(1993)18Οκτωβρίου, 1993• [ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΧΡΙΣΤΑΚΗΣΣΕΡΓΙΔΗΣ, Αιτητής, ν. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΙ/ Ή ΑΛΛΗΣ, Καθ' ων η αίτηση, (Υπόθεση Αρ. 558/92) Προσφυγή βάσει του Αρθρου 146τουΣυντάγματος — Έννομο συμφέ ρον — Έννοια, προϋποθέσεις,συνέπειες — Ειδικά το ζήτημα της υποβολής αιτήσεως1 για διορισμό και της σχετικής προθεσμίας — Προθεσμία αποκλειστική και όχι ενδεικτική — Ελλείψει εννόμου συμφέροντος του προσφεύγοντος το Δικαστήριο δεν μπόρεσε να επιληφθεί της προφανούς παρανομίας της προσβαλλόμενης πρά ξης — Η προσφυγή δεν είναιλαϊκή αγωγή. Ο αιτητής μετην προσφυγήζήτησε την ακύρωσητηςαπόφασης της Προσωρινής Διοικούσας Επιτροπής του Πανεπιστημίου Κύπρου, με την οποίαδιορίστηκε στη θέση του Επίκουρου Καθηγητή στο ΤμήμαΦυσικώνΕπιστημών,το ενδιαφερόμενο μέρος. Ως κύριο αντικείμενο προς απόφαση παρέμεινε το ζήτηματης ύπαρξης εννόμου συμφέροντος, στο πρόσωπο του αιίητή. 5 10 15 Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, απο φάσισε ότι:
- Η ύπαρξητουεννόμουσυμφέροντος είναιαπαραίτητοστοιχείο για την άσκησητης Αναθεωρητικής Δικαιοδοσίαςαπότο Δικαστήριο. Έλλειψη εννόμου συμφέροντος στερεί to Δικαστήριο της εξουσίας να επιληφθεί προσφυγής.Έννομο συμφέρον έχει τοπρόσωπο στο οποίοαφοράηδιοικητικήπράξηήτουοποίουέννομασυμφέροντα, έστωκαιμηχρηματικά,προσβάλλονται από αυτή. 2296 20 25 4ΑΛΛ. Σεργί&ηςν.Πανεπιστημίου Κύπρουκ.ά. 5
- Ένα πρόσωπο έχει έννομο συμφέρον να προσβάλει απόφαση πρώτουδιορισμού,μόνο ανυποβάλει αίτησημέσα στον προσδιο ρισμένο απότην προκήρυξητης θέσης χρόνο και έχειτααπαραί τηταπροσόντα. Καιανακόμαέχειτασχετικάπροσόντα,δενέχει έννομο συμφέρον εάνδεν υποβάλει αίτηση. 10 Στην ΥπόθεσηΑρ. 3166/67 τοΣυμβούλιο Επικρατείαςτης Ελλά δας,αποφάσισεότι οαιτητήςδενείχεέννομο συμφέρον,γιατίδεν είχευποβάλει υποψηφιότηταγιατις θέσειςγενικών επιθεωρητών σωματικής αγωγής,αλλά νομαρχιακών επιθεωρητών.
