4 ΑΛΛ. 17Δεκεμβρίου, 1993 [ΝΙΚΗΤΑΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ BRENTCROSS SHOPPING CENTERLIMITEDΚΑΙ ΑΛΛΟΣ, Αιτητές, v. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ,ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση. Αρ. 259/92) 5 10 15 Ο περί Δικαιώματος Πνευματικής Ιδιοκτησίας Νόμος του 1976 (Ν.59/76) — Αρθρο 14 — Απλή έκφραση πρόθεσης που δε συνο δεύεται από τηνπράξη, δεν αποτελεί ολοκληρωμένη διάπραξη αδι κήματος — Λανθασμένη επίκληση του Αρθρου 14,για απόρριψη αιτήματος εισαγωγής βιντεοκασετών, ενόψειδήλωσηςότι αυτέςθα αντιγράφονταν, ενοικιάζονταν και πωλούνταν. Διοικητική πράξη — Αιτιολογία — Λανθασμένη αιτιολογία δε συνειπάγεται ακυρότητα της απόφασης,αν αντή βασίζεται και σε άλλη νόμιμηαιτιολογία—Δεν αποτελεί αιτιολογία ηεκτων υστέρων αι τιολόγησηαπό τον δικηγόρο τηςδιοίκησης. OL αιτητές επεδίωξαν με την προσφυγήτους την ακύρωσητης απόφασης των καθ' ωνηαίτηση,βάσειτης οποίαςείχε απορριφθεί αίτηματους για εισαγωγή τεσσάρων βιντεοκασετών απότις Ηνω μένες Πολιτείες Αμερικής, μετην αιτιολογίαπως εφόσονπροτίθεντονατις αναπαράξουν,νατιςπουλήσουνκαινατις ενοικιάσουν, παρέβαιναν τοΑρθρο 14του ΠερίΔικαιώματοςΠνευματικής Ιδιο κτησίας Νόμου του 1976 (Ν.59/76). 20 Το Ανώτατο Δικαστήριο ακυρώνοντας την επίδικη απόφαση, αποφάσισεότι: 1. ΤοΑρθρο 14τουΝ. 59/76, όπωςτροποποιήθηκε,δημιουργείποι2905 BrentCrossShop.CenterLtdκ,ά.v.ΔημοκρατίαςnM.
(1993)νικά αδικήματα καιπροβλέπει κυρώσεις για τον κολασμό τους. Τοτιμωρητόν τηςπράξης,δενπρέπεινασυγχέεται μετηντέλεση αδικήματοςενάντιαστις διατάξειςτουΑρθρου 14
(1). Εδώηαπλή πρόθεση έκφρασης, που δε συνοδεύθηκε από την απαραίτητη actus reus - πράξη πουαποτελεί τηναντικειμενικήυπόστασητου εγκλήματος -δεν μπορεί να εξισωθεί με την ολοκληρωμένη διά πραξηαδικήματος.Επομένως ηεπίκληση του Αρθρου, πέρα από το ότι ήτανάσχετη, υπήρξεκαιλανθασμένη. Ηπράξηδε βρίσκει έρεισμα στις διατάξειςτου Αρθρου 14του Ν. 59/
- 5 10
- Θαπρέπει να εξεταστεί κατάπόσον ηαπόφασημπορεί ναστη ριχθεί σε άλλο λόγο,όπωςεισηγήθηκε η δικηγόρος τωνκαθ' ων. Πράγματι σαν θέμαγενικής αρχής ηλανθασμένη νομικήαιτιο λογία δε συνεπάγεται απαραίτητα ακυρότηταστις περιπτώσεις που βρίσκει άλλο νόμιμο έρεισμα. Στην προκειμένηπερίπτωσηηαιτιολογία τηςπράξηςπεριορίστη κε στο Αρθρο
