2 ΑΛΛ. 15 Απριλίου,1994 [ΠΙΚΗΣ,ΝΙΚΗΤΑΣ. ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ.Δ/σχές] DEREK KNELL, Εφεσείων, ν. ΤΗΣΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Εφεσίβλητης. (Ποινική ΈφεσηΑρ. 5729) 5 10 Αμελής οδήγησηκατάπαράβαση τωνάρθρων 8και 19τον περί Μηχα νοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας ΚινήσεωςΝόμον τον 1972 (Ν 86/72) — Απόφραξη πορείας επερχομένου αυτοκινήτου από τον εφεσείοντα στην προσπάθεια του να παρακάμψει τούβλο που βρισκόταν στη μέση τον δρόμου — Αποτέλεσε τη γενεσιουργό αιτία της σύγκρονσης — Η διαπίστωση της ευθύνης για αμελή οδήγηση ισχύει στον ίδιο βαθμό και έκταση τόσο σε πολιτική όσο και σε ποινική υπόθεση. Οδήγησηχωρίς τηδέονσα προσοχή και φροντίδα — Σετι συνίστατο η έλλειψηπροσοχήςκαι φροντίδας. Ποινική Δικονομία — Κλήση χατηγορουμένον σε υπεράσπιση όταν τεκμηριωθεί εκ πρώτης όψεως υπόθεση — Εφαρμοστέες νομικές αρχές. Απόδειξη — Πραγματική μαρτυρία — Ποια ησπουδαιότητα της. 15 20 25 Ησύγκρουση έγινε στον αγροτικόδρόμο Ξερού - Κελοκεδάρων στην Επαρχία Πάφου. Ο εφεσείων στην προσπάθεια τουνα παρακάμψει τούβλοπουβρισκότανστη μέσητου δρόμου, πλαγιοδρόμησε προς τα δεξιά και στη συνέχεια έστριψε διαγώνιαστην αντίθετη κατεύθυνση στην προσπάθεια του να επαναφέρει το όχημΛ του στην κανονικήτου πορεία.Πριν την ολοκλήρωση της προσπάθειας του το αυτοκίνητοτου συγκρούστηκε με το όχημα του παραπονουμένουπουερχόταναπότηναντίθετηκατεύθυνση. Το πρωτόδικοΔικαστήριο μετά από αξιολόγηση της μαρτυ ρίας έκρινε τον εφεσείοντααμελήκαιτον καταδίκασε για τοαδίκηματηςοδήγησηςχωρίςτηδέουσαπροσοχήκαι φροντίδα. Λόγοι έφεσης: 1.ΗαπόφασητουΔικαστηρίου νακαλέσει τον εφεσείοντασε 51
(1994)Knellv.Αστυνομίας απολογίαήτανεσφαλμένη. 2.ΤαευρήματατουΔικαστηρίουήτανακροσφαλή. 3.Έγινεπλημμελής διερεύνησητηςυπόθεσηςαπότις αστυνομι κές Αρχέςλόγω παράλαψήςτουςναλάβουνκαταθέσειςαπόαλλο δαπούς επιβάτεςοι οποίοι επέβαινανστο όχηματουεφεσείοντα οι 5 οποίοι αργότεραεγκατέλειψαν τηνχώρα,και
- Οι αστυνομικές Αρχέςπαρέλειψαν να λάβουν κατάθεση από τονσυνεπιβάτητου παραπονουμένου. Το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την έφεσηκαι αποφάνθηκε ότι: 10 1.ΗαπόφασητουΔικαστηρίουναμηνκαλέσει τονκατηγορού μενο σε απολογίαδικαιολογείται μόνο ότανημαρτυρίατηςΚατηγοροΰσας Αρχής είναι τόσο αντινομική που κανένα Δικαστήριο δεν θα μπορούσε ναβασίσει σ' αυτήτηνκαταδίκητουκατήγορου- .μένου,κάτιπουδενσυνέβηκεστην παρούσαπερίπτωση. *^
- Ηαπόφραξητης πορείαςεπερχομένου οχήματοςκαθιστάεξ αντικειμένου την αμέλεια τουπροσώπου τοοποίο παρεμβαίνει, τη γενεσιουργό αιτίατης σύγκρουσης.
