(1994)18 Φεβρουαρίου,1994 [ΠΙΚΗΣ,ΚΟΥΡΡΗΣ, ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ,ΝΙΚΗΤΑΣ, ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ, ΑΡΤΕΜΗΣ, ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ,Δ/στές] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 140ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Αιτητής, ν. ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ ΤΩΝΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΩΝ(ΑΡ.2), Καθ'ων η Αίτηση. (Αναφορά Αρ. 10/91). Σννταγματικό Δίκαιο — Συνταγματικότητα νόμων — Αναφορά από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας βάσει τον Άρθρον 140 τον Συντάγ ματος για γνωμάτευση ως προς τη συνταγματικότητα τον περί Πε τρελαιοειδών (Αναπροσαρμογή της Αιανιχής Τιμής Πωλήσεως) (Τροποποιητικού) Νόμον τον 1991και σνγκεκριμένα κατά πόσο ο 5 πιο πάνω νόμος είναι αντίθετος προς τα Άρθρα 46,54,58, 61, 80.2 και 179 του Συντάγματος — Εξέταση της συνταγματικότητας τον νόμον μετά την χρονική διάρκεια της ισχύος τον — Σύνταγμα άρθρο 52 — Δεν αφήνει διακριτική ευχέρεια στον Πρόεδρο της Δη μοκρατίας για τη μη έκδοση νόμου, εκτός όπου ο νόμος κριθεί 10 αντισυνταγματικός. Η χρονική διάρκαα της ισχύος του κρινόμενου νόμου έφθανε μέχρι την 31ηΔεκεμβρίου 1991.Τόσο ηΕκτελεστική όσο καιη Νο μοθετική Εξουσία ισχυρίσθηκαν ότι ο πιο πάνω νόμος, ο οποίος τέθηκε υπό την κρίση του Ανωτάτου Δικαστηρίου βάσει του Άρ- 15 θρου 140 του Συντάγματος, όντας περιορισμένης χρονικής διάρ κειας,απώλεσε το αντικείμενοτουγιατουςπιοκάτωλόγους: α) της ρύθμισης του θέματος με κανονισμούς πουεγκρίθηκαν από τηΒουλή, μετάτη θέσπισητουκρινόμενουνόμουκαι β) της έκδοσης του υπό Αναφορά νόμου μετά την εκπνοή του 20 χρόνου ισχύοςτου. Και ταδύο μέρηεισηγήθηκανότι το Δικαστήριο έχα την ευχέ ρεια να απορρίψει την Αναφορά εφόσον η έκδοση του νόμου κρί νεται άνευνομικήςσημασίας,μεβάση την απόφασητου Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Αναφορά2/
- 64 25 3 ΑΛΛ, 5 10 ΠρόεδροςΔημοκρατίαςν.ΒουλήςΑντ.(Αρ.2) Οι πιοπάνωασηγήσεις απορρίφθηκανομόφωνααπότηνΟλο μέλειααφούτονίσθηκεότι μετηναπόφασηστηνΑναφορά2/87δεν αναγνωρίζεται εξουσία στο Ανώτατο Δικαστήριο να απορρίψει Αναφορά για οποιοδήποτε λόγο, εκτός απότην περίπτωσηαπόσυρσής τηςκαιδεδομένου ότι δενυπάρχειένσταση εκ μέρους της ΒουλήςτωνΑντιπροσώπων η Αναφοράαπορρίπτεταιως αποσυρθείσα. ΚατάτηνακρόασητηςΑναφοράςοΓενικός Εισαγγελέαςκάλε σεεκνέουτοΔικαστήριο νατηναπορρίψειμετοαιτιολογικό ότιο νόμος απώλεσε τησημασία του ενόψει της εκπνοής τηςπεριόδου εφαρμογήςτου.Μετηνεισήγησηαυτήεσυμφώνησανκαιοιδικηγό ροιτηςΒουλήςτων Αντιπροσώπων. Η απόφασητηςΟλομέλειας λήφθηκεκατάπλειοψηφία. 15 20 25 Α. Υπό ΠικήΔ., συμφωνούντων καιτων ΧατζητσαγγάρηΔ., ΧρυσοστομήΔ.,ΝικήταΔ.,και ΚωνσταντινίδηΔ.,: 1.Δεν διαπιστώνεται κανέναςλόγος για παρέκκλιση απότην προηγούμενηομόφωνηαπόφαση.ΤοΆρθρο52δεναφήνει διακρι τική ευχέρεια στον Πρόεδρογια την μηέκδοση νόμου εκτόςαπό τις περιπτώσεις πουονόμοςκριθείωςαντισυνταγματικός οπόταν αποκλείεται η έκδοση του σύμφωνα με το Άρθρο 140.3 τουΣυ ντάγματος. 2.ΤοΆρθρο 140.2 περιορίζειτηδικαιοδοσίατουΔικαστηρίου στη διερεύνηση της συνταγματικότηταςτουνόμου σε σχέσημετα πιο πάνωάρθρα του Συντάγματος,εκτός από το άρθρο 80.2 το οποίοέχειεγκαταλειφθεί.
