(1993)26 Νοεμβρίου, 1993 [ΑΡΤΕΜΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣΛΟΥΚΑΪΔΗΣ, Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ, Καθ' ου ηαίτηση. (Υπόθεση Αρ. 500/92) Δημόσιοι Υπάλληλοι — Προαγωγές— Σύσταση Διευθυντή — Αιτιολο γία — Απαιτείται βάσει του Άρθρου 35
(4)του περί Δημόσιας Υπη ρεσίαςΝόμου (Ν. 1/90)— Αναφορά μόνοστα θεσμοθετημένακριτή ρια,είναιδυνατή, εφόσονο υποψήφιοςπου συστήνεται, υπερέχει σα φώς των άλλων υποψηφίων. 5 Δημόσιοι Υπάλληλοι — Προαγωγές— Αρχαιότητα — Υπεροχή σεαρ χαιότητα στην προηγούμενη θέση, είναι απομακρυσμένη υπεροχή — Υπεροχή σε αξία, υπερσκελίζει την απομακρυσμένη υπεροχή σε αρχαιότητα. 10 Προσβάλλοντας μετηνπροσφυγήτουτηνπροαγωγήτουενδιαφε ρόμενου μέρους στη μόνιμη θέση του Ανώτερου Βοηθού Εμπορίου και Βιομηχανίας, Υπηρεσίες Εμπορίου και Βιομηχανίας, ο αιτητής ισχυρίστηκε πως ησύσταση του Γενικού Διευθυντή δενήταναιτιολογημένη,όπως απαιτείτο Αρθρο 35
(4)του ΠερίΔημοσίας Υπηρεσίας Νόμου(Ν. 1/90) καθ'ότι βασιζότανμόνο στακαθιερωμένα κριτήρια. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, απο φάσισε ότι: 1. Ηεκτίμηση του Δικαστηρίου, για τις αρχές που πρέπει να διέ πουν το νομικό αυτό θέμα των συστάσεων, είναι ότι, όπου οι υποψήφιοι είναι περίπου IOOLήόπου το ενδιαφερόμενο μέρος 2778 15 20 4ΑΛΑ 5 Λουκαΐδης ν. Δημοκρατίας υστερεί έναντι των άλλων υποψηφίων,ησύσταση θαπρέπει σί γουρα να είναι αιτιολογημένη με λόγους πέραν των τριών κρι τηρίων πουπροκύπτουν απόκαιπεριέχονται στα στοιχεία των φακέλων,για ναφαίνεται καθαρά γιατί συστήνεται τοενδιαφερόμενο μέρος,κατάπροτίμηση ίσων ήκαλύτερων υποψηφίων. Στιςπεριπτώσεις όμωςόπουτοενδιαφερόμενο μέρος σαφώςυπε ρέχειτων λοιπών υποψηφίων,ησύσταση μπορεί ναείναικαιλα κωνικήκαιναβασίζεταιστατρίααναγνωρισμένα κριτήρια. 10 15 20 25 30 Σετέτοιες περιπτώσεις, τοτι λέγειστηουσία στησύσταση του ο Διευθυντής, είναι ότι κανείς απότους άλλους υποψηφίους δεν έχει οποιαδήποτε ιδιαίτερη ικανότητα από το ενδιαφερόμενο μέρος για να δικαιολογήσει παραγνώριση του τελευταίου και προτίμηση άλλου υποψηφίου. Έτσι, με αυτή την έννοια, η σύ στασηείναι αιτιολογημένη, σεβαθμόπουνα ικανοποιεί τιςπρό νοιες του Αρθρου 35
(4)του Νόμου 1/
