(1993)29 Ιανουαρίου, 1993 [ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΑ ΑΡΘΡΑ 28,40ΚΑΙ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΥΡΟΓΕΝΗΣ, Αιτητής, ν. ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΚαθΌν η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 44/93) Ο περί Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου (Τροποποιητικός) Νόμος του 1987 (Ν. 212/87) — Ερμηνεία — Ο όρος "υποψήφιος Πρόε δρος" — Νομολογία και η διαπίστωση της τήρησης τηςνομιμότη τας στην κριθείσα περίπτωση. 5 Αναθεωρητική Δικαιοδοσία — Δικαστικός Έλεγχος — Επέμβαση Δι καστηρίου — ΤοΔικαστήριο επεμβαίνει όταν υπάρχει κακή χρήση τηςδιακριτικής ευχέρειας του αποφασίζοντος οργάνου ή υπέρβαση των άκρων ορίων της ήαν υπήρξε κατάχρηση εξουσίας. 10 Με την προσφυγή του ο αιτητής ζήτησε απότο Δικαστήριο τις πιο κάτωθεραπείες: α) Δήλωση και/ή απόφαση του Δικαστηρίου ότι, η απόφαση των καθ' ων η αίτηση, ότι ο αιτητής δεν πληροί τις οποιεσδήποτε 15 αναγκαίες προϋποθέσεις, όπως εκτίθενται στο Αρθρο 2 τουπε ρί Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου (Τροποποιητικός)Νόμος του 1987 (Ν.212/87) καιότι το αίτηματου γιαραδιοφωνική και τηλεοπτική κάλυψη της ανεξάρτητης υποψηφιότητα του στις επικείμενες Προεδρικές εκλογές δεν μπορεί να γίνει δεκτό και 20 ότι επίσης οι καθ' ων εν όψει των ανωτέρωθα παραχωρήσουν χρόνο όχι με βάσητο Νόμο αλλά κατά την κρίση τους είναι εξ υπαρχής άκυρηκαιχωρίς αποτέλεσμα. β) Ότιηαπόφαση των καθ* ων ηεπιστολή ημερ.28/12/92 είναι εξ 186 25 4 Α^Δ. Μαυρογένης ν. Ρ.Ι.Κ. υπαρχής άκυρηκαι χωρίς κανένα αποτέλεσμα. γ) Οποιαδήποτεάλληθεραπεία. 5 10 15 Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, απο φάσισε ou:
- Η αιτιολογία ενπροκειμένω υπάρχεικαιφαίνεταιαπό μόνητης στην επίδικη απόφαση. Συνάγεται καθαρά από την απόφαση πως,κατάτηνκρίσητουΔιοικητικού Συμβουλίου,οαιτητήςδεν έχει διαδραματίσει εκείνο το σημαίνοντα ρόλο στην πολιτική ή οικονομική ή κοινωνική ζωή της Κύπρου στο βαθμό και στην έκταση που απαιτεί ο Νόμος και ούτε είναι προσωπικότητα η οποία απολαμβάνεικύρους καισεβασμού απόμέρους του εκλο γικού σώματος. Πέραντούτου φαίνεταικαθαράπως ηπροσφο ρά του αιτητή κρίθηκε με βάση τον εξειδικευμένο αυτό Νόμο που οΝομοθέτηςθέλησεναθέσειορισμένα πλαίσια στους υπο ψήφιους γιαπροεδρικό αξίωμαγιανατους παρέχεται ραδιοτη λεοπτική κάλυψη. 20 25 Σύμφωνα μετον Περί Ραδιοφωνικού Ιδρύματος (Τροποποιητι κός) Νόμος του 1987 (Ν.212/87),δικαιούται ραδιοτηλεοπτικής κάλυψης έναςπου είναι ή/καιθεωρείται σαν "υποψήφιος πρόε δρος". Οόρος "υποψήφιος πρόεδρος"ορίζεται απότο Αρθρο 2 τουΝόμου. 30
- Ως προς την εφαρμογή του Νόμου,το Ιδρυμαείναι το αρμόδιο όργανο νααποφασίσει κατά πόσο το άτομο πουέχει εξαγγείλει δημόσια την πρόθεση υποβολής υποψηφιότητας για ανάδειξη του σαν Προέδρου,ικανοποιεί τις προϋποθέσεις τουΝόμου. 35
- Όπως προκύπτει απότη νομολογία, το Δικαστήριο επεμβαίνει όταν υπάρχει κακή χρήση της διακριτικής ευχέρειας του απο φασίζοντος οργάνου ήυπέρβαση των άκρων ορίων της διακριτικής εξουσίας ήανυπήρξε κατάχρηση εξουσίας. 40 Εδώ έγινεενδελεχής έρευνα,υπάρχει πλήρης αιτιολογία και δεν υπήρξεκαμιάπαρερμηνείαήπλάνηπερίτοΝόμο. ΟΝόμοςεφαρ μόστηκε ορθά μεσχολαστικότητα και απόλυτησυμμόρφωση. Τελικά,δενυπήρξευπέρβασηήκατάχρησηδιακριτικής εξουσίας, Η προσφυγή απορρίπτεται με έξοδα. 187 Μαυρογένης v. Ρ.Ι.Κ.