- Ηγνωμάτευση ηοποίαπαρέχεται βάσει του άρθρου 140.2 είναιότιοεπίδικοςνόμοςδενευρίσκεταισεαντίθεσηπροςοποια δήποτεσυνταγματική διάταξη. 30 35 40 Β. Υπό ΑρτεμίδηΔ.,συμφωνούντων καιτων ΚούρρηΔ.,ΠαπαδόπουλουΔ.,καιΑρτεμηΔ.,: Η δημοσίευση του επίδικου νόμου μετά την πάροδο δύοκαι πλέον χρόνων από την ημερομηνία που έληξε η διάρκεια της ισχύοςτουθααποτελούσεπαραδοξότητα.Απότοκείμενο τουυπό συζήτηση νόμου προκύπτει αναμφίβολαο προσωρινόςχαρακτήραςτουκαιτώραδιαπιστώνεταιπωςεξέλιπετοαντικείμενοκαιο λόγος εκδόσεως του. Ο νόμος ο οποίος καθορίζει το χρόνο της ισχύος του καταργείται από μόνος του μετά τη λήξητου χρόνου αυτού. Ηδικαιοδοσίατου Ανωτάτου Δικαστηρίου βάσει τουάρ θρου 140τουΣυντάγματοςδενασκείταιεπίματαίω. ΟυπόαναφοράΝόμοςδενκρίθηκεαντι συνταγματικόςκατάπλειοψηφία. 65 ΠρόεδροςΔημοκρατίαςν.ΒουλήςΑντ.(Αρ.2)
(1994)Υπόθεση ποναναφέρθηκε: ΠρόεδροςτηςΔημοκρατίαςν ΒουλήςτωνΑντιπροσώπων
(1993)3 ΑΛΑ.
- Αναφορά. Αναφορά μετην οποίαοτέως Πρόεδρος τηςΔημοκρα- 5 τίας ζητούσε γνωμάτευση κατά πόσο ο περί Πετρελαιοει δών (Αναπροσαρμογή της Λιανικής Τιμής Πωλήσεως) (Τροποποιητικός) Νόμος του 1991, είναιαντισυνταγματι κός. Μ. Τριανταφυλλίδης, ΓενικόςΕισαγγελέας της Δήμο- 10 κρατίας μεΤ. Πολνχρονίδον (δ/δα)ΔικηγόροτηςΔη μοκρατίαςΑ', Μ.Τσαγγαρίδη καιΛ. Καοντζάνη (χα) ΔικηγόρουςτηςΔημοκρατίας, γιατοναιτητή. Ε.Ευσταθίου,γιατουςκαθ'ωνη αίτηση. Cur. adv. vult. 15 ΠΙΚΗΣ,Δ.: Μετην απόφασηπουπρόκειταιναεκδώ σω,συμφωνούν οι Δικαστές Χατζητσαγγάρης,Χρυσοστομής,Νικήταςκαι Κωνσταντινίδης- επομένως συνιστά την απόφαση της πλειοψηφίας των μελών του Δικαστηρίου και, κατ' επέκταση, τη γνωμάτευση του Ανωτάτου Δικά- 20 στηρίου γιατο τεθέν μετην Αναφορά θέματηςσυνταγμα τικότητας του νόμου που επισυνάπτεται στην απόφαση μας- η Αναφορά αυτήηγέρθηαπότον τέως Πρόεδρο της Δημοκρατίας στις 24/4/91και έχειως επίδικο θέματησυ νταγματικότητατουπερίΠετρελαιοειδών (Αναπροσαρμο γή της Λιανικής Τιμής Πωλήσεως) (Τροποποιητικού) 25 Νόμου του 1991, ο οποίος θεσπίστηκε απότη Βουλήτων Αντιπροσώπων στις21/3/91,επαναβεβαιώθηκεστις11/4/91 μετά την αναπομπήτου στη Βουλήαπότον Πρόεδροκαι αποστάληκε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για έκδοση στην ΕπίσημηΕφημερίδατηςΔημοκρατίαςστις 12/4/
