3 Α.Α.Δ* 1Φεβρουαρίου,1994 [ΠΙΚΗΣ, ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, ΠΟΓΙΑΤΖΗΣ, ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, ΑΡΤΕ ΜΗΣ,ΔΛπές] ΦΕΙΔΙΑΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Εφεσείοντες, ν. ΔΗΜΟΥ ΕΓΚΩΜΗΧ, Εφεσίβλητων. (Αναθεωρητική ΈφεσηΑρ. 1134.) Διοικητική πράξη — Εκτελεστή — Κριτήριο εκτελεστότητας — Υπο δείξεις της Αρμόδιας Αρχής προς τον αιτούντα άδεια για διαχωρι σμό οικοπέδων για αναζήτηση συμπεφωνημένης λύσης στο αίτημα — Δ ε ν συνιστούν εκτελεστές πράξεις. 5 Αναθεωρητική δικαιοδοσία τον Ανωτάτου Διχαστηρίον βάσει τον 'Αρθρον 146.1 τον Σνντάγματος — Ποιες οι προϋποθέσεις για ανάληψη και άαχησή της — Λόγοι πον άπτονται της δικαιοδοσίας και αρμοδιότητας τον Δικαστηρίου — Εξετάζονται σ' οποιοδήπο τεστάδιο της διαδικασίας. 10 Ηεπίδικηδιοικητική απόφασηαφορούσε αίτησητου προσφεύ γοντος προς τον Δήμο Έγχωμης, για άδεια διαχωρισμού οικοπέ δων και,στη συνέχεια, την προτροπή του πιο πάνωΔήμου για την υποβολή νέων σχεδίων που να συνάδουν με το σχεδιασμό του οδι κούδικτύουτης περιοχής. 15 Το πρωτόδικο Δικαστήριο απέρριψε την προσφυγή χωρίς να εξετάσει το θέμα της εκτελεστότητας της πράξης εφ' όσον δεν είχε τεθεί ενώπιον του προς εξέταση. 20 25 Το θέμα της εκτελεστότητας διερευνήθηκε από την Ολομέλεια τουΑνωτάτου Δικαστηρίου το οποίο,αφούαναφέρθηκεστη σχετική νομολογία, αποφάνθηκεότι: 1.Προϋπόθεσηγια ανάληψηκαι άσκηση δικαιοδοσίαςγια ανα θεώρηση προσβαλλόμενης απόφασης βάσει του Άρθρου 146.1 του Συντάγματος είναι η εκτελεστότητά της. Η διερεύνηση λόγων που άπτονται του θεμελίου της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου, μπορεί να γίνει σ' οποιοδήποτε στάδιο της δίκης μετά από αίτηση διαδί κου ή αυτεπάγγελτα.; 2. Κριτήριο για την εκτελεστότητά διοικητικής πράξης ή από- 49 Στεφανίδηςκ.α.ν.ΔήμουΈγκωμης
(1994)φάσης είναι ηπαραγωγήέννομωναποτελεσμάτων, δηλαδή η γένε σηεξαυτήςδικαιωμάτωνκαιυποχρεώσεων. 3. Ηεπίδικηδιοικητικήαπόφαση δεν ικανοποιεί αυτό τοκρι τήριογιατον λόγοότιδεν περιέχεται σ'αυτήαπόφασηκαθοριστι κήγιατηνέκβασητηςαίτησηςαλλάεπιδιώκεταιηανεύρεσησυναι- 5 νετικήςλύσηςστο αίτηματων εφεσειόντωνγιατηνπαροχή άδειας διαχωρισμού. Ηπροσφυγήαπορρίπτεταιλόγω έλλειψηςαντικειμένοντοοποίο ναυπόκειταισεαναθεώρησηβάσει 10 τον 'Αρθρου 146.1 τονΣνντάγματος. Υποθέσειςποναναφέρθηκαν: Δημοκρατίαν Κονχκονρή, Σαφειρ'ώης νΚονχκονρήν Δημοκρα τίας
(1993)3ΑΛΑ.598Πέτεβην Συμβουλίου Βελτιώσεως Γερμασόγειας. Απόφαση ημερ. 15 4/12/1991Oxphanides &AnotherνImp/ment Board ofAy. Dhometios
(1979)3 C.LJi. 466Simonis&AnotherνImp. BoardofLatsia
(1984)3C.LJi. 109Polyviou νImp. BoardofAyiaNapa
(1985)3C.LJi. 1058- 20 Χριστοδούλου χ.ά. νΔημοκρατίας.Απόφασηημερ. 30/3/1990ΔημοκρατίανSunoil BunkeringLimited
