1 ΑΛΛ. 16 Ιουνίου, 1995 [ΠΙΚΗΣ,Πρόεδρος] ΓΡΑΜΜΕΣ ΣΤΡΙΝΤΖΗΑΙΓΑΙΟΥ ΝΑΥΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ, Ενάγοντες, ν. ΕΠΙΣΗΜΟΥ ΠΑΡΑΛΗΠΤΗ ΚΑΙ ΕΦΟΡΟΥ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΩΣ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΤΗ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ALWAYS TRAVEL HOLIDAYS LIMITEDΚΑΙ ΑΛΛΩΝ, Εναγομένων. (ΑγωγήΝαυτοδικείου Αρ. 211/89). Δικονομία Ναυτοδικείου — Αίτηση τροποποίησηςυπεράσπισης και ανταπαίτησης — Καθυστερημένη υποβολή αίτησης— Αλλαγή δι κηγόρου. 5 10 15 Τροποποίησηδικογράφων — Δυνατότητα κατάτον Κ.90 των Κυπρια κώνΘεσμώνΝαυτοδικείου—Διακριτική εξουσίαΝαυτοδικείου — Αρχές άσκησης της διακριτικής εξουσίαςΝαυτοδικείου. Συμφέροντα της δικαιοσύνης — Καθυστερημένη υποβολή αίτησης τροποποίησηςδικογράφων — Επαναπροσδιορισμός τωνεπιδίκων θεμάτωνσυνεπαγόμενοςαδικαιολόγητηκαθυστέρηση. Οι εναγόμενοι καταχώρησαναίτησηγια τροποποίηση τηςυπε ράσπισηςκαιανταπαίτησής τους,μετάτην αποπεράτωσητης υπόθέσης των εναγόντων και τημαρτυρίαεπτάμαρτύρων τωνεναγο μένωνκαιαφούπαρήλθανπολλάέτηαφότουκαταχωρήθηκεηαγω γήκαιπροσδιορίστηκε ηυπεράσπισηκαι ανταπαίτησητωνεναγο μένων. Στηνένορκο ομολογία πουυποστήριξε τηναίτηση,αναφέρ θηκεσανλόγος γιατηνκαθυστέρηση,ηαλλαγήδικηγόρου. 20 25 Οι ενάγοντες πρόβαλαν ένσταση στην αίτηση,μετοεπιχείρημα ότι θα επέφερε επαναστοιχειοθέτηση των επιδίκων θεμάτων,νέα δίκη,επανακλήτευσημαρτύρων,δυσμενείς επιπτώσεις στασυμφέ ροντατους και επιπλέον παράτασητηςδίκης έξω απότο συνταγματικό πλαίσιο του εύλογου χρόνου στη διάγνωση των αστικών 607 Γραμμές Στρίντζΐ) v. Enur. Παραλήπτη
(1995)τους δικαιωμάτων. Επεσήμαναν επίσης,ότι δε θαήτανδυνατόνααποζημιωθούν με ταέξοδατηςτροποποίησης, αφούημενεναγόμενη εταιρείαήτανυπό εκκαθάριση,οιδεεναγόμενοι 1 και2είχανκηρυχθεί σεπτώχευση. 5 Αποφασίστηκε,ότι:
(1)Ο Κ. 90των Κυπριακών ΘεσμώνΝαυτοδικείου,παρέχει τη δυ νατότητατροποποίησης δικογράφων,ηοποίαανάγεταιστηδιακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου.
