(1993)15Ιανουαρίου, 1993 [ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΝΙΚΗ ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ, Καθ' ων ηαίτηση. (Υποθέσεις Αρ. 374/91 και 386/91) Διοικητικό Δικονομικό Δίκαιο — Προσβολήπερισσότερων διοικητι κών πράξεων σεπροσφυγή — Επί ανυπαρξίας συνάφειας, ηπρο σφυγή είναι παραδεκτήμόνογια τηνπροτασσόμενη στο δικόγραφο πράξη — Κατά τα λοιπά είναι απαράδεκτηκαι απορρίπτεται — Κριτήρια συνάφειας. 5 Σύνταγμα —Άρθρο 28— Ισότητακαιίσημεταχείριση—Διάκριση λό γω φύλου, συνιστά πρόδηλη παραβίασητους. Προσφυγή βάσει του Άρθρου 146του Συντάγματος — Λόγοι ακυρώσεως— Προκατάληψηκαι/ήδυσμενής διάκριση — Βάροςαποδεί ξεως στο διάδικο που προβάλλει το σχετικό ισχυρισμό — Είδος απόδειξης— Αναπόδεικτο δυσμενούς διάκρισης λόγω φύλου στην κριθείσα περίπτωση. 10 15 Δημόσιοι Υπάλληλοι — Προαγωγές— ΣύστασηΠροϊσταμένου —Ου σιώδες,ανεξάρτητο,ξεχωριστό στοιχείο προσδιορισμού τηςαξίας των υποψηφίων — Προηγούμενοκαι ισχύον Νομοθετικό καθεστώς — Ειδικά τοΆρθρο 35
(4)τουπερί Δημόσιας ΥπηρεσίαςΝόμουτου 1990 (Ν. 1/90) — Δύο διάφορεςνομολογιακές προσεγγίσεις της νομοθετικής απαίτησης περί αιτιολογημένων συστάσεων και ηκρίση του Δικαστηρίου στη συγκεκριμένηπερίπτωση — Απλή αναφορά των τριών νομοθετημένων κριτηρίων, δεν ικανοποιεί τηναπαίτηση του νομοθέτη για αιτιολογημένες συστάσεις. 72 20 4ΑΑΛ. 5 10 15 20 25 Πολυκάρπου κ.ά. ν. Δημοκρατίας Μετιςπροσφυγέςπροσβλήθηκε ηπροαγωγήδιαφόρωνενδιαφερο μένωνμερώνστηθέσηΒοηθούΚτηματολογικού Λειτουργού,σταπλαί σιαπερισσοτέρων τηςμιαςδιαδικασιώνπλήρωσηςτωνεπίδικωνθέσε ων,καιγιατολόγοαυτότέθηκεσταπλαίσιατηςδιαδικασίαςθέμαμερικώς απαράδεκτουτης μιαςτων προσφυγών. Κρίσιμο απέβη και το ζήτηματηςαιτιολογίας των συστάσεων του Προϊσταμένου. Το Ανώτατο Δικαστήριο, κρίνοντας μερικώς απαράδεκτη την πρώτη των προσφυγών και ακυρώνοντας την επίδικη απόφαση, αποφάσισε ότι:
- Είναικαλάεμπεδωμένο ότιδεχωρείπροσφυγήμετοίδιοδικόγρα φο εναντίον περισσοτέρων της μιας αυτοτελούς Διοικητικής πρά ξης,οιοποίεςδενείναισυναφείς. Ηπροσφυγήείναιπαραδεκτήκαι ισχυρήγιατηνπροτασσόμενη στοδικόγραφοπροσβαλλόμενη πρά ξη.Αναφορικά με το μέρος της προσφυγής πουπροσβάλλει άλλη πράξη,ηοποίαδενείναι συναφής μετηνπρώτη,ηπροσφυγήείναι απαράδεκτηκαι απορρίπτεται. Πράξεις ή αποφάσεις θεωρούνται συναφείς, εάν η μια πράξηή απόφασηαποτελεί προϋπόθεση της άλλης,ήαφορούντον ίδιοαιτητή,στηρίζονται στις ίδιεςδιατάξεις του Νόμου,έχουν ταυτόσημη αιτιολογία και εκδόθηκαν στην ίδια διοικητικήδιαδικασίααπότοίδιοδιοικητικόόργανο. Οι προσβαλλόμενες μετην προσφυγή αρ.374/91αποφάσειςδεν είναι συναφείς. Η προσφυγήπαραμένει ισχυρήγιατην προτασ σόμενηαπόφαση. Στην έκταση που ηπροσφυγή αρ. 374/91 αναφέρεται σε άλλες προαγωγές,απορρίπτεταιως απαράδεκτη. 30
- ΤοΑρθρο28 του Συντάγματοςδιασφαλίζειτην ισότητα και ίση μεταχείριση. 35 Διάκριση λόγωφύλου συνιστά πρόδηληπαραβίασητηςΣυνταγματικής και Νομοθετικής επιταγής της ισότητας και ίσης μετα χείρισης. 40 Το βάρος της απόδειξης για προκατάληψη και/ή δυσμενή διά κρισηέχει ο διάδικος που προβάλλει τον ισχυρισμό. Ο αιτητής πρέπει να παρουσιάσει συγκεκριμένα στοιχεία για να θεμελιώ σει τον ισχυρισμό της εχθρικής διάθεσης,προκατάληψης ή avLσης μεταχείρισης λόγω φύλου. Στην παρούσα υπόθεση, κανένα στοιχείο δεν παρουσιάστηκε 73 Πολυκάρπουκ.ά.ν.Δημοκρατίας