- Ηπραγματικήμαρτυρίαπουέχει την ίδιααξίασε πολιτικές και ποινικές υποθέσεις συνιστά σταθερό οδηγόγιατονκαθορισμό 20 των γεγονότων που προκάλεσαν το δυστύχημα και γνώμονα για την κρίση τόσο της αξιοπιστίας των μαρτύρων όσο και τηςακρί βειας του περιεχομένου της μαρτυρίαςτους. Η εκδοχήτου παρα πονουμένου ως προς τα ουσιώδη γεγονότα ενισχυόταν από την 25 πραγματική μαρτυρία
- Δεν κατατέθηκε οτιδήποτε που να καταδεικνύει ότι η μη λήψη καταθέσεων από τα προαναφερθένταάτομα απέβλεπε στην παρασιώπησηοποιουδήποτεγεγονότος.
- Ορθά κρίθηκε ένοχος ο εφεσείων, λόγω του ότι η ύπαρξη τουτούβλου στη μέσητουδρόμουήτανορατήαπότέτοια απόστα- 30 ση που του επέτρεπε είτε νατο παρακάμψειχρησιμοποιώντας με ρικώς το χρησιμοποιήσιμο κράσπεδο ή να ακινητοποιήσει το όχηματου μέχρις ότου περάσει το επερχόμενοαυτοκίνητο. Ηέφεση απορρίπτεται. 3 5 Υποθέσεις που αναφέρθηκαν: Γενικός Εισαγγελέας ν Χριστοδούλου
(1990)2AAA. 133· Νικολαΐδηςχ.α. ν Κλεοβούλου.
(1992)1 AAA. 422· Ioannidesν Kyriakou
(1988)1C.LJi. 639- 52 2 ΑΛΛ. Knell ν. Αστυνομίας Haloumias ν ThePolice
(1970)2C.LJi. 154AdamisA Another νEradeous
(1982)1C.L.R. 746· Meshiou νEleftheriou
(1982)1CLJt. 486Chandambous &Another νKaifas
(1986)1C.LJi. 2785 TeklimaLtdνA. P.LanitisLtd&Another
(1987)1C.L.R. 614· Ευαγγέλου νΓιαννακού.
(1992)1 AAA. 1243. ΈφεσηεναντίονΚαταδίκης. Έφεσηεναντίον τηςκαταδίκης απότονDerek Knell ο οποίος βρέθηκε ένοχος στις 16Δεκεμβρίου, 1992 από το 10 ΕπαρχιακόΔικαστήριοΠάφου(Αριθμός ΠοινικήςΥπόθε σης542/92) στηνκατηγορίααμελούςοδήγησηςκατάπαρά βαση τωνάρθρων8και 19τουΠερίΜηχανοκινήτων Οχη μάτων καιΤροχαίας Κινήσεως Νόμου, 1972 (Νόμος86/ 72) καικαταδικάστηκε απότον Χαραλάμπους, Ε.Δ. να 15 πληρώσει £60.-πρόστιμοκαι£30.- έξοδα. Α. Μυριάνθης,γιατονεφεσείοντα. Γ.Παπαϊωάννον, Δικηγόρος τηςΔημοκρατίας, γιατην εφεσίβλητη. ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ: Την απόφαση του Δικαστηρίου θα 20 δώσει οΔικαστής Γ.Μ. Πικής. ΠΙΚΗΣ,Δ. :Η έφεσηστρέφεται ενάντιαστηνκαταδίκη του εφεσείοντα γιααμελή οδήγηση, κατά παράβαση των προνοιώντωνΆρθρων 8και 19τουπερίΜηχανοκινήτων ΟχημάτωνκαιΤροχαίαςΚινήσεως Νόμουτου 1972(Ν 86/ 25 72).Ταγεγονότα πουστοιχειοθετούν την κατηγορία προ κύπτουναπότησύγκρουση μεταξύτουοχήματοςτουεφε σείοντα και του οχήματος του παραπονουμένου στον αγροτικό δρόμο Ξερού - Κελοκεδάρων στην επαρχία Πάφου.ΤοΔικαστήριο έκρινε, μετά απόαξιολόγησητης 30 μαρτυρίας, ότιγενεσιουργό αιτίαγιατησύγκρουση απο τέλεσε η πλημμελής οδήγηση του εφεσείοντα ο οποίος 53 Πικής, Δ. Knell ν.Αστυνομίας