- Στην προκειμένη περίπτωση ταδύο μέρηήτανπερίπου ίσα όσον αφοράπροσόντα,ο αιτητής είχεπροβάδισμαόσον αφορά αρχαι ότητα (απομακρυσμένηόμως πουδενέχει αποφασιστική βαρύτη τα),αλλάτοενδιαφερόμενο μέρος ήτανσαφώςυπέρτερος σεαξία, όπως τούτο προκύπτει απότις εμπιστευτικές εκθέσεις. ΟΔιευθυ ντής,χωρίς ναπαραγνωρίζειτο θέματης αρχαιότητας,το τι είπε ουσιαστικά είναι ότι το ενδιαφερόμενο μέρος ήτανο καταλληλό τερος γιαπροαγωγήμεβάσηκυρίως την αξίακαικανένας άλλος λόγος δεσυνέτρεχε γιανασυστηθεί άλλος υποψήφιος. Είναι φανερόαπότηναιτιολογία της Ε.Δ.Υ. για προαγωγήτου ενδιαφερόμενου μέρους, που φαίνεται στη σελ. 11 του Παραρ τήματος 4, ότι το ενδιαφερόμενο μέρος επιλέγηκε βασικά γιατί μεβάσητακαθιερωμένα κριτήρια,υπερείχε των άλλων υποψη φίων. Η Ε.Δ.Υ.έκανε και απλήαναφοράστο ότι ο Διευθυντής είχεσυστήσειτο ενδιαφερόμενο μέρος, 35 40
- Όσον αφοράτο παράπονοτου αιτητή ότι αγνοήθηκε ηκαταφα νήςυπεροχήτουσεαρχαιότητα,τούτοδενευσταθεί.Στηναμέσως προηγούμενη θέσηο αιτητής και το ενδιαφερόμενο μέρος είχαν την ίδιααρχαιότητα,ηδε υπεροχή του αιτητήσε αρχαιότητα είναιαπομακρυσμένη,γιατίαναφέρεταισεπροηγούμενη θέση.Επί σης η Επιτροπήκαταλήγοντας στην απόφασητης ασχολήθηκε με τηναρχαιότητααυτή,αλλάορθάέκρινε, όπωςήτανστηδιακριτι κήτης ευχέρεια ναπράξει,ότι ηκαταφανής υπεροχή τουΣαββί δησεαξίαπουσυνοδεύεται καιμετησύσταση του Γενικού Διευ2779
(1993)Λουκαΐδης ν. Δημοκρατίας θυντή"κλίνουν τηνπλάστιγγαυπέρ αυτού". Αναφερόμενεςυποθέσεις: Γενακρίτου ν. Δημοκρατίας
(1992)4Α.Α.Δ. 2346, 5 Παντελάκηκ.ά. ν. Δημοκρατίας
(1993)4ΑΛΛ. 1686, Λο'ίζίδηςκ.ά. ν. Δημοκρατίας
(1992)4ΑΛΛ.4742, 10 Πολυκάρπουν. Δημοκρατίας
(1993)4ΑΛΛ. 72, Θεοδούλου ν. Δημοκρατίας
(1993)4ΑΛΛ. 1853. Ηπροσφυγή απορρίπτεταιχωρίςέξοδα. 15 Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον τηςαπόφασης τουκαθ' ου ηαίτηση με την οποία προάχθηκε το ενδιαφερόμενο μέρος στη μόνιμη θέση του Ανώτερου Βοηθού Εμπορίου και Βιομηχανίας, Υπηρεσίες Εμπορίου και Βιομηχανίας αντί και/ήστηθέση του αιτητή. 20 Α. Σ.Αγγελίδης, για τον Αιτητή. Α. Βασιλειάδης, Δικηγόρος της Δημοκρατίας,γιατονΚαθ'ου ηαίτηση. 25 Α. Παναγιώτον, γιατοΕνδιαφερόμενο μέρος. Cur. adv. vult. 30 ΑΡΤΕΜΗΣ,Δ.: Μετηνπροσφυγή του οαιτητής ζητά δήλωση τουΔικαστηρίου ότιηπράξηκαι/ήαπόφασητουκαθ' ουη αίτη ση,ηοποία δημοσιεύτηκε στις 17.4.92 στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας καιμετην οποία προάχθηκε οΑνδρέας Σαββί- 35 δηςστη μόνιμη θέσητου Ανώτερου Βοηθού Εμπορίου και Βιομη χανίας, Υπηρεσίες Εμπορίου και Βιομηχανίας, (πουείναι θέση προαγωγής),αντί και/ήστηθέση του αιτητή, είναι άκυρηκαι πα ράνομηκαι στερημένη οποιουδήποτε έννομου αποτελέσματος. 40 Τα νομικά σημεία πάνω στα οποία βασίζεται η προσφυγή αναφέρονταιωςυπέρβασηήκατάχρηση εξουσίας,έλλειψη δέου σας έρευνας και/ή ύπαρξη πλάνης, λήψηαπόφασης ως προϊόν αλλότριου σκοπού καιαποτέλεσμα συγκαλυμμένης δίωξης του 2780 4ΑΛΛ Λουκαΐδης ν. Δημοκρατίας Αρτεμης, Δ. αιτητήκαιως αποτελούσα προαγωγήπροσώπουπουδενήτανο καλύτερος απότους διαθέσιμους υποψήφιους. 