(2)Η διακριτική ευχέρεια του Ναυτοδικείου,ασκείται βάσεικριτη ρίων ανάλογων εκείνων που διέπουν τηνδιακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου δυνάμει της Δ.25 θ.1 των Θεσμώντης Πολιτικής Δικονομίας. 10 15
(3)Ταγεγονότα που θεμελίωσαν την αίτηση,ήτανγνωστά ή εύλογα μπορούσαν ναεντοπιστούν απόταπρώταστάδιατηςδιαδικασίας καισυνεπώς δεν εδικαιολογείτο ηκαθυστερημένη υποβολήτους. 20
(4)Η αλλαγήδικηγόρου,δεναποτελεί αφ'εαυτήςλόγογιατηντρο ποποίηση της δικογραφίας,ούτε δικαιολογία γιατηνκαθυστε ρημένηυποβολή του αιτήματος. 25
(5)Έγκριση του αιτήματος θα έπληττε ανεπανόρθωτα όχιμόνοτα συμφέροντα των εναγόντων,αλλάκαιτηςδικαιοσύνης,που είναι συνυφασμένα μετηβεβαιότητα των διαδίκων γιατο αντικείμενο τηςδίκηςκαιλογικήπροσδοκίαγιατοχρόνο αποπεράτωσης της. 30 Η αίτησηαπορρίφθηκεμεέξοδα. Αναφερόμενες υποθέσεις; Evripidou andAnotherv.Kannaourou
(1985)1C.L.R. 24, 35 AstorManufacturingandExportingCo.καιΆλλοι v.A.andG Leventis andCompany(Nigeria)LtdκαιΆλλου
(1993)1A.AA.726, Φοινιώτηςv.GreenmarNavigation
(1989)Ι(Ε)ΑΛΛ. 33. Αίτηση σε Αγωγή Ναυτοδικείου. Αίτησησε αγαηαίναυτοδικείου με τηνοποίαοιεναγόμενοι -αι608 40 1 ΑΛΛ. ΓραμμέςΣτρίντζην. Επίσ.Παραλήπτη χηχές ζητούν τροποποίηση της έκθεσης Υπεράσπισης και της Ανταπαίτησης. 5 Κ. Σαβεριάδης,γιατους Αιτητές-εναγομένους. Α. Παπαδόπουλοςμε Ιφ. Αγιομαμίτον (δ/δα), για τους Καθ' ων ηαίτηση-ενάγοντες. 10 ΠΙΚ.ΗΣ,Π.: Ανάγνωσετην ακόλουθηαπόφαση. Τοαντικείμενο της διαδικασίαςείναι αίτησητων εναγομένων γιατροπο ποίηση της Υπεράσπισης και Ανταπαίτησης. 15 Τοαίτημαυποβάλλεταισεπροχωρημένοστάδιοτηςδίκης, μετά (α)τηναποπεράτωσητηςυπόθεσηςτωνεναγόντων (β)τηνπροσαγωγή της μαρτυρίαςεπτά μαρτύρων των εναγομένων· και (γ)την πάροδοπολλών ετώναφότουκαταχωρήθηκεηαγωγήκαιπροσδιο ρίστηκεηΥπεράσπιση τωνεναγομένων καιη Ανταπαιτησητους. 20 25 30 35 40 Ητροποποίησηηοποίαεπιδιώκεται,τόσο σε ότι αφορά την Υπεράσπιση, όσο και την Ανταπαιτηση, είναι ουσιαστική και εκτεταμένη. Σκοπείται, με την τροποποίηση, η διεύρυνση της βάσης της Υπεράσπισης και η επέκταση της Ανταπαίτησης, με τηνεισαγωγή νέωναπαιτήσεων. Οι ενάγοντες ενίστανται στην αίτηση. Αν γίνει δεκτή,ειση γήθηκαν, θαεπιφέρειτηνεπαναστοιχειοθέτηση τωνεπιδίκωνθε μάτων,επαγόμενηνέαδίκη. Ητροποποίησηθακαταστήσειανα πόφευκτη την επανακλήτευση μαρτύρων, οι οποίοι κατέθεσαν τόσο για τους ενάγοντες όσο καιγιατους εναγομένους, μεδυσμενείςσυνέπειες γιατασυμφέροντατους. Επίσηςθαπαρατεί νει τηδίκηέξω απότο συνταγματικό πλαίσιο του εύλογου χρό νουγιατηδιάγνωσητωναστικών τους δικαιωμάτων. Ούτε πα ρέχεται,επεσήμαναν,ηδυνατότητααποζημίωσηςτουςγιατη με γάληδαπάνητηνοποίαθαυποστούν εάνεπιτραπείητροποποίηση, εφόσον οι πρώτοι εναγόμενοι, η εταιρεία Always Travel Holidays Limited,τελείυπό εκκαθάρισηκαιοι εναγόμενοι 2και 3 έχουν κηρυχθεί σεπτώχευση. Ο Κ.90 τωνΚυπριακώνΘεσμώνΝαυτοδικείουπαρέχειτηδυνατότητατροποποίησης τηςδικογραφίας. Ηεξουσιοδότηση της τροποποίησης ανάγεταιστη διακριτικήευχέρεια του Δικαστηρί ου, η οποία ασκείται βάσει κριτηρίων ανάλογων με εκείνα τα οποία διέπουν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικα στηρίου βάσει του αντίστοιχου Θεσμού της Πολιτικής Δικονο609 Πικής,Π. ΓραμμέςΣτρίντζην.Επίσ.Παραλήπτη
(1995)μίας,τηςΔ.25, Θ.1- (βλ. Evripidou andAnother v. Kannaourou
(1985)1C.L.R.24· Astor Manufacturing &Exporting Co., και Άλλοι v.Α. & G. Leventis & Company(Nigeria) Ltd. και Αλλον
(1993)1 Α.Α.Δ.726- WhiteBook
(1958), σελ. 624). 5 Στη Φοινιώτης v. GreenmarNavigation
(1989)1(E)Α.Α.Δ. 33, είχα την ευκαιρία να συνοψίσω τις αρχές που διέπουν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου σε σχέσημε την τροποποίηση των δικογράφων. Αυτές είναι:10 "
(1)Η τροποποίηση τηςδικογραφίαςεπιτρέπεται σεκάθε στάδιο της διαδικασίας δεδομένου ότι συντρέχουν οι προϋ ποθέσεις που την καθιστούν απαραίτητη για την αποτελε σματική απονομή της δικαιοσύνης. 15
(2)Στον προσδιορισμό των συμφερόντων της δικαιοσύ νης όπως διαγράφονταιστην συγκεκριμένη υπόθεση συνεκτι μούνται και OLεπιπτώσεις απότην τροποποίηση σταδικαιώ ματακαι συμφέροντα τουαντιδίκου. Ηδιεξαγωγή της δίκης μέσασεεύλογοχρόνοκαθιερώνεταιαπότοάρθρο30.2 τουΣυ- 20 ντάγματοςως θεμελιώδες δικαίωματουκάθε διάδικου.
