(1995)20Νοεμβρίου,1995 [ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ,ΝΙΚΗΤΑΣ, ΝΙΚΟΛΑΙΔΗΣ. Δ/στές] ΕΠΑΡΧΙΑΚΟΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣΠΑΦΟΥ, Εφεσείων, ν. ΚΩΣΤΑ ΚΥΡΙΑΚΟΥ &ΥΙΟΥ ΛΤΔ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ, Εφεσίβλητων. (Ποινική ΈφεσηΑρ. 6033). Ποινή— Παράλειψη τοποθέτησης χειρολισθήρων, κιγκλιδωμάτων ή καλυμμάτων επαρκούς αντοχής σεδιάφορα ανοίγματα—Παροχή χρήσηςικριώματοςμικρότερουπλάτουςτουπρονοονμένουαπότο νόμο — Προηγούμενη καταδίκη — Παράλειψη πλήρους συμμόρ φωσης— Επιβολή ποινής προστίμου£60 σεκάθε κατηγορίαγια 5 τηνπρώτηκατηγορούμενη και£10για τοδεύτεροκατηγορούμενο, επίσηςσεκάθε κατηγορία— Οιποινές κρίθηκαν ανεπαρκείς και αυξήθηκανσε£120σεκάθεκατηγορία γιατηνπρώτηκατηγορούμε νηκαι σε £50σεκάθεκατηγορία γιατονδεύτεροκατηγορούμενο. Ποινή—Επιμέτρηση—Αποτελείευθύνη τουπρωτόδικουΔικαστηρίου —Αρχέςπου εφαρμόζονται γιαεπέμβασηαπότο Εφετείο. 10 Ποινή—Αποτρεπτικήποινή —Πρέπει ναδρααποτρεπτικά τόσο για τουςκατηγορουμένους, όσοκαιγιατουςεπίδοξουςπαραβάτες. Εταιρεία— Αποτελεί ξεχωριστό νομικόπρόσωπο— Ηεπιβολήποι νήςσεεταιρεία δενπρέπειναλαμβάνεται υπόψη σανμετριαστικός παράγων στην επιβολήποινής στον διευθύνοντασύμβουλο της, ακόμακι' όταναυτόςείναι οκυριώτεροςμέτοχος. 15 Ποινή— Προηγούμενες καταδίκες — Πως πρέπει να αντιμετωπίζο νται από τοΔικαστήριο στηνεπιβολή τηςποινής. Οι κατηγορούμενοι που ήταν εργολάβοιοικοδομής,διέπραξαν τα πιοπάνω αδικήματα κατά τηδιάρκεια ανέγερσηςπολυόροφης οικοδομήςστηνΠάφο. Οιεπιβληθείσεςποινέςεφεσιβλήθηκανσαν 290 20 2 Α.Α.Δ. Λειτ. Εργασίας Πάφου ν.Κυριάκου& ΥιόςΛτδ κά. έκδηλα ανεπαρκείς ενόψει της σοβαρότητας των αδικημάτωνκαι τηςπροηγούμενης καταδίκηςτων κατηγορουμένων. -ν Το Εφετείο αποδέκτηκετην έφεση και διέταξε την αύξησητων ποινών,όπως αναφέρονταιπιο πάνω,αφούεφάρμοσε τις νομικές 5 Κ• ' αρχέςπουαναφέρονταιστις πιοπάνωεισαγωγικές σημειώσεις. Η έφεση επιτρέπεται. Οι επιβληθεί σεςποινέςαυξάνονταιως ανωτέρω Αναφερόμενεςαποφάσεις: 10 ΓενικόςΕισαγγελέας ν. Εταιρείας Bisco Ltd & άλλων
(1991)2 Α.ΑΛ. 16, Επαρχ.Λειτουργός Εργασίας ν. Εταιρείας Οικοδομικών Κατα σκευώνΧρ. ΓενεθλήςΛτδ.