- Δεν εξετάστηκε υπό το πρίσμα τωνδιατάξεων τουπερί Κανονισμού ΕισαγωγώνΝόμου(Ν. 49/62). Ιδιαίτερααπό τησκοπιάτης συμμόρφωσης τηςΔημοκρατίαςπροςδιεθνείς συμφωνίες που έχει υπογράψει,οι οποίες ούτε κανκαθορίζονται.Εν πάσηπεριπτώσει δεναπόκειταιστοδικηγόροπουεμφανίζεταιγια τηδιοίκηση,ηαιτιολόγηση τωνπράξεωντης εκτων υστέρων. 15 20 ΤοΑρθρο 3τουΝ. 49/62 ι• ·,>ιέχει ευρύφάσμακριτηρίωνκαιδεδομένου ότι η διοίκηση εγκλωβίστηκε σε μία άσχετη διάταξηάλλου Νόμου, δε θαήτανσωστό για το δικαστήριο να εικάζει ποιοαπό όλατακριτήριαπαρείχετοέρεισματηςαπόφασης. 25 Είναι φανερόότι εδώδενπρόκειταιγιατην περίπτωσηεπάλληλων αιτιολογιών, μίααπότις οποίες κρίνεται συγκεκριμένηκαι σύννομη. 30 Ηπροσφυγή επιτυγχάνει με£75έξοδα. 35 Αναφερόμενες υποθέσεις: Γενικός Εισαγγελέας ν. Ερωτοκρίτον
(1991)2 Α.Α.Δ. 127, Pikis v.Republic
(1967)3 C.L.R. 562, Papadopoulos v.Republu Ί%8) 3 C.L.R. 662, Θεοδουλίδον και Άλλοι ν.Δημοκρατίας
(1989)3Α.Α.Δ. 2605, 2906 40 4ΑΛΛ. BrentCross Shop,Center Ltd KM. V.Δημοκοατίαςtea. Κυρμίτσης v. Δημοκρατίας
(1993)4Α.Α.Δ. 1900, ΑπόφασηΣυμβουλίου ΕπικρατείαςΑρ. 1005/
- 5 Προσφυγή. Προσφυγήεναντίοντηςαπόφασηςτωνκαθ' ωνηαίτησημετην οποίαδενεπιτράπηκεεισαγωγή4βιντεοκασετών πουείχανσταλεί στους αιτητέςαπότις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. 10 Μ.Β. Ιωάννου, γιατους Αιτητές. 15 20 25 30 35 40 Λ. Δημητριάδου,Δικηγόρος της Δημοκρατίας,γιατους Καθ' ων ηαίτηση. Cur. adv.vult. ΝΙΚΗΤΑΣ, Δ.: Οι αιτητέςπροσβάλλουν την απόφασητουκαθούηαίτηση 1 ημερ.20/2/92να μην επιτρέψει την εισαγωγή 4βι ντεοκασετών πουτους είχαν σταλεί απότις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. Ας δούμε πρώτα,από τα στοιχεία που προσκομίστη καν,ποίοι είναιοιαιτητέςκαιμετι ασχολούνται. Ηαιτήτρια 1 εί ναιεταιρείαπεριορισμένης ευθύνηςκαιέχειτην έδρατηςστη Λε μεσό. Ο αιτητής 2 είναι μέτοχος της και διοικητικός σύμβουλος. Σύμφωνα μετοκαταστατικότης εταιρείαςκύριος σκοπός της είναιη λειτουργία καταστήματοςή αλυσίδαςκαταστημάτωνγιατη διανομή,πώλησηκαιτηνευρύτερη εμπορίαποικίλων προϊόντων. Είναιπαραδεκτόότι OLαιτητέςασχολούνταικαιμετηνεισαγωγή, πώλησηκαιενοικίασηβιντεοταινιών.Πρόκειταιγια οικογενειακή επιχείρηση γιατί ο μόνος μέτοχος της εταιρείας, πουείναι επίσης καιδιοικητικός σύμβουλος, είναι η σύζυγος τουαιτητή
- Στις 18/2/92οαιτητής2υπέβαλεγιαλογαριασμότηςαιτήτριας 1,χρησιμοποιώνταςτοκαθορισμένο έντυπο,αίτησηγιαάδειαει σαγωγήςτωνπαραπάνωταινιών,πουέφτασανστην Κύπρο μετο ταχυδρομείοενωρίτερα σας 14/2/
- Από τοτιμολόγιο πουσυνό δευε την αίτηση φαίνεται η χώρα προέλευσης και το όνομα του αποστολέα.ΥπάλληλοςτουΤμήματοςτηςΕφόρουΕταιρειώνκαι Επίσημου Παραλήπτη(καθούηαίτηση 2)ζήτησε απότον αιτητή να υπογράψει έγγραφοδήλωσημετην οποίαστην ουσία θα αναλάμβανευποχρέωση ναμηνεκμεταλλευθεί τουλικό αυτόγιακερ δοσκοπικούς σκοπούς καιχωρίς την εξουσιοδότηση του νόμιμου ιδιοκτήτη των έργων, κατά παράβασητων διατάξεων του περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας ΝόμουΝ. 59/
- 2907 Νικήτας,Δ. BrentCrossShop.Center Ltd KM. V.ΔημοκρατίαςKM.
