(1993)17Νοεμβρίου, 1993 [ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ/στής] Α Ν Α Φ Ο Ρ Ι Κ Α Μ Ε Τ Ο Α Ρ Θ Ρ Ο 146 Τ Ο Υ Σ Υ Ν Τ Α Γ Μ Α Τ Ο Σ ΘΕΌΔΟΥΛΟς ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗς, Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ/ 'ΗΑΛΛΗΣ, Καθ' ων η αίτηση, (Υπόθεση Αρ. 61/93) Δημόσιοι Υπάλληλοι — Διαθεσιμότητα — Δεν αποτελείπειθαρχικόμέ. τρο ήποινή — Αποτελεί προληπτικό διοικητικό μέτρο για τηδιευκό λυνση τηςπεράτωσης μιαςπειθαρχικής διαδικασίας— ΗΕΛ. Υ δεν έχει αυτοδίκαιη δικαιοδοσίανα επιλαμβάνεται πειθαρχικών μέτρων εναντίον υπαλλήλου — Απαιτείται πρόταση τηςαρμόδιαςΑρχής — Για την έναρξη της διαδικασίαςτης διαθεσιμότητας, δεν απαιτείται πρόταση της αρμόδιας αρχής— Αρθρο 85 τουπερί Δημοσίας Υπη ρεσίας Νόμου (Ν. 1/90). Διοικητικό Δίκαιο— ΔημόσιοΣυμφέρον— Λήψηαπόφασης Οιοικητικήςγια λόγους δημοσίουσυμφέροντος,πρέπει να αιτιολογείται ειδι κά— Πρέπει να εξειδικεύονται οι λόγοι δημοσίου συμφέροντος. Ο αιτητής επεδίωξε μετηνπροσφυγήτου ακύρωσητης απόφα σης της ΕπιτροπήςΔημόσιας Υπηρεσίας να τον θέσει σε διαθεσιμότητα,ενόψει της πειθαρχικήςδίωξης εναντίοντου. 5 10 15 ΤοΑνώτατο Δικαστήριοαπορρίπτονταςτηνπροσφυγή,αποφά σισεότι: 20
- Έχει νομολογηθεί πωςηδιαθεσιμότητα δεν αποτελείπειθαρχικό μέτροήπειθαρχικήποινή,αλλάπροληπτικόδιοικητικόμέτρογια τηδιευκόλυνσητηςπεράτωσηςμιαςπειθαρχικήςδιαδικασίας. Συ νεπάγεταιπροσωρινήαπομάκρυνσητουυπαλλήλουαπότηνενερ γό άσκησητων καθηκόντωντου,για χρονικό διάστημαπου πε- 25 2656 4ΑΛΛ 5 10 Χαραλαμπίδης ν.Δημοκρατίας κ.ά. ριορίζεται νομοθετικά, Αρθρο 85 του περί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμου(Ν. 1/90) καιγιαλόγους δημοσίου συμφέροντος πουπροσ διορίζονταιειδικά.Είναι άσχετη μετηνπειθαρχικήκαταλογιστέα υπαιτιότητατουυπαλλήλου καιδεν είναι ένδειξηπειθαρχικήςευθύνηςήπειθαρχικήςδίωξης.Περαιτέρω,ηδιαθεσιμότηταδεθέτει τονυπάλληλο εκτόςυπηρεσίας,ούτεμπορεί ναταυτιστείήναεξο μοιωθεί μεοριστική απόλυσηήαπώλειατουβαθμούήτης θέσεως του,αλλά αναστέλλει προσωρινά τις εξουσίες, προνόμιακαι άλ λα ωφελήματα, τα οποία ο υπάλληλος ανακτάεάν απαλλαγεί ή εάναπότην έρευνα δεν αποδειχτεί πειθαρχικήυπόθεση εναντίον του. Ενόψει των πιο πάνω,είναι πρόδηλο πως η διαθεσιμότητα υπαλλήλων δεν έχει τιμωρητικό χαρακτήρα και ως εκ τούτου η προηγούμενη κλήσητου υπαλλήλου σε απολογία,δεν είναι απα ραίτητηπροϋπόθεσηγιατηνεπιβολήτης. 15 Οι ισχυρισμοί ότι ο αιτητής μετηδιαθεσιμότητα στερήθηκε του κεκτημένου δικαιώματος της έμπρακτης άσκησης των καθηκό ντων του για λόγους τιμωρητικούς και εκδικητικούς, δεν μπο ρούν ναστοιχειοθετηθούν καιαπορρίπτονται. 20 25 30 35
- ΗΕπιτροπήδεν έχειαυτοδίκαιηδικαιοδοσία να επιλαμβάνεται πειθαρχικών μέτρων εναντίον οποιουδήποτε δημοσίου υπαλλή λου. Η εξουσία αυτήενεργοποιείται μόνο μετάαπόγραπτήπρό τασητηςαρμόδιαςαρχής,ηοποίαπεριλαμβάνει,τηνέκθεσηπάνω στην έρευνα, την κατηγορία που θαπροσαφθεί υπογεγραμ μένηαπό την αρμόδια αρχήκαι τα προς υποστήριξη της απο δεικτικά στοιχεία (βλ.ΑρθραδΙ,82, 83και84,Ν. 1/90).Η μητή ρηση των πιο πάνω προϋποθέσεων δεν είναι τυπικό ελάττωμα επουσιώδους τύπου,αλλά παράβασηΝόμου που επηρεάζει στη βάσητης,τηνομιμότητα της προσβαλλόμενης απόφασης.
