και τα τοποθέτησε σε αποθήκηαποταμίευσης για εξαγωγή από την εφεσείουσα εταιρεία. Δημιουργήθηκε, όμως, πρόβλημα .Το Υπουργείο Εμπορίου και Βιομηχα­ νίας ήταν απρόθυμο να εκδώσει τέτοια άδεια εξαγωγής εφόσον η εφεσείουσα εταιρεία ήτανυπεράκτια(Βλ. τεκμή- 35 ριο 7Β). Οι ενστάσεις του Υπουργείου συνοδεύτηκαν, σύμφωνα με τον ισχυρισμό της εταιρείας, από εισήγηση 200 3ΑΛΛ. MargalLtd.τ.Κενχρ.Τράπεζας ΚωνσχαντινίΛης,Δ. γιαχρησιμοποίηση ημεδαπώνεταιρειών πουθα εμφανίζο­ νταν στα ειδικά έντυπα εξαγωγής (C.D.3) ως πωλητές/ εξαγωγείς. Ηεταιρεία ακολούθησε, όπως υποστήριξε, την υπόδειξη. Έθετε παραγγελίες στην Μ. Ντ.Νικολαΐδης 5 Λτδ, τα εμπορεύματα που ήτανπάνταξένης κατασκευής και προέλευσης, τοποθετούνταν σεαποθήκεςαποταμίευ­ σης και εξάγονταν ωςεάν οιπωλητές/εξαγωγείς τους να ήταν, σε εκείνο το στάδιο, η κυπριακή εταιρεία Axxis Exportsκαιαργότεραάλλεςκυπριακέςεταιρείες. 10 Όπως,όμως,προκύπτει(Βλ. τεκμήριο4)δημιουργήθη­ κανάλλης φύσης προβλήματα, από την ίδιατην Κεντρική Τράπεζα αυτή τηφορά* κυρίως γιατί μετοτίμημα των εμπορευμάτων δενπιστώνονταν οι κυπριακές εταιρείες πουεμφανίζοντανναείναι οιπωλητές αλλάηεφεσείουσα 15 εταιρεία. Η εφεσείουσα εταιρεία, με την επιστολή της προς την Κεντρική Τράπεζαημερομηνίας 14 Ιανουαρίου 1986, εξή­ γησε ακριβώς τον τρόπο λειτουργίας της. Δεν παρέλειψε 20 νασημειώσει πως εκείνηήτανοπραγματικός εξαγωγέας των εμπορευμάτων. Επικαλέστηκε τηνεπιστολή της Κε­ ντρικής Τράπεζαςημερομηνίας 22Φεβρουαρίου 1985 και ζήτησε εξουσιοδότηση για νασυνεχίσει* Ηαντίδρασητου Λειτουργού της Τράπεζαςκ. Στ.Νίκολσον που επελήφθη του θέματος,δεν ήταν αρνητική.Σεσημείωμα του ημερο25 μηνίας 18 Ιανουαρίου 1986 (Βλ. τεκμήριο 27), διαβάζουμε πως το πρόβλημα της εφεσείουσας εταιρείας αφορούσε στη διαδικασίαεξαγωγής. Κατάτηγνώμη τουοι μέθοδοι που χρησιμοποιήθηκαν ήταν αντικανονικές (irregular) αλλά ενόψει τουότι εξάγονταν αποταμιευθένταεμπορεύ­ ματα μήκυπριακής προέλευσης , τουότιη εφεσείουσα 30 εταιρείαπλήρωνε τους κύπριουςπρομηθευτές μεξένοσυ­ νάλλαγμα και, τελικά, τουότι οι κύπριοι προμηθευτές, και συνεπώς και ηκυπριακήοικονομία, απεκόμιζανκέρ­ δος από αυτές τιςπληρωμές, κατέγραψε την άποψη του ως προς το ποιαθαμπορούσε ναήτανηλύση. Σημειώνει πωςπληροφόρησε τοδικηγόροτηςεταιρείαςότι ενδεχομέ35 νωςηκαλύτερη διαδικασία θα ήταν ναεμφανίζεται στα έντυπα C.D.3 ως αποστολέας (consignor) ο ίδιος ο κύ201 Κωνστανϊΐνίδηζ,Δ. Margnl Ltd. τ. Κεντρ.Τράπεζας

