4A.A.A. 8 Ιουλίου, 1994 [ΑΡΤΕΜΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ TERENCE SPIBY ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Αιτητές, ν. ΔΗΜΟΥ ΠΑΦΟΥ, Καθ'ον ηαίτηση (Υπόθεση Αρ. 286/92) 5 10 Προσφυγήβάσειτον Άρθρον 146τουΣυντάγματος—Λόγοι ακυρώσεως — Αιτιολογία — Πρέπει να δίδεταικατά τον ουσιώδηχρόνο λήψεως τηςαπόφασης— Οσα λέγονταιαπό το δικηγόρο τον διοικητικού ορ γάνουσταπλαίσια τηςπροσφυγήςδενμπορούν ναπληρώσουν το κενό της έλλειψηςαιτιολογίας— Μερικήμόνο τελικήέγκρισηδιαχωρι σμούοικοπέδωνστηνκριθείσα περίπτωση κρίθηκε αναιτιολόγητηκαι ακυρώθηκε. Οι αιτητέςζήτησαν μετηνπροσφυγή τηνακύρωσητης μερικής μόνοέγκρισης, απότονκαθ' ουηαίτησηΔήμο,τουδιαχωρισμού τωνοι κοπέδων τους στηνΠάφο. ΤοΑνώτατο Δικαστήριο, ακυρώνοντας τηνεπίδικηαπόφαση, απο φάσισε ότι: 15 20 25 1. Ηπροδικαστικήένστασητωνκαθ'ωνηαίτησηκρίνεταιαβάσιμηκαι περίαποδοχήςαπότουςαιτητέςτωνόρωντηςάδειαςδιαχωρισμού απορρίπτεται. Οι αιτητές δεν προσβάλλουν ή δεν αμφισβήτησαν τουςεπίδικουςόρουςγιατίκατάτοχρόνοτηςεπιβολήςτουςδενετίθετόθέμαδιαφωνίαςαιτητώνκαιΔήμου. Οι διαφορέςπροέκυψαν μεταγενέστερα καικατάτο στάδιο τηςυλοποίησης των όρων. Συ γκεκριμένα ηασάφειατουόρου "κατασκευαστικά σχέδια" πουπε ριέχεται στηΣημείωσητουΠαραρτήματος4όπωςεπίσηςκαιηδια πίστωσητωναιτητώναναφορικάμετηνύπαρξηδεσμευτικής ρυμοτομίαςδενήτανδυνατόναεντοπιστούν απότους αιτητέςκατάτον 1459 Spibyκ.ά.v.Δήμου Πάφου
(1994)ουσιώδηχρόνοπουήτανοχρόνοςέκδοσηςτηςΑδειας,ώστενατους παρασχεθείηδυνατότητανατους αμφισβητήσουν. Ο καθ' ουηαίτησηπροέβηστηνέκδοση ΠιστοποιητικούΤελικής Έγκρισης μόνογιαορισμέναοικόπεδαγιατουςλόγουςπουανα- 5 φέρειοδικηγόροςτουστηνΈνσταση. Όμως,όπωςέχεικατ* επα νάληψηειπωθείηαιτιολογίαπουδίδεταιαπόδικηγόροτουδιοι κητικού οργάνου στηδιάρκειαδιαδικασίαςπροσφυγής δενμπο ρείναπληρώσειτοκενότηςέλλειψηςαιτιολογίας,ηοποίαπρέπει ναδίδεταικατάτον ουσιώδηχρόνοτηςλήψηςτηςαπόφασης. 10 ΣύμφωναμετοπερίΡυθμίσεως ΟδώνκαιΟικοδομών Νόμο (Κεφ. 96) όπως τροποποιήθηκε, αρμόδια αρχήγιατηνέκδοσητου Πι στοποιητικού Τελικής Έγκρισης είναι ο καθ'ουηαίτηση Δήμος. Από ταστοιχεία πουτέθηκανενώπιον τουΔικαστηρίου όχιμόνο 15 δεν προκύπτει οποιαδήποτε αιτιολογία γιατημη έκδοσηΠιστο ποιητικού Τελικής Έγκρισης γιαόλητηΦάσηΑ,όπως εζητείτο στην αίτηση,αλλάούτε έχειεντοπισθεί οποιαδήποτεσχετική από φασητουκαθ' ουηαίτησηαναφορικά μετηνεξέτασητης επιστο λής της αιτήτριαςαρ.2ημερ.25.9.91γιανα μπορέσειτοΔικαστή- 20 ριονατηνελέγξει. Τοθέματηςέλλειψηςδιοικητικής απόφασηςηγέρθηστηνπρόσφα τη απόφαση της Ολομέλειας στην υπόθεση Lordos Hotels (Holdings)Ltd v.