clr/1993/1993_4_2759.pdf

(3)τουΠερί ΔημόσιαςΕκπαιδευτικής ΥπηρεσίαςΝόμουτου1969(Ν. 10/69), οισυ­ στάσεις του Τμήματος πρέπει να λαμβάνονταιυπόψη— Παράλειψη υποβολής νέωνσυστάσεων, μεβάσηταδεδομένα τον ουσιώδουςχρό­ νου, καθιστάτηναπόφασηακνρωτέα. Κύριοεπιχείρηματωναιτητών,προςυποστήριξητηςπροσφυγής τουςκατάτηςπροαγωγήςτωνενδιαφερομένων μ£ρώνστηθέση ΒοηθούΔιευθυντήΔημοτικής Εκπαίδευσης αναδρομικάαπό 1/9/82, αντί των ώίων,ήταν ηπαράβαση του Αρθρου 35

(3)του περί Δημοσίας Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας Νόμουτου 1969 (Ν. 10/69),όπωςτροπο­ ποιήθηκεαπό το Αρθρο5(γ)τουΝ.53/79,πουαπαιτούσετηνλήψη υπόψητωνσυστάσεων του οικείουΤμήματοςΕκπαιδεύσεως. 25 2759 Κυπριανού κ.ά. ν. Δημοκρατίας

(1993)Οι καθ*ωνηαίτηση ισχυρίστηκαν πως,εφόσον OL επίδικεςπροα­ γωγές έγιναν μετά από επανεξέταση της υπόθεσης, λόγω ακύρωσης των προηγουμένων προαγωγών απότο Ανώτατο Δικαστήριο γιατο λόγοότι οι συστάσεις τουΤμήματοςήτανελαττωματικές,μεβάσητην αρχήτης επανεξέτασης δεν μπορούσανναγίνουν νέεςσυστάσεις του Τμήματος,αφούκάτιτέτοιο θασυνιστούσεπαρέκκλιση απότηναρχή της επανεξέτασης. 5 Το Ανώτατο Δικαστήριο, ακυρώνοντας την επίδικηαπόφαση, αποφάσισε ότι:

1. Γιατη στοιχειοθέτηση παράλειψης οφειλόμενης ενέργειας απότη διοίκηση, πρέπει καταρχήννα υπάρχει ρητή πρόνοια του Νόμου που της επιβάλλει την ενέργεια. ΗΕ.Ε.Υ. είναι όργανο μεαρμο­ διότητα να διορίζει και προάγει μέλητης εκπαιδευτικής υπηρεσίας. Και δρα στο πλαίσιο διακριτικής εξουσίας, που τηςπαρέ­ χει ο Νόμος. Επομένως δεν υφίσταται θέμα παράλειψης οφειλό­ μενης νόμιμης ενέργειας, λόγω μηπροαγωγής τουαιτητή. 10 15
2. Κατάγενική αρχήτουδικαίου,το κρίσιμο νομοθετικό καιπραγ­ ματικόκαθεστώς για τησυμμόρφωση, είναι εκείνο που ίσχυε κα­ τάτοχρόνο έκδοσης τηςαπόφασηςπουακυρώθηκε. Η αρχή ακο­ λουθείται απαρέγγλιτα όπως μαρτυρεί ηπληθώρα των πρωτόδι­ κων αποφάσεων και των αποφάσεων της Ολομέλειας που την επαναλαμβάνουνκαιυιοθετούν. Ημόνηπερίπτωση πουέγινεδε­ κτήεξαίρεση -καιαυτό στην Ελλάδα - είναι εκείνη στην οποίατο νέο νομικό καθεστώς εξοπλίστηκε με αναδρομικότητα (Σ.Ε. 3805/75). 20 Είναι αναντίρρητο ότι το νομικό και πραγματικόκαθεστώς που έπρεπε να διέπει την επανάκριση, είναι αυτό της 14/7/82,όταν πρωτολήφθηκε απόφασηαπότην Επιτροπή. Το Αρθρο 35

