(1994)16Φεβρουαρίου, 1994 [ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ,ΚΟΥΡΡΗΣ, ΚΩΝΣΤΑΜΊΝΙΔΗΣ,Δ/στές] ΠΕΤΡΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ, Εφεσείων, ν. ΝΙΚΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΙΔΗ ΚΑΙ ΑΛΛΗΣ, Εφεσίβλητων. (ΠολιτικήΈφεσηΑρ.8166) Αμέλεια — Τροχαίοατύχημα— Συντρέχουσα αμέλεια— Σύγκρουσηαυ τοκινήτου JIOVπροσπαθούσε να στρίψει δεξιάμε αυτοκίνητοπου ερ χόταν από πίσω— Μαρτυρίαότι ηοδηγός τουαυτοκινήτου πουπρο σπαθούσενα στρίψειδεξιάδενείχεελέγξειπλήρωςτοδρόμοπίσω της — Κρίθηκεότι ήτανένοχοςσυντρέχουσαςαμέλειαςκατά30%. Στις2.12.87, ηεφεσίβλητη 2 οδηγούσε τοαυτοκίνητοτουσυζύγου της,εφεσίβλητου 1,με αριθμό QU516, κατάμήκος της οδούΣπύρου Αραούζου στηΛεμεσό,μεδυτικήκατεύθυνση. Σεσημείο του δρόμουσε απόσταση 20 εως 25 μέτραπριντην συμβολή τουμετηνοδόΔημο σθένηΧατζτριαύλου,έδειξε με τον σηματοδότη ότι θαέστριβε δεξιά. 10 Ενώέστριβεδεξιάυπήρξεσύγκρουσημετοαυτοκίνητοτουεφεσείοντα, 'μεαριθμόNC822,πουτηνακολουθούσε. Στοσημείο εκείνο,κατάτον χρόνο του ατυχήματος,ηοδός ΣπύρουΑραούζου είχε την εξής ιδιο μορφία:χωριζότανστηνμέση μεδιαχωριστικήνησίδακαιηδυτικήκα τεύθυνση του δρόμου ήτανχωρισμένη σε δύο λωρίδες κυκλοφορίας 15 από τις οποίες η μεν αριστερή λωρίδα είχεπλάτος 12πόδια περίπου ενώηδεξιάλωρίδαείχεπλάτος22 πόδιαπερίπου. Μετάτο ατύχημα δημιουργήθηκε και τρίτη λωρίδα προς τα δεξιά για εκείνους πουθα έστριβανδεξιά. ΤοπρωτόδικοΔικαστήριο,αφούαξιολόγησε τις ενώπιοντουπρο- 20 βληθείσες αντίθετεςεκδοχές,αποδέχθηκετηνεκδοχήτηςεφεσίβλητης2 που ήταν ότι, ενώ οδηγούσε στο αριστερό μέρος της δεξιάς λωρίδας ακολουθούμενηαπόέναβανήμικρόλεωφορείο,καιβρισκότανσεαπό σταση20-25μέτρων απότηνσυμβολήτηςοδούΔημοσθένηΧατζηπαύλου,έδωσεσήμα μετον σηματοδότητης ότι θαέστριβε δεξιά,ελέγχο- 25 ντας,κατάτηνστιγμή εκείνη, τονδρόμοπίσωτης,χωρίς ναδειτοαυ80 5 •λ 1 ΑΛΛ. 5 10 Γεωργίουν.Παναγιωτίδη κ.ά. τοκίνητοτουεφεσείοντα. Ότανπλησίασεστην συμβολή,χωρίς να ξαναελέγξει πίσωτης, μετακινήθηκεστοδεξιό μέροςτηςδεξιάςλωρίδας για να στρίψειδεξιάστην οδόΔ. Χατζηπαύλου,οπότε συγκρούσθηκε μετο αυτοκίνητοτουεφεσείοντα,πουοδηγείτοστοδεξιόμέροςτηςδεξιάς λωρίδας. Το πρωτόδικο Δικαστήριο απόρριψε την εκδοχή του εφεσείοντα ότι ηεφεσίβλητη 2 αρχικά έδειχνε ότι θαέστριβεαριστερά και μετά έδειξε ότι θαέστριβε δεξιάκαι μετακινήθηκε προς ταδεξιά ενώο ίδιοςβρισκότανπολύκοντάσ'αυτήν,και, μεταγεγονότααυτά, βρήκεότι αποκλειστικήευθύνηγιατοατύχημαείχεο εφεσείων. Κατ' έφεση,ο εφεσείων δεν αρνήθηκεότι είχεκαιο ίδιοςευθύνη, αλλάισχυρίσθηκεότικαιηεφεσίβλητη2ήτανένοχησυντρέχουσαςαμέ λειας. Αποφασίσθηκεότι: 