(1993)πριοςπρομηθευτήςκαιωςπαραλήπτης (consignee)η εφε­ σείουσα εταιρεία.Καταλήγειτοσημείωμαπωςοκ. Νίκολσονανέλαβενασυζητήσει τοθέμαμετοΥπουργείοΕμπο­ ρίου και Βιομηχανίας προκειμένου να εξασφαλίσει την έγκρισητου. Πράγματι προωθήθηκε λύση πάνω στις πιο πάνω γραμμές. Στάληκεαπότην Κεντρική Τράπεζα σχέδιο επι­ στολήςπροςτην εφεσείουσα εταιρείαπουθακαθόριζετη διαδικασία επανεξαγωγής που θαακολουθείτο όπως την εισηγήθηκε ο κ. Νίκολσον και εξασφαλίστηκε η γραπτή συγκατάθεσητου Υπουργείου ΕμπορίουκαιΒιομηχανίας 10 και του Τελωνείου. [(Βλ. Τεκμήριο 6, 8(α) και 8(β)].Δεν ενημερώθηκε όμως η εταιρεία για τις διεργασίες αυτές ούτε της δόθηκε απάντησηείτε στην επιστολή της ημερο­ μηνίας 14 Ιανουαρίου 1986 είτε ως προς όσα τηνπληρο­ φόρησε ο κ. Νίκολσον, σύμφωνα με το σημείωμα της 18 15 Ιανουαρίου

1. ΗΚεντρικήΤράπεζα, παράλληλαμετηνπροώθησητης λύσηςπουπροαναφέραμε, ζήτησεεξηγήσεις απότηνΕθνι­ κή Τράπεζατης Ελλάδας, με την οποία συνεργαζόταν η 20 εφεσείουσα εταιρεία,σεσχέσημετηβεβαίωσητηςσεαριθ­ μό εντύπων C.D.3ότι το τίμημα της εξαγωγής πιστώθηκε σε ξένο συνάλλαγμα στο λογαριασμό υπεράκτιας εται­ ρείας που περιγράφεται ως εξαγωγέας ενώ στα έντυπα φαίνονταν ως πωλητές/αποστολείς κυπριακές εταιρείες. 25 Πρέπει να σημειωθεί πως την επιστολή αυτή [τεκμήριο 8 (α)]την υπέγραψε μαζί μετο λειτουργό κ. Ι.Πάσιοκαιο ίδιοςοκ. Νίκολσον,γιαναεξηγηθείηαπορίαπουεξέφρα­ σεηΕθνικήΤράπεζατηςΕλλάδος(Ε.Τ.Ε)όπωςαυτή δια­ φαίνεταιπίσωαπότιςγραμμέςτηςαπάντησηςτης[τεκμήριο7(γ)]. Εξήγησε η Ε.Τ.Ε. τη διαδικασία που ακο- 30 λουθείταιπροσθέτονταςπωςήτανφανερόότι οκ.Νίκολ­ σον ήτανήδη ενήμερος.Εκείνηη αλληλογραφίαέκλεισε με την επιστολή της Κεντρικής Τράπεζας ημερομηνίας 6 Μαΐου
2. Καταλήγει ηεπιστολή εκείνηπως η βεβαίω­ σητουεντύπουC.D.3όπωςτηνέκαμνεη Ε.Τ.Εήταναντί- ^5 θετήπροςτησυνήθητραπεζικήπρακτική καιακόμαπρος τον περί Ελέγχου ΣυναλλάγματοςΝόμοσύμφωνα μετον 202 5 3 ΑΛΛ. Margal Ltd. v. Κεντρ.Τράπεζας Κωνσχανηνίδης,Δ. οποίοκανέναπρόσωποστηΔημοκρατίαδενθαπροβαίνει σε οποιαδήποτε ενέργεια που θα συνεπάγεται πληρωμή προς μή κάτοικο ή σε πίστη μή κατοίκου εκτός με την άδειατηςΚεντρικήςΤράπεζας. 5 Την 23 Μαΐου 1986, ηεφεσείουσα εταιρεία διαμαρτυ­ ρήθηκεγιατίδενπήρεαπάντησηστην επιστολή τηςημερο­ μηνίας 14 Ιανουαρίου 1986 ιδιαίτερα αφού, ενόψει της επιστολής της Κεντρικής Τράπεζαςημερομηνίας 6 Μαΐου 1986, η Ε.Τ.Ε. διέκοψε τις τραπεζικές διευκολύνσεις που 10 "^ζ παρείχε. ΗΚεντρική Τράπεζα απάντησε την επομένη, όχι όμως για να ενημερώσειτην εφεσείουσα εταιρεία ως προςτηνκατάληξητηςάποψηςτουκ.Νίκολσοναναφορι­ κά με τηδιαδικασία πουθαακολουθείτο. Ζήτησε από την εφεσείουσα εταιρεία συγκεκριμένες πληροφορίες αναφο15 ρικά με τις εξαγωγές πουπραγματοποίησε απότηνημέρα της ίδρυσης της. Την 17 Ιουνίου 1986 η εφεσείουσα εται­ ρεία έστειλεταστοιχεία επαναλαμβάνονταςπως υιοθέτη­ σε τη συγκεκριμένη διαδικασία εξαγωγών μετά απόοδη­ γίες του Τμήματος Αδειών Εξαγωγών του Υπουργείου Εμπορίου και Βιομηχανίας. Αυτή τη φορά κατονόμασε 20 καιτο λειτουργό που,κατά τον ισχυρισμό της,τηςέδωσε τις οδηγίες. Αναφέρθηκε επίσης στη συνάντηση του Διευ­ θυντήτηςεταιρείαςμετονκ.