(1993)Ο αιτητήςυπέγραψετο έγγραφο εκ μέρους της αιτήτριας,αλλά διέγραψε τις λέξεις "καιδενπροτίθεμαινατις χρησιμοποιήσω (βι ντεοκασέτες) γιαπαραγωγήαντιγράφωνοπτικώνέργων...." καιτις αντικατέστησε με τη φράση "....και προτίθεμαινα τις αναπαράξω καιπουλήσω καιενοικιάσω ...."πουέγραψε ιδιοχείρως στο έντυπο 5 πουτουπρομήθευσαν. Τοέντυποαυτότιτλοφορούμενο "Υπεύθυ νη Δήλωση" κατατέθηκεστο φάκελο μαζί με την ένσταση σαν πα ράρτημα 10. Ηενέργειααυτήτωναιτητώνώθησετηνκαθής2ναει σηγηθεί τηναπόρριψητηςαίτησης(βλέπεπαράρτημα 11). Πράγμα τιστις20/2/92οκαθού 1 δενέδωσεέγκρισηγιαπαραχώρησητηςαι- 10 τούμενης άδειας "λόγω παράβασης του αρθρ. 14 του περί του Δι καιώματοςΠνευματικής ΙδιοκτησίαςΝόμου59/76". Συνοψίζω τις θέσεις των αιτητών. Ηβιντεοταινία δεν είναι μεταξύ των έργων που προστατεύει ο νόμος. Μόνον ηκίνημα- 15 τογραφικήταινίααπολαμβάνειπροστασίας.Έχονταςυπόψητη σημασία του τελευταίου αυτού όρου, που δίνει το ερμηνευτικό άρθροτουνόμου {αρθρ.2
(1)},ηβιντεοταινίαδεν μπορείναεξο μοιωθεί με την κινηματογραφική. ΣτηνΠοινικήΈφεσηΓενικός Εισαγγελέας ν. Ανδρέα Ερωτοκριχον
(1991)2 Α.Α.Δ. 127, το 20 Ανώτατο Δικαστήριο εξέφρασε αμφιβολίες αν στο κινηματογραφικ έργο περιλαμβάνονται οι βιντεοταινίες. Κατάτοαρθρ.4τουνόμου,συνεχίζει η εισήγηση,ηπροστασία περιορίζεται σε άτομα που είναι πολίτες της Δημοκρατίας ή 25 έχουν τη συνήθη διαμονή τους σε αυτήκαι σε οργανισμούς στην Κύπροπουαπόκτησαννομικήοντότηταστοπλαίσιοτήςκείμενης νομοθεσίας. Μεβάσητο αρθρ.5 δικαίωμαπνευματικήςιδιοκτη σίας επίσης αναγνωρίζεταικαι"σεκινηματογραφικήνταινίανδημοσιευθείσαν τοπρώτον εντηΔημοκρατία". Κατάσυνέπεια στην 30 προκείμενη περίπτωση,που ηχώρα παραγωγής είναι ηΑμερική και οι δημιουργοί των έργων δεν περιλαμβάνονται μεταξύ των φορέων τουδικαιώματοςπουαπαριθμείτοαρθρ.4, OLκαθώνδεν είχαν δικαίωμα να μην εγκρίνουν την αίτηση επικαλούμενοι το αρθρ. 14τουΝ.59/76.Ηγέρθη,τέλος, θέμαανύπαρκτης ήλανθα- 35 σμενης αιτιολογίας της επίδικηςπράξηςσανχωριστός λόγοςγια την ακύρωσητης. Οικαθώνλέγουν ουσιαστικάότιη παραπάνωεπιχειρηματολο γία των αιτητών είναι άσχετη.Το επίμαχο ζήτημαδεν είναι η ερ- 40 μηνεία του νόμου για την πνευματικήιδιοκτησία.