- Τοενδιαφερόμενο μέρος δενήταναιτήτριαγιατηθέσητουΕπίκου ρου Καθηγητήγιατί μετηναίτησητηςσης 14 Ιανουαρίου,1991,πε— — _ ρυ3ρισετο_ε^ωφέρσν τηςστηθέσηΑ\^ιληρωτήΚαθηγητήμόνο. Η 15 προθεσμίαπουπροβλέπεταιστηδιακήρυξη"1ΓΦεβρουαρίου,-1991 είναιαποκλειστικήκαιόχιενδεικτικήκαι,ωςεκτούτου,ηαίτησητης στις29 Ιουλίου, 1991,ήτανεκπρόθεσμηκαιδενήτανέγκυρη. 20 Ο ααητής στην παρούσα προσφυγή δεν ήταν υποψήφιος για τη θέση του Επίκουρου Καθηγητή. Ούτε το ενδιαφερόμενο μέρος ήταν έγκυραυποψήφια. 25
- Στην Κυπριακή έννομη τάξηέχει εμπεδωθεί με τη νομολογία, ότι πρόσωπο πουδενκατέχει ταπροσόντατηςθέσης έχειηθικό έννο μο συμφέρον ναπροσβάλει μεπαραδεκτήπροσφυγήτηνομιμότη τατηςπροαγωγήςάλλουυπαλλήλου,οοποίουδενκατέχειταπρο σόντα,αν μετηνπροαγωγήτουθαεπηρεαστεί η αρχαιότητατου ή τοπροαγώμενοπρόσωποθακαταστείανώτεροτου. 30 35 40 Τοζήτημα που εγείρεται είναι ανενόψειτου ότι τόσον ο αιτητής όσον καιτοενδιαφερόμενο μέρος δεν είχαν υποβάλει εμπρόθεσμα έγκυρηαίτησηγιατηθέσητου Επίκουρου Καθηγητή, ο διορισμός του ενδιαφερομένου μέρους καιημηλήψηυπόψηκαθόλουτουαιτητή,δημιουργεί έννομο συμφέρον στοναιτητή. Υπάρχει ουσιαστικήδιαφοράστηνπαρούσαυπόθεση.Οαιτητήςμε τηνακύρωσητηςπράξηςσυνεχίζει ναμηνείναιυποψήφιοςγιατηθέ σητου ΕπίκουρουΚαθηγητή. Η προσβαλλόμενη απόφασηδενανα φέρεται σ' αυτόν,ούτε έχει προσβάλει οποιοδήποτε συμφέρον του υλικόήηθικό,παρόνήπροβλεπτό.Ηπροσφυγήδενείναιλαϊκήαγω γήγιατηνκρίσητηςνομιμότητας τωνπράξεωντης Διοίκησης. Η Αναθεωρητική Δικαιοδοσία του Δικαστηρίου περιορίζεται στις περιπτώσεις πουοαιτητήςέχειπροσωπικό,συγκεκριμένο, άμεσο, 2297 Σεργίδης ν. Πανεπιστημίου Κύπρου κ.ά.
(1993)νομικόσυμφέρον. Οπαρώναιτητήςδενέχειέννομοσυμφέρονκαι, ωςεκτούτου,τοΔικαστήριο δενέχειδικαιοδοσίαναεξετάσεικαι νακρίνειτη νομιμότητα τηςπροσβαλλόμενη απόφασης. 5 Ηπροσφυγήαπορρίπτεταιχωρίςέξοδα. Αναφερόμενες υποθέσεις: Papasawasv. Republic
(1967)3 C.L.R. 111, Kritiotis v.MunicipalityofPaphosandOthers
(1986)3C.L.R. 322, 10 Republic v.ChristoudhiaandAnother
(1988)3C.L.R. 2622, ΣυμβουλίουτηςΕπικρατείας,ΑποφάσειςΑρ.3166/67(1967, Τόμος Δ.,σελ.3698) καιΑρ. 1208/66(1966, Τόμος Β\ σελ. 1447), 15 Pwayides v. Republic
(1973)3C.L.R. 378, 20 Chnstodoulou andOthers v. C.Y.T.A.
(1973)3C.L.R. 695, Κυριάκου καιΑλλοι v. A.TH.K.
(1991)4Α.Α.Δ.