ΚυπριακήςΔημοκρατίας.. 25 Ηπροσφυγήεπιτυγχάνειμεέξοδα. Αναφερόμενεςυποθέσεις: 30 JMCPolytmdeν. Δημοκρατίας
(1992)3Α.ΑΛ. 294, LordosHotels(Holdings)Ltd v.Δημοκρατίας
(1994)3ΑΛΑ. 339. Προσφυγή. 35 Προσφυγή εναντίον τηςαπόφασηςτου Δήμου Πάφουναεκδώ σει πιστοποιητικό εγκρίσεως αναφορικάμετην άδεια διαχωρισμού 9375, ημερ. 11/6/89 μόνο γιαταοικόπεδα στηΔυτική Πλευράτου Νοτίου παρακαμπτηρίου, εκτός του πεζοδρομίου στησυνέχεια της 40 οδού Μεσσηνίας (Φάση Α)και του Νοτίουπαρακαμπτηρίου Γ. Τριανταφυλλίδης, για τους Αιτητές. 1460 4 Α.Α.Δ. Spiby χ.ό.v. Δήμου Πάφου Α. ΤαλιαδώροςγιαΚ.Χρυσοστομίδη,γι#τον Καθ'ουηαίτηση. Cur.adv. vult. 5 10 15 ΑΡΤΕΜΗΣ,Δ.: Οιαιτητές μετηνπαρούσαπροσφυγήζητούν τηνακόλουθη θεραπεία: "ΙΛήλωσητου ΣεβαστούΔικαστηρίου ότιηαπόφασητωνκαθ' ωνηαίτησηηοποίαπεριέχεται στο "Πιστοποιητικό Έγκρισης" ημερ.10.1.92-τεκμ.1-τοοποίοκοινοποιήθηκεστουςαιτητέςτην 16/3/92ναεκδώσουνπιστοποιητικόεγκρίσεως αναφορικάμετην άδεια διαχωρισμού 9375 ημερ. 11/6/87"μόνο γιαταοικόπεδα στηνΔυτικήΠλευράτουΝοτίου παρακαμπτηρίου,εκτόςτουπε ζόδρομου στην συνέχεια τηςοδού Μεσσηνίας (Φάση Α)και του ΝοτίουΠαρακαμπτηρίου"είναι άκυρηκαιχωρίς νομικόαποτέ λεσμα." Ταγεγονόταπάνωσταοποίαβασίζεταιη Αίτησηέχουνωςεξής: 20 ΟαιτητήςTerence Μ. Spibyυπέβαλεστονκαθ'ουηαίτησηΔήμο αίτησημετηνοποίαζητούσε τηνέκδοσηάδειαςδιαχωρισμούσεοι κόπεδαδιαφόρωνκτημάτωντουστηνΠάφο. ΟΔήμοςΠάφουέκδοσεστις 11.6.1987τηνΑδειαΔιαχωρισμούμε 25 αρ.9735 (ηΑδεια) γιαδιαχωρισμό τωντεμαχίων σε222οικόπεδα και6χώρουςπρασίνου. Σύμφωναμετους"'ΟρουςγιαΑδειαΔιαίρεσης ΚτήματοςσεΟι κόπεδα", (Παράρτημα4στην Ένσταση)πουσυνόδευαν την Αδεια, 30 καιπουαποτελούν μέροςτηςοιαιτητέςείχανυποχρέωση να κατα σκευάσουν, μεταξύάλλων,καιταακόλουθα: (α) Δρόμος Α-Α ολικό πλάτος 100Ό"πλάτος θεμελίου 80'-00" πλάτοςπεζοδρο.10Ό" 35 40 (β) Δρόμος Π-Π ολικό πλάτος 76Ό" πλάτος θεμελίου 60'-00" πλάτοςπεζοδρο. 8Ό" (γ) Οιπεζόδρομοι πλάτους 10Ό"να επιστρωθούν μετσιμεντένιες πλάκες40X40εκ." (δ) Ταγεφυράκιαθακατασκευαστούν σύμφωνα μετις υποδεί ξειςτηςΑρμόδιαςΑρχής. 1461 Αρτεμης,Δ. Spibyκ.ά.ν.ΔήμουΠάφου