(1993)που να θεμελιώνει τον ισχυρισμό της δυσμενούς διάκρισης λό γω φύλου. 3. Ησύσταση του Προϊσταμένου είναι ουσιώδες, ανεξάρτητο,ξε χωριστό στοιχείο προσδιορισμού της αξίαςτων υποψηφίων. 5 Ο περί Δημοσίας Υπηρεσίας Νόμοςτου 1967, (Αρ. 33/67),μετο Αρθρο 44
(3)απέδωσε νομοθετική ισχύ στις συστάσεις του Προϊσταμένου. 10 Με πάγια Νομολογία, οι συστάσεις δεν ήταν αναγκαίο να πε ριέχουν αιτιολογία, αλλά, εάν είχαν,ηαιτιολογία τους ελεγχό ταν απότοΔικαστήριο.Περαιτέρω,οισυστάσεις μπορούσαννα παραγνωριστούν ή/και να τους αποδοθεί περιορισμένη σημα σία, ανάλογα με το αν ήταν αντίθετες ή ασύμφωνες και την 15 έκτασητης ασυμφωνίαςτους με ταστοιχεία των φακέλων. ΤοΑρθρο 35
(4)του περίΔημόσιας Υπηρεσίας Νόμουτου 1990, (Αρ. 1/90), αναφέρεταισε "αιτιολογημένες" συστάσεις. 20
- Ηπαράγραφος 4 του Αρθρου 35 του Νόμου 1/90, εκτός απότο περιεχόμενο των φακέλων, προσθέτει δύο άλλα στοιχεία, τα οποία η Επιτροπήπρέπει να λαμβάνει υπόψητης:Τις αιτιολο γημένες συστάσεις του Προϊσταμένου και την εντύπωση της Επιτροπής κατά την προφορικήεξέταση,όταναυτήγίνεται. ΕίναιγενικήαρχήστοΔιοικητικόΔίκαιοότιοι αποφάσειςτωνδι οικητικών οργάνων πρέπει ναέχουν πλήρη,επαρκή και σαφή αι τιολογία. Εφόσον απόφασητης Επιτροπής,λαμβάνει υπόψηκαι στηρίζεται σεκάποιοβαθμόστησύστασητουΠροϊσταμένου,ητελευταία πρέπει ναπεριέχει αιτιολογία.Ταστοιχεία τωνφακέλων και τα τρίανομοθετημένα κριτήρια,δεν μπορούν να διαζευχθούν απότοπεριεχόμενοτηςαιτιολογίαςτηςσύστασης. Η επάρκειατης αιτιολογίας είναι θέμαπραγματικό,πουκρίνεται στην κάθεπερί πτωση. Ηαιτιολογία μπορεί νασυμπληρώνεται καιαπόταστοιχεία των φακέλων ενώπιον της Επιτροπής.Σύστασηχωρίςαιτιο λογία δεν είναι έγκυρηκαιδενμπορεί ναειπωθεί ότι η αιτιολογία τηςμπορείναανευρεθείσταστοιχείατωνδιοικητικώνφακέλων.
- Ο Προϊστάμενος τουΤμήματοςείναι σε ιδανική θέσηναδιαγράψει τους λόγους για τους οποίους συστήνει έναν υπάλληλο για προαγωγή. Γνωρίζει τακαθήκοντα καιτις ευθύνες της θέσηςκαι τους υποψηφίουςυπαλλήλους. Από το σύνολοτων γνώσεων του και των παρατηρήσεωντου,ο νομοθέτης του επιβάλλει το καθή- 74 25 30 35 40 4Α.ΑΛ. 5 Πολυκάρπου κ,ά.ν. Δημοκρατίας κον να αιτιολογήσει τησύστασητου,ναδώσει τους λόγουςτης προτίμησηςτου. Η αιτιολογίαπρέπειναείναιεπαρκήςκαισαφής ' καιναεκθέτει, έστωκαιμελακωνικό τρόπο,τουςπραγματικούς λόγουςπουοδηγούνστησύσταση. Οιλόγοιπρέπειναπεριορίζονταιστον κύκλοτωντριών νομοθετημένων κριτηρίων,ναμην εί ναι αντίθετοι μετα στοιχεία τωνφακέλων,αλλάναείναιτέτοιας φύσεως και έκτασης, που να στηρίζουν την προτίμηση του.Η απλή αναφορά των τριών νομοθετημένων κριτηρίων δενικανο ποιεί τηναπαίτησητουΝομοθέτηγιααιτιολογημένες συστάσεις. 10
- Μεβάση ταπιοπάνω,οισυστάσειςτουΠροϊσταμένου,στιςοποί εςηΕπιτροπήβασίστηκε,όπωςδηλώνεταιστοπρακτικότης,δενεί ναιαιτιολογημένες και,α>ςεκτούτουείναιαντίθετεςμετο Νόμο. 15 Ηπροσφυγή επιτυγχάνει χωρίςέξοδα. Αναφερόμενεςυποθέσεις: Ζήνωνοςν. Δημοκρατίας
(1992)4Α.ΑΛ.4776, 20 Ζούκωφ καιΆλλη ν.Δημοκρατίας
(1990)3Α.ΑΛ. 2609, Γρηγορίουν. ΔήμουΛευκωσίας