Αλλάκατάπό σον ορθάοΥπουργόςΕμπορίουκαιΒιομηχανίας(καθού 1)άσκη σε τηδιακριτικήεξουσία πουέχει απότο αρθρ.3τουπερίΚανο νισμού Εισαγωγών Νόμου (Ν.49/62)(όπως τροποποιήθηκε μετο 2908 4 ΑΛΑ BrentCrossShop.CenterLtd KM.V.Δημοκρατίας KM. Νικήτας»Δ. Ν.7/67) και ταΔιατάγματατης 17/1/92(Κ.Δ.Π. 10/92) και3/2/92 (Κ.Δ.Π.32/92), ταοποίαρυθμίζουντην εισαγωγήβιντεοταινιών. 5 10 15 20 25 Κατάτην εισήγηση τωνκαθών,ηπρόθεσητων αιτητών,όπως εκδηλώθηκε απερίφραστα στην "Υπεύθυνη Δήλωση" που υπέ γραψαν, να προσβάλουν τα δικαιώματα των δικαιούχων της πνευματικής ιδιοκτησίας στις παραπάνω ταινίες, με τον παρά νομο πολλαπλασιασμό και εκμετάλλευσης τους, συνιστούσε επαρκή λόγο για απόρριψη της αίτησης τους. Και ότι απορρίπτοντάς την ο Υπουργός ασκούσε τη διακριτική του ευχέρεια "μέσα στις παραμέτρους"όπως ακριβώςέχειλεχθεί "πουτο ίδιο τοαρθρ. 3θέτει. Καιοιπαράμετροιαυτοί έχουν εκτεθεί πιοπά νωκαιμεταξύαυτώντων παραμέτρωνεμπίπτει καιτοθέματης τήρησης των διεθνών υποχρεώσεων της Δημοκρατίας".Δε διευκρινίστηκε γιαποίες ακριβώςυποχρεώσεις πρόκειται. Θα πρόσθετα ότι έγινε παράλληλη προσπάθειανααντικρου στούν ταπαραπάνωεπιχειρήματατων αιτητών.Έχει ειπωθεί ότι ηβιντεοταινίαείναι προστατευτέαπεριουσίακατάτονόμοπνευματικής ιδιοκτησίας· ότι οι διεθνείς συμφωνίες που υπέγραψε η Δημοκρατία (δεν προσδιορίζονται) επεκτείνουν την προστασία που εγκαινίασε ο Νόμος59/76και καλύπτουνκαι τους δημιουρ γούςξένων χωρών και ότι ηλανθασμένη αιτιολόγηση της επίδι κης απόφασηςδεν είναι λόγος ακύρωσης ανυπάρχειάλλο νόμιμο έρεισμα γιαυτήν,όπωςνομολογήθηκε στις υποθέσεις Κώστας Πικής ν. Δημοκρατίας
(1967)3Α.Α.Δ.562, 574-576καιΜιλτιά δηςΠαπαδοπούλουν.Δημοκρατίας
(1968)3Α.Α.Δ. 662,674.Εδώ νόμιμο έρεισμα αποτελεί ηαναγκαιότηταγιασυμμόρφωση με τις διεθνείς μαςυποχρεώσεις όπωςπροβλέπει το αρθρ. 3. 30 Τελικά αποσαφηνίστηκε ότι η προσέγγιση των καθών είναι ότι ηεπίδικη πράξηεκδόθηκε κάτωαπότο νόμο πουδιέπει τις εισαγωγές καιόχι μεβάσηταισχύοντα γιατην πνευματικήιδιο κτησία (βλέπε πρακτικά διευκρινίσεων στις24/11/93). 35 40 Το αρθρ. 14 του Ν. 59/76, όπως τροποποιήθηκε, δημιουργεί ποινικά αδικήματα και προβλέπει κυρώσεις για τον κολασμό τους.Τοτιμωρητόν τηςπράξηςδενπρέπεινασυγχέεται μετηντέ λεσηαδικήματος ενάντια στις διατάξεις του αρθρ. 14