(3)του περί Δημόσιας Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας Νόμου του 1969 (Ν.10/69),όπως τροποποιήθηκε, ήταν ανάμεσα στις νομοθετικές διατάξεις που είχαν εφαρμογή: 30 "

(3)Κατά την προαγωγήν, η Επιτροπή λαμβάνει δεόντως υπ' όψιν τας περί των υποψηφίων υπηρεσιακός εκθέσεις και τας συστάσεις του οικείου Τμήματος Εκπαιδεύσεως." Ενόψει τωνυποχρεώσεων πουηπαραπάνωδιάταξηεπέβαλλε στην Ε.Ε.Υ.αναφορικάμε τις συστάσεις, τοΔικαστήριο δεν μπορεί να συμφωνήσει με την εισήγησητηςκαθ' ης,πουουσιαστικά τιςθεώ­ ρησε αχρείαστες. Ασφαλώς μπορούσε να παραγνωρίσει τις εντυ2760 25 35 4ΑΛΛ. Κυπριανούκ.ά.ν. Δημοκρατίας πώσειςπουάφησανοι συνεντεύξεις. Έχουνκαθαρά,όπωςδιακύρηξε επανειλημμένα η νομολογία, υποκειμενικό χαρακτήρα. Δεν ήτανόμωςτο ίδιοπράγμα μετις συστάσεις πουαποτελούσαν αυ­ τοτελώς στοιχείο κρίσης των υποψηφίων. 5 10 Στην προκειμένηπερίπτωσηδεζητήθηκεαπότοΤμήμαηυποβολή συστάσεων με τα δεδομένα,φυσικά του 1982. Ο εξοβελισμός του στοιχείου των συστάσεων, συνιστά παραβίασητου Νόμουκαιτων αρχών που διέπουν τη συμμόρφωση της διοίκησης με ακυρωτική απόφασητουΑνωτάτουΔικαστηρίου.Καιαποστερείτηνπράξητου κύρουςτης. Η προσφυγή επιτυγχάνει με έξοδα. 15 Αναφερόμενες υποθέσεις: Μιχαηλίδης και Άλλοι ν.Ε.Ε.Υ.

(1990)3Α.Α.Δ.3288, Μιλτιάδους και Άλλοι ν.Δημοκρατίας

(1989)3ΑΛΛ. 1318, 20 Δρουσιώτης ν.Δήμου Αατσιών

(1992)3ΑΛΛ. 437, Γενακρίτου και Άλλοι ν.Δημοκρατίας

(1992)4ΑΛΛ. 2346, 25 Ανάσταση ν.Δημοκρατίας

(1991)4 ΑΛΛ. 3035, ΠαπαΧωάννου και Άλλοι ν. Ε.Ε.Υ.

(1991)3ΑΛΛ.

1. Προσφυγή. 30 Προσφυγή εναντίον της απόφασης της καθ* ης η αίτηση με την οποίαπροάχθηκαν τα ενδιαφερόμεναμέρη στη θέση Βοηθού Διευθυντή Δημοτικής Εκπαίδευσης αντί των αιτητών. 35 Κ. Ευσταθίου, για τον Αιτητή στην 677/
2. Γ. Τριανταφυλλίδης, για τον Αιτητή στην 836/
3. 40 Ε.Λο'ΐζίδον, Δικηγόρος τηςΔημοκρατίας,γιατην Καθ' ηςηαίτηση Ντ. Πασπαλίδης, για το Ενδιαφερόμενο μέρος Χαρά Γενα­ κρίτου. Cur. adv. vult. 2761 Κυπριανούκ.ά.ν.Δημοκρατίας