- ΤοΔικαστήριο δε συμφωνεί με την εισήγηση, ότι ηπρόταση της αρμόδιαςαρχήςαποτελεί τοέναυσμαγιαέναρξητηςδιαδικασίας επιβολής του μέτρου της διαθεσιμότητας. Σετέτοια περίπτωση η Επιτροπή,ως τοαποφασίζονόργανο,είτεδεθαμπορούσε ναεκ δώσει την πράξηχωρίς την υποβολήτης πρότασης,είτεεάν απέκρουε την πρόταση θα έπρεπε να απόσχει από την έκδοση της πράξης, αλλά εν πάση περιπτώσει, δε θα μπορούσε να την τρο ποποιήσει, εκδίδοντας διαφορετικήαπότηνπρόταση πράξη. 40 Αν αυτός ήταν ο σκοπός του Νόμου, είναι η άποψη του Δικα στηρίου, πωςτο Αρθρο85 πουρυθμίζει ταπερί διαθεσιμότητας υπαλλήλων θέματα,θαταανέφερε ρητά,όπως ρητά αναφέρεται στο Αρθρο 81 του ιδίου Νόμου όσον αφοράτη λήψηπειθαρχι2657 Χαραλαμπίδηςν.Δημοκρατίαςκ.ά.
(1993)κών μέτρων εναντίον υπαλλήλων. Η Επιτροπή,μεβάσητις διατάξειςτουΝόμουκαισε αντίθεσημε ότι συμβαίνει στην περίπτωση λήψης πειθαρχικών μέρων, έχει αποφασιστικήκαιαποκλειστικήαρμοδιότηταγιατηνεπιβολήτου μέτρουτηςδιαθεσιμότητας,δεδεσμεύεται απότιςαπόψειςτηςαρ μόδιαςαρχήςκαιμπορείνααποφασίζει κατάάλλοτρόπο. 4. Όταν έναδιοικητικόόργανολαμβάνει μιααπόφασηεπικαλούμε νο λόγους δημοσίουσυμφέροντος,θαπρέπεινααιτιολογεί ειδικά την απόφασηαυτή,εξειδικεύοντας τους λόγους δημοσίου συμφέ ροντοςπουοδήγησανστηλήψητης.Γιατονπροσδιορισμό του δη μοσίου συμφέροντος, ώστενα τεθεί ένας υπάλληλος σε διαθεσι μότητα διαρκούσης της εκκρεμοδικίας καιμέχρι την τελικήεκδί κασητηςπειθαρχικήςυπόθεσης εναντίοντου,είναι απαραίτητηη αποκάλυψητηςαληθούςφύσηςτωνπαραπτωμάτωνκαιτων στοι χείων πουτασυνθέτουν,ώστετοδημόσιο συμφέρον ναεξειδικεύ εται μεαναφορά σε συγκεκριμένα περιστατικάκαιναπροσδιορί ζεται μετρόποπουνακαθιστάεφικτότοδικαστικότου έλεγχο. 5 10 15 20 Στην παρούσαπερίπτωση είναιφανερόπως υπήρχανπερισσότε ροι από ένας λόγοι για τους οποίους η Επιτροπήαποφάσισενα θέσειτοναιτητήσε διαθεσιμότητα.Μεβάση τοσχετικόκατηγορη τήριοπουκατατέθηκεστοΔικαστήριοκαιόλαταστοιχείακαιδε δομέναπουπερικλείουν τηνυπόεξέτασηυπόθεση,κρίνεταιπωςη 25 Επιτροπήδενπροέβησελανθασμένηήπεπλανημένη εκτίμησητων γεγονότων ήσε περιστατικάτης υπόθεσης πουπροσδιορίζουντα διερευνώμεναπαραπτώματα,σεσυνάρτησημετηνταυτότηταορι σμένων μαρτύρων,παρέχουννόμιμο στήριγμα στην απόφαση της Επιτροπής.Οιπερί τουαντιθέτου ισχυρισμοί τωνδικηγόρωντου 30 αιτητή, δεν υποστηρίχθηκαν με αναφοράσε συγκεκριμένα στοι χείακαι περιστατικά. Με βάσητα όσα αναφέρθηκαν,κρίνεται ότι οι λόγοι δημοσίου συμφέροντος,πουθαεξυπηρετούσε ηδιαθεσιμότητατουαιτητή, έχουν προσδιοριστεί επαρκώς από την Επιτροπή και συμπλη ρώνονται απόταστοιχεία των φακέλων. 35 Ηπροσφυγή απορρίπτεταιχωρίςέξοδα. 40 Αναφερόμενες υποθέσεις: Veis andOthersv.Republic
(1979)3 C.L.R. 390, Choraitis v.Republic
(1984)3 C.L.R. 1067, 2658 4ΑΛΛ Χαραλαμπίδης ν.Δημοκρατίας κ.ά. Payiatos v.Republic
(1984)3 C.L.R. 1239, Νικολάου ν. ΕΛ.Υ.
(1992)4 ΑΛΛ. 3959, 5 Χαραλαμπίδηςν. ΕΛ.Υ.
(1992)4ΑΛΛ. 3633, Παπαφώτης ν.Ε.Ε.Υ.
(1989)3Α.Α.Δ. 1302, Adamides v.Republic
(1982)3 C.L.R. 343, 10 Kazamias v.Republic
(1982)3 C.L.R. 239, Σκαρπάρης v.Δημοκρατίας κ.ά.