Νίκολσον τονΙανουάριοτου 1986 καισταόσα λέχθηκαν τότεκαιζήτησε γιαμια ακόμα φορά να της υποδειχθεί η διαδικασία που θα έπρεπε να 25 ακολουθηθεί. Ούτε αυτήτηφοράδόθηκεαπάντησηστην εφεσείουσα εταιρεία πάνω στο θέμα που έθεσε. Τις 13 Σεπτεμβρίου 1986 ηΚεντρική Τράπεζα,μενέα επιστολή της,ζήτησε δι30 ευκρινίσεις και επιπρόσθετα στοιχεία που τελικά τηςδό­ θηκαν, με κάποιακαθυστέρηση στις 25 Οκτωβρίου
3. Και αυτή τη φορά η εφεσείουσα εταιρεία ζήτησε να της υποδειχθεί ηορθήδιαδικασία. 35 Την 17Νοεμβρίου 1986 η ΚεντρικήΤράπεζαμεεπιστο­ λή της προς την εταιρεία Μ.Ντ.Μιχαηλίδης Λτδ ζήτησε εξηγήσεις σε σχέσημε τηναντίληψη της ότι οι εισπράξεις της απότην εφεσείουσα εταιρείακάλυπτανμόνο τηναξία 203 Κωνσταντινίύης,Α. Margal Ltd. ν.Κεντρ.Τράπεζας

(1993)εισαγωγής των εμπορευμάτων. Δεν εξηγείται πωςσχημα­ τίστηκε αυτήηεντύπωσηαφούήδη ηεφεσείουσα εταιρεία μετηνεπιστολήτηςημερομηνίας 14Ιανουαρίου1986ανέ­ φερε πως η εταιρεία Μ. Ντ. Μιχαηλίδης Λτδ εισέπραττε ποσοστιαίο κέρδος. Εν πάση περιπτώσει, η εταιρεία Μ. 5 Ντ.Νικολαΐδης Λτδ μετηναπάντησητης ημερομηνίας 16 Δεκεμβρίου 1986 πληροφόρησε την ΚεντρικήΤράπεζαότι είχεήδη εισπράξει προμήθειαύψους£1,

1. Στις 24 Νοεμβρίου 1986 η Κεντρική Τράπεζαζήτησε παρόμοιεςπληροφορίες απότηνΕ.Τ.Ε.Εκείνο που,όπως 10 θα δούμε, συζητήθηκε ιδιαίτερα, είναι η κατάληξη της απάντησης της ΕΤΕ ημερομηνίας 12 Δεκεμβρίου 1986 σύμφωνα με την οποίατο κόστος που προέκυπτε απότη συναλλαγματικήδιαφορά μεταξύαγοράς καιπώλησης,το υφίστατοη εταιρείαΜ. Ντ.ΝικολαΐδηςΛτδ. 15 Την 14Ιανουαρίου1987 συντάχθηκεαπότουςΙ. Πάσιο και Στ.Νίκολσον πρακτικό,πουόσο και ανείναιαρκετά μακροσκελές, είναι απαραίτητονα το παραθέσουμεαυ­ τούσιο. ΠΡΑΚΤΙΚΟ Θέμα: Λειτουργία και υπόσταση της Margal Ltd. Τόπος και ημ: Γραφείο Βοηθού Διευθυντή TEE στις 14.1.
2. Παρόντες:Κύριοι Ι.ΠάσιοςκαιΣτ.Ε.Νίκολσον. Τηνσυζήτησηξεκίνησεοκ. Νίκολσονοοποίοςέκανε μια εκτενή αναφορά στον τρόπο λειτουργίας της Margal. Ακολούθως ησυζήτηση περιορίστηκε στα ακό­ λουθασημεία: 1.Ηεταιρείαχωρίςτηνάδειαμαςαλλάαπλώςμε 30 βάση την έκφραση μιας γενικής πολιτικής της Κε­ ντρικής Τράπεζας-βλ. επιστολή μας FD/725A 22/2/ 204 20 3 ΑΛΛ. Margal Ltd. v. Κεντρ.Τράπεζας Κώνστανηνίόικ,Δ. 1985 -αγόραζε από Κυπρίους (κκ. Μ.Ντ. Νικολαΐδης Λτδ) εμπορεύματα μη Κυπριακής προέλευσης από αποθήκες αποταμίευσης (BONDED)γιαεπανεξαγωγή. 5 10 15 20 25 30 35
3. Οι αγορές αυτέςγίνονταν χωρίς οι κ.κ.Μ.Ντ. Νικολαΐδης Λτδ να εισπράττουν οποιοδήποτε κέρ­ δοςαπότηνεταιρείααντίθεταμετηνγραπτήδήλωση της Margal -βλ. επιστολή τους ημ. 14.1.86και την προσωπική διαβεβαίωση του κ. Πλατρίτη. Πέραν τούτου οικκ.Μ.Ντ. Νικολαΐδης επωμίζοντανκαιτο συναλλαγματικό κόστος αγοράς/πώλησης συναλλάγ­ ματος-βλ.επιστολή Ε.Τ.Ε.ημ.12.12.