(1993)Αναφερόμενες υποθέσεις: Georghiades v.C.B.C.
(1987)3C.L.R. 2000, 5 Παγκύπριο ΚόμμαΠροσφύγων και Πληγέντων (ΠΑΚΟΠ) κ.ά.ν. ΡαδιοφωνικούΙδρύματοςΚύπρουκ.ά.
(1992)4Α.Α.Δ. 1992. Προσφυγή. Προσφυγήεναντίον τηςάρνησηςτωνκαθ' ωνηαίτησηναπα- 10 ράσχει στον αιτητή ραδιοφωνική και τηλεοπτική κάλυψη της ανεξάρτητης υποψηφιότητας του στις επικείμενες Προεδρικές εκλογές. Χρ. Κληρίδης, για τον Αιτητή. 15 Π.Πολυβίου, γιατους Καθ' ων ηαίτηση. Cur. adv.vult. 20 ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, Δ.: Μετην προσφυγήτου ο αιτητής ζη τάαπότο Δικαστήριο τις πω κάτωθεραπείες: "α)Δήλωση και/ήαπόφασητουΔικαστηρίου ότι ηαπόφασητων καθ'ατν ότι ο ααητήςδεν πληροί τις οποιεσδήποτε αναγκαί- 25 ες προϋποθέσεις, όπως εκτίθενται στο Αρθρο 2 του Νόμου 212/87καιότι το αίτηματου αιτητήγιαραδιοφωνικήκαι τη λεοπτική κάλυψη της ανεξάρτητης υποψηφιότητας του στις επικείμενες Προεδρικές εκλογέςδε μπορεί ναγίνειδεκτόκαι ότι επίσης οι καθ'ων εν όψει των ανωτέρω θα παραχωρή- 30 σουν χρόνο όχι με βάσητο Νόμο αλλά κατά την κρίση τους είναι εξ υπαρχήςάκυρηκαιχωρίς αποτέλεσμα. β) Ότιηαπόφασητωνκαθ'ωνωςηεπιστολήημερ.28/12/92(Τεκμ. 1)είναι εξυπαρχήςάκυρη καιχωρίς κανένααποτέλεσμα. 35 γ) Οποιαδήποτεάλλη θεραπεία." Ο αιτητής έχει εκφράσει δημόσια την πρόθεση του υποβολής υποψηφιότητας για ανάδειξη του στις επόμενες Προεδρικές Εκλογές ως Προέδρου της ΚυπριακήςΔημοκρατίας. Στις 15/12/1992 αποτάθηκε στο Ραδιοφωνικό Ιδρυμα Κύ πρου και ζήτησε όπως τύχει ίσης μεταχείρισης ραδιοτηλεοπτι188 40 4 ΑΛΛ. Μαυρογένης ν.Ρ.Ι.Κ. Παπαδόπουλος,Δ. κήςκάλυψης απότοΙδρυμα. 5 Οι καθ'ων η αίτηση με απαντητική επιστολή τους ημερομη νίας21/12/1992,ζήτησαναπότον αιτητήστοιχεία αναφορικά με την υποψηφιότητα του για το αξίωμα του Προέδρου της Δημο κρατίας και ειδικότερα με το αίτημα του να τύχει ραδιοτηλεο πτικής κάλυψης, σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου212/87, όπωςτροποποιήθηκε,καιοοποίοςΝόμοςδιέπειτοθέματηςρα διοτηλεοπτικής κάλυψης των Προεδρικών Εκλογών. 10 Ο αιτητής, σε απάντηση της πιο πάνω επιστολής, απέστειλε επιστολή και υπέβαλλε στο Ραδιοφωνικό Ιδρυμα Κύπρου τα στοιχεία του. 15 20 ΤοΣυμβούλιο τουΡαδιοφωνικούΙδρύματοςΚύπρουστησυ νεδρία τουτης23/12/1992απέρριψε την αίτηση. Ταβασικάστοιχεία πουπαρουσίασεοαιτητής μετην επιστο λήτουημερομηνίας22/12/1992,είναιφωτοτυπίαάρθρουπουείχε δημοσιεύσει οκριτικός και λογοτέχνης Χριστάκης Γεωργίου, που ήτανκαι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ραδιοφω νικού Ιδρύματος Κύπρου,και μιά αναφοράσε τηλεοπτικό ντοκυμανταίρ που είχε παρουσιάσει το Ραδιοφωνικό Ιδρυμα Κύ πρου σχετικά μετοναιτητή. 25 Το επαινετικό γιατον αιτητήάρθροτουκ.