- 66 3 ΑΛΛ. ΠρόεδροςΔημοκρατίαςν. ΒουλήςΑντ. (Αρ.2) Πικής, Δ. Ο νόμος προσβάλλεται ως αντισυνταγματικός λόγω αντίθεσης και ασυμφωνίας των προνοιών του προς τις διατάξεις των Άρθρων 46,54,58, 61,80.2 του Συντάγμα τος και του Άρθρου 179, που καθιστά το Σύνταγματον 5 υπέρτατονόμο τηςΔημοκρατίας.Ακολούθησαν αλλεπάλ ληλακοινάστην ουσίααιτήματατουΠροέδρουτηςΔημο κρατίαςκαιτηςΒουλής τωνΑντιπροσώπων, γιατηνανα βολή της Αναφοράς για να δοθεί ευκαιρία στις δυο εξουσίες να μελετήσουν θέματασχετικά με τον υπό ανα10 φοράνόμο. Ο νόμος που αποτελεί το αντικείμενο της Αναφοράς παρέχει εξουσία στηΒουλή ναπροβείστον καθορισμότης λιανικής τιμής πώλησης πετρελαιοειδών,ανεξάρτητα από τιςπρόνοιες οποιουδήποτεάλλουνόμουή κανονισμών. Η 15 χρονικήδιάρκειατης ισχύος του νόμου είναι περιορισμέ νη- επεκτείνεται από την ημερομηνία δημοσίευσης του στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης μέχρι την 31η Δεκεμ βρίου,
- Μετάαπόσειράαναβολώνπουδόθηκανκατόπιν αίτη20 σης των μερών καιτην εκπνοήτου χρόνου για την εφαρ μογήτου κρινόμενου νόμου,τόσο ο Γενικός Εισαγγελέας εκ μέρους του Προέδρου, όσο και ο δικηγόρος της Βου λής,υπέβαλαν ότι ηΑναφοράαπώλεσετοαντικείμενοτης καιέπρεπε, γιατολόγοαυτό, νααπορριφθεί.Σύμφωναμε 25 την εισήγηση τους ο νόμος είχε απωλέσει το αντικείμενο του για δυο λόγους, όπως συνοψίζονται στην ομόφωνη απόφασημαςπουακολούθησεστις 18/1/1993 : (α)Ηέγκριση απότη Βουλή, μετάτηθέσπισητουκρι νόμενου νόμου, κανονισμών βάσει της προϋπάρχουσας 30 νομοθεσίας μετουςοποίουςρυθμίζεταιαπό 13/6/91 η λια νικήτιμήπώλησηςτωνπετρελαιοειδών (βλ.Κ.Δ.Π.196/91 της 12/7/91).Οι κανονισμοί εκδόθηκανβάσει τουάρθρου 3 των περί Πετρελαιοειδών (Αναπροσαρμογή της Λιανι κήςΤιμής Πωλήσεως) Νόμωντου 1986-1990.Σύμφωνα με 35 το βασικό νόμο, ο καθορισμός της λιανικής τιμήςπώλη σης πετρελαιοειδών ρυθμίζεται με κανονισμούς πουκα ταρτίζονται από την εκτελεστική εξουσία και τυγχάνουν 67 Πικής, Δ. ΠρόεδροςΔημοκρατίαςν. ΒουλήςΑντ. (Αρ.2)
(1994)της έγκρισης της Βουλής. Ηρύθμιση η οποία περιέχεται στην Κ.Δ.Π. 196/91 υποδηλώνει,όπωςεισηγήθηκανκαιτα δύομέρη, συμφωνίατηςεκτελεστικής καιτηςνομοθετικής εξουσίας για το διακανονισμό της λιανικής τιμής πώλη σης πετρελαιοειδών για τηνπερίοδοπουκαλύπτεταιαπό 5 τις διατάξειςτουκρινόμενου νόμου,γεγονός που αποστε ρεί τηνΑναφοράαπότοαντικείμενοτης. (β)ΗέκδοσητουυπόΑναφοράνόμουμετάτηνεκπνοή τηςπεριόδουκατάτηνοποίασκοπείτοη ρύθμισητηςλια νικής τιμής πώλησης πετρελαιοειδών καθίσταται πράξη 10 άνευ σημασίας, τοσούτω μάλλον εφόσον το θέμα έτυχε διεξοδικής ρύθμισηςμετη δημοσίευση τηςΚ.Δ.