(1991)4Α.ΑΛ.3005, 25 Christou v.Republic
(1980)3 C.L.R. 437, Soteriadou andOthers v.Republic
(1983)3 C.L.R. 921, Ioannides andOthers v.Republic
(1989)3 C.L.R. 278, 30 Χρίστου κ.ά. v.Δημοκρατίας
(1989)3Α.Α.Δ. 2111, Όξυνος v.Δημοκρατίας
(1992)4Α.ΑΛ. 4297, 35 Republic v.Haris
(1985)3 C.L.R. 106, RepublicandAnotherv. Kastellanos
(1988)3 C.L.R. 2249, Λύωνα κ.ά v.Δημοκρατίας
(1990)3Α.ΑΛ. 2038, 40 Δημοκρατίας ν.Βασιλείου
(1990)3Α.ΑΛ. 226, Δημοκρατία κ.ά. ν.Στυλιανού καιΆλλου
(1990)3Α.ΑΛ. 2427, 75 'Πολυκάρπουκ.ά.ν.Δημοκρατίας
(1993)GeorghiouandOthers v. Republic
(1988)3C.L.R. 678, Λεωνίδουκ.ά. v. Δημοκρατίας
(1992)4Α.ΑΛ. 1806, 5 Λο'ιζίδηςκαιΆλλοςν. Δημοκρατίας
(1992)4Α.ΑΛ. 4742, Pepper(InspectorofTaxes)v. HartandOthers, TheTimes,30/11/
- Προσφυγές. 10 Προσφυγές με τις οποίες προσβάλλονται οι προαγαιγές των Ενδιαφερομένων μερών στη μόνιμη θέση Βοηθού Κτηματολογι κού Λειτουργού (Τακτικός Προϋπολογισμός), Τμήμα Κτηματο λογίου και Χωρομετρίας. 15 Ε. Βραχίμη, για την Αιτήτρία στην ΥπόθεσηΑρ. 374/
- Ε. Ευσταθίου, γιατους Αιτητές στην ΥπόθεσηΑρ. 386/
- Π. Χ'Άημητρίου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α', για τους Καθ' ων ηαίτηση. 20 Α.Σ. Αγγελίδης, για το Ενδιαφερόμενο μέρος Α. Κολιανδρή. Ε.Ενθυμίου, για το Ενδιαφερόμενο μέρος Ε. Παπασταύρου. 25 Φ. Ζωμενής, για τα Ενδιαφερόμενα μέρη Στ. Χ"Μάρκου, Ι. Ηλία,Θ. Κωνσταντινίδη, Β. Πετρίδη,Μ. Ταρτίου. 30 Cur. adv. vult. ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΗΣ, Δ.: Με την ΠροσφυγήΑρ. 374/91, η αιτήτρια ζητάτηνακύρωσητωνπροαγωγώντων:ΣτέλιουΧ"Μάρκου, Ιωάν νη Ηλία,Θεόδωρου Κωνσταντινίδη, Ανδρέα Κολιανδρή, Μιχαήλ Φιλή, Παναγιώτη Σιακαλλή, Βάσου Πετρίδη, Ανδρέα Συμεού, Ευάγγελου Παπασταύρουκαι Κλεάνθη Κλεάνθους,στη μόνιμηθέ ση του Βοηθού Κτηματολογικού Λειτουργού, (ΤακτικόςΠροϋπο λογισμός),ΤμήμαΚτηματολογίου και Χωρομετρίας. 35 Οι αιτητές με την ΠροσφυγήΑρ. 386/91ζητούν την ακύρωση 40 της απόφασηςτης Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας, (η"Επιτρο πή"), με την οποίαπροήχθησαν στη μόνιμη θέση Βοηθού Κτημα τολογικού Λειτουργού (ΤακτικόςΠροϋπολογισμός), ΤμήμαΚτη ματολογίου και Χωρομετρίας, OL: Μωυσής Ταρτίου, Ανδρέας 76 4ΑΑΛ. Πολυκάρπουκ.ά.ν.Δημοκρατίας Στυλιανίδης,Δ. 1 Ματσουκάρης,Στέλιος Μ.Χ"Μάρκου,Ια>άννηςΗλία,Αυγουστί νος Γ. Φραγκίσκου,Βασίλειος Παπαδημητρίου,Θεόδωρος Korvσταντινίδης,Βάσος ΠετρίδηςκαιΕυάγγελος Παπασταύρου. 5 10 Οι καθ' ωνηαίτησηπρόβαλανότι η ΠροσφυγήΑρ. 374/91εί ναι απαράδεκτηαναφορικά μετις προαγωγέςτωνενδιαφερομέ νων μερών Ανδρέα Κολιανδρή, Μιχαήλ Φιλή, Παναγιώτη Σιακαλλή,Ανδρέα Συμεούκαι Κλεάνθη Κλεάνθους, γιατί είναι ξε χωριστές διοικητικέςπράξειςαπότηναπόφασηπροαγωγήςτων άλλων ενδιαφερομένων μερών,πουπροτάσσεται στηνΠροσφυ γή,καιδεν έχουν συνάφεια μεαυτή. Τοθέματούτο αφοράτηδικαιοδοσίατουΔικαστηρίου. 15 20 25 Τασχετικά γεγονότα έχουν:Ο Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου Εσωτερικών, ως η Αρμόδια Αρχή, υπέβαλε σε τέσσερις ξεχωριστές ημερομηνίες τέσσερις προτάσειςγιαπλήρωση θέσεων Βοηθού Κτηματολογικού Λειτουργού (ΤακτικόςΠροϋπολογισμός),ΤμήμαΚτηματο λογίου και Χωρομετρίας. Με επιστολή ημερομηνίας 10 Ιουλίου, 1990, ζήτησε τηνπλή ρωση 24 θέσεων - (βλ. Παράρτημα 1 στην ένσταση στην ΠροσφυγήΑρ. 