5. Ηεταιρεία,από ταπρώταστάδιατης λειτουρ­ γίας της μέχρι σήμερα, χρησιμοποίησε επανηλειμμέναδιάφορες Κυπριακές εταιρείες (residents)ωςπω­ λητές αποστολείς πάνωστα έντυπα εξαγωγών CD3 κατά παράβαση των υπαρχουσών κανονισμών και νόμου. Πέραντούτου πρέπει νατονισθεί ότι οι Κυ­ πριακές εταιρείες αυτές χρησιμοποιήθηκαν εντελώς εικονικά μιακαιούτε αγόραζανούτεκαι πωλούσαν εμπορεύματα όπως ξεκάθαραεξυπακουόταν από τα σχετικά έντυπα CD
6. Μεβάσηταπιοπάνωκαιιδιαίτερατασημεία

(2)και

(3), προέκυψε το συμπέρασμα ότι η Margal επιδίδεται σε εμπορικές πράξεις με κύπριους (είτε πραγματικές είτε εικονικές) που αποτέλεσμα έχουν ναζημιώνουν οι επιτόπιες εταιρείες και άρατα γενικότερα οικονομικά συμφέροντα της Δημοκρατίας. Πέραν τούτου, με βάση την ανάλυσητων εργασιών της Margal.έγινεξεκάθαρο ότι η εταιρεία, από την πρώτη ημέρα λειτουργίας της μέχρι σήμερα,συνέχεια εργαζότανσεβάροςτωναποθε­ ματικώντηςΔημοκρατίας. Μετοσυμπέρασμααυτόυπόψη, οκ.Νίκολσον ανά­ φερε ότι η Κεντρική Τράπεζαπρέπει να πάρει τέτοια μέτραώστεναμήναφεθήη Margalνασυνεχίσειτονπα­ ράτυποτρόπολειτουργίας της.Αρχικά ετέθηκετο ερώ205 Κωνσταντινϋης,Δ. Margal Ltd. τ.Κεντρ.Τράπεζας

(1993)τημα αν υπήρχαν περιθώρια ρύθμισης των πιο πάνω παρατυπιών. Ηαπάντησηστο ερώτημα αυτόήταν αρ­ νητική μια και ηόλη υφήκαι τρόπος λειτουργίας της Margalαπότηναρχή μέχρι σήμεραήταννα εκμεταλλεύ­ εται τις σχέσεις της με τις Κυπριακές εταιρείες εις 5 βάρος αυτών καικατ' επέκταση των Κυπριακών οικο­ νομικών συμφερόντων. Έχονταςκαταλήξει σ' αυτό το συμπέρασμα ο κ. Νίκολσον ανάφερε ότι η μόνη διέξο­ δος πουπαραμένειστη ΚεντρικήΤράπεζα,αφούπλέον έχει ολοκληρωθεί η έρευνα μας και οι επαφές μας με 10 την Margal την Ε.Τ.Ε. και τους κκ Μ. Ντ. Νικολαΐδη και μιακαι ταστοιχεία μας έχουν επαληθευθεί, είναι η ακύρωση,βάσει τουάρθρου40 το Κεφ. 199,της άδειας μας προς την Margal. Οκ. Πάσιος συμφώνησε οπόταν αποφασίστηκε και η έκδοση σχετικής επιστολής προς 15 τηνεταιρεία". Το τελευταίο έγγραφο στο οποίο χρειάζεται να ανα­ φερθούμε, σ' αυτό το στάδιο, είναι η επιστολή ημερομη­ νίας 30 Ιανουαρίου 1987 (τεκμήριο 20) που συντάχθηκε ως αποτέλεσμα τουπρακτικούπουπαραθέσαμε.Αποτελεί 20 τη γνωστοποίηση προς την εφεσείουσα εταιρεία τηςπρο­ σβαλλόμενης απόφασηςγια το λόγοότι δεν είχε συμμορ­ φωθείπροςτους όρουςτηςάδειας.Η εφεσείουσα εταιρεία εξέφρασε την κατάπληξητης για την κατάληξητου θέμα­ τος και ακολούθησε αλληλογραφία στις λεπτομέρειες της 25 οποίαςδεν είναι ανάγκηναεπεκταθούμε. Έχει καταφανείπως απότο περιεχόμενο τουπρακτι­ κού που περιέχει το συλλογισμό που οδήγησε στην προ­ σβαλλόμενη απόφαση, μπορούν να θεωρηθούν ότιαποδί­ δουν την πραγματικότητα μόνο εκείνα που γνωστοποι- 30 ήθηκανστην Κεντρική Τράπεζααπότην εφεσείουσα εται­ ρεία,ευθύς εξ αρχής.Οιπαράγραφοι

(1)και

(3), περιγρά­ φουν τον τρόπο λειτουργίας της εφεσείουσας εταιρείας όπως η ίδια τον περιέγραψε στην επιστολή της ημερομη­ νίας 14 Ιανουαρίου