(1993)4 ΑΛΛ. 476, 15 ΕΛ. Υ. κ.ά. ν. Φιλιππίδης κ.ά.
(1989)3ΑΛΛ. 292, Κλεάνθους ν. ΕΛ. Υ.
(1990)3ΑΛΛ. 2686. Προσφυγή. 20 Προσφυγή εναντίον της απόφασης των καθ' ων η αίτηση με την οποία ο αιτητής τέθηκε σε διαθεσιμότητα. Μ. Κυπριανού, για τον Αιτητή. 25 Μ. Τσαγγαρίδης, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων η αίτηση. Cur. adv. vult. 30 35 40 ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ.: Με την προσφυγή αυτή ο αιτητής επι διώκει την ακόλουθη θεραπεία: "Δήλωση του Σεβαστού Δικαστηρίου πως η πράξη και/ή η απόφαση της καθ' ης η αίτηση ημερομηνίας 5.1.1993 να θέσει σε διαθεσιμότητα τον αιτητή είναι άκυρη και στερημένη οι ουδήποτε εννόμου αποτελέσματος." Με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου με αρ. 36.139 και ημερ. 20.9.91, διορίστηκε Ερευνών Λειτουργός για να διεξαγάγει πειθαρχική έρευνα σε σχέση με καταγγελίες εναντίον του αι τητή για πιθανή διάπραξηπειθαρχικών παραπτωμάτων. Η Ε.Δ.Υ. στη συνεδρίαση της με ημερ. 19.11.91, κατόπιν ει σήγησης του Γενικού Διευθυντή του Υπουργείου Συγκοινωνιών 2659 Χρυσοστομής, Δ. Χαραλαμπίδης ν. Δημοκρατίας κ.ά.
(1993)και Έργων, έκρινε ότι τοδημόσιο συμφέρον απαιτούσενα τεθεί σε διαθεσιμότητα ο αιτητής και τον έθεσε σε διαθεσιμότητα για περίοδο τριών εβδομάδων. Η πιο πάνω απόφασητης Επιτροπής υπήρξε το αντικείμενο αναθεώρησης στην προσφυγή αρ. 1090/91,γιατηνοποίατοπρω τόδικο Δικαστήριο εξέδοσεστις 8.10.92απορριπτική απόφαση. Στησυνεδρίαση της μεημερ. 16.12.91,ηΕπιτροπήγια τους λό γουςπουαναφέρθηκανσταπρακτικά,αποφάσισετηνπαράτασητης διαθεσιμότητας τουαιτητήγιαέναμήνα, δηλαδήμέχρι τις24.1.92. 5 10 Στη συνεδρίαση της με ημερ. 22.7.92, η Επιτροπή ανάφερε πως η έκθεση του Ερευνώντος Λειτουργού σχετικά με την πει θαρχική έρευνα εναντίον τουαιτητή,μαζί με τις κατηγορίες που 15 διατυπώθηκαν από το Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας και τα αποδεικτικά στοιχεία για υποστήριξη των κατηγοριών αυ τών, υποβλήθηκαν σ' αυτή στις 8.7.92, με σκοπό τη λήψη πει θαρχικών μέτρων σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις των περί Δημοσίας Υπηρεσίας Νόμων. Η Επιτροπή αποφάσισε να προ- 20 χωρήσει στην πειθαρχική δίκη του αιτητή και όρισε την 21.9.92 για απολογία του καθ' ουη πειθαρχική δίωξη. Με επιστολή του ημερ. 8.12.92 προς τον Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου Συγκοινωνιών και Έργων, αντίγραφο της οποίας κοινοποιήθηκε στην Ε.Δ.Υ., ο Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας εισηγήθηκε όπως εξεταστεί τοθέμανατεθεί σεδια θεσιμότητα ο αιτητής,σημειώνοντας ότι: 25 "...εφόσον, σύμφωνα μετοάρθρο85 τουπερίΔημοσίας Υπη- 30 ρεσίας Νόμου του 1990 (1/90), δε φαίνεται να απαιτείταιρη τή πρόταση της Αρμοδίας Αρχής για να τεθεί σε διαθεσιμό τητα ο επηρεαζόμενος υπάλληλος, η Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας έχει το δικαίωμα, εάν κατά την κρίση της τούτο απαιτείται προς τοδημόσιο συμφέρον, ναθέσειηίδιασε δια- 35 θεσιμότητα τον υπάλληλο και χωρίς σχετική πρόταση της Αρμοδίας Αρχής, και διαβιβάζω αντίγραφο της παρούσας επιστολής μου στην Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας για να μελετήσει το ενδεχόμενο τούτο." 40 Για πληρέστερη ενημέρωση επισυνάφθηκαν και σχετικές επι στολές του Κλάδου Ταχυδρομικών Υπαλλήλων της ΠΑΣΥΔΥ (Παράρτημα 1στην ένσταση). 