(1994)(ε) Τουφιστάμενο ρυάκιναδιαμορφωθείσύμφωναμετιςυπο δείξειςτηςΑρμόδιαςΑρχής. (στ)Το δημόσιο μονοπάτι να καταργηθεί αφούο Αιτητής εξα σφαλίσειτηνέγκρισητουΥπουργικούΣυμβουλίου. 5 ΣτοΠαράρτημα4υπήρχεκαιη εξήςΣημείωση: "Οι δρόμοι Α-Α (παρακαμπτήριος)καιΠ-Πθακατασκευα σθούνσύμφωναμετακατασκευαστικάσχέδιατουΤμήματος 10 ΔημοσίωνΈργων." Μεεπιστολήτηςημερ.25.9.1991 προςτονκαθ' ουηαίτηση (Πα ράρτημα5)ηαιτήτριααρ.2 ζήτησετηνέκδοση ΠιστοποιητικούΤε λικήςΈγκρισηςγιατηΦάσηΑπουπροέβλεπεηΑδειαΔιαχωρισμού. 15 Ο καθ*ου ηαίτησηεξέδωσεστις 10.1.1992καιαπέστειλεστους αιτητέςτοΠιστοποιητικόΤελικήςΈγκρισηςΑρ.5368. Σ'αυτόανα γραφότανηΣημείωση:*Τοπιστοποιητικόεκδίδεταιμόνογιαταοι κόπεδα στην Δυτική πλευρά του Νοτίου παρακαμπτηρίου, εκτός 20 του πεζόδρομου στην συνέχεια της οδού Μεσσηνίας (Φάση Α)και τουΝότιουΠαρακαμπτηρίου". ΗπιοπάνωΣημείωσηπουπεριέχεταιστοΠιστοποιητικόΤελικής Έγκρισηςαποτελείκαιτοαντικείμενο τηςπαρούσαςπροσφυγής. 25 Οι λόγοιγιατους οποίους ο καθ' ου ηαίτησηαναγκάστηκενα προβεί στηνέκδοσηΠιστοποιητικούΤελικήςΈγκρισηςγιαορισμέ να μόνοοικόπεδα,όπωςαυτοίεκτίθενται απότοδικηγόροτουΔή μου στησελ.5της Ένστασης,είναι: 30 "Οι αιτητέςπαρέλειψαν,σύμφωναμετουςόρουςτηςΑδειαςΔια χωρισμού, να κατασκευάσουν τον δρόμο Α-Α (ΝότιοΠαρακα μπτήριο)ήτμήμααυτού,τμήματουδρόμουΠ-Π (ΛεωφόροςΑθη νών),τουπεζόδρομου (πρώηνοδός Μεσσηνίας),των μικρώνγε- 35 φυριώνστοαργάκικαιναδιαμορφώσουντουφιστάμενορυάκι." Βασικός άξοναςτης διαφοράς μεταξύαιτητώνκαιΔήμου απο τελείοόρος πουπρονοεί γιατηνκατασκευήτουΔρόμουΑ-Α (Νό τιος ΠαρακαμπτήριοςήΛεωφόροςΔανάης). Η διαφοράπροέκυψε 40 απότηνΣημείωσηπουαναγράφεταιστοΠαράρτημα4καιπουανα φέρει ότι οι δρόμοι Α-Α και Π-Πθακατασκευαστούνσύμφωνα με τακατασκευαστικάσχέδιατουΤμήματοςΔημοσίωνΈργων. Οιαιτητές που εξασφάλισαν ανεπίσημα κατά τον καθ' ου ηαίτησητα 1462 4 Α.ΑΛ. 5 10 15 20 25 30 Spibyκ.ά.v. ΔήμουΠάφου Αρτεμης,Δ. προκαταρκτικά σχέδια του δρόμου, ισχυρίζονται ότι υποχρέωση τους είναι ηκατασκευήτου δρόμου σύμφωνα με τασχέδια αυτά. Αντίθετα,οΔήμος ισχυρίζεταιότιοιαιτητέςέπρεπενασυμμορφω θούνμετατελικάσχέδιαπουεκπονήθηκανσεκατοπινόστάδιοαπό τοΤμήμαΠολεοδομίας&Οικήσεως καιπουπρονοούνγιααναβάθ μισητουέργουκαικατάσυνέπειααύξησητουκόστουςτου. Στοσημείοαυτόαναφέρεταιότιτοθέμαμεβάσηποιασχέδια OL αιτητές είχαν υποχρέωση νακατασκευάσουντο ΝότιοΠαρακαμπτήριο αποτέλεσε αντικείμενο εξέτασης στην προσφυγή Terence Spiby κ.άν.Δήμου Πάφον