ΧριστάκηΓεωργί ου, που τυπώθηκε στην εφημερίδα "ΣΑΤΙΡΙΚΗ", αναφέρει, με ταξύάλλων, ταεξής: 30 35 40 "Είναι μιάπερίπτωση ιδιάζουσα- έναφαινόμενοπουαξί ζει ναμελετηθή ιδιαίτερα.Ο Μαυρογένης στάθηκε πάνω απ' όλα καλλιτέχνης: ζωγράφος,γλύπτης, γελοιογράφος. Ιδιαί τεραστον τομέα της γελοιογραφίας άνοιξε καινούριους ορί ζοντες στην Κύπρο. Έκανε κάτι που λίγοι γελοιογράφοι θα τόκανανστην Κύπρο.Σηκώνει γιαχρόνιατώρατοβάροςτης έκδοσης μιας εβδομαδιαίαςσατιρικής εφημερίδας, με ελάχι στους συνεργάτες. Σταχέρια του ηγελοιογραφία έγινε όπλο που σατιρίζει, μαστιγώνει, εμψυχώνει. Μετάτρεψε την εφη μερίδατου σε μιά έπαλξητου αγώναγιατησωτηρία της Κύπρου.Δεν είναι υπερβολή αν πούμε πως στη δική του περί πτωσητο πνεύματου αιώνιου ρωμηού βρίσκει την πλήρη έκ φρασητου - έχει τηδύναμην' αντικρύζητα αιχμαλωτισμένα βουνά του και ναβροντοφωνάζηπως δεν υπάρχουν χαμένες πατρίδες για λαούς που δεν πελαγοδρομούν και που είναι 189 Παπαδόπουλος, Λ. Μαυρογένης ν.Ρ.Ι.Κ.
(1993)αποφασισμένοι οι ίδιοιν' αγωνιστούν καιταυτόχρονακρίνει και κατανέμει ευθύνες." Ως προς το ντοκυμανταίρ,δενήτανενώπιον του Δικαστηρί ου αλλά ένας μπορεί λογικά να υποθέσει πως το Συμβούλιο ειχε υπόψη του τι ελέχθηκαι πως επαρουσιάσθηηπροσωπικότη τα του αιτητή στην ταινίαεκείνη. Με αυτά τα στοιχεία το Συμβούλιο του Ραδιοφωνικού Ιδρύ ματος Κύπρου,όπως ανάφεραπιο πάνω, απέρριψε την αίτηση του αιτητή με το εξής δικαιολογητικό: "(iii) Με βάση όλα τα δεδομένα ενώπιον του Ιδρύματος,τα οποία το Συμβούλιο μελέτησε προσεκτικά, ο κ. Γεώργιος Μαυρογένης δενκαλύπτεταιαπότηνπροϋπόθεση (δ)τουάρθρου2του Νόμου, καθ*ότικατάτηνάποψητου Συμβουλίου, με βάση την αντίληψη του συνετού μέσουπολίτη, ο κ. Γεώρ γιος Μαυρογένης δεν έχει "διαδραματίσει ή διαδραματίζει σημαίνοντα ρόλο στην πολιτική ή οικονομική ή κοινωνική ζωήτης Κύπρου",ούτεκαι είναι "προσωπικότης απολαμβάνουσα κύρους και/ήσεβασμού μεταξύ μέρους του εκλογικού σώματος". Επί του προκειμένου το Συμβούλιο σημείωσεκαι ότι οκ. Γ. Μαυρογένης στις τελευταίες βουλευτικές Εκλογές
(1991)έλαβε,ως ανεξάρτητος υποψήφιος,97 ψήφους. 5 10 15 20 25 Καταλήγοντας στην κρίση αυτή, το Συμβούλιο δεν αμφι σβήτησε τις ικανότητες και προσφορά του κ. Γ. Μαυρογένη, κυρίως στον τομέα της καλλιτεχνικής δημιουργίας. Σκοπός όμως του Νόμου ήταν ηπαροχή ραδιοτηλεοπτικής κάλυψης σε ορισμένες συγκεκριμένες και περιορισμένες κατηγορίες πολιτών πουδιεκδικούσαν εκλογήστο ύπατοαξίωματηςπο λιτείας,καιήτανμεγνώμονα τοσκοπόαυτό-καιμεβάσητις πολιτικές πραγματικότητεςτου τόπου - πουέπρεπε να εφαρ μοσθούν οι σχετικές πρόνοιες του Νόμου212/87. 