2660 4ΑΛΛ 5 Χαραλαμπίδηςν.Δημοκρατίαςκ.ά. Χρυσοστομής,Δ. Η Επιτροπήστη συνεδρίαση της με ημερ. 10.12.92, σημείωσε την πιο πάνω γνωμάτευση του Γενικού Εισαγγελέα και επιφυ λάχθηκε να εξετάσει το θέμακατά την ημερομηνία έναρξης της απόφασηςτηςπειθαρχικήςυπόθεσηςστις 16.12.92, αφούστο μεταξύμελετήσει κατά πόσον το δημόσιο συμφέρον απαιτούσε τη διαθεσιμότητα του αιτητή και κατά πόσον ηπαρουσίατου καθ' ουηδίωξηστηνυπηρεσίαδυνατόνναεπηρέαζετην εύρυθμηλει τουργία του Τμήματος. Προς τούτο αποφάσισε να ζητηθούν οι απόψειςτης αρμόδιαςαρχής. 10 15 Η Επιτροπή με επιστολή του Προέδρου της ημερ. 14.12.92, ζήτησε τις απόψεις του Γενικού Διευθυντή Συγκοινωνιών και Έργων,κατά πόσον το δημόσιο συμφέρον και ιδιαίτεραηομα λή και εύρυθμη λειτουργία του Τμήματος απαιτούσε να τεθεί ο αιτητήςσε διαθεσιμότητα. 20 Ο Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου Συγκοινωνιών και Έργων απαντώντας με επιστολή του ημερ. 28.12.92, ανάφερε πως ηαρμόδιαΑρχήδεν έκρινε σκόπιμο στο παρόν στάδιο να εισηγηθεί όπως ο αιτητής τεθεί σε διαθεσιμότητα. 25 30 35 40 ΗΕπιτροπήστησυνεδρίαση της μεημερ.5.1.93, συνέχισετην εξέταση του θέματος διαθεσιμότητας του αιτητήκαιαποφάσισε να θέσει τον αιτητή σε διαθεσιμότητα από τις 5.1.93 και μέχρι τηντελική συμπλήρωση της υπόθεσης,αναφέρονταςταακόλου θα προς υποστήριξη της απόφασηςτης: "Ο Γενικός Διευθυντής, Υπουργείο Συγκοινωνιών και Έργων, στην απαντητική επιστολή του με αρ.ΥΣΕ Π.401/3 και ημερ. 28.12.92,δεν τοποθετείται πάνω στο ερώτημα που ήγειρε η Επιτροπή κατά πόσο δηλαδή το δημόσιο συμφέρον και ιδιαίτεραηομαλήκαιεύρυθμηλειτουργία τουΤμήματος Ταχυδρομικών Υπηρεσιών απαιτούν να τεθεί ο υπάλληλος σεδιαθεσιμότητα. Στοτέλος της επιστολής του,καιχωρίς ειδική αιτιολογία, ο Γενικός Διευθυντής αναφέρει ότι η αρμό δια αρχήδεν κρίνει σκόπιμο να εισηγηθεί στο παρόν στάδιο όπως οκ. Χαραλαμπίδης τεθεί σε διαθεσιμότητα. Μεαφορμήτις πιοπάνωεπιστολές, ο Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας, στην επιστολή του προς τον Πρόεδρο της ΕπιτροπήςΔημόσιας Υπηρεσίας μεαρ. Γ.Ε.50(ΙΙ)/90/Ν.20/32/ΙΙ και ημερ. 31.12.92,αναφέρει ότι δεν τέθηκε υπόψη τουοτιδή ποτεπουνατονπείθει ότι οκ.Χαραλαμπίδηςδεθαπρέπεινα τεθείσεδιαθεσιμότητα. Στηνίδιαεπιστολήο Γενικός Εισαγγε2661 Χρυσοστομής, Δ. Χαραλαμπίδης ν. Δημοκρατίαςκ.ά.
(1993)λέας διατυπώνει τηνάποψηότι η παραμονή τουκαθ' ουη δίω ξη στην υπηρεσία κατά τη διάρκεια της πειθαρχικήςδιαδικα σίας αντιβαίνει προς θεμελιώδεις έννοιες χρηστής διοίκησης ιδίως όταν αντιμετωπίζει κατηγορίες όπως αυτέςπουπεριέχο νται στο εναντίον τουκ.Χαραλαμπίδη κατηγορητήριο. 5 Υπό το φως των πιοπάνωκατάτην έναρξη της πειθαρχι κήςδιαδικασίαςηΕπιτροπήπροχώρησε στην εξέταση τουθέ ματος διαθεσιμότητας του Χαραλαμπίδη Θεόδουλου, Διευ θυντή τουΤμήματος Ταχυδρομικών Υπηρεσιών. 