(1993)ΝΙΚΗΤΑΣ, Δ.: Οι αιτητές προσβάλλουν απόφαση της Επι­ τροπής Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας (Ε.Ε.Υ) ημερ. 28/5/91 με την οποίαν είχαν προαχθεί τα ενδιαφερόμενα μέρη στη θέση βοηθού διευθυντή Δημοτικής Εκπαίδευσης. Μετην ίδια ευκαιρίαπήραν προαγωγήστην ίδιαθέση και οι αιτητές. Μόνον που στην περί5 πτώση τους θαίσχυε απόχρόνο πολύ μεταγενέστερο των άλλων συναδέλφων τους. Όπως θα δούμε παρακάτωστις προαγωγές, που ήταν επακόλουθο επανεξέτασης, προσδόθηκε αναδρομική δύναμη. Ενώ,όμως, ηπροαγωγήτων ενδιαφερομένων έγινεαπό 1/9/82, των αιτητών Νεόφυτου Κυπριανού (677/91) και Μίχαλά- 10 κη Ιωαννίδη(836/91) θαίσχυε από 1/9/89και 1/9/87 αντίστοιχα. Ηυπόθεση πήρεαυτήτηντροπήγιατο λόγο ότι οι θέσεις των 5 ενδιαφερόμενων μερών στην πρώτη προσφυγή αρ. 677/91 Χαράς Γενακρίτου, Ιωσήφ Πετρόπουλου, Αντώνη Παπαδόπου- 15 λου, ΣάββαΠαστελλά και Βάσου Χαραλάμπους -πουκατείχαν κατάδιάφορες ημερομηνίες καιπουαναφέρονταιστοπρακτικό, παράρτημα Α, έμειναν κενές και προσφέρθηκαν σε άλλους δα­ σκάλους ανάμεσα στους οποίους είναι και OL δύο αιτητές. Ας σημειωθεί ότι οι προαχθέντες, που κατονόμασα, είναι ενδιαφε- 20 ρόμενα μέρη και στην 836/91 μαζί με τους ακόλουθους: Ανδρέα Μυτιληναίου, Ιωάννη Πιττάκα,Ανδρέα Μαυρέση, Κώστα Μακρίδη, Γεώργιο Ζεβεδαίο, ΦαίδωναΧριστοδουλίδη, Σάββα Σαβεριάδηκαι ΦαέθονταΕλευθεριάδη. 25 Το ιστορικό της υπόθεσης είναι μακρό. Η εξοικείωση μεαυ­ τό θα οδηγήσει στη διατύπωση και την πληρέστερη κατανόηση τουνομικού προβλήματος πουπαρουσιάζει. Η πρώτηαπόφαση της Ε.Ε.Υ. γιατηνπλήρωση των θέσεων είχεληφθεί στις 14/7/82. Ο αιτητής στην 677/91 (μαζίμεάλλους) έγινεβοηθόςδιευθυντής 30 από 1/9/82με αυτή την απόφαση. Ακολούθησαν όμως αλλεπάλ­ ληλες προσφυγές με αποτέλεσμα την ακύρωση των εκάστοτε αποφάσεων της Ε.Ε.Υ.για διάφορους λόγους. Ενδιαφέρει μόνο η αμέσως προηγούμενη απόφαση της ημερ. 20/5/88,που,πάλιν, είχε το χαρακτήρα επανεξέτασης γιατί προηγήθηκε ακυρωτική 35 δικαστική απόφαση. Παρεμπιπτόντως, με την παραπάνωαπό­ φασηπροβιβάστηκε στην επίδικηθέση καιοαιτητής στην836/91 επίσης από1/9/82. Η ΦρίξοςΜιχαηλίδηςκαι Αλλοι v. Ε.Ε.Υ.

(1990)3 Α.Α.Δ. 3288, στρεφόταν κατά της εν λόγω απόφασης της Ε.Ε.Υ. ημερ. 20/5/88. Στις 6/10/90το δικαστήριο (Κούρρης, Δ.) την ακύρωσε εξολοκλήρου. Η αιτίααφορούσετις συστάσεις τουοικείουΤμή­ ματος Εκπαίδευσης για τις οποίες έκαμνε πρόβλεψη το αρθρ. 2762 40 4AAA. 5 10 15 20 25 30 Κυπριανούκ.ά. ν.Δημοκρατίας Νικήτας,Δ. 35