374/91). Με επιστολή ημερομηνίας 13 Νοεμβρίου, 1990, ζήτησε την πλήρωση μιας θέσης - (βλ. Παράρτημα4 στην ένσταση στην ΠροσφυγήΑρ. 374/91). 30 Με επιστολή ημερομηνίας 15 Νοεμβρίου, 1990, ζήτησε την πλήρωση 15θέσεων - (βλ.Παράρτημα5στην ένσταση στηνΠρο σφυγήΑρ. 374/91). 35 40 Μεάλλη επιστολή ζήτησε τηνπλήρωση 5 θέσεων. ΗΕπιτροπήεπιλήφθηκετωνπροτάσεαϊναυτώνσεδιάφορεςημε ρομηνίες.Εξέτασεχωριστάτηνπλήρωσητηςθέσης/θέσεωνσεξεχα)ριστέςδιαδικασίες.ΟΔιευθυντής έκαμεξεχωριστές συστάσεις στην κάθεδιαδικασία. ΗΕπιτροπή πήρεξεχωριστές αποφάσειςγιατην προαγωγή 15,5,24και 1 υπαλλήλων,αντίστοιχα.Όρισεωςημέρα προαγωγήςγιαόλεςτιςπεριπτώσειςτην 15ηΙανουαρίου,
- Οι προαγωγές δημοσιεύτηκαν στην Επίσημη Εφημερίδατης 77 Στυλιανίόης, Δ. Πολυκάρπου κ.ά. ν.Δημοκρατίας
(1993)Δημοκρατίας, Αρ. 2576, ημερομηνίας 8 Φεβρουαρίου, 1991, Αριθμός Γνωστοποίησης 473, σελ. 145 και 146. Οι δημοσιεύσεις για κάθεαπόφαση είναι ξεχωριστές. Η αίτήτρία στην Προσφυγή Αρ. 374/91 ήταν υποψήφια σε 5 όλεςτιςπεριπτώσεις. ΜετηνΠροσφυγήτηςπροσβάλλεται ηνο μιμότητα τηςπροαγωγήςτων Στέλιου Χ"Μάρκου, Ιωάννη Ηλία, Θεόδωρου Κωνσταντινίδη, Βάσου Πετρίδη και ΕυάγγελουΠα πασταύρου, που προήχθησαν ως αποτέλεσμα της πρότασης για τηνπλήρωση των 15κενών θέσεων,των Ανδρέα Κολιανδρή,Μι- 10 χαήλ Φιλή,Ανδρέα Συμεούκαι Κλεάνθη Κλεάνθους,πουπροή χθησαν με την απόφασηπλήρωσης των 24 θέσεων, και του Πα ναγιώτη Σιακαλλή,πουπροήχθημετηνπρότασηκαιδιαδικασία πλήρωσης της μιας θέσεως. 15 Είναικαλάεμπεδωμένο ότι δεχωρεί προσφυγήμετο ίδιοδι κόγραφο εναντίον περισσοτέρων της μιας αυτοτελούς διοικητι κήςπράξης,οι οποίες δενείναι συναφείς. Η προσφυγήείναι πα ραδεκτήκαι ισχυρή για την προτασσόμενη στο δικόγραφοπρο σβαλλόμενηπράξη. Αναφορικά μετο μέρος τηςπροσφυγής που 20 προσβάλλει άλλη πράξη,ηοποίαδεν είναι συναφήςμετηνπρώ τη, ηπροσφυγή είναι απαράδεκτηκαι απορρίπτεται.Πράξεις ή αποφάσεις θεωρούνται συναφείς, εάν η μια πράξη ήαπόφαση αποτελεί προϋπόθεση της άλλης, ή αφορούν τον ίδιο αιτητή, στηρίζονται στις ίδιες διατάξεις του Νόμου, έχουν ταυτόσημη 25 αιτιολογία και εκδόθηκαν στην ίδιαδιοικητική διαδικασία από το COLOδιοικητικό όργανο.Βλ. ΚυριάκοςΖήνωνοςν. Κυπριακής Δημοκρατίας
(1992)4 Α.Α.Δ.4776,στην οποία αναφέρεται όλη ηπροηγούμενη νομολογία του Δικαστηρίου. 30 Οι προσβαλλόμενες μετην ΠροσφυγήΑρ. 374/91 αποφάσεις δεν είναι συναφείς. ΗΠροσφυγήπαραμένει ισχυρή γιατηνπρο τασσόμενη απόφαση.Είναι παραδεκτήγια τις προαγωγές των Στέλιου Χ"Μάρκου, Ιωάννη Ηλία, Θεόδωρου Κωνσταντινίδη, Βάσου Πετρίδηκαι Ευάγγελου Παπασταύρου μόνο. 35 Στην έκταση που ηΠροσφυγή Αρ. 374/91 αναφέρεταισε άλ λες προαγωγές,απορρίπτεταιως απαράδεκτη. Οιλόγοιακυρώσεωςπουπροβλήθηκανκαιαναπτύχθηκαν ειναι>
- Δυσμενής διάκριση, λόγω φύλου, εναντίον της αιτήτριας στην Προσφυγή Αρ. 374/
- 78 40 4 ΑΛΛ. 5 10 Πολυκάρπουκ.ά. ν. Δημοκρατίας Στυλιανίδης, Δ.
- Ελλειπής έρευνα.
- Ταενδιαφερόμενα μέρη"δεν προέχουν σε πείρα,αξία, αρχαι ότητα της αιτήτριας στην Προσφυγή Αρ. 374/91".
- Η σύσταση του Προϊσταμένου του Τμήματος ήταναναιτιολόγητη καιαντίθετη με τοΝόμο.