(1994)στην προσπάθεια του να παρακάμψει τούβλο (προφανώς μεγάλο) πουβρισκόταν στημέσητουδρόμου,πλαγιοδρόμησε προς τα δεξιά και στη συνέχεια έστριψε διαγώνια στην αντίθετηκατεύθυνσηστηνπροσπάθειατουνα επανα φέρει το όχημα του στην αριστερή πλευρά του δρόμου. 5 Πριν ολοκληρώσει την προσπάθεια του, το αυτοκίνητο του συγκρούστηκε με το όχηματου παραπονουμένουπου ερχόταν απότην αντίθετη κατεύθυνση, την παρουσία του οποίου ο εφεσείων παρέβλεψε ή αγνόησε. Στηνπροσπά θεια του να αποφύγει τη σύγκρουση με το επερχόμενο 10 όχημα που έφραξε την πορεία του, ο παραπονούμενος έστριψεσταδεξιάχωρίς όμωςVαποτρέψειτησύγκρουση, καθόσον καιοεφεσείων είχεστο μεταξύστρίψειστην ίδια κατεύθυνση, καθιστώντας τη σύγκρουση αναπόφευκτη. Υπό το πρίσμα αυτών των ευρημάτων το Δικαστήριο 15 έκρινε τον εφεσείοντα αμελή και τον καταδίκασε για το αδίκηματης οδήγησης χωρίς τηδέουσαπροσοχήκαιφρο ντίδα.Η έλλειψηπροσοχήςκαιφροντίδαςσυνίστατο στην παράλειψητουεφεσείοντα ναεκπληρώσει τοκαθήκοντου προς τον εφεσίβλητο και ν' αποφύγει προβλεπτές ενέρ- 20 γειεςπουθαέθετανσεκίνδυνοτηνασφάλειατουκαι εκεί νη της περιουσίας του. Η ύπαρξητου τούβλου στη μέση του δρόμουήτανορατήαπότέτοιααπόστασηπουεπέτρε πεστον εφεσείοντα, όπωςέκρινε τοΔικαστήριο,είτενατο παρακάμψειχρησιμοποιώντας ενμέρειτοχρησιμοποιήσι- ^ μο κράσπεδο ή να ακινητοποιήσει το όχημα του μέχρις ότου περάσει το επερχόμενο αυτοκίνητο του παραπονου μένου. Οπρώτοςλόγοςγιατονοποίοπροσβάλλεται ηκαταδί κη του εφεσείοντα, εντοπίζεται στην εσφαλμένη απόφαση 30 του Δικαστηρίου ναπροβεί στηνκλήση του εφεσείοντα σε απολογία. Το Δικαστήριο απέρριψε εισήγησητου δικηγό ρου του εφεσείοντα ότι ηπροσαχθείσα μαρτυρία δενείχε στοιχειοθετήσει εκπρώτηςόψεωςυπόθεση. Είναιη θέση του εφεσείοντα ότι ημαρτυρίατου πάρα- 35 πονουμένου ήταν τόσο αναξιόπιστη και ότι παρουσίαζε αδυναμίες που έτειναν να εκμηδενίσουν την υπόσταση της. Κάτω απόεκείνες τις συνθήκες, η μαρτυρία του δεν 54 2ΑΛΛ. Knell ν.Αστυνομίας Πιχής,Δ. μπορούσε να αποτελέσει τη βάση για τη θεμελίωση εκ πρώτηςόψεως υπόθεσης. 'Οπωςεπισημάναμεστη Γενικός Εισαγγελέας ν.Χριστοδούλον