30 35 (ϊν) Επομένως το αίτηματουκ. Γεωργίου Μαυρογένηγια ραδιοτηλεοπτική κάλυψη της υποψηφιότητας του για το αξίωμα του Προέδρου της Δημοκρατίας στις επικείμενες Προεδρικές Εκλογές, σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου 212/87 όπως τροποποιήθηκε και σύμφωνα με τους κώδικες προεκλογικής κάλυψης που επεξεργάσθηκε σχετικά το Ιδρυ μα,καθώς καιγια ίση μεταχείριση με τους άλλους υποψηφί ους Προέδρους,δε μπορεί ναγίνειδεκτό. Ιδιαίτεραγιατοαί τημα για ίση μεταχείριση, το Συμβούλιο έκρινε ότι υπήρχαν 190 40 4ΑΛΛ. 5 10 15 20 25 30 35 40 Μαυρογένης v. Ρ.Ι.Κ. Παπαδόπουλος,Δ. έκδηλες διαφορέςμεταξύαπότην μιάτων κ.κ. Γλαύκου Κληρίδη, Γιώργου Βασιλείου και Πασχάλη Πασχαλίδη, τους οποίους το Ιδρυμα ανεγνώρισε σαν "υποψήφιους Προέ δρους" με βάσητο άρθρο 2 του Νόμου212/87,και του κ. Γ. Μαυρογένη,από την άλλη. Επομένως, κατά την άποψη του Συμβουλίου, δεν εγείρετο θέμα συνταγματικά άνισης ή δυ σμενούς μεταχείρισης του κ. Γ. Μαυρογένη επειδήτο Ιδρυμα θεώρησε - με βάση τα αντικειμενικά γεγονότα και δεδομένα τηςκάθεπερίπτωσης - ότι OL κ.κ. Γλ. Κληρίδης, Γ. Βασιλείου και Π.Πασχαλίδης δικαιούνται σε ραδιοτηλεοπτική κάλυψη με βάσητο Νόμο212/87." Είναι η θέση του αιτητή πως το Διοικητικό Συμβούλιο του Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου παρερμήνευσε το Νόμο 212/87και πως δεν υπάρχει επαρκής αιτιολογία στην απόφαση τουώστενα υπάρχει δικαστικός έλεγχος. Δε συμφωνώ με την εισήγησητου δικηγόρου του αιτητήπως δενυπάρχειεπαρκήςαιτιολογία. Η αιτιολογία φαίνεταιαπό μόνητης στην απόφαση. Είμαιτηςγνώμης ότι δεχρειάζεταιναλε χθούν περισσότερα. Βγαίνει ξεκάθαρα από την απόφαση πως, κατάτηνκρίση τουΔιοικητικού Συμβουλίου,ο αιτητής δεν έχει διαδραματίσει εκείνο τοσημαίνοντα ρόλοστην πολιτική ή οικο νομική ή κοινωνική ζωήτης Κύπρουστοβαθμόκαιστην έκταση που απαιτεί ο Νόμος και ούτε είναι προσωπικότητα η οποία απολαμβάνει κύρους και σεβασμού από μέρους του εκλογικού σώματος. Πέραντούτου φαίνεται καθαρά πως ηπροσφορά του αιτητήκρίθηκε μεβάσητον εξειδικευμένο αυτόΝόμοπου ο Νο μοθέτης θέλησε να θέσει ορισμένα πλαίσια στους υποψήφιους για προεδρικό αξίωμα για να τους παρέχεται ραδιοτηλεοπτική κάλυψη. Το βασικό επιχείρημα του δικηγόρου του αιτητή ήτανηλαν θασμένη,κατά την εισήγησητου, ερμηνεία του Νόμου πουέδωσαν οι καθ'ων η αίτηση. Σύμφωνα με τον Περί Ραδιοφωνικού Ιδρύματος (Τροποποιητικός Νόμος) του 1987, Νόμος Αρ. 212/1987, δικαιούταιραδιοτηλεοπτικής κάλυψης έναςπου είναι ή/και θεωρείται σαν "υποψήφιος Πρόεδρος". Ο όρος "υποψή φιος Πρόεδρος" ορίζεται απότο Αρθρο2 του πιο πάνωΝόμου ως εξής: "Υποψήφιος Πρόεδρος σημαίνει άτομον το οποίον εξαγ γέλλειδημοσίως πρόθεσιν υποβολής υποψηφιότητοςδι'ανάδειξίν του ως Προέδρου εις ταςεπομένας της εν λόγωδιακη191 Παπαδόπουλος, Δ. Μαυρογένης ν.Ρ.Ι.Κ.