- Τα ενδιαφερόμενα μέρη δεν είχαν το προσόν πλεονέκτημα, όπως διατυπώνεταιστο Σχέδιο Υπηρεσίας. Η δικηγόρος της αιτήτριας στην Προσφυγή Αρ. 374/91 ισχυρίστηκε ότι αυτήδενπροήχθη,γιατίηΕπιτροπήενήργησε με δυ σμενή διάκριση εναντίον της,λόγω φύλου. Το Αρθρο 28 του Συντάγματος διασφαλίζει την ισότητα και ίση μεταχείριση. 15 20 25 30 35 Διάκριση λόγω φύλου συνιστά πρόδηλη παραβίασητης Συ νταγματικής και Νομοθετικής επιταγής της ισότητας και ίσης μεταχείρισης - (βλ. Νίτσα Γεωργίου Ζούκωφκαι Άλλη ν. Κυ πριακήςΔημοκρατίας
(1990)3Α.Α.Δ.2609- Μέλπω Γρηγορίου ν. ΔήμουΛευκωσίας
(1991)4 Α.Α.Δ. 3005. Το βάρος της απόδειξης για προκατάληψηκαι/ήδυσμενή διά κριση έχει ο διάδικος που προβάλλει τον ισχυρισμό. Ο αιτητής πρέπει να παρουσιάσει συγκεκριμένα στοιχεία για να θεμελιώσει τον ισχυρισμό της εχθρικήςδιάθεσης,προκατάληψηςήάνισης με ταχείρισης λόγω φύλου (βλ. Chistouv.Republic
(1980)3 C.L.R. 437,451,452- Soteriadouand Others v.Republic
(1983)3 C.L.R. 921,944" ConstantinosP.Joannidesand Others v. TheRepublic or Cyprus
(1989)3 C.L.R.278· Γιαννούλα ΤάκηΧρίστου και Άλλοιν. ΚυπριακήςΔημοκρατίας
(1989)3Α.ΑΛ. 2111* Κυριάκος Όξυνοςν. ΤηςΚυπριακήςΔημοκρατίας
(1992)4Α.Α.Δ. 4297.) Στηνπαρούσαυπόθεση,κανέναστοιχείο δεν παρουσιάστηκε που να θεμελιώνει τον ισχυρισμό της δυσμενούς διάκρισης λόγω φύλου. Ο λόγος αυτόςδεν ευσταθεί. Το ουσιαστικό μέρος των πρακτικών των συνεδριάσεων της Επιτροπής έχει:- 40 Συνεδρίαημερομηνίας 6Δεκεμβρίου. 1990 "Στησυνέχεια προσήλθε στησυνεδρίαση οΔιευθυντής του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας κ. Ανδρέας Κοτσώνης, ο οποίος ενημερώθηκε για τις πιο πάνωαποφάσεις 79 Στυλιανίδης, Δ. Πολυκάρπου κ.ά. ν.Δημοκρατίας
(1993)της Επιτροπής σχετικά με τις Εμπιστευτικές Εκθέσεις ορι σμένων απότουςυποψήφιουςκαιστηδιάθεσητουοποίουτέ θηκαν οι Προσωπικοί Φάκελοι και οι Φάκελοι των Ετήσιων Υπηρεσιακών Εκθέσεων των υποψήφιων. 5 Ο Διευθυντής ανάφερετα εξής: Λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο των τριών κριτηρίων κα θώςεπίσηςκαιτοπανεπιστημιακόπροσόν,τοοποίουπότις προϋποθέσεις του ΣχεδίουΥπηρεσίας αποτελεί πλεονέκτη- 10 μα,συστήνει τους: Νεόφυτο Μιχαήλ,Απόστολο Αθηνοδώ ρου, Κυπριανό Ανδρέου, Ανδρέα Πέτρου,Κύπρο Πιττάκα, Θεόδουλο Θεοδούλου, Στέλιο Χατζημάρκου, ΙωάννηΗλία, Αυγουστίνο Φραγκίσκου,ΜωυσήΤαρτίου,Βασίλειο Παπαδημητρίου,Ανδρέα Ματσουκάρη,Θεόδωρο Κωνσταντινίδη, 15 ΒάσοΠετρίδηκαι Ευάγγελο Παπασταύρου. Στο σημείο αυτό ο Διευθυντής αποχώρησε απότη συνεδρία ση και η περαιτέρω εξέταση του θέματος αναβλήθηκε, λόγω έλλειψηςχρόνου,για αύριο, 7.12.90." 20 Συνεδοία ημερομηνίας 8Δεκεμβρίου. 1990 "Η Επιτροπήεξέτασε ταουσιώδη στοιχεία από τοΦάκελο Πλήρωσης της θέσης,καθώςκαιαπότους Προσωπικούς Φακέλους καιτους Φακέλουςτων Ετήσιων Υπηρεσιακών Εκθέ σεων των υποψήφιων,καιέλαβε επίσης υπόψη τις συστάσεις του Διευθυντή. 25 30 ΗΕπιτροπήέλαβευπόψητις Εμπιστευτικές Εκθέσεις των υποψήφιων στο σύνολο τους. Η Επιτροπή έλαβε επίσης υπόψη τα προσόντα των υπο ψήφιων καθώς και την αρχαιότητα τους, η οποία φαίνεται στον ενώπιον της κατάλογοτων υποψήφιων. ΗΕπιτροπή, μεβάσηόλαταστοιχεία αξιολόγησης, υιοθέ τησε τις συστάσεις του Διευθυντή και επέλεξε τους συστηθέντες ως τους επικρατέστερους απότους υποψήφιους. Επιλέγοντας τους συστηθέντες, ηΕπιτροπήδεν παράλειψε ναλάβει υπόψηκαιτογεγονός ότι καιάλλοι υποψήφιοι έχουν υψηλές Εμπιστευτικές Εκθέσεις,κυρίως στατελευταίαχρόνια, 80 35 40 4 ΑΑΔ. 5 10 15 20 25 Πολυκάρπου κ.