(3)του περί Δημόσιας Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας Νόμου του 1969 (Ν. 10/69),όπως τροποποιήθηκε από το αρθρ.5(γ) του Ν. 53/79.ΤοΔικαστήριο έκρινε ότι οι συστάσεις ήταν ελαττωματι­ κές γιατί δεν στηρίχθηκαν στο σύνολο των θεσμοθετημένων κριτηρίων, αλλά μόνον στο ένααπόαυτά. Ας σημειωθεί ότι μεταξύ των20 ενδιαφερόμενων προσώπων στις προσφυγές εκείνες, των οποίων ακυρώθηκεηπροαγωγή,ήτανκαι οι παρόντες αιτητές. Στα πλαίσια της επανεξέτασης, που ακολούθησε το ακυρωτικόαποτέλεσμα,πάρθηκεστις 28/5/91ηεπίδικηαπόφαση. Προά­ χθηκαν 20 υποψήφιοι συμπεριλαμβανομένων όλων των ενδιαφε­ ρόμενων προσώπων. Είναικαθαρόαπό τοπρακτικόπου τηρήθη­ κε (παράρτημα Α) ότι κατάτη διαμόρφωση των κρίσεων της, η Ε.Ε.Υ.,εκτός των εντυπώσεων πουαπεκόμισε απότις προσωπικές συνεντεύξεις πουείχετο 1982 μετουςυποψήφιους,δεν έλαβε υπόψη ούτε τις συστάσεις του οικείου τμήματος που είχευποβά­ λει τότε οΔιευθυντής τηςΔημοτικής Εκπαίδευσης. Προτού προχωρήσω να εκθέσω την επιχειρηματολογία της κάθεπλευράς επιβάλλεται ένασχόλιο γιατο δεύτερο σκέλοςτης θεραπείας που ζητά ο αιτητής Ν. Κυπριανού, που είναι ηακύ­ ρωση τηςπαράλειψης της καθήςνατον προάξει. Γιατη στοιχει­ οθέτηση παράλειψης οφειλόμενης ενέργειας από τη διοίκηση πρέπει καταρχή να υπάρχει ρητή πρόνοια του νόμου που της επιβάλλει την ενέργεια. ΗΕ.Ε.Υ. είναι όργανο με αρμοδιότητα να διορίζει και προάγει μέλητης εκπαιδευτικής υπηρεσίας. Και δρά στο πλαίσιο διακριτικής εξουσίας πουτης παρέχει ο νόμος. Επομένως δεν υφίσταται θέμα παράλειψης οφειλόμενης νόμι­ μης ενέργειας: Μιλτιάδονςκαι Άλλοι ν.ΕΛ.Υ.

(1989)3 ΑΛΑ. 1318. Το αίτημααπορρίπτεται σαν απαράδεκτο. Είναι ηεισήγηση του αιτητή στην προσφυγή αρ.677/91ότι η Ε.Ε.Υ.είχευποχρέωση ναπάρεινέες συστάσεις απότο Διευθυ­ ντή του Τμήματος Εκπαίδευσης για την πλήρωση των θέσεων 35 καιότι τηνενέργεια αυτήτην έκαμνε επιτακτικότερη το γεγονός ότι οι υποψήφιοι ήτανπερίπου ισοδύναμοι μεοριακές μόνο δια­ φορές. Γιαυποστήριξη της πρότασης έγινε επίκληση στην από* φάση στην Εύη Λρονσιώτην.άήμον Λατσιών

(1992)3Α.Α.Δ. 437, με επίκεντρο την παρακάτωπερικοπή: 40 "Στις υποθέσεις Γεώργιος Λνωναςκαι Άλλοι ν. Κυπριακής Δημοκρατίας

(1990)3Α.Α.Δ.2038 και ΚυπριακήΔημοκρατία ν. Αλέκου Πιτσιλλίδη και Άλλων

(1990)3 Α.Α.Δ.4330,οι συ­ στάσεις του Διευθυντή που βασίστηκαν στις Εμπιστευτικές 2763 Νικήτας, Δ· Κυπριανού κ.ά. ν. Δημοκρατίας