15 20 Ηεφεσίβλητη2είχεκαθήκονναελέγξειτοδρόμοπίσωτηςπροτού στρίψει δεξιά,καθήκονπου είχεγίνει εντονότερο λόγω της ιδιομορ φίαςτου δρόμουστοσημείοεκείνο. Απόταευρήματατουπρωτόδικου Δικαστηρίου ήτανφανερόότι ηεφεσίβλητη 2, ανκαιείχε ελέγξειτον δρόμοπίσωτηςαμέσωςπρινναδώσειτο σήμαότιθαέστριβεδεξιά,εί χε παραλείψει να τον ξαναελέγξει προτού αρχίσει να στρίβει δεξιά, πράγμαπουσυνιστούσεαμέλειαπου είχεσυμβάλειστο ατύχημα. Ησυ ντρέχουσααμέλειαέπρεπεναυπολογισθεί στο 30%. Ηέφεσηεπιτράπηκεενμέρειμεέξοδα. Υποθέσειςπουαναφέρθηκαν: Constantinou v.Katsouris
(1975)1C.L.R. 188, 25 Σαββίδης ν.Ηρακλέους
(1992)1 ΑΛΛ. 1290, Vamakides v.Papamichael
(1970)1 C.L.R. 367. Έφεση. 30 Έφεσηαπότον εναγόμενο κατά της απόφασηςτουΕπαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού (Παπάς, Ε.Δ.) που δόθηκε στις 4 Ιουνίου, 1990 (Αρ. Αγωγής 3554/88)με την οποία το Δικαστήριο επεδικασε στον εναγόμενο 1το ποσότων £620,-καιστην εναγόμενη 2 το ποσό των £400,- ως αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες που υπέστη η εναγόμενη 2 και για ζημιές που προκλήθηκαν στο αυτοκίνητο της 81 Γεωργίουν.Παναγιωτίδη κ.ό.
(1994)εναγόμενης 2καιγιαζημιές πουπροκλήθηκανστο αυτοκίνητοτου εναγομένου
- Γ.Αγαπίου,γιατον Εφεσείοντα. Λιμ. Θεοδούλου,γιατους Εφεσίβλητους. Cur. adv wit. 5 ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ,Δ.: ΤηναπόφασητουΔικαστηρίου,θαδώσει οΔικαστήςκ.Α. Κούρρης. ΚΟΥΡΡΗΣ,Δ.: Ηέφεση στρέφεται εναντίοντηςαπόφασηςτου Επαρχιακού Δικαστηρίου Λεμεσού, με την οποία επιδίκασε στον εφεσίβλητο 1 τοποσότων£620,-καιστηνεφεσίβλητη2τοποσότων £400,- ως αποζημιώσεις γιασωματικές βλάβεςπουυπέστηη εφεσί βλητη2καιγιαζημιέςπουπροκλήθηκανστοαυτοκίνητοτουεφεσί βλητου 1 σετροχαίοατύχηματοοποίοοφειλόταν,σύμφωναμετην απόφασητουπρωτόδικουΔικαστηρίου,στηναποκλειστικήαμέλεια του εφεσείοντα. ΤοπρωτόδικοΔικαστήριο αποφάσισεότι ο εφεσείοντας ήτανο αποκλειστικός υπαίτιος του επίδικου τροχαίου ατυχήματος και απέρριψετηνανταπαίτησητουεναντίοντηςεφεσίβλητης2γιααπο κλειστικήαμέλεια ήσυντρέχουσα αμέλεια τηςκαι γιααποζημίωση και/ή συνεισφορά σετέτοιοβαθμό,όπωςτοΔικαστήριο ήθελε απο- 20 φασίσειγιαότιήθελεβρεθείναπληρώσειστονεφεσίβλητο 1,πέραν τηςδικήςτουευθύνης. Οκαθορισμός τωναποζημιώσεωνδενέχειεφεσιβληθεί. Ο συνήγορος τουεφεσείοντα ισχυρίστηκεότι ο εφεσείοντας δεν ήτανοαποκλειστικός υπαίτιοςτουεπίδικουτροχαίουατυχήματος. 