(1994)3AAA. 26. Προδικαστική ένσταση. Προδικαστική ένσταση ότι η εκτελεστότητά της προ σβαλλόμενης απόφασης συνιστά προϋπόθεση γιατηνανά- 25 λήψη και άσκηση δικαιοδοσίας για την αναθεώρηση της βάσει του Άρθρου 146.1τουΣυντάγματος. Α. Σκορδής, γιατους εφεσείοντες. Χρ. Τριανταφυλλίδης, για τους εφεσίβλητους. Cur. adv. vult. 30 ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ: Την απόφαση του Δικαστηρίου θα 50 3 ΑΛΛ. ΣτεφανϋηςΧΛ.ν.Δήμον Έγχωμης δώσει οΔικαστής Γ.Μ. Πικής. ΠΙΚΗΣ,Δ. : Ευθύς μετάτην έναρξητηςακρόασηςτης έφεσης ζητήσαμεαπότους διαδίκουςναεπιχειρηματολο γήσουν σε σχέση με την εκτελεστότητά της πράξης που 5 αποτέλεσε το αντικείμενο της προσφυγής, μετέπειτα το επίδικο θέμα της ακρόασης,και τελικά επικυρώθηκε ως συνέπειατηςαπόρριψηςτηςπροσφυγής. Ηεκτελεστότητά τηςπροσβαλλόμενης απόφασης συνι στά προϋπόθεση για την ανάληψηκαι άσκησηδικαιοδο10 σίαςγιατηναναθεώρηση τηςβάσειτουΆρθρου 146.1 του Συντάγματος. Λόγοι που άπτονται του θεμελίου της δι καιοδοσίας του Δικαστηρίου, μπορεί ναδιερευνηθούν σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας, μετά από αίτηση διαδίκου ή αυτεπάγγελτααπότο Δικαστήριο. Λόγοιπου 15 αναφέρονταιστην αρμοδιότητατου Δικαστηρίου να επι ληφθεί του θέματος που τίθεται προς διερεύνηση, ανάγο νται στη δημόσια τάξη και μπορεί να εξεταστούν σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίαςκαικατά την έφεση [βλ.Δημοκρατία ν.Κονκκονρή, Σαφειρίδης ν. Κονκκονρή 20 ν.Δημοκρατίας
(1993)3Α.Α.Δ. 598]. Ο δικηγόροςτων εφεσειόντων (αιτητώνστηνπροσφυ γή) πληροφόρησε το Δικαστήριο ότι ο χαρακτήρας της πράξης πουαποτέλεσε το αντικείμενο τηςπροσφυγήςδεν εξετάστηκε, ούτε διατυπώθηκαν αμφισβητήσειςγιατο πα25 ραδεκτό της προσφυγής. Μας πληροφόρησε όμως ότι ο χαρακτήρας της πράξης τον είχε προβληματίσει ενόψει της απόφασηςτου Χρυσοστομή, Δ., στην Πέτεβην. Συμ βουλίου Βελτιώσεως Γερμασόγειας (ΥπόθεσηΑρ. 870/89, αποφασίστηκε στις 4/12/91), όπουαπόφασηόμοιουπεριε30 χομένου με την παρούσα,κρίθηκε μη εκτελεστή καικατ' επέκτασημη δεκτική αναθεώρησης.Η απόφαση στηνΠέτε βη, όπως και στην παρούσα υπόθεση, αφορούσε αίτηση του προσφεύγοντος στην αρμόδιααρχήγιαάδεια διαχω ρισμού οικοπέδων και, στη συνέχεια, την προτροπή της 35 αρχής γιατηνυποβολήνέων σχεδίων πουνασυνάδουνμε τοσχεδιασμότουοδικούδικτύουτηςπεριοχής. 51 Πιχής,Δ, Στεφανίδης ΧΛ.ν.Δήμου Έγχωμης
(1994)Το κρίσιμο σημείο της απόφασης που αποτέλεσε το αντικείμενο τηςδιερεύνησης στην Πέτεβη, ήταντοεξής: "
- Το Συμβούλιο ΒελτιώσεωςΓερμασόγειας εκφρά ζει τηλύπη τουγιατην καθυστέρηση πουπαρατηρήθη κεστηλήψη απόφασηςσχετικά μετηνπιοπάνω αίτηση 5 σαςη οποίαοφείλεται στογεγονός ότιτοσχέδιοδιαχω ρισμού που έχετευποβάλει δε συνάδει με το προτεινό μενο γενικό οδικόδίκτυοτηςπεριοχής.