1. Είναι ακριβώς αυτό τον τρόπο 35 λειτουργίας πουείχευπόψητουοκ.Νίκολσον ότανχαρα­ κτήριζε το πρόβλημα ως διαδικαστικό και όταν εισηγείτο μέθοδοεπίλυσης του. 206 3 ΑΛΛ. Margal Ltd. τ.Κεντρ.Τράπεζας Κωνσχαντινίδης,Δ. Το πρώτο εδάφιο της παραγράφου 2 εμφανίζει την εταιρεία Μ. Ντ. Νικολαΐδης Λτδ. να μήν εισπράττει οποιοδήποτεκέρδοςαντίθεταπροςτηγραπτήδήλωσητης εφεσείουσας εταιρείας και την προσωπική διαβεβαίωση 5 του κ. Πλατρίτη. Προσέχουμε πως δεν γίνεται αναφορά στην ταυτόσημη διαβεβαίωση της εταιρείας Μ. Ντ. Νικολαΐδης Λτδ. Οπως είδαμε,ηεταιρεία αυτή, ανταποκρινό­ μενη στην παράκληση της Κεντρικής Τράπεζας να την πληροφορήσει σχετικά, με την επιστολή της τεκμήριο 18 10 (β), αναφέρθηκε σε κέρδος που πραγματοποίησε. Δεν υπάρχει οτιδήποτε στο φάκελλο, μεταγενέστερο της επι­ στολήςτης εταιρείας Μ.Ντ.Νικολαΐδης Λτδ. σε σχέσημε τοθέμακαιδενέχειυποδειχθεί οτιδήποτεαπό το υπόλοι­ πο περιεχόμενο του φακέλλου πουθαήτανδυνατόναδι­ καιολογήσει τοσυμπέρασμαπουεμπεριέχει τοπρώτο εδά15 φιο της παραγράφου2 του πρακτικού.Προσθέτουμε πως στην πρωτόδικη διαδικασία η Κεντρική Τράπεζα, με στόχο τηθεμελίωσητης θέσης τηςπωςδιεξάχθηκε η απαι­ τούμενη έρευνα, επικαλέστηκε μεταξύ άλλων, και τηναλ­ ληλογραφία της με την εταιρεία Μ.Ντ.Νικολαΐδης Λτδ. 20 καιειδικάτοτεκμήριο 18(β). Το δεύτερο εδάφιοτης παραγράφου 2 τουπρακτικού εμφανίζει την εταιρεία Μ.Ντ.Νικολαΐδης Λτδ. ναεπωμί­ ζεται το συναλλαγματικό κόστος. Αυτή η αντίληψη ήταν τότε δικαιολογημένη έχοντας υπόψη την επιστολή της 25 Ε.Τ.Ε. ημερομηνίας 12 Δεκεμβρίου
2. [ Τεκμ18(α)]. Στην πρωτόδικηδιαδικασίααποκαλύφθηκε ότι ήτανλαν­ θασμένη. ΗΕ.Τ.Ε., με μεταγενέστερη επιστολή τηςημερο­ μηνίας 27 Ιουλίου 1987 (τεκμήριο 29), πληροφόρησε την Κεντρική πως το συναλλαγματικό κόστος το υφίστατο η 30 εφεσείουσα εταιρείακαιαπολογήθηκεγιατολάθοςτης. Στην πρωτόδικη απόφαση ενώ γίνεται αναφοράστα ουσιώδη γεγονότα δεν γίνεται δεκτό ότι το αιτιολογικό της απόφασηςτης Κεντρικής Τράπεζαςστηρίχθηκε πάνω σε λανθασμέναή παραπλανητικάγεγονότα. Μεόλο τοσε35 βασμό,πρέπειναδιαφωνήσουμε.Ταδύογεγονότατηςπα­ ραγράφου 2 του πρακτικού της 14 Ιανουαρίου 1987, δεν ήταν υπαρκτά. Το γεγονός ότι η πλάνη της Κεντρικής 207 Κωνσταντινίόης,Δ. Margal Ltd. ν.Κεντρ.Τράπεζας

(1993)Τράπεζαςως προςτοσυναλλαγματικόκόστος δενμπορεί να συνδεθεί μεδικό της σφάλμα,δεν αλλοιώνει τα πράγ­ ματα. Το βάροςτης επιχειρηματολογίας της ΚεντρικήςΤρά­ πεζας ενώπιον μας,είχε να κάμει με τη σημασία που θα 5 μπορούσε να προσδοθεί στη διαπιστωθείσα πλάνη.Κατά τηνάποψητηςήτανεντελώςεπουσιώδης. Απολήγει η πλάνη περί τα πράγματασεπαρανομία εφόσον εμφιλοχωρεί στη σειρά των συλλογισμών ή στον ειρμό των σκέψεων του διοικητικού οργάνου έτσι που η 10 αποκάλυψη τηςή τοενδεχόμενο τηςύπαρξηςτηςνα αφαι­ ρεί ή ναθέτει εξ αντικειμένου υπόαμφισβήτησητο βάθρο της κρίσης του. Επέρχεται αυτό το αποτέλεσμα όταν η πλάνηείναι ουσιώδης δηλαδήόταν επηρέασε τηναπόφα­ σητουδιοικητικούοργάνου. 