(1992)2ΑΛΛ. 373, Κυριάκου & Υιοί Λτδ ν. Επαρχ. Λειτουργού Εργασίας
(1990)2 ΑΛΛ. 242, 15 Μεταλλικά ΗρακλήςΜιχαηλίδηςΛτδ &Άλλος ν.Επαρχ. Λειτουρ γού Εργασίας
(1995)2Α.ΑΛ. 119, Εταιρεία ΓενικώνΚατασκευών Λτδ ν. Επαρχιακού Λειτουργού ΕργασίαςΛεμεσού
(1989)2ΑΛΛ. 51, Κνπριανίδης&Άλλος ν.Αστυνομίας
(1994)2Α.ΑΛ. 246. 20 25 30 Έφεσηεναντίον ανεπάρκειαςποινής. Έφεσηαπότον ΕπαρχιακόΛειτουργό ΕργασίαςΠάφουενα ντίον της απόφασης του Επαρχιακού Δικαστηρίου Πάφου (Ας. Ποινικής Υπόθεσης 3516/95) μετηνοποίαοΧαραλάμπους, Ε.Δ. επέβαλε στον Ιον κατηγορούμενο £60,- πρόστιμο σε κάθε κατηγορία και στον 2ον κατηγορούμενο £10,- πρόστιμο στην κάθε κατηγορία για αδικήματακατά παράβασητων άρθρων 66, 75, 94,95(β)και 96 των Περί Εργοστασίων Νόμου Κεφ. 134 καικα τά παράβαση των Καν. 4 και 28
(1)του περί Οικοδομών και Έργων Μηχανικών Κατασκευών (Ασφάλεια, Υγεία και Ευημεοία) Κανονισμός του 1973. Α. Χριστόφορου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους εφεσείοντες. 291 Λειτ.ΕργασίαςΠάφονv.Κυραχον&ΥιόςΛτό ΧΛ (199S) Μ.Πελίδης, για τους εφεσίβλητους. Cur. adv.vult. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, Δ.:ΤηναπόφασητουΔικαστηρίουθα εκδώσει ο Φρ. Νικολαΐδης,Δ. ΝΙΚΟΛΑΙΔΗΣ, Δ.: Ηπαρούσαέφεση στρέφεται εναντίον της 5 ποινήςπουεπέβαλετο ΕπαρχιακόΔικαστήριο Πάφουστουςκατη γορούμενους για παράλειψητοποθέτησης χειρολισθήρων, κιγκλι δωμάτωνήκαλυμμάτωνεπαρκούςαντοχήςσεδιάφοραανοίγματα καιγιαπαροχήχρήσης ικριώματος μικρότερου πλάτουςτουπρονοουμένου από τονόμο. Ηπρώτηκατηγορούμενηπουείναι έργο- 10 ληπτικήεταιρεία,καταδικάστηκεσεποινήπροστίμου £60σε κάθε κατηγορία, ενώ ο δεύτερος κατηγορούμενος, διευθυντής της εται ρείας,σε£10πρόστιμο,επίσηςσεκάθεκατηγορία. Σύμφωναμετις λεπτομέρειες τουαδικήματοςοι κατηγορούμενοι ήταν εργολάβοι οικοδομώνκαιανέλαβαντηνανέγερσηπολυόροφηςοικοδομήςστη 15 λεωφόρο Αθηνών στην Πάφο. Κατάτη διεξαγωγή τωνεργασιών τουςπαρέλειψαννατοποθετήσουνχειρολισθήρες ήάλλακατάλλη λα εμπόδια,μεαποτέλεσμα ναεκτεθούν σεκίνδυνοπτώσης,εργοδοτούμενααπόαυτούςπρόσωπα Οι λόγοι της έφεσης,όπωςπροβλήθηκαναπότον ευπαίδευτο 20 συνήγορο τουεφεσείοντος,ήτανότιοιεπιβληθείσες ποινέςήταν ανεπαρκείς,διότι το Δικαστήριο δενέδωσετηναπαιτούμενηβα ρύτητα στησοβαρότητα τωναδικημάτων,ότιδενέλαβε υπόψη την προηγούμενη καταδίκη των κατηγορουμένων και ότιδεν έδωσετηναπαιτούμενηβαρύτηταστο ότιοικατηγορούμενοι, ει- 25 τε παρέλειψαν εντελώς νασυμμορφωθούν, ή συμμορφώθηκαν μερικώς και μεκαθυστέρηση. Είναι προφανέςότιοι λδγοι έφεσης μπορούν ουσιαστικάνα συνοψιστούν σε δύο μόνο. Οτιδηλαδή οι επιβληθείσες ποινές, για διάφορους λόγους, είναι ανεπαρκείςκαι ότι το πρωτόδικο 30 Δικαστήριο δεν έδωσε την απαιτούμενη βαρύτητα στηνπροηγού μενη καταδίκητων κατηγορουμένων. Προςθεμελίωσητης θέσης του ο ευπαίδευτος συνήγορος του εφεσείοντος υποστήριξε ότι δεν έπρεπε ναληφθεί υπόψηο ισχυρισμός των κατηγορουμένων ότι οι ίδιοι είχαν μεντοποθετήσει τααπαιτούμεναπροληπτικά 35 μέσα,αλλάαυτάαφαιρέθηκαναργότερααπότους ίδιουςτουςερ γαζόμενους,γιατί εμπόδιζαντηδιεξαγωγήτης όλης εργασίας. Ο ευπαίδευτοςδικηγόροςτηςΔημοκρατίαςυπέβαλεότι κάτω ??: 2 Α.