Π.196/91. Κοινή θέσητης Εκτελεστικής και Νομοθετικής Εξου σίας υπήρξε ότι ο νόμος (νοείται νομοθέτημα της Βουλής πριν την έκδοση του) ο οποίος τέθηκε υπότην κρίση του 15 Ανωτάτου Δικαστηρίου βάσει του Άρθρου 140 του Συ ντάγματος,περιορισμένης χρονικής διάρκειας,είχε απω λέσειτοαντικείμενοτου. Ομόφωνα απορρίψαμε τις πιο πάνωεισηγήσεις με το σκεπτικόπουακολουθεί: 20 "Και τα δύο μέρη επικαλέστηκαν την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Αναφορά 2/87 (δεν έχει δημοσιευτεί) ωςδικαστικόπροηγούμενο ενισχυτικότης εισήγησης ότι παρέχεται ευχέρεια στο Δικαστήριο να απορρίψειΑναφοράεφόσονη έκδοσητουνόμουκρίνε- 25 ται άνευ νομικής σημασίας. Στην υπόθεση εκείνη το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την Αναφορά ενόψει της ειδοποιήσεως της Γενικής Εισαγγελέως της Δημο κρατίας, με ημερομηνία 12 Δεκεμβρίου, 1987, ότι η Αναφορά αυτή αποσύρεται και δεδομένου ότι δεν 30 υπάρχει ένσταση εκ μέρους του δικηγόρου της Βουλής των Αντιπροσώπων ηΑναφορά απορρίπτεταιως αποσυρθείσα. (Ολόκληρο το κείμενο της 2/87 επισυνάπτε ται για πληρέστερη πληροφόρηση εφόσον δεν έχειδη μοσιευτεί). 35 68 3ΑΛΛ. 5 10 15 20 25 ΠρόεδροςΔημοκρατίαςν. ΒουλήςΑντ. (Αρ.2) Πικής, Δ. Η απόφασηστην Αναφορά2/87 είναικαθοδηγητική ως προς τηδυνατότητααπόρριψηςΑναφοράς η οποία αποσύρεται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Δεν αναγνωρίζεται όμως με την απόφαση εκείνη εξουσία στο Ανώτατο Δικαστήριο να απορρίψει Αναφορά για οποιοδήποτε άλλο λόγο ή να προβεί στη διερεύνηση των επιπτώσεωντουκρινόμενου νόμουστο νομικό κα θεστώς για να διαπιστωθεί κατά πόσο εξυπηρετείται οποιοσδήποτεσκοπόςμετηνέκδοσητου. Η αρμοδιότητατου δικαστηρίουγιατηνκρίσητης συνταγματικότηταςτωννόμωνπουαποτελούντο αντι κείμενο Αναφοράςπου υποβάλλεται βάσει τουάρθρου 140.1 καθορίζεταιστηνπαράγραφο2του ιδίουάρθρου. Αυτή περιορίζεταιστηδιερεύνησητης συνταγματικότηταςτου νόμου,αφούακουστούν οι απόψειςτουΠροέ δρουκαιτηςΒουλής τωνΑντιπροσώπων, καιτην έκδο σηγνωμάτευσης επί του τεθέντος θέματος.Σε ερώτηση του δικαστηρίου προς το Γενικό Εισαγγελέα εάν απο σύρεται η Αναφορά ενόψει της κοινής εκτίμησης των μερών ότι ονόμος απώλεσε τοαντικείμενο του,η απά ντηση ήταναρνητική. Επομένως,καθήκονμαςείναινα γνωματεύσουμε για τη συνταγματικότητα των προ νοιών του.Η αρμοδιότητατου Ανωτάτου Δικαστηρίου βάσει του άρθρου 140 δεν επεκτείνεται "στην προεκτίμησητων επιπτώσεων πουθαέχει ο νόμος στη σφαίρα τουδικαίουμετάτηνέκδοσητου " Μετάτηναπόρριψη της εισήγησης ότι ο νόμοςαπώλε σε το αντικείμενο του,η Αναφορά ορίστηκε γι'ακρόαση. Και πάλι αντιμετωπίσαμε σειρά εμποδίων πρινκαταστεί 30 δυνατή η ακρόαση της Αναφοράς, που προέκυψαν από την αδυναμία του δικηγόρου της Βουλής να συνεχίσεινα τους εκπροσωπεί καιτης αντικατάστασηςτουπου οδήγη σεκαιπάλισεαλλεπάλληλες αναβολέςτης Αναφοράς. Όταν μετά απόπολλούς σκοπέλους έγινε δυνατόνα 35 ακούσουμεταμέρη, ο Γενικός Εισαγγελέαςκάλεσε εκνέου τοΔικαστήριο νααπορρίψει τηνΑναφορά μετοαιτιολο γικό ότι ο νόμος απώλεσε τησημασία του ενόψει της εκ69 Πικής, Δ. ΠρόεδροςΔημοκρατίας ν. ΒουλήςΑντ. (Αρ.2)