10 ΗΕπιτροπή,εξετάζονταςταόσααναφέρονταιστην επιστολή του Γενικού Διευθυντή, Υπουργείο Συγκοινωνιών και Έργων, παρατήρησε ότι σ* αυτήδεγίνεται οποιαδήποτε αναφορά ότι η απουσίατουκαθ'ουηδίωξηαπότηνυπηρεσίαείναιδυνατόννα 15 επηρεάσει τηνομαλήκαιεύρυθμηλειτουργία τουΤμήματος. ΗΕπιτροπήέλαβε ιδιαίτεραυπόψητογεγονός ότι πλείστοι μάρτυρες κατηγορίας ανήκουν στο προσωπικό του Τμήματος Ταχυδρομικών Υπηρεσιών και βρίσκονται κάτω από την ιε- 20 ραρχική εξάρτηση του Διευθυντή, με ενδεχόμενο ηαπευθείας αντιπαράθεσητου τελευταίου μεαυτούςκατάτηδιάρκειατης ακροαματικήςδιαδικασίαςκαιη στη συνέχεια άσκηση απόμέ ρους του των εποπτικών και διοικητικών του καθηκόντων στην Υπηρεσία ναέχει επιπτώσεις στην ομαλή λειτουργία του 25 Τμήματος Ταχυδρομικών Υπηρεσιών. Η Επιτροπήδιαπίστωσε τπίσης ότι ηφύση ορισμένων κατη γοριών είναι τέτοια πουά:ιr;ταιτου ηθικούκύρους ορισμένων μαρτύρωνκατηγορίας.Τοστοιχείο αυτόπιθανόνναεντείνει την αντιπαράθεσημεταξύτουκαθ'ουηδίωξηκαιτωνμαρτύρωνκα τηγορίας μεεπιπτώσεις στην ομαλήλειτουργία τουΤμήματος. Εξάλλου, η Επιτροπή κρίνει ότι, εφόσον, όπως αναφέρε ται πιο πάνω,μερικοί μάρτυρες κατηγορίας είναι υπάλληλοι του Τμήματος Ταχυδρομικών Υπηρεσιών και βρίσκονται σε ιεραρχική σχέση με τον καθ' ου ηδίωξη,ημαρτυρία τους εί ναι δυνατόν να επηρεαστεί υπό την έννοια ότι δε θααισθά νονται ελεύθεροι να καταθέσουν ενώπιον της Επιτροπής.Το στοιχείο τούτο,κατάτηνκρίση της Επιτροπής,είναι δυνατόν να επηρεάσει την ορθή απονομή τη δικαιοσύνης. Η Επιτροπή, αφού έλαβε υπόψη τα πιο πάνω,έκρινε ότι το δημόσιο συμφέρον απαιτεί να τεθεί σε διαθεσιμότητα ο 2662 30 35 40 4ΑΛΛ. 5 10 15 20 Χαραλαμπίδης ν.Δημοκρατίαςκ.ά. Χρυσοστομής,Δ. ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ Θεόδουλος, Διευθυντής του Τμήματος Ταχυδρομικών Υπηρεσιών, και αποφάσισε να τον θέσει σε διαθεσιμότητα από σήμερα, 5.1.93,και μέχρι την τελικήσυ μπλήρωση τηςυπόθεσης,σύμφωνα μετοάρθρο85
(2)τωνΠερί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμωντου 1990 και 1991. Περαιτέρω, η Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας, σύμφωνα με την τακτική που συνήθως ακολουθεί, αποφάσισε να επι τρέψειστον υπάλληλο ναλαμβάνειτο 1/2 των απολαβώντου κατά τη διάρκεια της διαθεσιμότητας του. ΗΕπιτροπή απο φάσισε περαιτέρω να επανεξετάσει το ύψος των απολαβών εάν ο υπάλληλος υποβάλει αίτημα που να υποστηρίζει δια φοροποίησητης απόφασης αυτής. ΗΕπιτροπήθαεπανεξετάσει το θέματης διαθεσιμότητας τουυπαλλήλου μετάτην ολοκλήρωσητης ενώπιον τηςακρο αματικήςδιαδικασίας." Οι λόγοι ακύρωσης που προβλήθηκαν μπορούν να συνοψισθούν στα εξής επιχειρήματα: 1)Η προσβαλλόμενη απόφαση.ήταντο αποτέλεσμα εκδικητι κής στάσης της Επιτροπής έναντι του αιτητή,ενόψει τηςαρξαμένης πειθαρχικήςδίωξης εναντίον του. 25 2) Η επίδικηαπόφασηλήφθηκεκατάπαράβασηνόμου*η Επι τροπήαποφάσισετηδιαθεσιμότητα του αιτητήχωρίς τηνπροη γούμενη σύμφωνη γνώμη της αρμόδιαςαρχής. 30 3) Οι λόγοι δημοσίου συμφέροντος που θα εξυπηρετούσε η διαθεσιμότητα δεν προσδιορίστηκαν. 4) Ηαπόφασηέπασχε απόπαντελή έλλειψηαιτιολογίας. 35 40 Έχει νομολογηθεί πως ηδιαθεσιμότητα δεν αποτελεί πειθαρ χικό μέτρο ήπειθαρχικήποινή,αλλάπροληπτικό διοικητικό μέ τρο για τη διευκόλυνση της περάτωσης μιας πειθαρχικήςδιαδι κασίας. Συνεπάγεται προσωρινή απομάκρυνση του υπαλλήλου απότηνενεργόάσκησητωνκαθηκόντωντουγιαχρονικό διάοτημαπουπεριορίζεται νομοθετικά (αρ.85,Ν. 1/90) καιγια λόγους δημοσίου συμφέροντος που προσδιορίζονται ειδικά.Είναι άσχε τη με την πειθαρχικάκαταλογηστέα υπαιτιότητατου υπαλλήλου και δεν είναι ένδειξηπειθαρχικής ευθύνης ήπειθαρχικήςδίωξης. Περαιτέρω,ηδιαθεσιμότηταδεθέτει τον υπάλληλο εκτόςυπηρε2663 Χρυσοστομής, Δ. Χαραλαμπίδης ν.Δημοκρατίας κ.ά.
