4ΧΛΛ. 12Απριλίου, 1994 [ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΕΛΕΝΗ Φ.ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΟΣ, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, Καθ'ων ηαίτηση. (ΥπόθεσηΑρ. 371/92) 5 ΣυνταγματικόΔίκαιο— Αρθρο20
(1)τουΣυντάγματος— Δικαίωμαπα ροχήςεκπαίδευσης — Περιορίζεται μόνο διό Νόμου — "Αποφάσεις πολιτικής"τηςΣυμβουλευτικήςΕπιτροπήςπου ιδρύθηκεβάσειτουπε ρί ΣχολώνΤριτοβάθμιαςΕκπαιδεύσεωςΝόμουτου 1987(Ν. 1/87), δεν μπορούνναπεριορίσουντοσυνταγματικό αυτόδικαίωμα. ΕκπαιδευτικοίΛειτουργοί — ΙδιωτικέςΣχολές— Ο περί ΣχολώνΤριτο βάθμιαςΕκπαιδεύσεωςΝόμοςτου 1987(Ν. 1/87)—Αρθρο 16—Προ ϋποθέσεις, αναφορικάμε ταπροσόντατουδιδακτικούπροσωπικού. 10 15 Οι αιτητές προσέβαλαν με την προσφυγή τους την απόφαση των καθ'ωνηαίτηση,νααπορρίψουναίτηματουςγιασυμπερίληψητηςOLτήτριας υπ'αριθμό 1 στο διδακτικόπροσωπικό τηςσχολήςτουαιτητή υπ*αριθμό2. Η επίδικηαπόφασηλήφθηκεβάσειτης"απόφασηςπολιτικής" των καθ'ων η αίτηση, αναφορικά με το διδακτικό προσωπικό σχολώντριτοβάθμιας εκπαίδευσης. ΤοΑνώτατο Δικαστήριο ακυρώνοντας την επίδικηαπόφαση,απο φάσισε ότι: 20 25 1. Σύμφωνα μετοΑρθρο20
(1)τουΣυντάγματος "διατυπώσεις όροι καιπεριορισμοί" τουδικαιώματος εκπαιδεύσεως καιπαροχήςεκ παιδεύσεως μπορεί να επιβληθούν μόνο διά Νόμου. Οι ούτωκα λούμενες,επομένως, "αποφάσειςπολιτικής",δενπαρέχουνστηδιοίκηση οποιαδήποτε νομική βάσηγιατην εξέταση του κρινόμενου αιτήματος. 761 Κωνσταντίνον κ.ά. ν.Δημοκρατίας
(1994)- Ηπροσφυγή όμως γίνεται αποδεκτή καιγιατους πιοκάτωπρο-' σθέτουςλόγους. ΤοΑρθρο16τουΠερίΣχολώνΤριτοβάθμιας Εκ παιδεύσεωςΝόμου, (Ν.1/87),προβλέπειταεξής: ' Ό Διευθυντής καιτοδιδακτικόνπροσωπικόν εκάστης ιδιωτικήςσχολής,δέονναέχουνπτυχίονήδίπλωμα,ανεγνωρισμένου πα νεπιστημίου ήάλλοκατάλληλονπροσόν,αναλόγωςτουτύπου,της σχολής". 5 ΕίναιπαραδεκτόπωςηαιτήτριαέχειμεταπτυχιακόδίπλωμαM.Sc. 10 αναγνωρισμένου πανεπιστημίου. Ο λόγος γιατονοποίο απορρί φθηκετοεπίδικοαίτημαείναιγιατίτοπρώτοπτυχίοτηςδενανα γνωρίζεταιαπότοΥπουργείοΠαιδείας.Σύμφωναόμωςμετοπιο πάνωάρθροτουΝόμου,ηαιτήτριαέχειδίπλωμα,καιμάλισταμε ταπτυχιακό,αναγνωρισμένου πανεπιστημίου. Αυτά πουδιαλαμ- 15 βάνουν οι "αποφάσειςπολιτικής",βρίσκονται σε πλήρηαντίθεση μετοΑρθρο 16τουΝόμου.