15 Στηνπρωτόδικηδιαδικασία,προτάθηκεωςαποδεικτι­ κή του επουσιώδους των ανύπαρκτωνστοιχείων πουπε­ ριέχονται στο πρακτικό,η ένορκη δήλωση του κ. Νίκολ­ σον ημερομηνίας 10Οκτωβρίου 1987 πουκατατέθηκεστο φάκελλοτουΔικαστηρίου.Σεεκείνη τηνένορκηδήλωσηο 20 κ. Νίκολσον αναφέρεται,μεταξύ άλλων, στα θέματατου κέρδους που πραγματοποιούσε η Μ. Ντ.Νικολαΐδης και τουσυναλλαγματικούκόστους,όχιγιαναυποστηρίξει ότι τοπρακτικό της 14 Ιανουαρίου1987 απέδιδε τηνπραγμα­ τική εικόνα αλλά για να υποβαθμίσει τη σημασία τους. 25 Διατύπωσε έτσι άποψη αναφορικά με το ποιοί ακριβώς παράγοντες διαδραμάτισανρόλο στη λήψητης προσβαλ­ λόμενης απόφασης. Προωθώνταςαυτή τηγραμμή,ο δικη­ γόρος της Κεντρικής Τράπεζας εντόπισε ως ουσία της υπόθεση το γεγονός ότι η εφεσείουσα εταιρεία ενήργησε έξω από το υπεράκτιοπλαίσιο πράγμαπου,ανεξάρτητα 30 απόοτιδήποτεάλλο,ήταναρκετό, κατάτηνεισήγηση του, για ναδικαιολογήσει τηνακύρωσητηςάδειαςπουτηςδό­ θηκε. Επικαλέστηκε, συναφώς, την επιστολή της 17Φε­ βρουαρίου 1987, (τεκ.23) με την οποίαπληροφορήθηκεη εφεσείουσα εταιρεία πως ηπροσβαλλόμενη απόφασηλή- 35 φθηκεεπειδή,με βάσηπληροφορίες πουσυγκεντρώθηκαν 208 3ΑΛΛ. Margal Ltd. τ.Κεντρ.Τράχεζας Κώνσταvuvlfrff, Δ. από διάφορεςπηγές,αποκαλύφθηκεότι, αντίθετα με την υπεράκτια ιδιότητα της,σε αριθμόπεριπτώσεων, προέβη σε μήεξουσιοδοτημένες διευθετήσεις μετοπικές εταιρείες που δεν ήταν προς όφελος της κυπριακής οικονομίας. Στην πρωτόδικη απόφασηέγινε δεκτό πως η ουσία δεν 5 ήταν "το ποιος επιβαρυνόταν με το συναλλαγματικό κό­ στος άλλα ο τρόπος λειτουργίας της αιτήτριας εταιρείας πουήτανεκτόςτουυπεράκτιουπλαισίου". Από τη μελέτη του συνόλου των στοιχείων, έχουμε αχθεί σε διαφορετικό συμπέρασμα. Οι λόγοι για τους ΙΟοποίους λήφθηκε ηπροσβαλλόμενη απόφασηπεριέχονται στο πρακτικότης 14 Ιανουαρίου 1987. Η μεταγενέστερη προσπάθεια ερμηνείας του πρακτικούαπότον κ. Νίκολ­ σον δεν μπορεί να αναμορφώσει ταγεγονότα όσο καιαν ήταν ένας από τους συντάκτες του.Τοθέμα,απότηστιγ15 Μ-ή της σύνταξης του πρακτικού που οδήγησε στην προ­ σβαλλόμενη απόφαση,είχε εκφύγει από τη σφαίρα του υποκειμενικούκαιείχεεισέλθειστησφαίρατουαντικειμε­ νικούμέσαστηνοποίακαιδιενεργείταιοδικαστικόςέλεγ­ χος της διοικητικής ενέργειας. Το ίδιο ισχύει και γιατην 20 επιστολή της 17 Φεβρουαρίου 1987 που στάληκε μετά τη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης σε απάντηση των έντονων διαμαρτυριώντης εφεσείουσας εταιρείας. Αλλω­ στε, ούτε η εκ των υστέρων αντιμετώπιση του θέματος από τους δύο λειτουργούς που το είχαν χειριστεί ήταν 25 ταυτόσημη.Σεδική τουένορκηδήλωσηοκ.Ι.Πάσιοςεπι­ καλείται τόσο τη μήπραγματοποίησηκέρδους τηνοποία μάλιστα συνδέει μετοδυσμενήεπηρεασμότων συναλλαγ­ ματικών αποθεμάτωντης Δημοκρατίαςγιατον οποίο γί­ νεται λόγος στο πρακτικό,όσο και την επιβάρυνση του 30 συναλλαγματικούκόστους. Στοπρακτικότης 14Ιανουαρίου1987, μετάτηνπαρά­ θεσηστις πρώτες τρεις παραγράφους εκείνων που είχαν εκληφθεί ως πραγματικάγεγονότα, διατυπώνονταιρητά τασυμπεράσματαπουπροκύπτουναπό ταγεγονότα αυτά και εντοπίζεται ως μόνη λύση, εξ αιτίας αυτών των συ35 μπερασμάτων, ηακύρωσητηςάδειαςπουείχεδοθεί. 209 ΚωνστανανίΛης,Δ. Margal Ltd. ν.Κεντρ.Τράπεζας