ά. ν. Δημοκρατίας Στυλιανίδης, Δ. ωστόσο ησύσταση του Διευθυντή προσθέτει βάρος στην αξία εκείνωνπου έχουν συστηθεί. Επίσης,ηΕπιτροπήέλαβευπόψη ταυπέρτεραπροσόντα (πανεπιστημιακά)αριθμούυπσψήφιων και έχει λογίσειτοπλεονέκτημα στις περιπτώσεις εκείνεςπου ηεικόνααξιολόγησης μεβάσηταάλλαδύοκριτήρια-τηναξία και την αρχαιότητα- είναιπερίπουισοδύναμη. Εκεί, όμως, που με βάσητα δύο αυτά κριτήρια, συνεκτιμωμένης μετις Εμπιστευτικές Εκθέσεις καιτης σύστασης του Διευθυντή γιατον προσδιορισμό της αξίας,δεν υπάρχει ισο δυναμίαστηγενικήεικόνα,ηΕπιτροπήέκρινεότιδεδύναται να μετρήσειτο πανεπιστημιακό προσόν ως πλεονέκτημα. Συμπερασματικά η Επιτροπή,λαμβάνοντας υπόψη όλα τα ενώπιον τηςουσιώδηστοιχεία, έκρινε με βάσητακαθιερωμένα κριτήρια στο σύνολοτους αξία,προσόντα,αρχαιότητα - ότι οι παρακάτω,οιοποίοι έχουνκαιτησύστασητουΔιευθυντή,υπε ρέχουν τωνάλλων υποψήφιωνκαιαποφάσισεναπροσφέρει σ' αυτούςπροαγωγήστημόνιμη(Τακτ. Προϋπ.)θέση ΒοηθούΚτηματολογικού Λειτουργού, Τμήμα Κτηματολογίου καιΧωρομε τρίας,σαντους πιοκατάλληλους απότουςυποψήφιους:" Ο ισχυρισμός ότιδενέγινεηδέουσαέρευναδεθεμελιώθηκε και είναιαβάσιμος.Όλαταστοιχεία,περιλαμβανομένων τωνΠροσωπικών Φακέλοτν και των Φακέλων των Ετησίων Υπηρεσιακών Εκθέσεων τωνυποψηφίων,ήτανενώπιον τηςΕπιτροπής. Οι προαγωγές διέπονται από τον περί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμοτου 1990, (Αρ. 1/90), και,ειδικά, απότοΑρθρο35. 30 Οι διεκδικήσεις τατν υπαλλήλων για προαγωγή αποφασίζονται μεβάσητηναξία,ταπροσόντακαιτηναρχαιότητα- (Αρθρο35
(3)). 35 40 Αναφορικά με την αξία,όπως αντικατοπτρίζεταιστις Υπηρεσιακές Εκθέσεις, οι αιτητές και τα ενδιαφερόμενα μέρη είναι "εξαίρετοι", τουλάχιστον στα τελευταία έξι χρόνια, εκτός από τον αιτητή Στυλιανού, ο οποίος αξιολογήθηκε ως "εξαίρετος" μόνον τατελευταία πέντε χρόνια. Σημασίαγιατηδιακρίβωσητηςαξίαςτωνυποψηφίων,μεβά σητηβαθμολογία,έχειηγενικήκαιόχι η επί μέρους βαθμολογία στις Εμπιστευτικές ήΥπηρεσιακές Εκθέσεις. OL αιτητές και τα ενδιαφερόμενα μέρη είναι, ως εκ τούτου, 81 Στυλιανίδης, Δ. Πολυκάρπου κ.ά. ν. Δημοκρατίας
(1993)ισάξιοι, μεβάσητις Εμπιστευτικές Εκθέσεις. Τα ενδιαφερόμενα μέρη,όμως, συστήθηκαν απότον Προϊστάμενο του Τμήματος. Ησύσταση του Προϊσταμένου είναι ουσιώδες, ανεξάρτητο,ξε χωριστό στοιχείο προσδιορισμού της αξίαςτων υποψηφίων (βλ., 5 μεταξύ άλλων, Republic v. Haris
(1985)3 C.L.R. 106, 110-112The Republicof CyprusandAnother v.Georghios Kastellanos
(1988)3 C.L.R.2249- ΓεώργιοςΔύωνακαιΆλλοι ν.ΚυπριακήςΔη μοκρατίας
(1990)3 Α.Α.Δ. 2038' ΚυπριακήΔημοκρατία ν. Αργυρούλλας Βασιλείου
(1990)3 Α.Α.Δ.226- Κυπριακή Δημοκρατία 10 καιΆλλοι ν.ΑνδρέαΣτυλιανούκαιΆλλου
(1990)3Α.ΑΛ. 2427). Στην παρούσα υπόθεση, τα ενδιαφερόμενα μέρη υπερέχουν σε αξίατων αιτητών,εάνη σύσταση τουΠροϊσταμένου, η οποία προσβάλλεται ως αναιτιολόγητη,κριθεί ως έγκυρη. Αναφορικά μεταπροσόντα,είναι φανερόότι η αιτήτριαστην Προσφυγή Αρ. 374/91 έχει τα ίδια περίπου προσόντα με το εν διαφερόμενο μέρος Κωνσταντινίδη, υστερεί, όμως, από τα εν διαφερόμενα μέρη Χ"Μάρκου και Ηλία και υστερεί καταφανώς από τα ενδιαφερόμενα μέρη Πετρίδηκαι Παπασταύρου,που εί ναι κάτοχοι πανεπιστημιακού διπλώματος. Οι αιτητές στην Προσφυγή Αρ. 386/91υστερούν σε προσόντα των ενδιαφερομένων μερών Παπαδημητρίου,Πετρίδη,Μάτσουκάρη, Παπασταύρου και Ταρτίου και έχουν τα ίδια περίπου προσόντα με ταάλλα ενδιαφερόμενα μέρη. 15 20 25 Αναφορικά μετην αρχαιότητα,ηαιτήτρια στην Προσφυγή Αρ. 374/91 προηγείται τουενδιαφερομένου μέρους Παπασταύρουκατά 30 επτάμήνες μόνο στην αμέσωςκατώτερηθέση.