(1993)σίας,ούτε μπορεί ναταυτιστεί ή να εξομοιωθεί μεοριστική από λυσηήαπώλειατου βαθμούήτηςθέσεως του,αλλά αναστέλλει προσωρινά τις εξουσίες, προνόμια και άλλα ωφελήματα, τα οποία ουπάλληλος ανακτά εάναπαλλαγείήεάναπότην έρευνα δεναποδειχτείπειθαρχικήυπόθεσηεναντίοντου.Ενόψει τωνπιο 5 πάνω,είναιπρόδηλοπωςηδιαθεσιμότηταυπαλλήλων δενέχειτιμωρητικόχαρακτήρα καιωςεκτούτουηπροηγούμενηκλήσητου υπαλλήλου σε απολογία δεν είναι απαραίτητηπροϋπόθεσηγια την επιβολήτης (Βλ.μεταξύάλλων, VeisandOthers v.R.
(1979)3 C.L.R. 390, Police InspectorAndreas Choraitis v.R.
(1984)3 10 C.L.R. 1067,Iosif Payiatos v.R.
(1984)3C.L.R. 1239, Πολύβιος Νικολάου v. EA.Y.
(1992)4 Α.Α.Δ. 3959και ΘεόδουλοςΧαρα λαμπίδηςv.ΕΛ.Υ.
(1992)4Α.Α.Δ.3633). Οι ισχυρισμοί ότι οαιτητής μετηδιαθεσιμότητα στερήθηκε 15 τουκεκτημένου δικαιώματοςτης έμπρακτηςάσκησης τωνκαθη κόντων τουγιαλόγους τιμωρητικούςκαιεκδικητικούς,δενμπο ρούν να στοιχειοθετηθούν καιαπορρίπτονται. Η Επιτροπήδενέχει αυτοδίκαιηδικαιοδοσίαναεπιλαμβάνε- 20 ται πειθαρχικών μέτρων εναντίον οποιουδήποτεδημοσίουυπαλ λήλου. Ηεξουσία αυτή ενεργοποιείται μόνον μετά απόγραπτή πρότασητηςαρμόδιαςαρχής,ηοποίαπεριλαμβάνει,τηνέκθεση πάνωστην έρευνα,τηνκατηγορίαπουθαπροσαφθείυπογεγραμ μένη απότην αρμόδιααρχήκαι ταπρος υποστήριξη της αποδει- 25 κτικά στοιχεία (βλ.άρθρα81,82,83και84, Ν. 1/90). Ημη τήρη σητωνπιοπάνωπροϋποθέσεωνδεν είναιτυπικόελάττωμαεπου σιώδους τύπου,αλλά παράβασηνόμου που επηρεάζει στη βάση της,τηνομιμότητα τηςπροσβαλλόμενης απόφασης (βλ. σχετικά, ΦώτηςΠαπαφώτης v.Ε.Ε.Υ.
(1989)3Α.Α.Δ. 1302). 30 Τοάρθρο85του Ν. 1/90ρυθμίζει τοζήτηματηςδιαθεσιμότη τας δημοσίων υπαλλήλων ωςεξής: "85.-
(1)Αν διαταχθείέρευνα πειθαρχικούπαραπτώματος, δυνάμει τωνδιατάξεων τηςπαραγράφου(β)τουάρθρου 81, εναντίον κάποιου υπαλλήλου ή με την έναρξη αστυνομικής έρευνας μεσκοπό την ποινική δίωξη εναντίον του,ηΕπιτρο πή μπορεί, αντοδημόσιο συμφέρον το απαιτεί,ναθέσει σε διαθεσιμότητατον υπάλληλο κατάτηδιάρκειατης έρευνας: Νοείται ότιηδιάρκειατηςδιαθεσιμότητας στην οποίατί θεται ο υπάλληλος κατάτη διάρκειατηςέρευνας δενμπορεί να υπερβεί τους τρεις μήνες, μπορεί όμως να παραταθεί, αν 2664 35 40 4ΑΛΛ. Χαραλαμπίδηςν.Δημοκρατίαςχ.ά. Χρυσοστομής, Δ. συντρέχει σοβαρός λόγος, γιαάλλους τρεις μήνες. 5 10 15 20 25 30
(2)Αν μετάτοτέλοςτης έρευναςαποφασιστείηποινικήή η πειθαρχικήδίωξη του υπαλλήλου, η Επιτροπή μπορεί, αν το δημόσιο συμφέρον το απαιτεί,να θέσει σε διαθεσιμότητα τον υπάλληλο μέχρι την τελικήσυμπλήρωση της υπόθεσης.
(3)Ειδοποίηση ότι τέθηκε σε διαθεσιμότητα δίδεταιγρα πτώς στον υπάλληλο το γρηγορότερο. Οι εξουσίες, ταπρονόμια και ταωφελήματατου υπαλλήλου αναστέλλονται κα τά τηδιάρκειατης περιόδουτης διαθεσιμότητας: Νοείται ότι ηΕπιτροπήεπιτρέπει στον υπάλληλο ναλαμ βάνει μέρος των απολαβών της θέσης του, όχι λιγότερο από το μισό, όπως θακρίνει η Επιτροπή.