25 Ισχυρίζεται,ότιηεφεσίβλητη2υπέχειευθύνηγιασυντρέχουσααμέ λεια Τα γεγονότα σε συντομία, είναι τα εξής: Στις 2/12/87,ηεφεσί βλητη2 οδηγούσετο αυτοκίνητο του συζύγου της, εφεσίβλητου 1, υπ' αριθμόQU516κατάμήκοςτηςοδούΣπύρουΑραούζουστηΛε- 30 μεσό,με δυτικήκατεύθυνση. Στο μέσο περίπουτης οδούΣπύρου Αραούζου,υπάρχει νησίδα της τροχαίαςπουχωρίζει τοδρόμο σε δύοκατευθύνσεις. Η εφεσίβλητη2οδηγούσετοαυτοκίνητοτουσυ ζύγου της επί τουαριστερού μέρους του δρόμου με δυτική κατεύ θυνση,ο οποίος χωρίζεται σε δύολωρίδες τροχαίας. Ηαριστερή 35 82 10 15 1 ΑΛΛ. 5 Γεωργίουν.Παναγιωτίοΐ) χ.ά. Κοντής,Δ. λωρίδατηςτροχαίαςέχειπερίπου 12πόδιαπλάτοςκαιηδεξιάλω ρίδατηςτροχαίαςέχειπερίπου22πόδιαπλάτος. Μετάτοατύχημα έγινεκαιτρίτηλωρίδατροχαίας,πλησίοντηςνησίδαςτροχαίας,την οποία πρέπει να ακολουθήσουν οχήματα τα οποία πρόκειται να στρίψουν δεξιά,εντός τηςοδούΔημοσθένους Χ'ΤΙαύλου. Στηνπιοπάνωημερομηνία,ηεφεσίβλητη 2οδηγούσετοαυτοκί νητοτουσυζύγουτηςστηδεξιάλωρίδατουδρόμουκαισεαπόστα ση20-25μέτραπριντησυμβολήτηςοδούΣπύρουΑραούζου μετη Δημοσθένη Χ'ΤΙαύλου, έδειξε με το δείχτη ότι θα έστριβε δεξιά. 10 Ενώέστριβεδεξιά,οεφεσείοντας,πουοδηγούσετοαυτοκίνητοτου NC822,συγκρούστηκε μετο αυτοκίνητοτης εφεσίβλητης
- Οιζη μιέςτουαυτοκινήτουQU516βρίσκοντανστοδεξιόμπροστινόφτε ρό καιτην μπροστινή πόρτα,οι δεζημιές τουαυτοκινήτουNC822 βρίσκοντανστο μπροστινό αριστερό φτερό και στονπροφυλακτή15 ρα,καθότιτοαυτοκίνητοτηςεφεσίβλητης 2,ότανέγινετοατύχημα βρισκόταν σεδιαγώνιαθέση. ΤοπρωτόδικοΔικαστήριο απέρριψετηνεκδοχήτου εφεσείοντα καιαποδέχτηκετημαρτυρίατηςεφεσίβλητης2καιτουμάρτυραΑν δρέα Γεωργίου. 20 Ο εφεσείοντας κατέθεσε ενώπιον του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότιοδηγούσε στηδεξιάλωρίδατουδρόμου,πάντοτεβεβαίωςμεδυ τική κατεύθυνση,και προσπερνούσε αυτοκίνηταταοποίαπροχω ρούσαν κατά μήκος της αριστερής λωρίδας του δρόμου. Μεταξύ τωνοχημάτωναυτών,ήτανκαιτοαυτοκίνητοπουοδηγούσεη εφε25 σίβλητη
- Οεφεσείονταςκατέθεσεότιηεφεσίβλητη2έδειχνεμετον δείχτηότι θαέστριβεαριστεράκαι μετάέδειξεότι θαέστριβεδεξιά και άρχισε ναστρίβει δεξιάκαιεπειδήήτανπολύ πλησίον της, δη λαδήσε απόσταση 1 μέτρο απότο αυτοκίνητοτης,δεν μπόρεσε να αποφύγει τοατύχημακαισυγκρούστηκε μετοαυτοκίνητοτηςεφε30 σίβλητης
- Η εκδοχή της εφεσίβλητης 2 είναι ότι οδηγούσε το αυτοκίνητο τουσυζύγουτηςκαικρατούσετηναριστερήμεριάτηςδεξιάςλωρί δαςτουδρόμουκαιακολουθείτο απόέναβαντοοποίοοδηγούσε ο μάρτυραςΑνδρέας Γεωργίου. Επίσης,είπεότιδενμπορούσεναδει 35 τοαυτοκίνητοτουεφεσείοντα,διότι πίσωαπότοδικότηςήταντο βαν. Όταν βρισκόταν περίπου 20-25 μέτρα από τη συμβολήτου δρόμου μετηνοδόΔημοσθένηΧ'ΤΙαύλου, έδειξεμετον δείχτηότι θάστρίψειδεξιάκαιότανάρχισεναστρίβει άκουσεφρένααυτοκι νήτουκαικτύπημαστοαυτοκίνητοτης. 83 Κούρρης, Δ. Γεωργίου ν. Παναγιωτίδηχ.ά.