(1). Εδώ η απλήπρόθεσηέκφρασηςπουδενσυνοδεύθηκε απότηναπαραίτη τη actus reus -πράξηπου αποτελεί την αντικειμενική υπόσταση του εγκλήματος -δεν μπορεί να εξισωθεί με την ολοκληρωμένη διάπραξη αδικήματος. Επομένως η επίκληση του άρθρου,πέρα απότοότιήτανάσχετη,υπήρξεκαιλανθασμένη.Ηπράξηδενβρί2909 Νικήτας,Δ. BrentCrossShop.CenterLtd κ.ά.v.ΔημοκρατίαςKM.
(1993)σκειέρεισμα στις διατάξειςτου αρθρ. 14τουΝ. 59/76. Προχωρώνα εξετάσω κατάπόσον ηαπόφασημπορεί ναστη ριχθεί σε άλλο λόγο, όπως εισηγήθηκε η δικηγόρος των καθών. Πράγματι σαν θέμαγενικής αρχήςηλανθασμένη νομική αιτιολο5 γιαδενσυνεπάγεταιαπαραίτηταακυρότητασης περιπτώσειςπου βρίσκει άλλο νόμιμο έρεισμα (βλέπε απόφασητηςΟλομέλειας στη Στέλλα θεονδονλίδονκαιΆλλοι ν. Δημοκρατίας
(1989)3Α.Α.Δ. 2605).Τοαρθρ. 3τουΝ.49/62παρέχειστον Υπουργό εξουσίανα ρυθμίζει ήπεριορίζει με διάταγματις εισαγωγές για τους τέσσε- 10 ρεις σκοπούς που ρητάμνημονεύει δηλαδή"γιανα ενθαρρυνθήη τοπικήπαραγωγήκαιβιομηχανία, βελτιωθεί το εμπορικόν ισοζύγιον,τηρηθακηναιδιεθνείςυποχρεώσειςήαναπτυχθήηοικονομία της Δημοκρατίας" υπό την αίρεση ότι τέτοια ρύθμιση είναι ανα γκαία για το δημόσιο συμφέρο. Μεβάσητον Καν.4 του Διατάγ- 15 ματοςτης28/6/91(Κ.Δ.Π. 185/91)είναι απαραίτητηηάδειαεισα γωγής για εμπορεύματα που καθορίζονται στον ΠρώτοΠίνακα του Διατάγματος. Πρέπει να λεχθεί ότι με ταπροαναφερθέντα Διατάγματα της 17/1/92και3/2/92 προστέθηκαν στον Πίνακα και οι βιντεοταινίες "οπτικέςή ακουστικές". 20 Στηνπροκείμενη περίπτωσηηαιτιολογίατηςπράξηςπεριορί στηκε στο αρθρ. 14. Δεν εξετάστηκε υπό το πρίσμα τωνδιατάξε ων του περί Κανονισμού Εισαγωγών Νόμου. Ιδιαίτερα από τη σκοπιά της συμμόρφωσης της Δημοκρατίας προς διεθνείς συμφωνίες πουέχειυπογράψει,οιοποίεςούτεκανκαθορίζονται. Εν πάση όμως περιπτώσει δεν απόκειται στο δικηγόρο πουεμφανί ζεταιγιατηδιοίκησηηαιτιολόγησητωνπράξεωντηςεκτωνυστέ ρων. Έχει εδώ τηθέσητης ηπαρατήρησημου στη ΧρίστοςΚνρμίτσηςν.Δημοκρατίας