- Προσφυγή. 25 Προσφυγή εναντίον τηςαπόφασηςτων καθ'ων η αίτηση μετην οποία το ενδιαφερόμενο πρόσωπο διορίστηκε στη θέσητου Επί κουρου ΚαθηγητήστοΤμήμαΦυσικών Επιστημών αντίτουαιτητή. Κ. Ε. Ευσταθίου, για τον Αιτητή. 30 Γ. Τριανταφυλλίδης, για τους Καθ' ων ηαίτηση. Cur. adv.vult. 35 ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ,Δ.: Ο αιτητής μετην προσφυγή αυτήζητάτην ακύρωση της απόφασης της Προσωρινής Διοικούσας Επιτροπής του Πανεπιστημίου Κύπρου, (η "Επιτροπή"), με την οποία διορί στηκεστηθέσητουΕπίκουρου ΚαθηγητήστοΤμήμαΦυσικώνΕπι στημών ηΚωνστάντια Αλεξάνδρου, (το "ενδιαφερόμενο μέρος"). Ο δικηγόρος της Επιτροπής πρόβαλε ότι η προσφυγή είναι απαράδεκτηγιατί ο αιτητής δεν είχευποβάλει αίτηση για τη θέ ση του Επίκουρου Καθηγητή και,ως εκ τούτου, στερείται εννό2298 40 4 Α.Α-Δ. Σεργίδης ν. Πανεπιστημίου Κύπρουκ.ά. Στυλιανίδης, Δ. μου συμφέροντος. 5 10 Η Επιτροπή προκήρυξε Θέσεις Ακαδημαϊκού Προσωπικού με δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, Αρ. 2549 ημερομηνίας 26 Οκτωβρίου, 1990, Αριθμός Γνωστοποίη σης 3339,σελ. 1263,
- Μεταξύτωνθέσεων ήτανπέντε θέσεις στοΤμήμαΦυσικώνΕπιστημών. Οι βαθμίδεςτουακαδημαϊκού προσωπικούστοΠανεπιστήμιο Κύπρου,όπωςαναφέρονταιστη δημοσίευση, είναι: Καθηγητής,Αναπληρωτής Καθηγητής,Επίκούρος Καθηγητήςκαι Λέκτορας. Οι αιτήσεις έπρεπε ναυποβληθούν μέχρι τις 25 Ιανουαρίου, 1991, στη Γραμματείατου Πανεπιστημίου Κύπρου. 15 Με Γνωστοποίηση Αρ. 10 που δημοσιεύτηκε στην Επίσημη ΕφημερίδατηςΔημοκρατίας,Αρ.2569ημερομηνίας 4Ιανουαρί ου, 1991, παρατάθηκεηπροθεσμία υποβολής αιτήσεων μέχρι 11 Φεβρουαρίου,
- 20 Στη δεύτερη γνωστοποίηση υπάρχει διαφοροποίηση μόνο στους μισθούς των τεσσάρων βαθμίδωντων θέσεων. 25 30 Οι δημοσιεύσεις της 26ης Οκτωβρίου, 1990, και της 4ης Ια νουαρίου, 1991, προβλέπουν ότι οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να υποβάλουν μέσα στην καθορισμένη προθεσμία επιστολή στην οποία να εμφαίνεται το τμήμα και ηβαθμίδαήοι βαθμίδεςγια τις οποίες ενδιαφέρεταιουποψήφιος. Ο αιτητής με επιστολή του ημερομηνίας 8 Δεκεμβρίου, 1990, που λήφθηκε στο Πανεπιστήμιο στις 18 Δεκεμβρίου, 1990, δή λωσε ότι ενδιαφερόταν να προσληφθεί στη θέση Καθηγητή ή Αναπληρωτή ΚαθηγητήτουΤμήματοςΦυσικώνΕπιστημών: Θε ωρητική και Πειραματική Φυσική Χημεία. Επισύναψε όλα τα στοιχεία σύμφωνα με τηνπροκήρυξη. 35 Το ενδιαφερόμενο μέρος μεεπιστολή ημερομηνίας 14Ιανουα ρίου, 1991,πουλήφθηκε στις 18Ιανουαρίου, 1991,υπέβαλεαίτη ση "γιατηθέση τουΑναπληρωτή ΚαθηγητήστηΦυσικήστοΤμή μαΦυσικώνΕπιστημών". Επισύναψε όλα τααναγκαίαέγγραφα. 40 Μεταξύ7και 11 Ιουλίου, 1991, το Εκλεκτορικό ΣώμαΦυσι κής και Χημείας συνεδρίασε στη Λευκωσία για τηθέση τουΚα θηγητήκαι Αναπληρωτή Καθηγητήκαιδέχθηκε σε συνεντεύξεις αιτητές γιατις θέσεις. Μετάτις συνεντεύξεις κατέγραψε τις συ2299 Στυλιανίδης,Δ. Σεργίδης ν.Πανεπιστημίου Κύπρου κ.ά.