(1993)ρύξεως εκλογάς,νοουμένου ότι έχειτηνδυνάμειτουΣυντάγ ματος ικανότητατουεκλέγεσθαι ειςτοαξίωματουΠροέδρου και πληροί μίαν ήπερισσότερος των ακολούθων προϋποθέ σεων,ήτοι: 5 (α)Κατέχει κατάτονχρόνον της ενλόγωεξαγγελίας τοαξίω ματουΠροέδρου, (β)είναι αρχηγόςπολιτικού κόμματος, 10 (γ)τυγχάνει της υποστηρίξεως ενός ή περισσοτέρων κομμά των, (δ)είναι άτομον το οποίον, κατά την αντίληψιν του συνετού μέσουπολίτου,έχειδιαδραματίσειή διαδραματίζεισημαίνοντα ρόλον εις την πολιτικήν ήοικονομικήν ή κοινωνικήν ζωήν της Κύπρου ή είναι προσωπικότης απολαμβά νουσα κύρους και/ήσεβασμού μεταξύ μέρους του εκλογι κού σώματος. 15 20 Νοείται ότι υποψήφιος Πρόεδρος παύει να θεωρήται ως υποψήφιος Πρόεδρος αφ' ης στιγμής τυχόν δηλώσει ότι έχειπαύσει ναενδιαφέρεταιδι' ανάδειξίντουειςτοαξίω μα τουΠροέδρου." 25 Συνεπώς, κατά το Νόμο, ένας δικαιούται ραδιοτηλεοπτικής κάλυψης απότη στιγμή πουπληροί ορισμένους όρους ώστενα θεωρείται "υποψήφιος Πρόεδρος". Και "υποψήφιος Πρόεδρος" μπορεί να θεωρηθεί έναςότανεξαγγείλειδημοσίως την πρόθεση του υποβολής υποψηφιότηταςκαι πληροί μία από τις προϋπο- 30 θέσειςτων παραγράφων (α),(β),(γ)και (δ)των Νόμων. Ο αιτητής δεν ισχυρίζεται ότι κατέχει τα προσόντα (α), (β) και (γ)του Νόμου,αλλά,κατά την εισήγησητου δικηγόρουτου, κατέχει ταπροσόντατηςυποπαραγράφου (δ). Ως προς την εφαρμογήτου Νόμου,το Ιδρυμαείναι τοαρμό διο όργανο να αποφασίσει κατά πόσο το άτομο που έχει εξαγ γείλει δημόσια την πρόθεση υποβολής υποψηφιότηταςγια ανά δειξη του σαν Προέδρου, ικανοποιεί τις προϋποθέσεις του Νόμου. Ο Πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου κ. Α. Λοΐζου στην υπόθεση θράσος Γεωργιάδης ν. Ρ.Ι.Κ. (Ραδιοφωνικό Ιδρυμα 192 35 40 4 ΑΛΛ. Μαυρογένηςν.Ρ.Ι.Κ. Παπαδόπουλος,Δ. Κύπρου)
(1987)3Α.Α.Δ.2000,αναφέρει σχετικώς τα εξής: 5 10 15 20 25 "Έχω τηγνώμη ότι το κατάπόσο ένα άτομο μπορεί ναθεω ρηθεί σαν "υποψήφιος πρόεδρος" μέσα στην έννοια τουΝόμουείναιθέμαπουπέφτειαποκλειστικά μέσαστηδιακριτική ευχέρεια του Ιδρύματος. Έχω καταλήξει σε αυτό το συμπέ ρασμα παρόλο που ο Νόμος σιωπά πάνω στο θέμα της δια κριτικής ευχέρειας, και τούτο γιατί "πάγια νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας δέχεται ότι μη δημιουργουμένης δια του νόμου σαφούς και επιτακτικής δια τη διοίκηση υποχρεώσεως εις ορισμένη ενέργεια αυτής, τεκμαίρεται ότι σε αυτήν ανήκει ηδιακριτικήαυτής εξουσία". (Ίδε απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας 07/29.) Εφόσον δε ηεπίδικη απόφασηπάρθηκεκατάτην άσκηση διακριτικής εξουσίας, θαπρέπεινατύχει δικαστικούελέγχου μεβάσητις αρχέςπουδιέπουντοδικαστικόέλεγχοτηςασκή σεωςτηςδιοικητικής ευχέρειας της διοικήσεως. OL αρχές αυ τές συνοψίζονται στο "Γενικό Διοικητικό Δίκαιο" Δευτέρα Εκδοση του Π.Δ. Δάγτογλου σελίδες 126 και μετά. Ειδικότε ρηαναφορά μπορείναγίνειστησελίδα 127πουαναφέρονται τα πιοκάτω: "Ο δικαστικός έλεγχος της ασκήσεως της διακριτικής ευχέρειας τηςδιοικήσεως αφοράτην εξέταση των εξήςση μείων: (ια)ανονόμος όντως παρεχώρησε διακριτικήευχέρεια στην διοίκηση και μάλιστα στο μέτρο πουασκήθηκε. 30 (ιβ) αν η διοίκηση όντως άσκησε την παραχωρηθείσα ευχέρεια. 35 40 (ιγ) ανηδιοίκηση διέπραξε "κακήχρήση"ή"υπέρβαση τωνάκρωνορίων τηςδιακριτικήςεξουσίας"γιατίδενετήρησεταόριαπου της έθεσεο συγκεκριμένος νόμος ήπου προκύπτουν από το Σύνταγμα και τις γενικές αρχές του δικαίου. (ιδ)ανη διοίκηση κατάτην άσκησητης διακριτικήςευ χέρειας έκανε "κατάχρηση εξουσίας"." Συμπληρωματικά αξίζει να λεχθεί ότι το έργο του Δικα στή,δεν είναι να υποκαταστήσει αλλά απλώς να ελέγξει την 193 Παπαδόπουλος, Δ. Μαυρογένης ν.Ρ.Ι.Κ.
(1993)κρίση της διοικήσεως. Πρέπει δε να σημειωθεί ότι οιπιο πά νω αρχές που βγαίνουν μέσα απόαποφάσεις του Συμβουλί ου της Επικρατείαςτης Ελλάδος και αποτελούν γενικές αρ χές του Διοικητικού Δικαίου,έχουν τύχει εφαρμογής σε σει ράαποφάσεωντου Ανωτάτου Δικαστηρίου. (ΊδεΤσαγγάρης ν. Δημοκρατίας
(1975)3Α.Α.Δ.518, FashionsHouseν. Δη μοκρατίας
(1973)3Α.Α.Δ.231 καιΓεωργάκης ν. Δημοκρα τίας(\9ΊΊ) 3ΑΛΛ. 1.)" 5 Πρέπει νααναφέρωότιηαπόφασηαυτή εφεσιβλήθη αλλά η 10 Ολομέλεια στην απόφασητης της 11/1/1988, στην Αναθεωρητική ΈφεσηΑρ. 765,απέρριψετηνέφεσηκαιεπικύρωσε τηναπόφαση. Ο Δικαστής κ. Χρίστος Αρτεμίδης στην απόφαση1. Παγκύπριο Κόμμα ΠροσφύγωνκαιΠληγέντων (ΠΑΚΟΠ) κ.ά. ν.1. 15 ΡαδιοφωνικούΙδρύματος Κύπρου,2.Διοικητικού Συμβουλίου του Ρ.Ι.Κ.