- Προτρέπεστε όπως υποβάλετε νέο σχέδιοδιαχω ρισμού του κτήματος σας αφού συνεννοηθείτε με το 10 ΤμήμαΠολεοδομίαςκαιΟικήσεως καιμετο Συμβούλιο ΒελτιώσεωςΓερμασόγειας όσον αφοράτοοδικόδίκτυο πουεπηρεάζειτοκτήμασας." Η απόφασητου Δήμου Έγκωμης, που αποτέλεσε το επίδικοθέματηςπροσφυγήςσ' αυτή τηδιαδικασία,ήτανη 15 εξής: " 17Οκτωβρίου 1988 Κύριο Φειδία Στεφανίδη& άλλους, ΓρηγόρηΑυξεντίου 35Α Έγκωμη 20 Κύριε, Αναφέρομαι στην αίτηση σας ημ.27.10.87που αφορά την έκδοση άδειας για διαίρεση του τεμαχίου 106 Φ/Σχ. XXI.53.W.2, σύμπλεγμα Dτου Δήμου Έγκωμης και σας πληροφορώ ότι το οδικό δίκτυο που προτείνετε με τα 25 υποβληθέντα χωρομετρικά σχέδια δεν συμφωνεί με το προγραμματιζόμενογιατηνπεριοχή. Γιαυτόκαλείστε ναυιοθετήσετε τοσυνημμένο χωρομετρικόσχέδιο.Αν συμφωνείτε μετη νέαεισήγηση θαπρέπει να υποβάλετε δύο πανομοιότυπα επίσημα σχέδια για να 30 52 3 ΑΛΛ. Στεφανίδης ΧΛ.ν.Δήμου Έγκωμης Πιχής,Δ. εξεταστείπεραιτέρωηαίτησησας. Μετιμή, (Υπογραφή) Δήμαρχος Έγκωμης" 5 Γιατονπροσδιορισμότηςφύσηςτηςπράξης,το Δικα στήριο στην Πέτεβηάντλησε καθοδήγηση απότρειςπροη γούμενες αποφάσειςτουΑνωτάτου Δικαστηρίουπου υπο στηρίζουν τη θέση ότι υποδείξεις της Αρχής προς τον αιτούντα άδεια διαχωρισμού γης σε οικόπεδα, προς το 10 σκοπόαναζήτησης συμπεφωνημένης λύσης στοαίτημα, δε συνιστούν εκτελεστές πράξεις [βλ. μεταξύ άλλων, Orphanides & Another v. Imp/ment Board of Ay. Dhometios
(1979)3 C.L.R. 466; Simonis andAnother v. Imp. Board of Latsia
(1984)3 C.L.R. 109 και Polyviou v. 15 Imp.BoardofAyiaNapa
(1985)3C.L.R. 1058]. ΣτηSimonis, σε απόσπασματηςοποίαςγίνεταιιδιαίτε ρηαναφορά στην Πέτεβη, επισημαίνεται ότι το Άρθρο 8 τουΚΕΦ.96(βλ.Άρθρο5- Ν24/78) παρέχειτηδυνατότη τα στην αρμόδιαΑρχήυποβολής εισηγήσεων γιατημετα20 τροπή σχεδίων για την εξασφάλιση του κατάλληλου οδι κού δικτύου. Εισηγήσεις αυτής της μορφής αποβλέπουν στην αναζήτηση συμπεφωνημένης λύσης- δε συνιστούν εκτελεστέςπράξειςεφόσονδενείναιδηλωτικέςτης βούλη σης της Διοίκησης, ούτε καθοριστικές γιατα δικαιώματα 25 τουδιοικούμενου. Ο δικηγόροςτων εφεσίβλητων, όπωςκαι οδικηγόρος των εφεσειόντων, δε διατύπωσανοριστική θέσησε σχέση με το χαρακτήρα της προσβληθείσας διοικητικήςπράξης, αφήνοντας το θέμαστην κρίση του Δικαστηρίου. Ο δικη30 γόρος των εφεσίβλητων επεσήμανε μόνο ότι στη Χριστοδούλου κ.α.ν.Δημοκρατίας(Α.Ε.516,αποφασίστηκεστις 30/3/90),που υιοθετήθηκε στην πρωτόδικηαπόφαση ανα φορικά με την επίλυση της ουσίας της διαφοράςμεταξύ τουδιοικούμενουκαιτηςαρμόδιαςδιοικητικήςΑρχής,το 53 Πιχής,Δ. Στεφανίόης ΧΛ. ν.ΔήμουΈγχωμης