(4)Αν ουπάλληλος απαλλαγείήαναπότηνέρευναδεναπο δειχτεί πειθαρχικήυπόθεσηεναντίον του,ηδιαθεσιμότητατερ ματίζεταικαιο υπάλληλος δικαιούταιολόκληρο το ποσό των απολαβώντις οποίες θαέπαιρνανδεν ετίθετο σε διαθεσιμότη τα.Αν βρεθεί ένοχος,ηΕπιτροπήαποφασίζειανθαεπιστραφεί στον υπάλληλο οποιοδήποτε μέρος των απολαβώντου." Επίσης, ο Καν.22 των περί Δημοσίας Υπηρεσίας (Γενικών) ι Κανονιμών, Κ.Δ.Π. 98/91, προβλέπει ότι: "22.Σεπερίπτωσηπουδιατάσσεταιέρευναπειθαρχικούαδι κήματοςήασκείταιποινικήδίωξη εναντίον υπαλλήλου ή αρχί ζει αστυνομική έρευναεναντίον του μεσκοπότηνποινική δίωξήτου,ενημερώνεται έγκαιραηΕπιτροπήΔημόσιας Υπηρεσίας καιυποβάλλονται σ' αυτήτασχετικά στοιχεία μαζίμετιςαπό ψειςτηςαρμόδιαςαρχήςπάνωστοθέμα,ώστεναμπορείηΕπι τροπή σε κάθε περίπτωση να εξετάζει κατά πόσο το δημόσιο συμφέρον απαιτείουπάλληλος νατεθεί σεδιαθεσιμότητα." 35 40 Είναι η εισήγησητων δικηγόρων του αιτητήπως ηΕπιτροπή στην υπό εξέταση υπόθεση ενήργησε κατά παράβαση του Νόμου και των Κανονισμών πουκαθιστούν την πρόταση -εισήγησητης αρμόδιας αρχήςγια διαθεσιμότητα ενός υπαλλήλου,απαραίτηση προϋπόθεσηγιατηνεπιβολήτου μέτρουαυτούαπότηνΕ.Δ.Υ. Δε συμφωνώ μετηνεισήγησηότι ηπρότασητηςαρμόδιαςαρ χής αποτελεί το έναυσμα για έναρξη της διαδικασίας επιβολής του μέτρου της διαθεσιμότητας. Σετέτοια περίπτωση ηΕπιτρο2665 Χρυσοστομής,Δ. Χαραλαμπίδης ν.Δημοκρατίας κ.ά.
(1993)πή, ως το αποφασίζον όργανο, είτε δε θα μπορούσε να εκδόσει την πράξηχωρίς την υποβολή της πρότασης, είτε εάν απέκρουε την πρόταση θαέπρεπε νααπόσχει απότην έκδοση της πράξης, αλλά εν πάσηπεριπτώσει, δε θαμπορούσε νατην τροποποιήσει εκδίδοντας διαφορετική από την πρόταση πράξη. Αν αυτός ήτανο σκοπός του Νόμου,είναι ηάποψη μου,πως το άρθρο 85 που ρυθμίζει τα περί διαθεσιμότητας υπαλλήλων θέματα, θα το ανέφερε ρητά,όπως ρητά αναφέρεται στο άρθρο 81 του ιδίου Νόμου όσον αφορά τη λήψηπειθαρχικών μέτρων εναντίον υπαλλήλων. Περαιτέρω, αναφορικάμε την απαίτησηγια θετική εισήγηση τηςαρμόδιαςαρχής, πουκατάτον ισχυρισμό των δικηγόρωνπε ριέχεται στον Κανονισμό 22, παρατηρώ ότι, μια τέτοια θετική εισήγησηθα ισοδυναμούσε με σύμφωνη γνώμη, οι συνέπειες της οποίας είναι ότι, το αποφασίζον όργανο, στην παρούσα περί πτωση η Επιτροπή, θα ήταν υποχρεωμένη να εκδόσει πράξη σύμφωνη με τη γνωμοδότηση και εάν δεν αποδέχετο τη γνωμο δότηση, να μη εκδόσει πράξη. 5 10 15 20 Εάν αυτή ήταν η περίπτωση, τότε, κατά την άποψη μου, η φράση "σύμφωνη γνώμη - γνωμοδότηση", θα αναφέρετο ρητά στον Κανονισμό. Τοάρθρο22 του Κανονισμού όμως,ομιλείγια "απόψεις της αρμόδιας αρχής πάνω στο θέμα", σαν ένα από τα 25 στοιχεία που υποβάλλονται στην Επιτροπή προς διευκόλυνση της κάθε φοράπου εξετάζει ένα τέτοιο ζήτημα. Είναι η άποψημουπωςη Επιτροπή μεβάσητις διατάξεις του Νόμουκαι σε αντίθεση με OTLσυμβαίνει στην περίπτωση λήψης 30 πειθαρχικών μέρων, έχειαποφασιστικήκαι αποκλειστική αρμο διότητα για την επιβολή του μέτρου της διαθεσιμότητας, δε δε σμεύεται από τις απόψεις της αρμόδιας αρχής και μπορεί να αποφασίζει κατάάλλο τρόπο. 35 Όταν ένα διοικητικό όργανο λαμβάνει μια απόφαση επικα λούμενο λόγους δημοσίου συμφέροντος, θα πρέπει να αιτιολο γεί ειδικά την απόφασηαυτή, εξειδικεύοντας τους λόγους δημο σίου συμφέροντος που οδήγησαν στη λήψη της. Για τον προσ διορισμό του δημοσίου συμφέροντος, ώστε να τεθεί ένας υπάλληλος σε διαθεσιμότητα διαρκούσης της εκκρεμοδικίας και μέ χρι τηντελικήεκδίκαση τηςπειθαρχικής υπόθεσης εναντίον του, είναι απαραίτητηη αποκάλυψη της αληθούς φύσης των παρα πτωμάτων και των στοιχείων που τα συνθέτουν, ώστε το δημό2666 40 4ΑΛΑ 5 10 15 20 Χαραλαμπίδηςν. Δημοκρατίαςκ.ά. Χρυσοστομής, Δ. σιο συμφέρον ναεξειδικεύεται μεαναφοράσε συγκεκριμένα πε ριστατικά καιναπροσδιορίζεται με τρόπο πουνακαθιστά εφι κτό το δικαστικό του έλεγχο. (Βλ. σχετικά, PanosAdamides v. R.