(1994)πνοήςτηςπεριόδουεφαρμογήςτου.Τηθέση αυτή υπεστή ριξε με αναφορά και στο έργο του Αθανάσιου Γ.Ράϊκου "ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΔΙΚΑΙΟ", Τόμος Α',σ.185, όπουδια πιστώνεται ότι μετά την εκπνοή του χρόνου ισχύος του νόμου,αυτόςπαύειναυφίσταται.Αυτό είναι αυτονόητο· 5 δε μεταβάλλει όμως το ερώτημα ενώπιον μαςπου καλούμεθα να απαντήσουμε βάσει του Άρθρου 140.2 του Συ ντάγματος. Ο κ. Ευσταθίου,εκ μέρους της Βουλής, υπε στήριξε ανάλογηθέση μετο Γενικό Εισαγγελέα καιεπίσης υπέβαλεότι ηΑναφοράπρέπεινααπορριφθείεπειδήεξέ- 10 λείπε το αντικείμενο της.Σεσχέσημετηνουσίατουτεθέ ντος μετηνΑναφοράθέματος,υπέβαλεότι ουπόΑναφο ρά νόμος θεσπίστηκε στα πλαίσια των εξουσιών της Βουλής και ότι δεν προσκρούει σε καμιάαπότις διατά ξεις του Συντάγματοςπουπροσδιορίζεται,ούτεπαραβιά- 15 ζει το πεδίο της εκτελεστικής λειτουργίας. Ο Γενικός Ει σαγγελέας υπεστήριξε ότι σύμφωνα με το νομικό καθεστώς που ίσχυε κατά το χρόνο θέσπισης του επίμα χου νόμου (Ν 208/90) η αναπροσαρμογή της λιανικής τιμής πετρελαιοειδών υπόκειτο στον αρμόδιο Υπουργό 20 και επομένως η νομοθετική ρύθμιση του θέματος κατ" αντίθετο τρόποπρος εκείνο πουπροβλεπόταναπότηνο μοθεσία, συνιστούσε παρεμβολή στον τομέα της Εκτελε στικήςΕξουσίας. Εγείρονταιδύοθέματαπουπρέπεινααποφασίσουμε- 25
(1)Κατάπόσο ηΑναφοράαπώλεσε το αντικείμενοτης λόγω εκπνοήςτουχρόνουεφαρμογήςτουνόμουπουαπο τελεί το αντικείμενο της Αναφοράς, θέμα που ήταν το αντικείμενο της εισήγησης (β) στο προηγούμενο στάδιο καιαπορρίφθηκεμε τηναπόφασημαςτης 18/1/93 -Πρόε- 30 δρος της Δημοκρατίας ν. Βουλής των Αντιπροσώπων
(1993)3 Α.Α.Δ. 1. Επαναλαμβάνουμετην εισήγηση όπως αποτυπώθηκεστην απόφαση μας: "(β)ΗέκδοσητουυπόΑναφορά νόμου μετάτηνεκ πνοήτηςπεριόδουκατάτηνοποίασκοπείτο ηρύθμιση 35 της λιανικής τιμής πώλησης πετρελαιοειδώνκαθίστα70 3ΑΛΛ. ΠρόεδροςΔημοκρατίαςν. ΒουλήςΑντ. (Αρ.2) Πικής,Δ. ται πράξηάνευ σημασίας,τοσούτω μάλλον εφόσον το θέμα έτυχε διεξοδικής ρύθμισης με τη δημοσίευση της Κ.Δ.Π. 196/91." Ηεπανάληψητης εισήγησης δεμεταβάλλει το χαρακτή5 ρατης,ούτε μπορεί νααυξήσει τις προοπτικέςαποδοχής της εισήγησης, εκτός αν κρίνουμε ότι συντρέχουν λόγοι για αναθεώρησητου λόγου της απόφασηςμαςτης18/1/93 και απομάκρυνση από αυτό. Δε διαπιστώνουμε κανένα λόγο που να δικαιολογεί τέτοια θέσηούτε έχουμε κληθεί 10 να αποκλίνουμε από την ομόφωνη απόφαση μας. Το Άρθρο 52 δεν αφήνει διακριτική ευχέρεια στον Πρόεδρο γιατημηέκδοσητουνόμου.