(1994)Ο Μ.Ε.Ανδρέας Γεωργίου,κατέθεσεότιοδηγούσε μικρόλεωφο ρείοκαιακολουθούσε τηνεφεσίβλητη 2,η οποίαέδειξεμετοσημα τοδότη ότι θαέστριβεδεξιά καιαφούκοίταξε το καθρεφτάκι του, πήρετηναριστερήμεριάτουδρόμουγιανατηνπροσπεράσεικαινα ακολουθήσει τηνπορείατηςλωρίδας τροχαίαςπουβρισκότανστα αριστεράτουδρόμου. 5 Ο πρωτόδικοςΔικαστής,έκρινεως εξής: "Εν όψει των ανωτέρωτοΔικαστήριο βρίσκει ότι ηΕνάγουσα2 ενώοδήγειτοενλόγωόχημακαιαπόαπόσταση20-25 μέτραέδει ξε με το τραφικέιτορότι θαέστριβεδεξιάκαιότι καθόνχρόνο 10 ήτανέτοιμηναστρίψεικαιεφόσονέστριψετοτιμόνι,οΕναγόμε νος ο οποίος οδηγούσε τουπ' αριθμόεγγραφήςαυτοκίνητο NC 822 ακολουθώνταςτην,συγκρούστηκε επίτουαυτοκινήτουτης. Βρίσκωεπίσης ότι ο Εναγόμενος, έχονταςυπόψημουτο μήκος των ιχνών τροχοπεδήσεως τουοχήματοςτουεπίτηςασφάλτου, 15 όφειλεναείχεαντιληφθείτηνΕνάγουσα2ηοποίαέδειχνεότιθα έστριβεδεξιάαπό κάποια απόστασηκαιναλάβει ταδέονταμέ τραούτωςώστενααποφευχθείησύγκρουση. Επιπλέον οΕναγόμενος απέτυχεναδείξειτηνπροσήκουσαεπι μέλεια και προσοχή καιπαρέλειψε επίσης νακρατεί τηδέουσα 20 και/ήασφαλήαπόστασηως προςτο προπορευόμενο όχηματης Ενάγουσας2. ΩςαποτέλεσμαβρίσκωότιοΕναγόμενοςοδήγειαμελώς. Επίσης τοΔικαστήριοβρίσκει ότιομοναδικόςυπαίτιοςτουδυστυχήμα τος είναιο ΕναγόμενοςκαιηΕνάγουσα2ουδεμίαευθύνηφέρει 25 γιατοδυστύχημα,ούτεέχεισυντρέχουσα αμέλειαγι'αυτό.". Όπως αναφέραμε πιο πάνω, ο συνήγορος του εφεσείοντα δεν ισχυρίστηκε ότιοπελάτηςτουδενυπέχειευθύνηγιατηνεπίδικησύ γκρουση. Ισχυρίζεται όμως, ότι η εφεσίβλητη 2 ευθύνεται γιασυ ντρέχουσα αμέλεια. Η εισήγηση του, αφορά το συμπέρασμα το 30 οποίο το πρωτόδικο Δικαστήριο όφειλεαναπόφευκταναείχεεξάξει απότογεγονός ότι ηεφεσίβλητη 2 κοίταξε πίσω της,διαμέσου τουκαθρέφτητουαυτοκινήτου,ότανέδειξεμετοδείχτηότιθαστρί ψει δεξιά καιότι προτούαρχίσει ναστρίβει, προχώρησε 20-25μέ τρα,χωρίς ναξανακοιτάξειτοδρόμοπίσωτης,ώστεναβεβαιωθεί 35 ότιτοσήμαπουέκανεμετοδείχτητουαυτοκινήτουτηςέγινεαντι ληπτόαπόόσους τηνακολουθούσαν. 84 1 Α.Λ.Δ. 5 Γεωργίουν.Παναγιωτίδη κ.