(1992)4 Α.Α.Δ. 1992, ανέφερε πολύχαρακτηριστικά τα εξής σχετικά με τονομικό πλαίσιο μέσα στο οποίο πρέπεινα κινείται τοΔιοικητικό ΣυμβούλιοτουΡαδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου στην άσκηση της αποκλειστικής αρμοδιότηταςτου στο 20 να κρίνει ποιος μπορεί ναθεωρηθεί κατά τοΝόμο "υποψήφιος Πρόεδρος"."Η εντηπράξηλειτουργία, κατά την άποψη μου,της ιδέ ας του "μέσουσυνετού πολίτη" επιβάλλει στον κρίνοντα την εγκατάλειψη του δικού του χώρου, στον οποίο έχει συσσω ρευμένες τις ιδέες, αντιλήψεις, πιστεύω και επιλογές τουγια τα πράγματα της ζωής,και μετάβασητουστο χώρο όπουκυ ριαρχεί ηγενικά παραδεκτήάποψηγια τα ίδιαπράγματα. 25 30 Ο Νόμος εναποθέτει εύλογα αυτήτη λειτουργία και κρί ση στο συμβούλιο του ιδρύματος. Ηιδιότητα του,ωςυπεύ θυνου γιατηλειτουργία τουμεγαλύτερου μέσου ενημέρω σης το καθιστάκατά τεκμήριο το επαρκέστερο, αλλάταυτό χρονααναμένεται ναείναι καιοαντικειμενικότερος κριτής, 35 κατά πόσο ένα κόμμα, ένωσηήομάδαπροσώπων εμπίπτει στον ορισμό τουπολιτικού κόμματοςόπωςκαθορίζεται στο Νόμο. Ηκρίση αυτήείναι πολύ δύσκολο ναελεγχθεί από το Ανώτατο Δικαστήριο, το οποίο δενυποκαθιστά, ιδιαίτερα στο χώρο των πολιτικών πραγμάτων,τηδικήτου άποψημε 40 αυτή τουιδρύματος. Λέγω πολύ δύσκολο, για να επιφυλα χθεί στο Δικαστήριο ηαρμοδιότηταναεπέμβει όπου έκδηλα παρατηρείται κατάχρησηαυτής της εξουσίας ήαποδεικνύε ται πασιφανής προσβολή της παγκοίνως επικρατούσας 194 4ΑΛΛ. Μαυρογένης ν.Ρ.Ι.Κ. Παπαδόπουλος, Δ. άποψης." 5 10 15 20 25 30 35 Όπωςπροκύπτειαπότηνομολογία μας,τοΔικαστήριο επεμ βαίνει ότανυπάρχεικακήχρήση της διακριτικής ευχέρειας του αποφασίζοντοςοργάνουήυπέρβασητων άκρων ορίων της δια κριτικής εξουσίας ήανυπήρξε κατάχρηση εξουσίας. Είναι ηεισήγηση του δικηγόρου του αιτητή πως το Συμβού λιο του Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου έκαμε κακή χρήση της εξουσίας του γιατί τα στοιχεία που είχε ενώπιον του δε δι καιολογούσαν τηναπόφασητου. Οκ.Κληρίδης εισηγήθηκε πως τοΔιοικητικό Συμβούλιο τουΡαδιοφωνικούΙδρύματοςΚύπρου έπρεπενα διαχωρίσει σε τέσσερειςκατηγορίες τους τομείς εκεί νους στους οποίους ένας θα μπορούσε να είχε διαδραματίσει σημαίνοντα ρόλο είτεστην πολιτική,είτε στην οικονομική, είτε στην κοινωνική ζωή της Κύπρου ή είναι προσωπικότης απο λαμβάνουσακύρους και/ή σεβασμού μεταξύ μέρους του εκλογι κού σώματος,και όχι συσσωρευτικά, όπως φαίνεται πωςέπρα ξε το Συμβούλιο του Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου. Τούτο είναι, κατάτην εισήγηση του κ. Κληρίδη, παρερμηνεία τουΝό μουκαιγια το λόγο αυτόηαίτησηπρέπει ναγίνει δεχτή. Την εισήγηση αυτήαντέκρουσε οκ.Πολυβίου,ο οποίος ειση γήθηκεπωςδενυπήρξεπαρερμηνείατουΝόμουκαιτα στοιχεία που δίδονται με την απόφαση του Συμβουλίου της 23/12/1992 δείχνουν ότι το Συμβούλιο ασχολήθηκε σε βάθος με το ζήτημα και εξέτασε την προσφορά του αιτητήξεχωριστά για τον κάθε τομέα και ολικά. Ηδε αναφοράτου Συμβουλίου στους ελάχι στους ψήφουςπουπήρεκατάτηντβλευταίαβουλευτική εκλογή, ήτανέναστοιχείο πουκατεδείκνυε ότιηπροσφοράτουδενήταν του επιπέδου εκείνου πουπρονοεί οΝόμος. Κατά την κρίση μου,απότο εκτενές σκεπτικό τηςαπόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου, όπως το έχω εκθέσει πιο πάνω, διαφαίνεται καθαράη έντονη ανησυχία του Διοικητικού Συμ βουλίου να εφαρμόσει απόλυτα το Νόμο με βάση τα στοιχεία που είχε ενώπιον του. Ταστοιχεία αυτάταείχεδώσει ο ίδιος ο αιτητής ύστερα από παράκληση του Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου. 40 Ο αιτητής προς υποστήριξη της θέσης του, όπως είχε υπο χρέωση ναπράξει,παρέπεμψε το ΡαδιοφωνικόΙδρυμαΚύπρου βασικά στο άρθρο του κ. Χριστάκη Γεωργίου, που τώρα είναι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος,που αναφέ195 Παπαδόπουλος, Δ. Μαυρογένης ν. Ρ.Ι.Κ.