(1994)Δικαστήριο προέβη στην αναθεώρηση πράξης αρμόδιας αρχήζ η οποία αφορούσε άδειαοικοδομής σε τεμάχιο το οποίο επηρεαζόταν από σχέδιο διεύρυνσης δρόμου. Εξέ τασητης απόφασηςτης Ολομέλειαςτου Ανωτάτου Δικα στηρίου στην απόφασηεκείνη, αποκαλύπτει ότι η αίτηση 5 για άδεια οικοδομής ρητά απορρίφθηκε για το λόγο ότι δενεναρμονιζότανμετασχέδιαγιατηδιεύρυνση του δρό μου. Τοσχετικό μέρος τηςαπόφασηςαναφέρει: " καισαςπληροφορώότι η αίτησησαςδεν εγκρί νεται,καθότιτοτεμάχιο επηρεάζεταιαπότηδιεύρυνση 10 τουυφισταμένουοδικούδικτύου ". Επρόκειτο για απόφαση καθοριστική για την τύχη της αίτησης.Το μόνο άλλοπουμπορείνααναφερθείείναιότι το θέματης εκτελεστότητας τηςπράξης,ούτεκαιο* εκείνη τηνυπόθεσητέθηκεπροςσυζήτηση. 15 Σε πρόσφατη απόφαση μας, είχαμε την ευκαιρία να αναφερθούμεστις ιδιότητεςή τασυστατικάστοιχεία εκτε λεστήςδιοικητικήςπράξης. Τοθέματέθηκεωςεξής: "Τοκριτήριογιατηνεκτελεστότητά διοικητικήςπρά ξης ή απόφασης είναι η παραγωγήέννομων αποτελε- 20 σμάτων, δηλαδή η γένεση εξ αυτής δικαιωμάτων και υποχρεώσεων." [βλ. Δημοκρατία v. Sunoil Bunkering Limited
(1994)3 Α.Α.Δ. 26]. Επανερχόμενοι στην επίδικηδιοικητικήαπόφαση,δια- 25 πιστώνουμε ότι δεν περιέχεται απόφαση καθοριστικήγια την έκβαση της αίτησης, δηλωτική της βούλησης του Δήμου Έγκωμης. Μετην απόφασηεπιδιώκεται ηανεύρε ση συναινετικής λύσης στο αίτημα των εφεσειόντων για την παροχήάδειαςδιαχωρισμού. 'Οτι επρόκειτο για εισή- 30 γηση,αναφέρεταιστο ίδιοτοκείμενο "της απόφασης".Το επίδικο θέμαδεδιακρίνεταιαπόεκείνοπουαποτέλεσε το αντικείμενο εξέτασης στιςαποφάσειςOrphanides, Simonis, Polyviou, Orphanides και Πέτεβη (ανωτέρω).Όπως και σ' 54 3ΑΛΛ. Στεφανίύηςχ.α.ν.Δήμον Έγχωμης Πιχής,Δ. εκείνες τις περιπτώσεις, έτσι και στην παρούσακρίνεται ότι το θέμα της προσφυγής δε συνιστούσε εκτελεστή πράξη και, επομένως, δεν μπορούσε να αποτελέσει το αντικείμενο αναθεώρησηςβάσειτουΆρθρου 146. 5 Συνεπώςηαίτησηαπορρίπτεται. Η πρωτόδικη απόφαση με την οποία απορρίφθηκε η προσφυγή βεβαιώνεται για λόγους άλλους από εκείνους που τη στοιχειοθετούν. Ως αποτέλεσμα,ηπροσφυγήαπορρίπτεται λόγωέλλει10 ψης αντικειμένου υποκειμένου σε αναθεώρηση βάσει του Άρθρου 146.1 του Συντάγματος. Διαταγή ωςανωτέρω. 55