(1991)4 Α.ΑΑ
- Με την πιο πάνωπροσφυγήOL αιτητέςπρόσβαλαντηναπόφασητουΔή μουναεπιβάλειδιαφορετικούςόρουςκατάτηνανανέωσητηςάδει αςδιαχωρισμού από τους όρουςπουεπιβλήθηκαναρχικά. ΤοΔικαστήριοαποφάσισεότι εφόσον μεβάση ταενώπιον του στοιχεία ο καθ'ου ηαίτηση ουδέποτε ανέφερε ότι τα σχέδια ήταν προκα ταρκτικά,καιότι ηΛεωφ.Δανάηςθαέπρεπεναγίνει σύμφωναμε άλλασχέδιατωνΔημοσίων Έργων,ηαπόφασητουΔήμουναεπι βάλει πρόσθετους όρουςδενήτανυπότις περιστάσεις λογικάεφικτή,καιηεπίδικηαπόφασηακυρώθηκε. Οι αιτητέςεπικαλούνται την πιο πάνω απόφαση, η οποία εν τω μεταξύ εφεσιβλήθηκε, για στήριξη τηςθέσης τους καιστην παρούσαπροσφυγή. Αναφορικά μετηνκατασκευήτουδρόμουΠ-Π είναιηθέσητωναιτητώνότιδεν έχουν υποχρέωση να τον κατασκευάσουν εφόσον ο χώρος στον οποίο απαιτείταινα γίνουν οι εργασίες είναι έξω απότασύνορα τωντεμαχίων τουςκαιοχώρος αυτόςέχειπεριέλθει στο δημόσιο, σύμφωναμεδεσμευτική ρυμοτομία ηοποίαέγινετο
- Οιπε ζόδρομοι σύμφωνα με τους αιτητές είναι επίσης εκτός των τεμα χίων τους. Αναφορικά μετηνκατάργησητουδημόσιουμονοπατιούοιαιτητέςανέφερανότι τοΥπουργικό Συμβούλιοπαραχώρησε σ1 αυτούς το δημόσιο μονοπάτι αφού κατέβαλαν το ποσό των £20.800,00ως αγοραίααξία. (Ηέγκρισηδόθηκεστις 26.3.92μετά τηνέκδοσητουεπίδικουΠιστοποιητικούΤελικήςΈγκρισης). 35 Δενπρόκειταιναασχοληθώμεταεκατέρωθενεπιχειρήματατων αιτητών καιτου καθ'ου ηαίτηση γιατί ηέκβασητης προσφυγής δενστηρίζεταισ* αυτά. Στοπαρόνστάδιοθαασχοληθώμετηνπρο δικαστικήένστασητουκαθ'ουη αίτηση. Σύμφωναμετοδικηγόρο του Δήμου οι αιτητές στερούνται έννομου συμφέροντος νααμφι40 σβητήσουν τηνομιμότηταήεγκυρότητατωνόρων πουσυνόδευαν την Αδεια εφόσον τους αποδέχτηκανκαι δεν καταχώρησανπρο σφυγήκαι/ήδενέκφρασαντηναντίθεσητουςμεάλλοτρόπο. Η προδικαστική ένσταση κρίνεται αβάσιμηκαιαπορρίπτεται. 1463 Αρτεμης,Δ. Spibyκ.ά.ν.ΔήμουΠάφου