(1993)Φαίνεταιπωςηπαράγραφος 1 τουπρακτικού πραγματικά δενεπηρέασεαποφασιστικά.Αυτόπροκύπτειαπότογεγο­ νός ότι τασυμπεράσματα στηρίχτηκαν, όπως αναφέρεται, ιδιαίτερα στις παραγράφους2 και 3πράγμαπουδέχθηκε ενώπιον μας και η Κεντρική Τράπεζα, θα ήτανάλλωστε 5 αφύσικοναπροσεγγιζόταν τοζήτημαδιαφορετικάαπό τη στιγμή που οι αγορές, όπως τις πραγματοποιούσε ηεφε­ σείουσα εταιρεία,γίνονταν μεβάσητηνέκφρασητηςγενι­ κήςπολιτικής της Κεντρικής Τράπεζαςστην οποίακαιγί­ νεταιλόγοςστοπρακτικό. ™ Δεν μπορεί όμως να λεχθεί το ίδιο καιγια τηνπαρά­ γραφο

1. Είναι σαφές απότο πρακτικόπως τασυμπερά­ σματα που εξάχθηκαντην είχαν ως βάση. Προς την ίδια κατεύθυνσηοδηγείκαιηίδιαηφύσητωνσυμπερασμάτων. Ηαναφοράστο αποτέλεσμα τηςπρόκλησης ζημίαςσε επι- 15 τόπιες εταιρείες καιάρασταγενικότερα οικονομικά συμ­ φέροντα τηςΔημοκρατίας εμφανώς συνδέεται με τιςπλα­ νημένες διαπιστώσεις ως προς το κέρδος της Μ. Ντ. Νικολαΐδης και μετο θέμα το συναλλαγματικού κόστους. Το ίδιο μπορεί ναλεχθεί και σε σχέσημε το συμπέρασμα 20 ως προς τις επιπτώσεις του τρόπου λειτουργίας της εφε­ σείουσας εταιρείας πάνωστα αποθεματικάτης Δημοκρα­ τίας. Το ιστορικό του θέματος, όπως το συνοψίσαμε, ενι­ σχύει τηνπιό πάνωπροσέγγιση τουκειμένου τουπρακτι- 2 ^ κού. Ο τρόπος λειτουργίας της εφεσείουσας εταιρείας ήταν γνωστός τουλάχιστον απότον Ιανουάριο 1986, ένα δηλαδή χρόνο πριν από τη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης. Αν ηουσία του θέματος ήτανπράγματι ηλει­ τουργία της εφεσείουσας εταιρείας εκτός του υπεράκτιου 30 πλαισίου της,μετοντρόποπουπεριγράφηκε,ο χειρισμός θαέπρεπε,λογικά ναήτανδιαφορετικός.Ήταν δεδομένος αυτόςοτρόποςλειτουργίας απότότε. Φαίνεται όμως πως δεν ήτανέτσι. Είναι φανερόπωςη Κεντρική Τράπεζαδεν ήτανδιατεθειμένη να προχωρήσει 35 στην ακύρωσητηςάδειαςμετέτοιο αιτιολογικό. Υπήρχεη επιστολή της ημερομηνίας 22 Φεβρουαρίου 1985 ως προς 210 3 ΑΛΛ. Margal Ltd. v. Κεντρ.Τράπεζας Κωνσταντινίδης,Δ. το επιτρεπτότηςαγοράςεμπορευμάτωνξένηςπροέλευσης από τοπικές επιχειρήσεις για επανεξαγωγή και, ακόμα, υπήρχε ηδήλωσητης εφεσείουσας εταιρείαςπως συμπλή­ ρωσεταέντυπαC.D.3μετοντρόποπουη ίδιαπεριέγραψε 5 από τότε, μετά απόυπόδειξη του Υπουργείου Εμπορίου καιΒιομηχανίας. Παρεμβάλλουμε εδώπωςεκείνοςοισχυρισμόςδενδιε­ ρευνήθηκε ήτουλάχιστον δενφαίνεταιαπότοφάκελλονα διερευνήθηκε. Καταχωρίστηκε στα πλαίσια της πρωτόδι10 κης διαδικασίας ένορκη δήλωση του λειτουργού στον οποίο η εφεσείουσα εταιρεία απέδωσε την υπόδειξη, με την οποία απορρίπτεται ο ισχυρισμός της εφεσείουσας εταιρείας. Αυτήηεκ των υστέρων διάψευση,ανεξάρτητα απότηνπειστικότητα της, δεναλλοιώνειταδεδομέναπου 15 σχετίζονται μετησημασίατηςπλάνηςπου εντοπίστηκε. Η Κεντρική Τράπεζα,μεγνωστά όλα ταγεγονότα που αποκάλυπταντην"εκτόςτουυπεράκτιουπλαισίου"δράση της εταιρείας(τοποθετήσαμεταεισαγωγικάγιατίήταν πα­ ραδεκτόαπόόλουςότι υπήρχε εικονικότητα στην ανάμει20 ξη της κυπριακής εταιρείας Axxis Exports και των υπο­ λοίπων), αναζήτησε η ίδια τρόπους επίλυσης του προ­ βλήματος πουεμφανίστηκε ωςπροςτηδιαδικασία εξαγω­ γής. Έχουμε παραθέσει αναλυτικά τα όσα έγιναν και δεν θα τα επαναλάβουμε.