- ΟιαρμοδιότητεςτηςΣυμβουλευτικήςΕπιτροπήςκαθορίζονταιστο Αρθρο4τουΝομού1/
- Απλώςσυμβουλεύει τονΥπουργό πάνω 20 σεθέματαπουαναφέρονταισ1αυτό. ΤοΑρθρο34τουΝόμουπρο βλέπει πωςτο Υπουργικό Συμβούλιοδύναται ναεκδίδει Κανονι σμούς"διΛ τονκαθορισμόνπαντόςθέματοςόπερχρήζειήείναιδεκτικόν καθορισμούκαιδιάτηνκαλυτέρανεφαρμογήντων διατά ξεωντουπαρόντοςΝόμου".Τέτοιοικανονισμοίδενέχουνεκδοθεί. 25 Η προσφυγή επιτυγχάνει με ΛΚ200 έξοδα. Προσφυγή. 30 Προσφυγή εναντίον της απόφασηςτα*ν καθ'α>ν ηαίτηση με την οποίααπορρίφθηκεαίτηματωναιτητώνγιασυμπερίληψη της αιτήτριαςυπ' αρ. 1 στο διδακτικόπροσωπικότηςσχολήςτουαιτητήυπ' αρ.
- 35 Α. Σ.Αγγελίδης, για τους Αιτητές. Ρ. Παπαέτη, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, γιατους Καθ'ων ηαί τηση. Cur. adv. vult. ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ, Δ.: Η αιτήτρια είναι κάτοχος τίτλου MSc. του 762 40 4 ΑΛΛ, Κωνσταντίνουκ.ά. ν. Δημοκρατίας Αοτεμίσης,Δ. πανεπιστημίου Brunei. Ο δεύτερος αιτητής,ιδιοκτήτης τηςσχολής PhilipsCollege, υπέβαλεαίτηση στοΥπουργείοΠαιδείαςνασυμπε ριληφθεί ηαιτήτριαστο διδακτικόπροσωπικό τηςσχολήςτου. Το αίτημα απορρίφθηκεστις 12.3.
- Οι αιτητές προσβάλλουν τηνο5 μιμότητατηςαρνητικήςγι' αυτούςαπόφασης. Ηαιτιολογίατηςπε ριέχεται στην επιστολή τουΔιευθυντή ΑνώτερηςκαιΑνώτατης Εκ παίδευσης του ΥπουργείουΠαιδείας. Κρίθηκε απότοΥπουργείο πωςηαιτήτριαδενμπορούσενασυμπεριληφθεί στοδιδακτικόπρο σωπικό της σχολής, γιατί δενπληρούσε τακριτήρια πουθέτουν ot 10 εν ισχύει "αποφάσεις πολιτικής" του,αναφορικά με το διδακτικό προσωπικό σχολώντριτοβάθμιαςεκπαίδευσης. Αυτές οι "αποφάσεις πολιτικής", όπως αποκαλούνται,λήφθη καναπότηΣυμβουλευτική Επιτροπή, πουιδρύθηκεβάσει τουπερί 15 ΣχολώνΤριτοβάθμιαςΕκπαιδεύσεωςΝόμουτου1987,1/87,(Μέρος II)καιεγκρίθηκαν,απότην"αρμόδιααρχή",όπωςαναφέρεται στο παράρτημα2 της ένστασης. Βάζωσε εισαγωγικά τηφράση"αρμό δια αρχή"γιατί το άρθρο4 του Νόμου ορίζει ρητάότι ηΣυμβου λευτική Επιτροπή συμβουλεύει τον Υπουργό επί παντός θέματος 20 αφορώντοςειςτηντριτοβάθμιανεκπαίδευση, καιδενυπάρχειάλλη "αρμόδια αρχή". Το μέρος των αποφάσεωνπολιτικής, που μας αφοράστην υπό συζήτηση υπόθεση,είναικαλύτεραναπαρατεθείαυτούσιο. 