(1994)Οι αιτητές δεν πρόσβαλαν ή δεν αμφισβήτησαν τους επίδικους όρουςγιατίκατάτοχρόνο τηςεπιβολήςτουςδενετίθετοθέμα δια φωνίαςαιτητώνκαιΔήμου. Οι διαφορέςπροέκυψαν μεταγενέστε ρακαικατάτοστάδιοτηςυλοποίησης τωνόρων. Συγκεκριμέναη ασάφεια του όρου "κατασκευαστικάσχέδια" που περιέχεται στην ΣημείωσητουΠαραρτήματος4όπωςεπίσης καιηδιαπίστωσητων αιτητών αναφορικά με την ύπαρξη δεσμευτικής ρυμοτομίας δεν ήταν δυνατό να εντοπιστούν απότους αιτητές κατά τον ουσιώδη χρόνοπουήτανοχρόνος έκδοσης τηςΑδειας,ώστενατουςπαρα σχεθείηδυνατότητανατουςαμφισβητήσουν. 5 10 Όσον αφορά την ουσία της υπόθεσης από τα ενώπιον μου στοιχεία κρίνω ότι ηπροσφυγήπρέπει να επιτύχει για τους εξής λόγους: Ο καθ' ου ηαίτησηπροέβηστην έκδοση ΠιστοποιητικούΤελι κής Έγκρισης μόνο για ορισμένα οικόπεδαγια τους λόγους που αναφέρειοδικηγόροςτουστηνΈνστασηκαιτουςοποίουςέχωήδη παραθέσειπιοπάνω. Όμως,όπωςέχεικατ' επανάληψηειπωθείη αιτιολογίαπουδίνεταιαπόδικηγόροτουδιοικητικούοργάνουστη διάρκειαδιαδικασίαςπροσφυγήςδεν μπορεί ναπληρώσει τοκενό της έλλειψηςαιτιολογίας,ηοποίαπρέπει ναδίνεται κατάτονου σιώδηχρόνοτηςλήψης τηςαπόφασης.(Βλ.JMCPoIytradeν. Κυ πριακήςΔημοκρατίας
(1992)3Α.Α.Δ.294). Σύμφωνα με τον περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμο (Κεφ.96) όπως τροποποιήθηκε,αρμόδιααρχήγιατηνέκδοση του ΠιστοποιητικούΤελικής Έγκρισηςείναιοκαθ'ουηαίτησηΔήμος. Από ταστοιχεία που τέθηκανενώπιον του Δικαστηρίου όχι μόνο δεν προκύπτει οποιαδήποτε αιτιολογία για τη μη έκδοση Πιστο ποιητικού Τελικής Έγκρισης για όλη τη Φάση Α, όπως εζητείτο στην αίτηση,αλλά ούτε έχει εντοπισθεί οποιαδήποτεσχετική από φασητουκαθ' ου ηαίτησηαναφορικά με την εξέταση της επιστο λής τηςαιτήτριαςαρ.2 ημερ. 25.9.91για να μπορέσει τοΔικαστή ριονατηνελέγξει. Το θέματης έλλειψης διοικητικής απόφασηςηγέρθηστηνπρό σφατη απόφαση της Ολομέλειας στην υπόθεση Lordos Hotels (Holdings)Ltd v.ΚυπριακήςΔημοκρατίας
(1994)3Α.Α.Δ. 339. Ο Δικαστής Πικήςστησελ. 344 είπεταεξής: 40 "Στηναπουσίατουκειμένουτηςδιοικητικήςαπόφασηςκαιτων στοιχείων που σχετίζονται με αυτήδεν παρέχεται δυνατότητα άσκησης αποτελεσματικού αναθεωρητικού ελέγχου. Η γενική 1464 15 20 25 30 35 4 Α.Α.Δ. 5 Spiby κ.ό.v. Δήμου Πάφου Αρτεμης,Δ. διαπίστωση είναι ότιελλείψει των γεγονότων που στοιχειοθε τούσαν την επίδικηδιοικητικήαπόφαση ήταναδύνατηη αναθε ώρηση της. Επίσης στο βαθμό που αποκαλύπτεται απότα γε γονότα που παρατίθενται στην ένσταση ηαπόφαση εστερείτο αιτιολογίας." Με βάση τα πιο πάνω ηπροσφυγή επιτυγχάνει και η επίδικη απόφαση ακυρώνεται μεέξοδαυπέρτωναιτητών. Ηεπίδικηαπόφαση ακυρώνεταιμε έξοδα. 1465