(1993)Εκθέσεις των υποψηφίων και/ήστις απόψεις των υπευθύνων του Τμήματος που αφορούσαν την απόδοση των υποψηφίων κατά τον κρίσιμο χρόνο, δηλαδήπριν την ανάκληση τηςπρώ­ της απόφασης, κρίθηκαν από την Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου ως μέρος του αρχικού πραγματικού καθεστώτος." Αντιπαρατέθηκε ότι δενυπήρχενομική υποχρέωση για χρήση νέων συστάσεων λαμβανομένου υπόψηότι "ανγίνονταν νέες συ­ στάσεις πουβασίζονταν πάνωστα στοιχεία των φακέλων μέχρι το 1982, δε θα είχαν καμιά απολύτως βαρύτητα".Την εισήγηση αυτή η δικηγόρος της καθής τη βάσισε στην παρατήρηση του Κωνσταντινίδη, Δ., στη Χαρά Γενακρίτονκαι Άλλοι ν. Δημο­ κρατίας

(1992)4 Α.Α.Δ. 2436: 5 10 15 "Δεν είναι όμως ορθό ότι εκπροοιμίου ηαναζήτησηνέων συ­ στάσεων εξυπακούει παρέκκλιση απότον πιο πάνωκανόνα. Έχει γίνει δεκτό από τη νομολογία του Ανωτάτου Δικαστη­ ρίου πως είναι νοητή ηπερίπτωση της παροχής τέτοιων συ­ στάσεων στα πλαίσια της επανεξέτασης εφόσον αυτές δια- 20 μορφώνονται με βάση τα στοιχεία που υπάρχουν κατά τον ουσιώδη χρόνο, δηλαδήκατάτο χρόνο της λήψης τηςακυρω­ θείσας απόφασης, (βλ. Γεώργιος Λύωνας ν. Δημοκρατίας

(1990)3Α.Α.Δ.2038.)" 25 Υπογραμμίστηκε απλώς, χωρίς ανάπτυξη,ηλέξη "νοητή" στην παραπάνω περικοπή απότηναπόφαση. Κατά γενική αρχή του δικαίου το κρίσιμο νομοθετικό και πραγματικόκαθεστώς για τησυμμόρφωση είναι εκείνο που ίσχυε 30 κατά το χρόνο έκδοσης της απόφασης που ακυρώθηκε. Η αρχή ακολουθείται απαρέγγλιταόπως μαρτυρείη πληθώρατωνπρωτό­ δικων αποφάσεων και των αποφάσεων της Ολομέλειας που την επαναλαμβάνουν και υιοθετούν. Στην απόφαση μου Παντελής Ανάστασην. Δημοκρατίας

(1991)4Α.Α.Δ.3035, η αρχήδιατυπώ- 35 νεται αναλυτικότερα ως εξής: "Η άλλη σημαντική συνέπεια που απορρέει από την ακύρωση είναι η επαναφοράτης υπόθεσης στο χρόνο έκδοσης της διοι­ κητικής πράξης που ακυρώθηκε. Η ακυρωτική απόφαση έχει αναδρομικόχαρακτήρακαιη νέαπράξη τηςδιοίκησηςδιέπεται από τοδίκαιοπουίσχυε τότε καιόχι απόαυτόπουβρισκόταν σε ισχύ μεταγενέστερα κατάτοχρόνο της συμμόρφωσης." 2764 40 4ΑΛΑ Κυπριανού κ.ά. ν.Δημοκρατίας Νικήτας, Δ. Η μόνη περίπτωση που έγινε δεκτή εξαίρεση - και αυτό στην Ελλάδα-είναι εκείνη στην οποίαντο νέο νομικό καθεστώς εξο­ πλίστηκε μεαναδρομικότητα(Σ.Ε.3805/75). 5 Είναι αναντίρρητο ότι το νομικό και πραγματικόκαθεστώς που έπρεπε να διέπει την επανάκρίση είναι αυτό της 14/7/82, ότανπρωτολήφθηκεαπόφασηαπότηνΕπιτροπή.Τοαρθρ. 35

(3)του νόμου, όπως τροποποιήθηκε, ήταν ανάμεσα στις νομοθετι­ κές διατάξειςπου είχανεφαρμογή: 10 "