25 30 35 "Στις περιπτώσεις που μια σχολήεργοδοτεί εκπαιδευτικούς πουκατέχουν μεταπτυχιακότίτλο πουχορηγήθηκε με κανο νικές διαδικασίεςαπόπανεπιστήμιο πουαναγνωρίζεταιαπό τοΥπουργείοΠαιδείας,αλλάτοπρώτοπτυχίοπουκατέχουν δεν αναγνωρίζεται από το Υπουργείο Παιδείας,όπως και στιςπεριπτώσεις εκπαιδευτικώνπουκατέχουνπρώτοπτυχίο αναγνωρισμένου πανεπιστημίου, το οποίο απέκτησαν αφού φοίτησαναρχικάγιαέναχρονικόδιάστημασεμηεκπαιδευτι κάαξιολογημένο -πιστοποιημένο ίδρυματης Κύπρου,μπορουννασυνεχίσουν ναεργοδοτοΰνται απότησχολήνοουμέ νου ότι: (α) οι εκπαμ^ευτικοί αυτοίήτανμέλη τουδιδακτικούπροσω πικούτηςσχολήςτην31.12.90, και" Συγκεκριμένα, ηαιτήτριαέχειπρώτο πτυχίο, τοοποίοδενανα γνωρίζεταιαπότοΥπουργείοΠαιδείας,αλλάμεταπτυχιακόδίπλω μα MSc. πουαναγνωρίζεται. Δεν εμπίπτει όμως ηπερίπτωση της 763 Αρτεμίοης,Δ; Κωνσταντίνουκ.ά.ν:Δημοκρατίας
(1994)στηνπιοπάνωπρόνοιαχαλάρωσηςτωναποφάσεωνπολιτικής,για τί δεν ήταν μέλος του διδακτικού προσωπικού της σχολής στις 31.12.90. Στηγραπτήαγόρευση τουδικηγόρου των αιτητών,καιαυτήτης δικηγόρου της Δημοκρατίας, εγείρονται σωρεία ζητημάτων που άπτονται συνταγματικών διατάξεων και νομικών προνοκόν. Θα περιοριστώ στακεντρικά σημείαπουκατάτήγνώμη μουέχουνάμε σηκαιουσιαστική σχέση, καισυνάμα επιλύουν τηνπροσφυγή. ίό Τοάρθρο20
(1)του Συντάγματοςέχειως εξής: "20.1 Εκαστοςέχειτοδικαίωμαναεκπαιδεΰηταικαιέκάστον άτομονήίδρυμαέχειτοδικαίωμαναπαρέχη εκπαίδευσιντη ρουμένων των^Ηατυπαχιεων^^ βαλλομένωνυπότουοικείουκοινοτικού νόιιουτωναναγκαί ων μόνον προςτοσυμφέρον τηςασφαλείαςτηςΔημοκρατίας ήτης συνταγματικής τάξεωςή τηςδημοσίας ασφαλείαςή της δημοσίας τάξεως ή της δημοσίας υγιείας ή των δημοσίων ηθών ή του βαθμού και της ποιότητος της παιδείαςή προς 20 προοτασίαν των δικαιωμάτων και ελευθεριών των άλλων, συμπεριλαμβανομένου και του δικαιώματος των γονέων, όπως διάσφαλίζωσιν υπέρ των τέκνων αυτών εκπαίδευσιν συνάδουσαν προςταςθρηόκευτικάς αυτών πεποιθήσεις." 