Πρέπει όμως νασημειώσουμε ξανά 25 τη διαπίστωση που έκαμε ο κ. Νίκολσον την 18Ιανουα­ ρίου 1986 πως προέκυπτε κέρδος για τους κύπριουςπρο­ μηθευτές και, επομένως, για την οικονομία της Κύπρου από τον τρόπολειτουργίας της εφεσείουσας εταιρείας.Η τελική διαφορετική εκτίμησηως προς τις επιπτώσεις της 30 δράσης της εταιρείας, δεν μπορεί παρά να αποδοθεί στα μεταγενέστερα στοιχεία που καταγράφονταιως δεδομένα στοπρακτικότης 14Ιανουαρίου
2. Έχει αναπτυχθεί το ακόλουθο επιχείρημα. Η διακριτι­ κή εξουσία της Κεντρικής Τράπεζας είναι ευρεία. Κατά 35 την ενάσκηση της ήταν εύλογα επιτρεπτό να ακυρωθεί η άδειαγιαμόνοτολόγοότιη εφεσείουσα εταιρείαλειτούρ­ γησε εκτός του υπεράκτιου πλαισίου της, ιδιαίτερα έχο­ ντας υπόψητην προνομιακή φορολογική μεταχείριση της κατ* εφαρμογή του άρθρου 28(A) των Περί Φορολογίας 211 BcwrcawivfofcA. MargalLtd.v.Κεντρ.Τράπεζας

(1993)ΕισοδήματοςΝόμων1961 ως 1977. Δεν χρειάζεται να επεκταθούμε είτεσ'αυτάείτε στην αντίστοιχη νομική ανάλυσητης εφεσείουσας εταιρείας ως * προς την κατ' ισχυρισμό τιμωρητική φύσητηςαπόφασης για ακύρωση τηςάδειας και κατ*επέκταση της ανάγκης για τήρηση τωνκανόνων τηςφυσικής δικαιοσύνης.Δεν χρειάζεταιακόμαναεπεκταθούμεσταόσαέχουνλεχθείσε σχέσημετηφειδώ μετηνοποίαγενικάπρέπεινα επιλέγε­ ται το ακραίο μέτρο τηςακύρωσης άδειας που δόθηκε. W Όπως τονίστηκε, έχοντας υπόψητην ιδιομορφία της πα­ ρούσας περίπτωσης, καιστην περίπτωση πουη Κεντρική Τράπεζαδεν θαήτανδιατεθειμένη ναεπιτρέψει ήναανε­ χθεί τησυνέχιση τηςλειτουργίας τηςεφεσείουσας εται­ ρείας με τον τρόπο που περιγράφηκε, θααναμενόταν να * 5 αποφάσιζεόχι τηνακύρωσητηςάδειαςαλλάτοξεκαθάρι­ σμα της θέσης της πως σεό,τιαφορούσε τομέλλον δεν ήταν διατεθειμένη ναδεχθεί ο,τιδήποτε λιγότερο απότην λειτουργία τηςεταιρείας μέσαστο υπεράκτιαπλαίσιοτης. Το Δικαστήρια δεν ασκεί διοίκηση καιδεναποφασίζει ^0 πρωτογενώς αν,πάνωστηβάσηορισμένων δεδομένων,δι­ καιολογείται ημιαήη άλλη διοικητική ενέργεια. Ο ρόλος του είναι ελεγκτικός και θαξέφευγε απότα δικαιοδοτικά τουπλαίσια ανδιατύπωνεάποψη ήανπιθανολογούσε ως προς το πώς θαέπρεπε ήθαμπορούσε ναασκηθεί ηδια- " κριτική ευχέρεια του διοικητικού οργάνου εφόσο δεν εμ­ φιλοχωρούσε πλάνη. 'Οπως σε κάθετέτοιαπερίπτωση, με βάσητις θεμελιωμένεςπάνωστο θέμα αρχές,η διαπίστω­ σηπως υπάρχει πλάνηως προς ταπραγματικάγεγονότα πουεπηρέασε προςτηνκατεύθυνση τηςλήψηςτης απόφα- 30 σης,δεναφήνειπεριθώριαγιαυποθετικές αναζητήσεις. Γιατους πιοπάνωλόγους η έφεση επιτυγχάνει,ηπρω­ τόδικη απόφαση παραμερίζεται και η προσβαλλόμενη απόφαση της Κεντρικής Τράπεζας ακυρώνεται ωςτο προϊόν της πλάνης αναφορικάμε ταπραγματικάγεγονό- 35 τα,μεέξοδαυπέρτηςεφεσείουσας εταιρείας. Ηέφεσηεπιτυγχάνει με έξοδαντίέρ τωνεφεσειόντων. in