Έχειτην ίδια αρχαι ότητα με ταάλλα ενδιαφερόμενα μέρη στην αμέσως προηγούμενη θέση. Προηγείται, όμως, στη θέση Κτηματολογικού Γραφέα, 2ης Τάξης, των ενδιαφερομένου μερών Κωνσταντινίδη και Πετρίδη, γιατί η αιτήτρια προήχθη στη θέση την 1η Μαρτίου, 1972, και τα 35 δύο αυτά ενδιαφερόμενα μέρη τη 15η Αυγούστου, 1973, και 1η Μαΐου, 1974, αντίστοιχα.Δεν έχειαρχαιότηταέναντι τωνενδιαφε ρομένων μερών Χ"Μάρκου καιΗλίαστις δύοαμέσως προηγούμε νες θέσεις Κτηματολογικού Γραφέα, 1ηςΤάξηςκαι2ηςΤάξης,στις οποίες προήχθησαν στις 15 Μαρτίου, 1982, και 1ηΜαρτίου,1972, 40 αντίστοιχα,αλλάέχειαρχαιότηταστηδεκαετίατου 1960, στηνημε ρομηνίαπρώτουδιορισμού,γιατίαυτήδιορίστηκε στις 10 Ιανουα ρίου, 1966, ως Βοηθός Κτηματολογικός Γραφέας (μόνιμη θέση) από μήνα σε μήνακαι την 1ηΙουλίου, 1968, ως Βοηθός Κτηματο82 4Α-ΑΛ. 5 Πολυκάρπουκ.ά.ν.Δημοκρατίας Στυλιανίδης, Δ. λογικός Γραφέας,(μόνιμη θέση),ενώταδύο ενδιαφερόμεναμέρη διορίστηκανστημόνιμηθέσηΒοηθούΚτηματολογικού Γραφέατην 1ηΔεκεμβρίου, 1969.Η αρχαιότητααυτήείναιτόσοαπομακρυσμέ νη,ώστεηβαρύτητα τηςδεν είναι μόνον απλάπεριθωριακή,αλλά χωρίς καμιάσημασία (βλ.AndreasΖ. Georghiou andOthersv. TheRepublic of Cyprus
(1988)3C.L.R. 678). 10 Ηαιτήτριαπρέπει νααποδείξει ότιέχειέκδηληυπεροχήένα ντι τωνενδιαφερομένων μερών καιδενεναπόκειται στηνΕπιτροπήνα αποδείξει τοαντίθετο. 15 Η αιτήτρια στην Προσφυγή Αρ. 374/91,όχι μόνο δενυπερέ χει τωνενδιαφερομένων μερών, αλλά είναι υποδεέστερη, λαμ βανομένων υπόψη καισυνεκτιμωμένων τωντριών κριτηρίων, μεβάσηταενώπιον της Επιτροπής στοιχεία. Ο δικηγόρος τωναιτητών στην ΠροσφυγήΑρ.386/91 υπέβα λεότιοισυστάσεις τουΠροϊσταμένου τουΤμήματος είναιαντί θετες με τοΝόμο,γιατί είναι αναιτιολόγητες. 20 Οι συστάσεις τουΠροϊσταμένου τουΤμήματος ήταν πάντα ουσιαστικό ξεχωριστό στοιχείο, τοοποίο προσδιόριζε τηναξία ενός υπαλλήλου. 25 30 Οπερί Δημοσίας Υπηρεσίας Νόμοςτου 1967,(Αρ.33/67), με το Αρθρο 44
(3)απέδωσε νομοθετική ισχύ στις συστάσεις του Προϊσταμένου. Μεπάγια νομολογία, OL συστάσεις δενήταναναγκαίο ναπεριέχουν αιτιολογία, αλλά, εάνείχαν,ηαιτιολογία τους ελεγχό ταν απότοΔικαστήριο. Περαιτέρω, οισυστάσεις μπορούσαννα παραγνωριστούνή/καινατουςαποδοθείπεριορισμένη σημασία, ανάλογα μετοανήταν αντίθετες ήασύμφωνες καιτηνέκταση της ασυμφωνίαςτους μεταστοιχεία των Φακέλων. 35 Το Αρθρο 35
(4)του περί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμουτου 1990,(Αρ. 1/90),αναφέρεταισε"αιτιολογημένες" συστάσεις.Πρό σφατα έχουν εκδοθεί δύο διαφορετικές Αποφάσεις πάνωστο θέ ματηςαιτιολογίας των συστάσεων:40 Στη ΘεόδωροςΔεωνίδουκαιΆλλοι ν.ΚυπριακήςΔημοκρα τίας
(1992)4Α.Α.Δ. 1806, ησύσταση τουΠροϊσταμένου είχε:"Από αυτούς,αφούέλαβευπόψηοίδιοςτατρίακριτήριαστο 83 Στυλιανίδης,Δ. Πολυκάρπουκ.ά. ν.Δημοκρατίας
(1993)σύνολο τους, συστήνει για προαγωγή4 ενδιαφερόμενα πρό σωπα, τους ΠαναγιώτηΚαρσερά,Ανδρέα Σαρρή, Αγαθοκλή ΚερίμηκαιΘεόδωρο Λεωνίδουκαιαφήνειστην Επιτροπήνα κρίνει τους δυο καταλληλότερους." 5 Ο Δικαστής Αρτεμίδης αποφάσισε ότι η σύσταση αυτήήταν αιτιολογημένη,γιατί:"Έγινε δηλαδήπλήρης αναφορά στην αξία,προσόντακαι αρ χαιότητα των υποψηφίων,που εν πάσηπεριπτώσει ήσαν και ενώπιον της Επιτροπής,και έκρινε πωςτέσσεριςαπόαυτούς ήσανοι καταλληλότεροι. Μεβάσηαυτάταστοιχεία δεν νομί ζωναυπήρχεο/αδήποτεάλλοπουναμπορούσενα προσθέσει ο γενικός διευθυντής για να καταστήσει τη σύσταση του πιο αιτιολογημένη." 10 15 ΣτηνΥπόθεσηΓεώργιοςΑοϊζίδης και Άλλοςν.ΚυπριακήςΔη μοκρατίας