(3)Κατάτην προαγωγήνηΕπιτροπήλαμβάνει δεόντωςυπ' όψιν ταςπερί τωνυποψηφίων υπηρεσιακός εκθέσεις καιτας συστάσεις του οικείου Τμήματος Εκπαιδεύσεως." 15 20 25 Ενόψει των υποχρεώσεων που ηπαραπάνω διάταξη επέβαλλε στηνΕ.Ε.Υ. αναφορικάμετιςσυστάσεις δενμπορώνασυμφωνήσω μετην εισήγηση της καθ' ης,πουουσιαστικά τις θεώρησεαχρεία­ στες. Ασφαλώς μπορούσε να παραγνωρίσει τις εντυπώσεις που άφησαν οι συνεντεύξεις. Έχουν καθαρά, όπως διακήρυξε επανειλημμεναηνομολογία, υποκειμενικό χαρακτήρα.Δεν ήτανόμως το ίδιοπράγμαμετιςσυστάσεις πουαποτελούσαναυτοτελές στοιχείο κρίσης των υποψηφίων. Ας μην ξεχνάμε τι έχει λεχθεί πρόσφατα στηΝιόβηΠαπαϊωάννονκαιΆλλοι v.Ε.Ε.Υ.

(1991)3Α.Α.Δ.713: "Οι συστάσεις του οικείου τμήματος δεν αποτελούν κάποιας μορφήςπροκαταρτικήαξιολόγηση. Αποτελούν ξεχωριστό στοι­ χείοκρίσης,αυτοτελές καιαυθύπαρκτο.Είναιένααπόταδεδο­ μέναπουοφείλει νασυνεξετάσει ηΕπιτροπή κατάτη ρητήπρό­ νοιατουνόμου." 30 35 Στην προκείμενη περίπτωση δεζητήθηκεαπότοΤμήμαηυπο­ βολήσυστάσεων μεταδεδομένα,φυσικά,του 1982. Ο εξοβελισμός του στοιχείου των συστάσεων συνιστά παραβίασητου νόμουκαι τωναρχώνπουδιέπουντησυμμόρφωση τηςδιοίκησης μεακυρωτική απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Και αποστερεί την πράξη του κύρους της. Στις υποθέσεις Δύωνας, Πιτσιλλίδηςκαι Δρουσιώτη, ανωτέρω,δε συζητήθηκε απευθείαςτο θέμα πουείχα νααποφασίσω.Όμωςήτανόλεςπεριπτώσεις στις οποίεςτοδιορίζονόργανο, κατάτηνεπανεξέταση,ζήτησεκαιπήρετις συστάσεις. 40 Τοσχόλιο στηνυπόθεσηΔύωνας,πουήδηκατέγραψα, ενισχύει σημαντικάτηνομική θέση πουπήρα. Μάλιστα στην υπόθεση Πιτσιλλίδης, οι νέες συστάσεις, μεβάσηπάλιντο παλιό νομικό και πραγματικόκαθεστώς,έγιναναπότοναντικαταστάτητουΔιευθυ2765 Νικήτας, Δ. Κυπριανού κ.ά. ν.Δημοκρατίας

(1993)ντήτουΤμήματος πουτις ετοίμασε αρχικά. Ηυπόθεση Χαρά Γενακρίτον,ανωτέρω, που οι προαγωγές βοηθών διευθυντών ακυ­ ρώθηκανλόγω δυσαρμονίαςανάμεσαστις συστάσεις καιταστοι­ χεία των φακέλων, δε διαγράφει διαφορετική προσέγγιση, ούτε, πιστεύω,υποστηρίξει τηνεισήγηση τηςκαςΛοϊζίδου. Ενόψει της κατάληξης μου στο παραπάνω θεμελιακόζήτημα δεν ενδείκνυται να εξετάσω οποιοδήποτε άλλο λόγο ακύρωσης που εγείρεται στις προσφυγές. Ακυρώνω την επίδικη πράξη σύμφωνα με το αρθρ. 146.4 (β)του Συντάγματοςμε έξοδα υπέρ 10 των αιτητών σε βάροςτου δημοσίου. Οι προσφυγές επιτυγχάνουν με έξοδα. 2766 5