(1993)στάσεις του. Ούτε ο αιτητής,ούτε το ενδιαφερόμενο μέρος συ στήθηκαν γιαοποιαδήποτε απότις δύοαυτέςθέσεις. Το Εκλεκτορικό Σώμαστην έκθεση του μετά τη συνεδρίαση ημερομηνίας 7μέχρι 11 Ιουλίου, 1991,στο οποίοέγινε αναφορά πιο πάνω, έγραψε:"The Committees identified 4 candidates who are well qualified for appointment as Associate Professor in the initial stage of development of the Department of Natural Sciences." Στη 10ησύνοδο της Επιτροπήςπου έγινε μεταξύ25 Ιουλίου και 30 Ιουλίου, 1991,αποφασίστηκε,σύμφωναμετις εισηγήσεις του Εκλεκτορικού Σώματος, ηπροσφοράδιορισμού στους Χα ράλαμπο Παναγόπουλο,Χάρη Θεοχάρη,ΠάνοΡαζή, στη θέση Αναπληρωτή Καθηγητή από 1ηΟκτωβρίου, 1991,καιστη Δήμη τρα Σάζουκαι ΣταύροΘεοδωράκηστη θέση Αναπληρωτή Κα θηγητήαπό 1ηΙανουαρίου, 1992. Το ενδιαφερόμενο μέρος σε επιστολή ημερομηνίας29 Ιουλίου, 1991, που λήφθηκε στο Πανεπιστήμιο στις 5 Αυγούστου, 1991, έγραψε:"I am writing to request that my application for the position of AssociateProfessor,sent toyou onJanuary 14th 1991,should be considered for therest of thepositions availableinPhysics." 5 10 15 20 25 Μετην επιστολή αυτήτοενδιαφέροντηςγιαδιορισμό επεξετάθηκε σε όλες τις βαθμίδεςτουΤμήματος Φυσικής. 30 Το Εκλεκτορικό Σώμασυνήλθε μεταξύ24 και27Νοεμβρίου, 1991, για τις θέσεις του Επίκουρου Καθηγητήκαι Λέκτορα και από τους 116 αιτητές επέλεξε 14για συνέντευξη καιπεραιτέρω αξιολόγηση. Τελικά σύστησε δύο για άμεσο διορισμό καιτο εν διαφερόμενο μέρος γιαπρόσθετοδιορισμό. 35 Στη 15η σύνοδο της Επιτροπής μεταξύ 8 και 12 Ιουνίου, 1992, λήφθηκεηπροσβαλλόμενη απόφασηπου έχει:(ν) ΤμήμαΦυσικώνΕπιστημών: Βάσει παλαιότερηςεισήγησης του αρμόδιουΕκλεκτορικού ΣώματοςγιατοΤμήμαΦυ σικών Επιστημών, η Π.Δ.Ε. αποφάσισενα προσφέρει διορι σμό στην κα. ΚωνστάντιαΑλεξάνδρου στηθέσητης Επίκου ρουΚαθηγήτριαςμετοποθέτησηστην 1η βαθμίδατηςΚλίμα2300 40 4ΑΛΛ Σεργίδηςν.Πανεπιστημίου Κύπρουκ.ά. Στυλιανίδης, Δ. κας Κ3 με ανάληψηκαθηκόντωντο συντομότερο δυνατό." 5 10 _ 15 20 25 30 35 40 Ο απητήςδεν λήφθηκε υπόψηγια τηθέση Επίκουρου Καθη γητή ενόψει, προφανώς του γεγονότος ότι περιόρισε τις βαθμίδες του ενδιαφέροντος του στη θέση Καθηγητή ή Αναπληρωτή Καθηγητή μόνο. Ηύπαρξητου εννόμου συμφέροντος είναι απαραίτητοστοι χείο για την άσκηση της Αναθεωρητικής Δικαιοδοσίας από το Δικαστήριο. Έλλειψη εννόμου συμφέροντος στερεί το Δικαστή ριο της εξουσίας να επιληφθεί προσφυγής. Έννομοσυμφέρον έχειτοπρόσωποτο οποίοαφορά η διοικη τική πράξη ήτου όπόίόΰ έννομα συμφέρονταΓέστω-και-μη-χρη^ ματικά,προσβάλλονται απόαυτή. (Βλ., μεταξύ άλλων, Kyriacos G.Papasavvasv.Republic (Public Service Commission)