ά. Κούρρης, Δ. Πιστεύουμε ότι τοσυμπέρασμα πουδυνατόναεξαχθεί από τα πιοπάνωγεγονότα,είναι ότιανη εφεσίβλητη2προέβαινεσεδεύτε ροέλεγχοτουδρόμουπρινναπραγματοποιήσειτηνπρόθεσητηςνα στρίψειδεξιά,ωςόφειλε,δεθαέθετεσεκίνδυνοάλλαοχήματαπου τηνακολουθούσαν,τηνπαρουσίατωνοποίωνόφειλεναείχε επιση μάνει,καθότιο Μ.Ε. Γεωργίου πουοδηγούσε τοβανκαιακολου θούσετηνεφεσίβλητη2, όταναυτήέδειξεότιθαέστριβεδεξιά,αυτός πήρετηναριστερή μεριάγιανατηνπροσπεράσει καινα ακολουθή σει τηνπορείατηςλωρίδαςτροχαίας πουβρισκότανστααριστερά. 10 Αυτότοκαθήκοντηςγινόταν πιο έντονο, έχοντας υπόψηότι η εφεσίβλητη2έπρεπεναπάρειενωρίτερατοάκροδεξιάτουδρόμου, γιαναστρίψειπροςταδεξιά. Τογεγονός ότι κράτησετοαριστερό μέρος της πλάτους22ποδών λωρίδας,εύλογα μπορούσε ναδημι ουργήσει την εντύπωσηότιπρόθεση τηςδενήτανναστρίψειπρος 15 ταδεξιά. 20 25 Έχει επανειλημμένα λεχθεί ότι το Εφετείο βρίσκεται στην ίδια καλήθέσημετοπρωτόδικοΔικαστήριοκαιέχειτις ίδιεςδυνατότη τες μεαυτόναπροβεί σταορθάσυμπεράσματαμεβάση τα ευρήμα τατουπρωτόδικουΔικαστηρίου αναφορικά μεταπραγματικάπεριστατικάτηςκάθευπόθεσης. Μεβάσηταπραγματικάπεριστατικά της παρούσας υπόθεσης, κρίνουμε ότιηεφεσίβλητη 2επέδειξε αμέλεια για τουςλόγους που έχουμε ήδηεκθέσεικαιότισυνέβαλε, μετηδικήτηςαμέλεια,στην πρόκληση της επίδικης σύγκρουσης (Βλέπε, μεταξύ άλλων, Constantinou v.KatsourisandAnother
(1975)1C.L.R. 188 και Σαββίδης ν.Ηρακλέους
(1992)1 Α.Α.Δ. 1290. Στον καταμερισμό της ευθύνης μεταξύ δύο οδηγών,οι καθορι στικοί παράγοντεςείναιηυπαιτιότητακαιηαιτιώδηςσυνάφειαμε ταξύτηςαμέλειας τωνδύοοδηγών,τηςσύγκρουσης καιτης ζημιάς 30 πουπροκλήθηκε καιαποτελεί το αντικείμενο τηςδίκης [Βλέπε Varnakides v.PapamichaelandAnother
(1970)1 C.L.R. 36η. Θεωρούμεδε,ωςλογικόκαιδίκαιοτονκαταμερισμότηςευθύνης κατάτο 30%στηνεφεσίβλητη2καικατάτο70%στονεφεσείοντα. Ενόψει των πιοπάνω,ηέφεση επιτυγχάνει μερικώς καιεκδίδε35 ταιαπόφασηγιασυνεισφορά εναντίοντηςεφεσίβλητης 2καιυπέρ του εφεσείοντα μέχρι ποσοστού 30% επίτου ποσού πουεπιδικά στηκευπέρτουεφεσίβλητου 1, εναντίοντουεφεσείοντα. Τα έξοδα ενώπιον τουπρωτόδικουΔικαστηρίουπαραμένουνωςήτανκαιεκ85 Κούρρης, Δ. Γεωργίου ν.Παναγιωτιδη κ.ά.
(1994)δίδεται διαταγήγιαέξοδατηςπαρούσαςέφεσηςυπέρτουεφεσείο ντα. Ηέφεσηεπιτρέπεταιενμέρειμεέξο δα. 86