(1993)4Α.Α.Δ. 1900 (σελ. 1908 και 1909): 25 30 "Στην αγόρευση των καθών παρέχονται λόγοι που θαήταν δυνατό να αποτύχει το αίτημα,αλλά δεν προβλήθηκαν ποτέ από τους ιδίους κατάτον κρίσιμο χρόνο. Ηεκ των υστέρων ανεύρεση και παρουσίαση τους από τη δικηγόρο της Δήμο- 35 κρατίας δεντους καθιστάπαραδεκτούς λόγους αιτιολόγησης (βλέπε απόφαση στη ΓιαννάκηςΚονρσονμπάς ν.Επαρχου Αενκωσίας
(1993)4 Α.Α.Δ. 1643 και τις αποφάσεις στις οποίες παραπέμπει)." 40 Θαπρόσθεταότι τοαρθρ.3τουΝ. 49/62περιέχει ευρύφάσμα κριτηρίων και δεδομένου ότι η διοίκηση εγκλωβίστηκε σε μία άσχετη διάταξηάλλου νόμου δε θαήταν σωστό γιατοδικαστή ριο να εικάζει ποίο απόόλα τακριτήριαπαρείχετο έρεισμα της 2910 4ΑΛΛ BrentCrossShop.CenterLtd KM. V.Δημοκρατίας KM. Νικήτας, Δ. απόφασης. Ηεπίκληση της υπόθεσης ΚώσταΠικής, ανωτέρω, δεν παρέχει υποστήριξη στην εισήγηση των καθών. Στη σελίδα 574 διαπιστώνεται ότι: 5 10 "It is well settled in Administrative Law subject to certain exceptions which do not arisein thecircumstances of this Case that if anact or decision was validlybasedon one out of several given reasons of law its validity should be upheld, irrespective of thevalidity of any of theother reasons - thevalidity of which need not be gone into, either." 15 Στησυνέχεια ο Δικαστής Τριανταφυλλίδης,όπως ήταν τότε, αναφέρθηκε σε διάφορες αποφάσεις του Συμβουλίου της Επι κρατείαςαναφορικά μετο συζητούμενο θέμακαι ιδιαίτεραστην απόφαση 1005/1933,το κρίσιμο μέρος της οποίαςέχει ως εξής: 20 "Επειδήκατάτα εκτεθέντα ηπροσβαλλομένη απόφασιςερείδε ταιπλήρωςειςτηνδιάταξιντουδευτέρουεδαφίουτουαρθρ.122 του Δημοτικού Κωδικός, επομένως και υποτιθεμένου ότι δεν εφηρμόσθηορθώς τοπρώτον εδάφιοντουαυτούάρθρου,όπερ επίσης επικαλείται αύτη, δεν καθίσταται εντεύθεν ακυρωτέα, διότι αν διοικητική πράξις ή απόφασιςδικαστική επικαλείται πλείονα ερείσματα αρκεί ηορθότης ενός τούτων όπως στήριξη αυτήν,ανεξαρτήτωςτηςορθότητοςτωνλοιπών ερεισμάτων..." 25 Είναι όμως φανερόότι εδώδεν έχουμε την περίπτωση επάλ ληλων αιτιολογιών όπως στην παραπάνω υπόθεση μία από τις οποίες κρίνεται συγκεκριμένη και σύννομη. 30 35 Με τις σκέψεις αυτές ακυρώνω την επίδικη απόφαση για πλημμελή αιτιολόγηση. Η προσφυγήπετυχαίνει με£75 έξοδασε βάρος τηςΔημοκρατίας. Η προσφυγή επιτυγχάνει με£75,έξοδα. 40 2911