(1967)3 C.L.R. 111, Kritiotis v. Municipality of Paphos and Others
(1986)3C.L.R. 322.) Έναπρόσωπο έχει έννομο συμφέρον να προσβάλει απόφαση πρώτουδιορισμού μόνο ανυποβάλει αίτηση μέσα στον προσδιο ρισμένο απότην προκήρυξητης θέσης χρόνο καιέχειτααπαραί τηταπροσόντα. Και ανακόμαέχει τασχετικά προσόντα δενέχει έννομο συμφέρο εάν δεν υποβάλει αίτηση. (Βλ., μεταξύ άλλων, The Republic of Cyprus v. Maria Christoudhia and Another
(1988)3C.L.R.2622.) Στην Υπόθεση Αρ. 3166/67 το Συμβούλιο Επικρατείας της Ελλάδαςαποφάσισεότι οαιτητήςδεν είχε έννομο συμφέρο γιατί δεν είχε υποβάλει υποψηφιότητα για τις θέσεις γενικών επιθεω ρητώνσωματικήςαγωγήςαλλάνομαρχιακώνεπιθεωρητών (Απο φάσειςΣυμβουλίουτης Επικρατείας 1967,Τόμος Δ',σελ. 3698). Το ενδιαφερόμενο μέρος δεν ήταν αιτήτρια για τη θέση του Επίκουρου Καθηγητήγιατί μετην αίτηση της στις 14Ιανουαρί ου, 1991,περιόρισε το ενδιαφέροτηςστηθέσηΑναπληρωτή Κα θηγητήμόνο. Η προθεσμίαπουπροβλέπεται στηδιακήρυξη-11 Φεβρουαρίου, 1991 -είναι αποκλειστική και όχι ενδεικτικήκαι, ως εκτούτου,ηαίτησητης στις 29 Ιουλίου, 1991, ήτανεκπρόθεσμηκαι δενήτανέγκυρη. • Στοσύγγραμμα "Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου" Ε.Π. Σπηλιωτοπούλου, 5η Έκδοση, 1991, στην παράγραφο 91, σελ. 96 διαβάζουμε:2301 Στυλιανίδης,Δ. Σεργίδης ν.Πανεπιστημίου Κύπρου κ.ά.
(1993)"91.Σεπολλές επίσηςπεριπτώσειςοιδιατάξειςκαθορίζουν προθεσμία γιατην υποβολήτης αίτησης ήτης αναφοράς ή γε νικότεραγιατηνεπιχείρηση ορισμένης ενέργειας τουδιοικού μενου πουαπευθύνεταιπροςτοδιοικητικό όργανο.Οιπροθε σμίες αυτές,ανδεν ορίζεται ρητάτο αντίθετο,έχουν ανατρεπτίκόχαρακτήρα,ηδεπάροδοςτουςεπιφέρειτηναπώλειατου δικαιώματος τουδιοικούμενου προς ενέργεια ..." 5 Στην Υπόθεση 1208/66, Αποφάσεις του ΣυμβουλίουΕπικρα τείας 1966, Τόμος Β' σελ. 1447, προκηρύχθηκε διαγωνισμός με 10 δεκαπενθήμερηπροθεσμίαγιατηνπλήρωση θέσεων. Λίγες μέρες μετά την εκπνοή της προθεσμίας ο αιτητής υπέβαλε αίτηση. Η Επιτροπή του Υπουργείου Οικονομικών ενέκρινε ότι ηπροθε σμία ήταν ενδεικτική,επέτρεψε στον αιτητήνα συμμετάσχει στο διαγωνισμό, στον οποίο