5 10 15 20 25 30 35 40 Μεβάσητηγραπτήαγόρευση του αιτητή, οι λόγοι ουσιαστικάπεριορίστηκαν στο ότι η σύσταση του Διευθυντή, που κατά τον ισχυρισμό του αιτητή αποτέλεσε ουσιαστικό στοιχείο στην απόφαση της Ε.Δ.Υ.,δεν ήταν αιτιολογημένη όπως απαιτεί το άρθρο 35
(4)τουΠερί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμου 1/90. Ηυπό κρίση σύσταση του Γενικού Διευθυντή φαίνεται στα πρακτικά της συνεδρίασης της Ε.Δ.Υ.ημερ. 3.1.92καιτο σχετι κόαπόσπασμαείναι το ακόλουθο: "Λαμβάνοντας υπόψη τα τρία κριτήρια στο σύνολο τους (ο Γενικός Διευθυντής) συστήνει το Σαββίδη Ανδρέα γιαπροα γωγή στη θέση Ανώτερου Βοηθού Εμπορίου και Βιομηχα νίας, ο οποίος υστερεί μεν περιθωριακά σε αρχαιότητα από τον Λουκαΐδη Ιωάννη,αλλάυπερέχει σεαξία." Ο ευπαίδευτος συνήγορος του αιτητήυπέβαλε στο Δικαστή ριο ότι, εφόσον ησύσταση του ΓενικούΔιευθυντή βασίζεταιστα καθιερωμένα κριτήρια και δεν προσφέρεται οποιαδήποτε άλλη δικαιολογία, δεν ικανοποιεί τις πρόνοιες της σχετικής νομοθε σίας, γιατί όπως τονίστηκε στην υπόθεση Γενακρίτον ν. Λημοκοατία
(1992)4 Α.Α.Δ.2346,οι συστάσεις "θεωρούνται ξεχωρι στό στοιχείο κρίσης γιατί αποτελούν προσθήκη στα όσα ηΕπι τροπήθαμπορούσε απόμόνη τηςναεξάξει απότα αντικειμενι κά στοιχεία πουπεριέχονται στους φακέλους." Πάνωστοθέματουτι συνιστά επαρκήαιτιολογίαυπάρχουνδι ισταμένεςδικαστικέςαποφάσεις. Υπάρχει απότη μιαηάποψηότι οι συστάσεις του προϊσταμένου δεθεωρούνται άκυρες απόέλλει ψηαιτιολογίας απλώςγιατί είναι σύντομες ήλακωνικές,έστωκαι αναναφέρονταιμόνοστατρίακριτήρια,νοουμένου ότι συνάδουν μεταστοιχείατωνφακέλων.Η άλληάποψηυποστηρίζει ότιοισυ στάσεις δεν είναι δυνατόνναβασίζονται μόνο στατρίακριτήρια, γιατί αυτά διακριβώνονται από τις εκθέσεις και τους φακέλους στους οποίουςη διάταξητουΝόμουκάμνει ρητήμνεία. Πρόσφαταο Πογίατζής, Δ., στην απόφασητου στην υπόθεση Αίγλη Παντελάκηκ.ά ν. Δημοκρατίας
(1993)4 Α.Α.Δ. 1686προέβηκε σε ανασκόπησητης μέχρι σήμερα νομολογίας επίτουπρο κειμένου (σελ. 1690 - 1695). Μεβάσηταγεγονότα στην υπόθεση εκείνη, ο Πογιατζής,Δ., αφούυιοθέτησε την απόφασητουΝική2781 Αρτεμης,Δ. Λονκαΐδης ν. Δημοκρατίας
(1993)τα, Δ., στην υπόθεση ΓεώργιοςΑοϊζίδης κ.ά ν. Δημοκρατίας
(1992)4 Α.Α.Δ.4742 καιτην απόφασητου Στυλιανίδη, Δ., στην υπόθεση ΝίκηΠολυκάρπου ν.Δημοκρατίας
(1993)4 Α.Α.Δ. 72, κατέληξε στο συμπέρασμαότι ησύσταση τουΔιευθυντή ήτανπα ντελώςαναιτιολόγητηκαιπαράνομηωςαντιβαίνουσαστηδιάταξητουάρθρου35