Μόνοστηνπερίπτωσηπουτο Ανώτατο Δικαστήριο κρίνει ότι ονόμος ήη απόφαση που αποτελεί το αντικείμενο της Αναφοράς είναι αντισυνταγ15 ματικός,αποκλείεται η έκδοση τουσύμφωνα μετοΆρθρο 140.3 του Συντάγματος. Το Άρθρο 140.2 περιορίζει, όπως αποφασίσαμε και όπωςτολεκτικό της παραγράφουαυτήςτουΣυντάγματος επιβάλλει, τη δικαιοδοσία μας στη διερεύνηση του θέμα20 τος πουτίθεται απότον Πρόεδροπροςδιερεύνηση μετην Αναφορά του στο Ανώτατο Δικαστήριο. Το τεθέν θέμα σ' αυτήτηνΑναφορά,όπωςπροσδιορίζεται στο κείμενο της, είναικατάπόσο οεπίμαχοςνόμος " ευρίσκεται σεαντί θεση και είναι ασύμφωνος προς τις διατάξεις των Άρ25 θρων46,54,58,61,80.2 και 179τουΣυντάγματοςτηςΚυ πριακής Δημοκρατίας". Και εφόσον το Άρθρο 80.2 έχει εγκαταλειφθεί κατά την ακρόαση,η Αναφορά περιορίζε ται στη συνταγματικότητα του νόμου σε σχέσημετα υπό λοιπαάρθρατου Συντάγματος. 30 Ως προς την ουσία της Αναφοράς, το θέμα το οποίο ρυθμίζεται από το νόμο, η λιανική πώληση πετρελαιοει δών, ανάγεταιστησφαίρααρμοδιοτήτων τηςΝομοθετικής Εξουσίας. Οιεξουσίεςπουείχανανατεθείστην Εκτελεστι κή Εξουσία για τον καθορισμό της τιμής πετρελαιοειδών, 35 καταργούνταιμε τις πρόνοιες του υπόεξέταση νόμουγια την περίοδο που προβλέπεται. Το ερώτημα, άλλωστε, δεν είναι ούτε μπορούσε να είναι, βάσει του Άρθρου 140, 71 Πικής, Δ. ΠρόεδροςΔημοκρατίαςν. ΒουλήςΑντ. (Αρ.2)
(1994)κατά πόσο ουπόΑναφοράνόμος προσκρούει στιςδιατά ξεις της υφιστάμενης νομοθεσίας. Το μόνο ερώτημα που μπορεί να τεθεί, και τέθηκε στην πραγματικότηταμετην υπόκρίσηΑναφορά,είναικατάπόσοη ρύθμισητηςλιανι κήςτιμής πώλησης πετρελαιοειδών προσκρούει σε οποίο- 5 δήποτε απότα Άρθρα του Συντάγματοςπου καθορίζεται και,κατ'επέκταση,ανεκφεύγει απότησφαίρα της Νομο θετικήςΕξουσίας.Η απάντησηείναιαρνητική. Η γνωμάτευση την οποία παρέχουμε βάσει του Άρ θρου 140.2, είναι(κατάπλειοψηφία)ότιονόμοςπουαπο- 10 τελεί το θέμα της Αναφοράς δεν ευρίσκεται σε αντίθεση ούτε είναιασύμφωνοςπροςοποιαδήποτε διάταξη του Συ ντάγματος. Ο υπόαναφορά νόμοςδενκρίθηκε αντισυνταγματικόςκατάπλειοψηφία. 72 3 ΑΛΛ. ΠρόεδροςΔημοκρατίας ν. ΒουλήςΑντ. (Αρ.2) Πικής,Δ. ΝΟΜΟΣΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙΤΟΥΣΠΕΡΙ ΠΕΤΡΕ ΛΑΙΟΕΙΔΩΝ(ΑΝΑΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣΛΙΑΝΙΚΗΣ ΤΙΜΗΣΠΩΛΗΣΕΩΣ)ΝΟΜΟΥΣ 5 ΗΒουλήτων Αντιπροσώπων ψηφίζειως ακολούθως:-