(3)Ητροποποίηση επιτρέπεται κατάκανόναεφόσονδεν προκαλείται ανεπανόρθωτηζημιά στον αντίδικο δηλαδή ζη μιά άλλη απόεκείνη που μπορεί να θεραπευθεί με την έκδο- 25 ση της κατάλληλης διαταγήςως προς τα έξοδα. Το αποδει κτικό βάρος για την αιτιολόγηση του αιτήματος και τηςκα θυστέρησης στην διατύπωση των θέσεων του αιτητή ποικίλ λει ανάλογα μετο στάδιο κατάτοοποίο υποβάλλεται ηαίτη ση. Όσο μεγαλύτερη είναι ηκαθυστέρηση ανάλογα επαυξά- 30 νει και τοβάρος το οποίο πρέπει να αποσείσει οαιτητήςγια την έκδοσηδιατάγματοςγιατην τροποποίηση.
(4)Η έναρξη της δίκης δεν δημιουργεί ανυπέρβλητο εμπόδιο στην επιδίωξη τηςτροποποίησης υπεράσπισης. Στο 35 στάδιο αυτό όμως η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου ασκείται μεφειδώ,λαμβάνονταςυπόψητον εκτροχιασμό της δίκηςαπότηνπροσδιορισθείσα πορείακαιτιςαναπόφευκτες επιπτώσεις στα δικαιώματα του.αντιδίκου. Στην υπόθεση Hipgrave v.Case, 28 Ch.D.361 υποδείχθηκε ότι το Δικαστή- 40 ριο αντιμετωπίζει με διστακτικότητα αιτήσεις για τροποποί ησητης δικογραφίαςκατάτηνδίκη." Η μόνη εξήγησηηοποία παρέχεται στην ένορκη ομολογία η 610 1 A.A.A. 5 10 15 20 ΓραμμέςΣτρίντζη ν. Επίσ.Παραλήπτη Πικής,Π. οποία υποστηρίζει την αίτηση,για την καθυστέρηση υποβολής τουαιτήματοςγιατροποποίηση,αφοράτηναλλαγήτουδικηγό ρουτων εναγομένων. Ονέος δικηγόρος των εναγομένων κρίνει τηντροποποίησηαναγκαία μετάαπόεπαναθεώρησητηςυπόθεσης των πελατώντου. Τα γεγονότα τα οποία θεμελιώνουν την τροποποίησηήταν γνωστά ή,εύλογα, μπορούσαν να εντοπισθούν απότουςεναγό μενους απόταπρώτα στάδιατης διαδικασίας. Ηαλλαγή δικηγόρου διαδίκου δεν παρέχει, αφ' εαυτής, λόγο για την τροπο ποίηση τηςδικογραφίας,ούτε δικαιολογία γιατην καθυστέρηση στην υποβολή του αιτήματος. Διαπιστώνω ότι δεν έχεικαταδειχθείβάσιμος λόγος, οοποίος ναδικαιολογεί τηντροποποίηση. Αντίθετα, αυτήθαεπέφερε μεταβολή του πλαισίου της δίκης και θα επέβαλλε τηνεπανακρόαση της υπόθεσης. Έγκριση του αιτήματοςθαέπληττε ανε πανόρθωτα,όχι μόνο τασυμφέροντα των εναγόντων, αλλάκαι της δικαιοσύνης, συνυφασμένα με τηβεβαιότητα τωνδιαδίκων για το αντικείμενο τηςδίκης και λογικήπροσδοκία για τοχρό νο αποπεράτωσηςτης. Ηαίτησηαπορρίπτεταιμεέξοδα. 25 Η αίτησηαπορρίπτεται μεέξοδα. 611