15 25 Υπογραμμίζω μέροςτωνπρονοιών τουάρθρου,γιανακαταδεί ξω αμέσωςπως"διατυπώσειςόροικαιπεριορισμοί" τουδικαιώμα τοςεκπαιδεύσεωςκαιπαροχήςεκπαιδεύσεως μπορείναεπιβληθούν μόνοδιόνόμου; Οιούτωκαλούμενες, επομένως,"αποφάσειςπολι τικής"δενπαρέχουνστηδιοίκησηοποιαδήποτενομικήβάσηγιατην 30 εξέταση τουκρινόμενου αιτήματος. Η προσφυγή όμως θα γίνει αποδεκτή και για τους πιο κάτω πρόσθετους λόγους. Τοάρθρο 16τουΝόμου, 1/87, προβλέπει τα εξής: 35 "Ο Διευθυντής και το διδακτικόν προσωπικόν εκάστης ιδιωτικής σχολήςδέονναέχουν πτυχίον ή δίπλωμα,ανεγνω ρισμένουπανεπιστημίουήάλλοκαταλληλον προσόν,αναλό γως τουτύπουτηςσχολής." 40 Είναι παραδεκτό πως η αιτήτρια έχει μεταπτυχιακό δίπλωμα M.Sc. αναγνωρισμένου πανεπιστημίου. Ο λόγος για τον οποίο απορρίφθηκετοεπίδικοαίτημαείναιγιατίτοπρώτοπτυχίοτηςδεν 764 4 ΑΛΛ. Κωνσταντίνουκ.ά.ν.Δημοκρατίας Αρτεμίδης,Δ. αναγνωρίζεται απότο ΥπουργείοΠαιδείας. Σύμφωνα όμως μετο πιο πάνω άρθρο του Νόμου ηαιτήτρια έχει δίπλωμα,και μάλιστα μεταπτυχιακό,αναγνωρισμένου πανεπιστημίου. Αυτά πουδιαλαμ βάνουν οι "αποφάσειςπολιτικής",και πουκαταγράφονταιπιο πά5 νω,βρίσκονται σεπλήρηαντίθεση μετοάρθρο 16του Νόμου. Δεν σχολιάζω εδώτησημασία της φράσης"αναγνωρισμένο πανεπιστή μιο"πουαπαντάται συχνά,γιατί δεν χρειάζεται νακριθεί στην πα ρούσα υπόθεση, εφόσον δεν ήταν αντικείμενο συζήτησης, ούτε και αναγκαίοστοιχείο για την τελικήτης έκβαση. Παραπέμπω όμως, •10 στασχετικάγιατοζήτημαάρθρα,1,5 και7τουπερίΣυμβάσεως της ΟΥΝΕΣΚΟ γιατην ΑναγνώρισηΣπουδών,Διπλωμάτων καιΠτυ χίων ταοποία αφορούν την ΑνώτερηΕκπαίδευση στα Κράτη που ανήκουν στην περιοχή της Ευρώπης (Κυρωτικού) Νόμουτου 1985, 11/85, πουέχουν υπερτελή ισχύτουημεδαπούδικαίου. 15 Οι αρμοδιότητες της Συμβουλευτικής Επιτροπής καθορίζονται στοάρθρο4τουΝόμου 1/87. ΑπλώςσυμβουλεύειτονΥπουργόπά νω σε θέματα που αναφέρονται σ"αυτό. Το άρθρο 34 του Νόμου προβλέπει πωςτοΥπουργικό Συμβούλιο δύναταιναεκδίδει Κανο20 νισμοΰς "διά τον καθορισμόν παντός θέματος όπερ χρήζει ή είναι δεκτικόν καθορισμού καιδιάτηνκαλυτέραν εφαρμογήν τωνδιατά ξεων τουπαρόντος Νόμου." Τέτοιοι κανονισμοί δεν έχουν εκδοθεί. 25 Ηπροσφυγήκρίνεται αποδεκτή. Ηεπίδικηαπόφασηακυρώνεται με£200έξοδαυπέρτων αιτητών. Η προοφνγή επιτυγχάνει με £200,έξοδα. 765