- Ο παρών Νόμος θα αναφέρεται ως ο περί Πετρελαιοειδών (Αναπροσαρμογή της Συνοπτικός Λιανικής Τιμής Πωλήσεως) (Τροποποιητιτίτλος κός)Νόμοςτου 1991 καιθαδιαβάζεταιμαζί 10 με τους περί Πετρελαιοειδών (Αναπροσαρ μογή της Λιανικής Τιμής Πωλήσεως) Νό23 του 1986 μ 0 υ ς του 1986 και 1990 (που στο εξής θα 208του 1990 αναφέρονται ως "ο βασικός νόμος") και ο βασικός νόμος και ο παρώννόμος θα ανα15 φέρονται μαζί ως οι περί Πετρελαιοειδών (ΑναπροσαρμογήτηςΛιανικής Τιμής Πωλή σεως)Νόμοιτου 1986 έως
- Έκτακτη
- Ανεξάρτητα απότις διατάξειςτου βααναπροσαρ- σικούνόμουκαιτουςοποιουσδήποτεΚανο20 μογήτηςλια-νισμούς πουέχουν εκδοθεί μεβάση αυτόν,η νικήςτιμής λιανική τιμή πώλησης πετρελαιοειδών για την πε ίοδο π ο υ ZL από τ τρελαίοείδών 6 °-Q^ ^ δτιμοσίευy σης του παρόντος Νόμου στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας και λήγει στις 25 Παράρτημα 31 Δεκεμβρίου 1991 είναι αυτή που εκτίθε ται,κατάπερίπτωση,στοΠαράρτημα. 73 ΠρόεδροςΔημοκρατίαςν.ΒουλήςΑντ. (Αρ.2)
(1994)ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ, Δ: Μετηθέση αυτή,πουείναιτης μειο ψηφίας του Δικαστηρίου, συμφωνούν οι δικαστές Κούρρης, Παπαδόπουλοςκαι Αρτεμης. Η Βουλήτων Αντιπροσώπων ψήφισε στις 21.3.91 τον 5 Περί Πετρελαιοειδών (Αναπροσαρμογή της Λιανικής Τιμής Πωλήσεως) (Τροποποιητικό) Νόμο του
- Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας,μετά απόσχετικήγνωμάτευ ση του Γενικού Εισαγγελέα, εξέφρασε την άποψη πως ο Νόμος αυτόςβρίσκεται σε αντίθεσηκαιείναι ασύμφωνος 10 μετις διατάξειςτωνάρθρων46,54,58και76του Συντάγ- . ματος. Γι' αυτόκαικαταχώρησε,στις 24.4.91, τηνυπό συ ζήτηση Αναφορά. ΗΒουλήτων Αντιπροσώπων καταχώ ρησε ένσταση και η Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστη ρίουξεκίνησετην έρευνατου υπόκρίσητεθέντος ζητήμα- 15 τος. Η διαδικασία αναβλήθηκεπολλές φορές,χωρίςνα ευ θύνεται γι' αυτό το Δικαστήριο, όπως πολύ ορθάδέχθη καν ο Γενικός Εισαγγελέας και οι δικηγόροι της Βουλής. Στο τελικό στάδιοτηςακρόασηςτηςΑναφοράς ο Γενικός Εισαγγελέας εισηγήθηκε πως εξέλιπε ο σκοπός της άσκη- 20 σης της δικαιοδοσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου, όπως αυτός προβλέπεται στο Αρθρο 140 του Συντάγματος, γιατί δεν υφίσταται πλέον ο υπό Αναφορά Νόμος. Και αυτό γιατί, σύμφωνα με τις πρόνοιες του, η λειτουργική δράσητου θαίσχυε γιατην περίοδοαπότης δημοσιεύσε- 25 ώς του μέχρι τις 31.12.
- Στη θεωρητική δε περίπτωση που το Δικαστήριο θαέκρινε το Νόμοσυνταγματικό, και επομένως θαυποχρεωθεί οΠρόεδροςτηςΔημοκρατίας να τονυπογράψειγιαναδημοσιευθεί στην ΕπίσημηΕφημερί δα, αυτός θα ισχύει από της ημερομηνίας δημοσιεύσεως 30 του, μέσα στο 1994, ενώ η λειτουργία του,όπως ο ίδιος προβλέπει,έληξεστις31.12.