(1990)2 Α.Α.Δ. 133, μόνο όπου "ημαρτυρίαγια την Κατηγορούσα Αρχήείναι τόσο αντινομική ή στερείται πειστικότητας σε βαθμόπου κανέ 5 ναλογικό δικαστήριοδενθαμπορούσε ναβασίσει σ'αυτή την καταδίκη του κατηγορουμένου" δικαιολογείται η απόρριψητηςκατηγορίαςσ' εκείνο τοστάδιοτηςδιαδικα σίας: Βλ. επίσηςPRACTICE ΝΟΤΕ-1962,1All E.R. 448. 10 Στηνπροκείμενη περίπτωσηη μαρτυρίατουπαραπονου μένουόχι μόνοδενείχετρωθείσεβαθμόπουναμπορείνα κριθεί εξ αντικειμένου αναξιόπιστη αλλά αυτή είχε ενι σχυθεί ουσιωδώς από την πραγματική μαρτυρία την οποία εντόπισε ο ανακριτήςκατάτη διερεύνηση τουδυ15 ατυχήματοςκαιτηναναπαρήγαγεστο σχέδιο που κατατέ θηκε στο Δικαστήριο. Η μαρτυρία αυτή συνίστατο στα αποτυπώματαπουάφησανοιτροχοί τουαυτοκινήτου του εφεσείοντα τα οποία ιχνηλατούσαν την πορεία του πριν τη σύγκρουση. Ο ισχυρισμός του παραπονουμένουότι ο 20 εφεσείων είχεφράξειτηνπορείατουκαιγιατολόγο αυτό αναγκάστηκε, στην προσπάθειατου να αποφύγει τη σύγ κρουση,νακατευθυνθεί στη δεξιά πλευρά του δρόμου με κατεύθυνσητηνπορείατου,ενισχύεται ουσιωδώς απότην πραγματική μαρτυρία. 25 Ηκλήση του εφεσείοντα σε απολογία ήταν αναπόφευ κτη*επομένωςοπρώτοςλόγοςτηςέφεσηςαπορρίπτεται. Οιάλλοιλόγοιτηςέφεσηςαφορούν - (α)Τα ευρήματατου πρωτόδικουΔικαστηρίου γιατα διαδραματισθένταπουπροσβάλλονταιωςακροσφαλή, κυ30 ρίως λόγω ανακριβειώνστη μαρτυρίατου παραπονουμέ νου ως προς τις αποστάσεις σε σχέσημε τηνορατότητα* και, (β)λόγω πλημμελούς διερεύνησης της υπόθεσης συνι σταμένης στην παράλειψη των αστυνομικών Αρχών να 35 λάβουν καταθέσεις από τους αλλοδαπούς επιβάτες που επέβαινανστο όχηματουεφεσείοντα,οι οποίοι εγκατέλει55 Πικής, Α. Knell ν.Αστυνομίας
(1994)ψαναργότερατηχώρακαι,ακόμα, (γ)τηνπαράλειψητων αστυνομικών Αρχών ναλάβουν κατάθεσηαπότοσυνεπιβάτη,τοναδελφότουπαραπονου μένου. ΤοΔικαστήριο απέρριψετηνεισήγηση γιαέλλειψη αμε-5 ροληψίας στη διερεύνηση ή τηνπαρουσίασηιη\ς υπόθεσης στο Δικαστήριο. Δεν κατατέθηκεο,τιδήποτε που νακατα δεικνύει ότι ημηλήψη καταθέσεων απότα προαναφερθέ ντα άτομααπέβλεπεστην παρασιώπησηοποιουδήποτεγε γονότος. Η πραγματική μαρτυρία, εξάλλου, έτεινε να \Q διαφωτίσει ωςπρος ταουσιώδη γεγονότα της υπόθεσης για τοσημείο σύγκρουσης και την πορεία των οχημάτων πριν συγκρουστούν. Όπως επισημάναμε στη Νικολαΐδηςκ.α.ν. Κλεοβού λου