ΑΛ. 5 10 15 20 25 30 35 Λατ. ΕργασίαςΠάφουν.Κνράκου&ΥιόςΛτβ κά. Νιχολαΐοης,Δ. από τις περιστάσεις της υπόθεσης οι ποινές που επιβλήθηκαν από το πρωτόδικο Δικαστήριο είναι παντελώς ανεπαρκείς. Υπέβαλε επίσης ότι δεν έπρεπε να γίνει διαχωρισμός μεταξύ των δύοκατηγορουμένων καινα επιβληθεί στην πρώτη κατηγορούμενη ποινήπροστίμου £60 σε κάθεκατηγορίακαι στονδεύ τερο κατηγορούμενο που είναι ο διευθυντής της,ποινή προστί μου μόνο £10 σε κάθε κατηγορία. Έχει επανειλημμένα λεχθεί ότι ο προσδιορισμός της ποινής και η επιμέτρηση της αποτελούν πρωταρχική ευθύνη του πρωτόδικουΔικαστηρίου. ΤοΑνώτατο Δικαστήριο επεμβαίνει μόνο αν η ποινή είναι πρόδηλα ανεπαρκήςτιμωρία, δεν ικανοποιεί τους σκοπούς τουνόμου,δεν ενεργείαποτρεπτικά και δεν προ στατεύει το κοινό (βλ. ΓενικόςΕισαγγελέας ν. Εταιρείας Bisco Ltd και άλλων
(1991)2 Α.Α.Δ. 16). Αποτρεπτική ποινή μπορεί καιπρέπειναεπιβάλλεται όπουη φύση του αδικήματοςτο απαιτεί,λαμβανομένων υπόψητων γε γονότων της κάθε υπόθεσης. Σκοπός της ποινής είναι, μεταξύ άλλων, η ειδική και γενική πρόληψη. Με άλλα λόγια, η ποινή πρέπει να δρα αποτρεπτικά τόσο για τους κατηγορούμενους, όσο καιγιατους επίδοξους παραβάτες. Δεν πρέπειναείναιχα μηλή, γιατί κάτι τέτοιο αποτελεί ενθάρρυνση της παρανομίας (ΕπαρχιακόςΛειτουργός Εργασίας ν. ΕταιρείαςΟικοδομικών ΚατασκευώνΧρίστος ΓενεθλήςΛτδ
(1992)2 Α.Α.Δ. 373). ΣτηνυπόθεσηΠαντελήςΚυριάκου& Υιοί Λτδ ν.Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας
(1990)2 Α.Α.Δ. 242, τονίστηκε ότι η μη συμμόρφωση με τους κανονισμούς ασφάλειας ενέχει εμφανείς κινδύνουςγιατησωματικήακεραιότηταήακόμακαιγιατηνίδια τηζωήτωνεργοδοτουμένων. Τονίστηκε επίσης ότι ημέριμναγια διασφάλιση της συμμόρφωσης με τους κανονισμούς ασφάλειας αποτελεί αποκλειστική ευΦύνη τωνεργοδοτών,αφού είναικαιοι μόνοι που έχουν τον έλεγχοτων συνθηκών εργασίας. Τούψος των προβλεπομένων ποινών αντανακλάακριβώςτο ενδιαφέρον του νομοθέτη για καταστολή και περιορισμό των αδικημάτωντηςφύσηςαυτής.Ηκαταφανήςανάγκηγιατηνπροστασία της ζωής,σωματικής ακεραιότηταςκαιυγείας των εργα ζομένων τονίστηκε και στην υπόθεση Μεταλλικά ΗρακλήςΜιχαηλίδηςΛτδ και άλλος ν. ΕπαρχιακούΛειτουργού Εργασίας,
(1995)2 Α.Α.Δ.119. Από τα, με εξαιρετική φειδώ,εκτεθέντα ενώπιον τουπρωτό293 Νικολαΐ&ης, Δ. Λατ. ΕογασίαςΠάφουν. Κυριάκου& ΥιόςΛτδ ΧΛ.