(1982)3 C.L.R. 343, Kazamias v. R.
(1982)3 C.L.R. 239, Σκαρπάρης v.Δημοκρατίας κ.ά.
(1993)4 Α.Α.Δ.476 και Πολύ βιοςΝικολάουv.Ε.Α.Υ.
(1992)4 Α.Α.Δ.3930.) Η Επιτροπή στα πρακτικά της συνεδρίασης της με ημερ. 5.1.93,σημείωσε ότι στις απόψεις της αρμόδιας αρχής δε γινόταν οποιαδήποτε αναφοράon η απουσία του καθ' ου η δίωξη από την υπηρεσία ήταν δυνατό να επηρεάσει την ομαλή και εύ ρυθμη λειτουργία του Τμήματος. Στη συνέχεια η Επιτροπή, έχοντας υπόψη το σχετικό Κατηγορητήριο, κατέγραψε τους ακόλουθους λόγους δημοσίου συμ φέροντος πουκατά τηνκρίση της εξυπηρετούντο γιαναθέσει σε διαθεσιμότητα τον αιτητή: α) το γεγονός ότι πλείστοι μάρτυρες κατηγορίας ανήκαν στο προσωπικό του Τμήματος,κάτωαπότην ιεραρχική εξάρτηση του Διευθυντή μεενδεχόμενο ηαπευθείαςαντιπαράθεσητου τελευταίου μ' αυτούς κατάτην ακροαματικήδιαδικασία και η στη συνέχεια άσκησηαπό μέρους τουτων εποπτικώντουκαθηκόντωνστην Υπη ρεσία,ναείχεεπιπτώσεις στηνομαλήλειτουργία τουΤμήματος- 25 30 35 40 β) ηδιαπίστωση ότι ηφύση ορισμένων κατηγοριών ήταν τέ τοια πουάπτετοτουηθικούκύρους ορισμένων μαρτύρων κατη γορίας μεπιθανότητατην ένταση τηςαντιπαράθεσης μεταξύτου καθ' ου ηδίωξη και των μαρτύρων κατηγορίας, με επιπτώσεις στην ομαλή λειτουργία τουΤμήματοςγ) το γεγονός ότι μερικοί μάρτυρες κατηγορίας ήτανυπάλλη λοι του Τμήματος καιβρίσκονταν σε ιεραρχική σχέσημε τον αι τητή,η μαρτυρίατουςήτανδυνατόναεπηρεαστεί, υπότην έννοια ότι δεθααισθάνοντο ελεύθεροινακαταθέσουν ενώπιον τηςΕπι τροπής. Το στοιχείο τούτο, κατάτην κρίση της Επιτροπής,ήταν δυνατόνα επηρεάσει την ορθήαπονομήτης δικαιοσύνης. Στην παρούσα περίπτωση είναι φανερό πως υπήρχαν περίσσότεροιαπόέναςλόγοιγιατους οποίους ηΕπιτροπήαποφάσι σε να θέσει τον αιτητή σε διαθεσιμότητα. Με βάση το σχετικό Κατηγορητήριο που κατατέθηκε στο Δικαστήριο και όλα τα στοιχεία καιδεδομένα πουπερικλείουν την υπό εξέταση υπόθε ση,κρίνω πως η Επιτροπή δεν προέβη σε λανθασμένη ήπεπλα2667 Χρυσοστομής, Δ. Χαραλαμπίοης ν.Δημοκρατίας κ.ά.
(1993)νημένη εκτίμηση των γεγονότων ή σε πλημμελή αξιολόγηση τους. Αντίθετα, τα πραγματικά περιστατικά της υπόθεσης που προσδιορίζουν τα διερευνώμενα παραπτώματα,σε συνάρτηση με την ταυτότητα ορισμένων μαρτύρων, παρέχουν νόμιμο στή ριγμα στην απόφαση της Επιτροπής. Οι περί του αντιθέτου ισχυρισμοί των δικηγόρων του αιτητή,δεν υποστηρίχθηκαν με αναφορά σε συγκεκριμμένα στοιχεία καιπεριστατικά. Με βάση ταόσα ανάφεραπιο πάνω, κρίνω ότι οι λόγοι δημο σίου συμφέροντος που θαεξυπηρετούσε ηδιαθεσιμότητα του αιτητή, έχουν προσδιοριστεί επαρκώς από την Επιτροπή και συ μπληρώνονται από τα στοιχεία των φακέλων (βλ. ΕΛ.Υ. κ.ά. ν. ΣταύρουΦιλιππίδηκ.ά.
(1989)3Α.Α.Δ. 292, Κλεάνθους ν, ΕΛ.Υ.
(1990)3Α.Α.Δ.2686καιΣπηλιωτόπουλος, Εγχειρίδιον Διοικητι κούΔικαίου, 1978, σελ. 421-422,459). 5 10 15 Κατά συνέπεια, ηπροσφυγή αποτυγχάνει και απορρίπτεται. Ηεπίδικηαπόφασηεπικυρώνεται. Δεν επιδικάζονται έξοδα. Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 2668 20