κατατάχθηκεδεύτερος κατάσειρά επι- 15 τυχίας. Το Νομικό Συμβούλιο τουκράτους,όμως, γνωμοδότησε ότι η προθεσμία δεν ήταν ενδεικτική αλλά αποκλειστική και ο αιτητής υπέβαλε εκπρόθεσμα την αίτηση του και τον διέγραψε. Η Ολομέλεια του Συμβουλίου Επικρατείας αποφάσισε ότι η προθεσμία είναι αποκλειστική και όχι ενδεικτική και ηπροσφυ- 20 γηαπορρίφθηκεως αβάσιμος. Ο αιτητής στην παρούσαπροσφυγήδεν ήτανυποψήφιος για τη θέση του Επίκουρου Καθηγητή. Ούτε το ενδιαφερόμενο μέ ρος ήταν έγκυρα υποψήφια. 25 Στην Κυπριακήέννομη τάξηέχει εμπεδωθεί με τη νομολογία ότι πρόσωπο πουδεν κατέχει ταπροσόντα της θέσης έχειηθικό έννομο συμφέρον να προσβάλει με παραδεκτή προσφυγή τηνο μιμότητα της προαγωγής άλλου υπαλλήλου ο οποίος δεν κατέ- 30 χει τα προσόντα αν με την προαγωγή του θα επηρεαστεί η αρ χαιότητα του ή το προαγώμενο πρόσωπο θακαταστεί ανώτερο του. (Βλ. Petrakis Panayides v. Republic (Public Service Commission
(1973)3C.L.R. 378·X. Christodoulouand Others v. Cyprus TelecommunicationsAuthority
(1973)3 C.L.R. 695· 35 1.Χρίστος Κυριάκου και Άλλοι ν.ΑρχήςΤηλεπικοινωνιώνΚύπρον(\99\)4Α.ΑΛ. 1443.) Τοζήτημαπουεγείρεται είναιανενόψει τουότι τόσον ο αιτητής όσον και το ενδιαφερόμενο μέρος δεν είχαν υποβάλει εμπρόθεσμαέγκυρηαίτησηγιατηθέσητουΕπίκουρουΚαθηγητήοδιο ρισμός του ενδιαφερομένου μέρους και η μη λήψηυπόψηκαθό λου του αιτητή, δημιουργεί έννομο συμφέρο στοναιτητή. 2302 40 4A^LA. 5 10 Σεργίδηςν.Πανεπιστημίου Κύπρουκ.ά. Στυλιανίδης, Δ. Υπάρχει ουσιαστική διαφορά μεταξύ των υποθέσεων Panayides, Χ. ChristodoulouandOthers και Κυριάκου, (ανω τέρω),καιτηςπαρούσαςυπόθεσης.Οαιτητήςμετηνακύρωσητης πράξης συνεχίζει ναμην είναι υποψήφιος για τηθέση του ΕπίκούρουΚαθηγητή.Ηπροσβαλλόμενηαπόφασηδεναναφέρεταισ' αυτό,ούτε έχειπροσβάλει οποιοδήποτεσυμφέρο τουυλικό ή ηθι κό, παρόνήπροβλεπτό. Ηπροσφυγή δεν είναι λαϊκή αγωγήγια τηνκρίση τηςνομιμότηταςτων πράξεωντης Διοίκησης. ΗΑναθεωρητική Δικαιοδοσία του Δικαστηρίου περιορίζεται στις περιπτώσεις που ο αιτητής έχει προσωπικό, συγκεκριμένο, άμεσο,νομικό συμφέρο.Οπαρώναιτητήςδεν έχειέννομο συμφέροκαι,ως εκτούτου,το Δικαστήριο δεν έχειδικαιοδοσίαναεξε τάσεικαινακρίνει τηνομιμότητατη^ροσβαλλόμενης απόφασης. 15 Γιατους λόγους που έχουν εκτεθεί ηπροσφυγήείναι απαρά δεκτηκαιαπορρίπτεται. Καμιά διαταγήγιαέξοδα. 20 Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίςέξοδα. 2303