(1995)δικού Δικαστηρίου γεγονότα, φαίνεται ότι υπήρξε μεν πλήρης συμμόρφωση γιατις αναφερόμενες στηδεύτερηκαιτέταρτη κα τηγορία παραλείψεις και μερική συμμόρφωση για τις παραλεί ψεις της πρώτηςκαιτρίτης κατηγορίας. Όμωςανεξάρτητα από τη μερική συμμόρφωση, θεωρούμε ότι οι ποινές που επιβλήθηκαν δεν αντικατοπτρίζουν τη σοβαρότητα της υπόθεσης, ούτε μπορούν να θεωρηθούν ότι είναι αποτρεπτικές, είτε για τους ίδιους τους κατηγορούμενους, είτε για άλλους εργοδότες. Οι προφυλάξειςπουοι εφεσίβλητοι παρέλειψανναλάβουν,έθεσαν σε κίνδυνο την υγεία, ασφάλειακαι σωματική ακεραιότηταεργαζομένων. Κάτω από τις περιστάσεις OLεπιβληθείσες ποινές θεωρούνται ως εμφανώςανεπαρκείς. 5 10 Θα πρέπει επίσης νασημειωθεί ότι ακόμακαι ότανοι ίδιοι οι εργαζόμενοι αφαιρούνταπροφυλακτικά μέτραμετάτηντοποθέ τηση τους,η ευθύνη του εργοδότη δεν μειώνεται,γιατί ησυνεχής 15 παροχή ασφαλούς συστήματος εργασίας αποτελεί αποκλειστικά δικήτουευθύνη.Κάθεεργοδότηςπρέπειναδιατηρείσυνεχή έλεγ χο και επιτήρηση της πιστής εφαρμογής των κανονισμών ασφά λειας.Το καθήκονσυντήρησης των προστατευτικών μέτρων στις οικοδομικές εργασίες είναι απόλυτοκαι ανάλογο με το καθήκον 20 του εργοστασιάρχη να θωρακίζει τα επικίνδυνα μέρη των μηχα νημάτων. Η υποχρέωση για συντήρηση δεν είναι μόνο απόλυτη αλλά και διαρκής (βλ. Εταιρεία Γενικών ΚατασκευώνΛτδ ν. ΕπαρχιακούΛειτουργού ΕργασίαςΛεμεσού
(1989)2Α.Α.Δ.51). Κάθε εταιρεία αποτελεί χωριστό νομικό πρόσωπο με ίδια 25 προσωπικότητα και συνεπώς το γεγονός ότι, εκτός της εταιρεί ας αντιμετωπίζει τις ίδιες κατηγορίες και ο διευθύνων σύμβου^ λός της,δεν αποτελεί λόγο που θαπρέπει να ληφθεί υπόψηγια επιβολή χαμηλότερης ποινής,ακόμακαιστις περιπτώσεις πουο σύμβουλος είναι και ο κυριότερος μέτοχος της εταιρείας (Με· 30 ταλλικά Ηρακλής Μιχαηλίδης Λτδ και άλλος ν. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας,
(1995)2 Α.Α,Δ. 119. Στην παρούσαυπό θεση, παρά την έλλειψη οποιωνδήποτε στοιχείων που θα βοη θούσαν στον ακριβέστερο υπολογισμό της αρμόζουσας ποινής, η επιβληθείσα στον δεύτερο κατηγορούμενο ποινή είναι τόσο 35 εξόφθαλμαανεπαρκής,πουκαταλήγεινα είναι συμβολική. Τέθηκε εξάλλου από τον ευπαίδευτο συνήγορο του εφεσείο ντος ότι ηπροηγούμενη καταδίκηγια παρόμοιο αδίκημαστερεί από κατηγορούμενο το δικαίωμα να ζητήσει την επιείκεια του Δικαστηρίου. Δεν συμφωνούμε με τηθέσηαυτή. Το σωστό συ- 40 μπέρασμα που προκύπτει απότην υπόθεση Κυπριανίδη και άλ294 t.Α.Α.Δ. Λειτ.ΕργασίαςΠάφουv.Κυριάκου&ΥιόςΛτδKJ5L Νιχολαΐδης,Δ. λουν.Αστυνομίας
(1994)2Α.Α.Δ. 246,συγκεντρώνεται στοβάρος''πουτοΔικαστήριο θαπρέπει ναδίδει σε προηγούμενες κα. ° ταδίκες. OLπροηγούμενες καταδίκεςδεν πρέπει απότημιανα συνιστούν λόγο γιαεπιβολή τέτοιας ποινής που ναδίδεταιη 5 εντύπωση ότιοκατηγορούμενος τιμωρείται για δεύτερη φορά, απότην άλλη όμως δενπρέπει ναπαραγνωρίζεταικαιη διστα κτικότητα μετην οποία ταΔικαστήρια θαπρέπει νααντιμετω πίζουνκατηγορούμενους πουζητούνκατ' επανάληψητην επιεί κειατου Δικαστηρίου. 10 15 Ενόψειόλωντων πιοπάνωη έφεση επιτρέπεται. Οι ποινές που επιβλήθηκαν από το πρωτόδικο Δικαστήριο παραμερίζο νται καιαντικαθίστανται μεποινή προστίμου £120 σεκάθε κα τηγορίααναφορικάμετηνπρώτηκατηγορούμενηκαι£50σεκά θεκατηγορίααναφορικάμετονδεύτερο κατηγορούμενο. Η έφεση επιτρέπεται. Οιποινές παραμερίζονται και αντικαθίστα νταιωςανωτέρω. 295