- Οι δικηγόροι της Βουλής των Αντιπροσώπων υιοθέτη σαντηνεισήγηση τουΓενικού Εισαγγελέα. Οι ουσιαστικές πρόνοιεςτουυπόΑναφοράΝόμουπε- 35 ριέχονται στοάρθρο2, πουέχειωςεξής: 74 3ΑΛΛ. 5 ΠρόεδροςΔημοκρατίαςν.ΒονλήςΑντ. (Αρ.2) Αρτεμίδης,Δ. "Ανεξάρτητα από τις διατάξειςτου βασικού νόμου καιτους οποιουσδήποτε Κανονισμούς πουέχουνεκδο θείμεβάση αυτόν,η λιανικήτιμήπώλησηςπετρελαιοει δών για τηνπερίοδοπουαρχίζει απότης δημοσίευσης τουπαρόντοςΝόμουστην Επίσημη Εφημερίδατης Δη μοκρατίας και λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 1991 είναι αυτήπουεκτίθεται, κατάπερίπτωση,στοΠαράρτημα." Συμφωνούμεαπόλυταμετηνεισήγηση του Γενικού Ει σαγγελέα καιτωνδικηγόρωντης Βουλής των Αντιπροσώ10 πων.Από το κείμενο της ουσιαστικής και μοναδικήςδιά ταξηςτουΝόμου,πουυπογραμμίζουμε,είναι φανερό πως οιπρόνοιεςτουθαήτανπροσωρινές,γιατηνπερίοδο που θαάρχιζεαπότηδημοσίευση του μέχρι 31.12.91.Η δικαι οδοσίατουΑνωτάτουΔικαστηρίου,βάσειτουάρθρου 140 15 του Συντάγματος,δεν ασκείται επί ματαίω.Έργοτου Δι καστηρίου είναι να ερευνά το υπόκρίση τιθέμενοζήτημα αναφορικά με τησυνταγματικότηταήμηενός νόμου,για να δώσει τηγνωμάτευσητου στον ΠρόεδροτηςΔημοκρα τίας και στη Βουλήτων Αντιπροσώπων. Στην υπό κρίση 20 Αναφορά παρουσιάζεται το πρωτόγνωρο φαινόμενο να μην υπάρχει αντικείμενο έρευνας, για τους λόγους που ανάφεραν ο Γενικός Εισαγγελέας και οι δικηγόροι της Βουλής,τουςοποίουςκαιυιοθετούμε,θααποτελούσεπα ραδοξότητα αν εδημοσιεύετο σήμερα ο επίδικος Νόμος, 25 πουπεριέχει μόνον προσωρινές διατάξεις,καιπροβλέπει πως αυτέςθα ισχύουν απότην ημερομηνία δημοσιεύσεως τουκαιμέχρι τηςκαθορισμένης στον ίδιοτοΝόμο ημερο μηνίας, που πέρασε εδώ και πάνωαπόδύο χρόνια. Από τοκείμενο τουυπόσυζήτησηΝόμουπροκύπτει αναμφίβο30 λα ο προσωρινός χαρακτήραςτου και τώραδιαπιστώνε ταιπωςεξέλιπετοαντικείμενοκαιολόγος εκδόσεωςτου. Σχετικό είναι το πιο κάτωπαράθεμα απότο βιβλίου του Α. Ράϊκου Συνταγματικό Δίκαιο, τόμος Α, τεύχος Α, σελ.185,στο οποίο έκαμε αναφοράο Γενικός Εισαγγελέ35 ας. "Γιατί ο νόμος, ο οποίος καθορίζει το χρόνο της ισχύος του (διαβατικόςή μεταβατικός νόμος ή νόμος προσωρινής ισχύος), καταργείταιαπό μόνος του κατά 75 Αρτεμίδης,Δ. Πρόεδρος Δημοκρατίας ν. ΒουλήςΑντ. (Αρ.2)
(1994)τη λήξη του χρόνου αυτού. Ο νόμος δενκαταργείται στηνπερίπτωση τηςεκλείψεως τουλόγουτηςεκδόσεως ήτου αντικειμένουαυτού, εφόσον απότο περιεχόμενο τουδενπροκύπτειαναμφίβολαοπροσωρινόςχαρακτή ραςτου." 76