(1992)1 Α.Α.Δ. 422, απόφραξη τηςπορείαςεπερχόμε- 15 νου οχήματος καθιστά εξ αντικειμένου τηναμέλειατου προσώπου το οποίο παρεμβαίνει, τηγενεσιουργό αιτία της σύγκρουσης. Οι διαπιστώσεις που έγιναν στηνπιο πάνωπολιτική έφεση ισχύουν στον ίδιοβαθμόκαι έκταση και ως προς τηδιαπίστωσητης ευθύνης γιααμελήοδήγη-20 σηκαισεποινικήυπόθεση.Η πραγματική μαρτυρία,εξάλ λου, όπως έχεικατ' επανάληψητονισθεί, συνιστά σταθερό οδηγόγιατην ιχνηλάτηση τωνπεριστατικών τουδυστυχή ματος και γνώμονα για την κρίση τόσο της αξιοπιστίας των μαρτύρων όσοκαι της ακρίβειας του περιεχομένου της μαρτυρίας. 'Οχι σπάνια,ηαναστάτωση που επιφέρει στους οδηγούς ησύγκρουση οχημάτων,προκαλεί σύγχυση ως προς ταδιαδραματιζόμεναμεεπακόλουθο ενίοτε ανα κρίβειες στη μαρτυρίατους. Είναιγιαυτόπου η πραγμα τική μαρτυρία παρέχει αμετακίνητη βάσηγια την αξιολό- 3 0 γηση των μαρτύρων καιτην εξαγωγή τωναναγκαίων συμπερασμάτων για τα διαδραματισθέντα: Βλ. Ioannides v. Kyriacou
(1988)1 C.L.R. 639; Georghios Prodromou Haloumiasv. Police
(1970)2 C.L.R. 154; Meshiou v. Eleftheriou
(1982)1 C.L.R. 486; Adamis& Another v. 35 Eracteous
(1982)1C.L.R. 746; Charalambous &Another v. Kaifas
(1986)1C.L.R. 278; Teklima Ltd. v.A. P. Lanitis 56 2 ΑΛΛ. Knell ν.Αστυνομίας Πιχής,Δ. Ltd. andAnother
(1987)1 C.L.R. 614 και Ευαγγέλου v. Ααννακοι)
(1992)1 Α.Α.Δ. 1243. Ηαξίατης πραγματικήςμαρτυρίαςείναι ηίδιασεπο λιτικέςκαιποινικές υποθέσεις. Καιστις δύο περιπτώσεις 5 αποτυπώνειγεγονόταπουαποτελούνοδηγόγιατηνκρίση της αξιοπιστίας των μαρτύρωνκαι την ακρίβειατηςμαρ τυρίας τους. Ηανακρίβειαστη μαρτυρία του εφεσείοντα γιατηναπόστασητηςορατότηταςδενυποδηλώνειαναξιο πιστίακαιεύλογα μπορείνααποδοθείσεεσφαλμένη εκτί10 μηση.Ως προς τα ουσιώδη γεγονότα, ηεκδοχή τουπαρα πονουμένου ενισχυόταν απότηνπραγματική μαρτυρία. Δεδιαπιστώνουμε οποιοδήποτελόγοπουναδικαιολο γείτηνεπέμβασημαςμετηνετυμηγορίατουΔικαστηρίου. Ηέφεσηαπορρίπτεται. 57