(4)τουΝόμου. Στις σελίδες82 και 83 της από φασης λέχθηκαν ταεξής: 5 "Δεν είναι λίγες OL περιπτώσεις πουυποψήφιοςοφείλειτην επιλογή τουγιαπροαγωγήαπότην ΕπιτροπήΔημόσιας Υπη10 ρεσίας αποκλειστικάστησύσταση τουΠροϊσταμένουτουΤμή ματος στο οποίο υπηρετεί, ιδιαίτερα στις περιπτώσεις που υπάρχουν υποψήφιοι περίπου ίσοιλαμβανομένων υπόψητων τριώνκαθιερωμένων κριτηρίωνστοσύνολοτους,εφόσον η σύ σταση αποτελεί ανεξάρτητο και ουσιώδες στοιχείο κρίσεως 15 ικανό,από μόνοτου,ναγείρειτηνπλάστιγγαυπέρτουυποψή φιουπου είχε συστηθεί. Αν, στις περιπτώσεις αυτές,ησύστα σηθεωρείται έγκυρηκαιβαρύνουσαπαρόλοπουείναιαναιτιο λόγητη και περιλαμβάνει μόνο το όνομα του συστηθέντα υπο ψήφιου,μπορεί εύλογαναλεχθείότι οΠροϊστάμενος,γιατους 20 σκοπούς τηςσύστασης του,προβαίνει μόνο σε μιαπρώτηεκτί μησητων στοιχείων των φακέλων ταοποία,είναι,ενπάση πε ριπτώσει, ενώπιον της Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας και μπορεί η ίδιανατασυνεκτιμήσειχωρίς την πρώτη εκτίμησησύσταση του Προϊσταμένου. Διερωτώμαι αν,κάτωαπόαυτές 25 τις συνθήκες η"σύσταση" αποτελεί ανεξάρτητοστοιχείο κρίσε ωςοποιασδήποτεσημασίαςή βαρύτηταςκαικατάπόσοηαπλή αναφορά στο πρακτικό της ΕΔΥ ότι έλαβε υπόψη της και τη "σύσταση" αυτή δεν συνιστά πλάνη ως προς τα στοιχεία που συνεκτίμησεγιανακαταλήξει στην επιλογή της." 30 Στην απόφαση μου στην προσφυγή Θεόδουλου ν. Δημοκρα τίαςκ.ά.
(1993)4 Α.Α.Δ. 1853, όπου ο αιτητής και ταενδιαφε ρόμενα μέρη ήταν περίπου ίσοι σε αξία,προσόντα καιαρχαιό τητα,υιοθέτησα την πιό πάνωπροσέγγιση του Πογιατζή,Δ. 35 Κάτωαπότοφωςτωνπιοπάνωκαιόλων τωνσχετικών απο φάσεων επί του θέματος ηεκτίμηση μουγια τις αρχές πουπρέ πει να διέπουν το νομικό αυτό θέμα είναι ότι, όπου οι υποψή φιοι είναι περίπου ίσοι ήόπου το ενδιαφερόμενο μέρος υστερεί 40 έναντι των άλλων υποψηφίων,ησύσταση θαπρέπει σίγουρανα είναι αιτιολογημένη με λόγους πέραντων τριών κριτηρίων που προκύπτουν από και περιέχονται στα στοιχεία των φακέλων, για να φαίνεταικαθαρά γιατί συστήνεται το ενδιαφερόμενο μέ2782 4ΑΑΔ. Λουκαΐόης v. Δημοκρατίας Αρτεμης,Δ. ρος κατά προτίμηση ίσων ήκαλύτερων υποψηφίων. 5 10 15 20 25 30 35 Στις περιπτώσεις όμως όπουτο ενδιαφερόμενο μέρος σαφώς υπερέχει των λοιπών υποψηφίων ησύσταση μπορεί ναείναικαι λακωνική και να βασίζεται στα τρία αναγνωρισμένα κριτήρια. Σετέτοιες περιπτώσεις, το τι λέγει στην ουσία στη σύσταση του οΔιευθυντής είναι ότι κανείς απότους άλλους υποψηφίουςδεν έχειοποιαδήποτειδιαίτερηικανότητααπότοενδιαφερόμενο μέ ροςγιαναδικαιολογήσει παραγνώρισητουτελευταίουκαιπροτίμηση άλλου υποψηφίου.Έτσι, με αυτήτην έννοια, η σύσταση είναι αιτιολογημένη σε βαθμό που να ικανοποιεί τις πρόνοιες του άρθρου 35