(1992)4 Α.Α.Δ 4742, ησύσταση τουΔιευθυντήήταν:" 0 διευθυντής σύστησεπρος επιλογή για προαγωγή, μεβάση τα τρία κριτήρια στο σύνολο τους, τους Ανθό Κουντούρη, Ανδρέα Χριστοδουλίδηκαι Δημητράκη Κοφτερό." 20 ΟΔικαστήςΝικήταςείπεότιηγραμματικήκαιτελολογική ερμη νείατηςπαραγράφου4τουΑρθρου35τουΝόμου 1/90 συμπίπτουν 25 και συνηγορούν υπέρ της άποψης ότι το αληθινό νόημα της είναι πωςοισυστάσεις δενείναιδυνατόναβασίζονταιμόνοστατρίακρι τήρια,γιατίαυτάδιακριβώνονταιαπότις Εκθέσεις καιτουςΦακέ λουςστους οποίουςηδιάταξηκάμνειρητήμνεία. Οισυστάσεις συ νιστούν πρόσθετο κριτήριο ανέλιξης και ηπρόθεση του νομοθέτη 30 ήταννααπεγκλχΰβισθούνοισυστάσεις τουΔιευθυντήαπόταπροα ναφερθέντα στοιχεία. Έκρινε ότι ηπιο πάνωσύσταση ήταν αναι τιολόγητη καιγιατο λόγοαυτόακύρωσετηνεπίδικηπροαγωγή. Η παράγραφος 4 του Αρθρου 35 του Νόμου 1/90, εκτός από 35 το περιεχόμενο των Φακέλων,προσθέτει δύο άλλα στοιχεία,τα οποία η Επιτροπήπρέπει να λαμβάνει υπόψη της: Τις αιτιολο γημένες συστάσεις του Προϊσταμένου και την εντύπωση της Επιτροπής κατάτην προφορικήεξέταση,όταναυτήγίνεται. 40 Δενυπάρχεικαμιάασάφειαστηνπαράγραφοαυτή. Αν υπήρχε ασάφεια, το Δικαστήριο δικαιούται,για σκοπούς ερμηνείας, να προστρέξει σταπρακτικάτης Βουλής, όπως έχει πρόσφατααπο φασιστεί απότοΔικαστήριο τηςΒουλήςτωνΛόρδωνστηνυπόθε84 4 AAA. Πολυκάρπουκ.ά. ν. Δημοκρατίας Στυλιανίδης,Δ. σηPepper (inspector of Taxes) v.Hart and Others, TheTimes, 30Νοεμβρίου, 1992. 5 10 15 Είναιγενική αρχήστο διοικητικό δίκαιοότι οι αποφάσειςτων διοικητικώνοργάνωνπρέπειναέχουν πλήρη,επαρκήκαισαφήαι τιολογία. Εφόσον απόφασητης Επιτροπής λαμβάνει υπόψη και στηρίζεται σεκάποιο βαθμόστησύστασητουΠροϊσταμένου,η τε λευταία πρέπει ναπεριέχει αιτιολογία. Ταστοιχεία τωνΦακέλων και τατρία νομοθετημένα κριτήρια δεν μπορούν ναδιαζευχθούν απότοπεριεχόμενο τηςαιτιολογίαςτηςσύστασης. Η επάρκειατης αιτιολογίας είναι θέμαπραγματικό,πουκρίνεται στην κάθεπερί πτωση. Ηαιτιολογία μπορεί να συμπληρώνεται και απόταστοι χείατων Φακέλωνενώπιον της Επιτροπής.Σύστασηχωρίςαιτιο λογία δεν είναι έγκυρηκαιδεν μπορείνα ειπωθεί ότι ηαιτιολογία τηςμπορείναανευρεθεί σταστοιχεία τωνΔιοικητικώνΦακέλων. 30 Ο Προϊστάμενος του Τμήματος είναι σε ιδανικήθέσηνα δια γράψειτουςλόγους γιατουςοποίουςσυστήνειένανυπάλληλογια προαγωγή. Γνωρίζει τακαθήκοντακαι τις ευθύνες της θέσης και τους υποψηφίουςυπαλλήλους. Από το σύνολοτων γνώσεων του και των παρατηρήσεων του,ο νομοθέτης του επιβάλλει το καθή κον να αιτιολογήσει τη σύσταση του, να δώσει τους λόγους της προτίμησηςτου. Η αιτιολογίαπρέπειναείναιεπαρκήςκαισαφής και ναεκθέτει, έστωκαι με λακωνικό τρόπο,τουςπραγματικούς λόγους πουτον οδηγούν στη σύσταση. Οι λόγοιπρέπει ναπεριο ρίζονταιστονκύκλοτωντριώννομοθετημένων κριτηρίων,ναμην είναι αντίθετοι μεταστοιχεία των Φακέλων,αλλάναείναι τέτοι ας φύσεως και έκτασης,που να στηρίζουν την προτίμηση του.Η απλή αναφοράτων τριών νομοθετημένων κριτηρίων δεν ικανοποιεί τηναπαίτησητουνομοθέτηγιααιτιολογημένες συστάσεις. 35 Μεβάσητα πιο πάνω,οι συστάσεις του Προϊσταμένου, στις οποίεςηΕπιτροπήβασίστηκε,όπωςδηλώνεται στοπρακτικό της, δεν είναι αιτιολογημένες και,ως εκ τούτου,είναι αντίθετες μετο Νόμο. 20 25 Γιατολόγοαυτό,ητελικήαπόφασητης Επιτροπήςπουπρο σβάλλεται δεν μπορεί να αντέξει το δικαστικό έλεγχο και κη ρύσσεται άκυρη,χωρίς κανένααποτέλεσμα. 40 Καμιά διαταγήγια έξοδα. Οι προσφυγές επιτυγχάνουν χω ρίς διαταγή για έξοδα. 85