(1993)ρεται στην προσωπικότητα,δραστηριότητες και προσφορά του καισε έναντοκυμανταίρπουτο ίδιοτο Ιδρυμαετοίμασε καιπα ρουσίασε απότην τηλεόραση σχετικά μετηζωήκαιτο έργο του αιτητή. 5 Το Διοικητικό Συμβούλιο, αφού απέβαλε την προσωπική του ιδιότητα, περιεβλήθη το μανδύατου "μέσου συνετού πολίτη"και υπόαυτήτην ιδιότηταστάθμισε μετημεγαλύτερηδυνατήπροσοχή τηνπροσφοράτουαιτητήσεέκταση,είδος,ποσότητακαιποιότητα και κατέληξε στοσυμπέρασμα ότι δεν πληρούσε τιςπροϋποθέσεις πουέθετεοΝόμοςώστεναθεωρηθεί "υποψήφιοςΠρόεδρος". 10 Φαίνεται on εκ του περισσού τοΔιοικητικό Συμβούλιο ανα φέρθηκε στην πάμπτωχη συλλογή ψήφων κατά τις τελευταίες βουλευτικές εκλογές, όπου πήρε μόνο 97 ψήφους σε ποσοστό 0.0%, όταν ήτανυποψήφιος βουλευτής το 1991. 15 ΔεσυμφωνώμετοδικηγόροτουαιτητήότιτοΔιοικητικόΣυμ βούλιο απομόνωσε αυτό το στοιχείο, που αποτελεί διαζευπκή προϋπόθεση κατάτο Νόμο,ώστε να θεωρηθεί ένας "υποψήφιος Πρόεδρος", χωρίς να εξετάσει την προσφορά του αιτητή σε άλ λους τομείς ξεχωριστά. ΤοΔιοικητικό Συμβούλιο μάλισταπρο χώρησε ναπει ότι πράγματιοαιτητήςείχεκάποιαπροσφοράστο τόποαλλάαποφάσισεπωςδενήταντουεπιπέδουεκείνου πουθα τους επέτρεπε να τον κατατάξουν στην κατηγορία των ατόμων εκείνων που θακαλύπτοντο απότις πρόνοιες του Νόμουκαι ει δικότερατης υποπαραγράφου(δ)τουΑρθρου 2 τουΝόμου. 20 25 Δε συμφωνώ με την εισήγησητου αιτητή πως η αναφοράσε συγκεκριμένες και περιορισμένες κατηγορίες πολιτών είναι τέτοια ώστε να οδηγεί στο συμπέρασμα πως χρησιμοποιήθησαν λανθασμένα κριτήρια στην εξέταση της αίτησης τουαιτητή. 30 Ευρίσκω ότι έγινε ενδελεχής έρευνα, υπάρχει πλήρης αιτιο λογία καιδεν υπήρξεκαμιάπαρερμηνείαήπλάνηπερί το Νόμο. 35 Ευρίσκω ότι οΝόμοςεφαρμόστηκεορθάμεσχολαστικότητα και απόλυτη συμμόρφωση. Τελικά ευρίσκω ότι δεν υπήρξευπέρβα-. ση ήκατάχρησηδιακριτικής εξουσίας. Για τους πιο πάνω λόγους ευρίσκω ότι ηαίτηση του αιτητή είναι αδικαιολόγητηκαιαπορρίπτεταιμεέξοδα. 40 Η προσφυγή απορρίπτεται με έξοδα. 196