(4)του Νόμου 1/90. Στην προκειμένη περίπτωση τα δύο μέρη ήταν περίπου ίσα όσον αφοράπροσόντα, ο αιτητής είχε προβάδισμα όσον αφορά αρχαιότητα (απομακρυσμένη όμως που δεν έχει αποφασιστική βαρύτητα),αλλάτο ενδιαφερόμενο μέρος ήτανσαφώς υπέρτερος σεαξία,όπωςτούτοπροκύπτειαπότις εμπιστευτικές εκθέσεις. Ο Διευθυντής, χωρίς ναπαραγνωρίζειτοθέματης αρχαιότητας,το τι είπε ουσιαστικά είναι ότι το ενδιαφερόμενο μέρος ήταν οκα ταλληλότερος για προαγωγή με βάσηκυρίως την αξίακαικανέ νας άλλος λόγος δεσυνέτρεχε γιανασυστηθεί άλλος υποψήφιος. Είναι φανερόναπότην αιτιολογία της Ε.Δ.Υ.για προαγωγή του ενδιαφερομένου μέρους, που φαίνεται στη σελ.11 τουΠα ραρτήματος 4, ότι το ενδιαφερόμενο μέρος επιλέγηκε βασικά γιατί με βάση τα καθιερωμένα κριτήρια υπερείχε των άλλων υποψηφίων. ΗΕ.Δ.Υ.έκανε και απλήαναφοράστο ότι ο Διευ θυντής είχεσυστήσειτο ενδιαφερόμενο μέρος. Το σχετικόαπόσπασμααπόταπρακτικά αναφέρει τα εξής: "Η Επιτροπή,αφού έλαβε υπόψη όλα τα ενώπιον της ου σιώδη στοιχεία έκρινε με βάσητα καθιερωμένα κριτήρια στο σύνολο τους- αξία,προσόντα, αρχαιότητα- ότι ο ΣΑΒΒΙΔΗΣ Ανδρέας, ο οποίος έχει συστηθεί από το Γενικό Διευθυντή, υπερέχει των άλλων υποψήφιων,τον επέλεξε ως τον πιόκα τάλληλο καιαποφάσισεναπροσφέρει σ' αυτόνπροαγωγήστη μόνιμη (Τακτ.Προϋπ.)θέση Ανώτερου Βοηθού Εμπορίουκαι Βιομηχανίας,Υπηρεσίες Εμπορίουκαι Βιομηχανίας. 40 Επιλέγοντας το Σαββίδη, η Επιτροπή δεν παρέλειψε να λάβει υπόψη την υπεροχή του Λουκαΐδη στην αρχαιότητα, έκρινε όμως ότι ηκαταφανήςυπεροχήτουΣαββίδηστηναξία και ησύσταση του Γενικού Διευθυντή κλίνουν τηνπλάστιγγα 2783 Αρτεμης, Δ. Λουκαΐδης ν. Δημοκρατίας
(1993)υπέρ αυτού". Όσον αφορά το παράπονοτου αιτητή ότι αγνοήθηκε ηκατα φανήςυπεροχήτουσεαρχαιότηταευρίσκω ότιτούτοδεν ευσταθεί. Στην αμέσως προηγούμενη θέσηο αιτητής και το ενδιαφερόμενο 5 μέρος είχαν την ίδια αρχαιότητα ηδε υπεροχή του αιτητή σεαρ χαιότητα είναι απομακρυσμένη,γιατί αναφέρεταισε προηγούμενη θέση. Επίσης ηΕπιτροπήκαταλήγοντας στην απόφασητης ασχο λήθηκε με την αρχαιότητα αυτήαλλά ορθά έκρινε, όπως ήταν στη διακριτική της ευχέρεια ναπράξει, ότι ηκαταφανήςυπεροχή του 10 Σαββίδησε αξία που συνοδεύεται και με τη σύσταση του Γενικού Διευθυντή "κλίνουν την πλάστιγγα υπέραυτού". Κάτω απότο φως των πιο πάνωγεγονότων και της σχετικής νομολογίας η προσφυγή απορρίπτεται.Δεν εκδίδωδιάταγμαγια έξοδα. Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 2784 15