(1995)31 Οκτωβρίου, 1995 [ΠΙΚΗΣ, Π.,ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ,ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ,ΝΙΚΟΛΑΟΥ, Δ/στές] ΔΗΜΟΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ, Εφεσείων - Καθ' ου ηΑίτηση, ν. MOBIL OIL CYPRUSLTD., Εφεσίβλητων -Αιτητών. (Αναθεωρητική Έφεσηαρ.1319) Πράξεις ή αποφάσεις μέσα στην έννοια τον Αρθρον 146.1 τον Συντάγ ματος — Παράλειψη διοικητικού όργανον να εκπληρώσεικαθήκον — Υπό ποίες συνθήκες υπόκειταισεαναθεώρηση. Λέξεις και Φράσεις— "Παράλειψη"στο Άρθρο 146.1 τον Συντάγματος. Λέξεις και Φράσεις — "Ό,τιπαν τοπαραλειφθέν έδει να είχεν εκτελε- 5 σθή."στο Άρθρο 146.4(γ) του Συντάγματος. Συνταγματικό Δίκαιο —Σύνταγμα Άρθρο 146.3— Ηαναθεώρησηεκτε λεστών διοικητικώνπράξεων πρέπεινα γίνεται εντός 75 ημερώναπό την έκδοση τους. Μετάπαρέλευση 75 ημερώναπότην άρνησητουΔήμου Λάρνα- 10 κας,ναεγκρίνειδύοαιτήσειςτουςγιαέκδοσηάδειαςοικοδομήςοιαιτητές -εφεσίβλητοι,ζήτησαντηνακύρωσημεπροσφυγήτης πράξης και/ήπαράλειψηςτουπιοπάνωΔήμου. ΤοπρωτόδικοΔικαστήριοπροέβηστηναναθεώρησητηςπιοπάνω διοικητικήςαπόφασης. ΗΟλομέλεια τουΑνωτάτουΔικαστηρίου,αφού αναφέρθηκεστη σχετικήνομολογίαωςπροςτηφύσητηςπαράλειψηςδιοικητικούορ γάνουπουμπορείνααποτελέσειαυτρτελώςτοαντικείμενοαναθεώ ρησης,επέτρεψετηνέφεσηκαιαποφάνθηκεότι: 400 15 3 Α.Α.Α. 5 10 ΔήμοςΛάρνακας v. Mobil Oil Ltd. 1. Η προσφυγήδενέχεισαναντικείμενο παράλειψητουΔήμου να απαντήσει σε αίτημα διοικούμενου, ούτε εδράζεται στο Αρθρο29 τουΣυντάγματος,γι' αυτόκαιηπροσέγγιση του Δικαστηρίουπουεξίσωσετηνμηέγκρισητουαιτήματοςτων εφεσίβλητων, με παράλειψη εκπλήρωσης οφειλομένουαπό τονόμοκαθήκοντοςμεαποτέλεσμαναπροβείστηναναθεώ ρηση τηςμετάαπότηνπάροδοτων75ημερών,είναισανθέ μααρχής εσφαλμένη. 2. Παράλειψη διοικητικού οργάνου να εκπληρώσει καθήκον υπόκειταισεαναθεώρησημόνοόπουαυτήσυνίσταταιστημη εκπλήρωσηθετικής υποχρέωσης την οποία επιβάλλει ονό μος. Στηνπαρούσα υπόθεσητέτοιαυποχρέωσηδενεπεβάλλετοασφαλώς,επίτου εφεσείοντα καθ' ουηαίτησηαπότο νόμο. 15 Ηέφεσηεπιτρέπεταιμεέξοδα. Υποθέσειςπουαναφέρθηκαν: MustafaHamza Uludag v.TheRepublic3R.S.CC. 131ThePoliceAssociation& Others v.TheRepublic
(1972)3C.L.R. 1,23Cyprus TanneryLtdv. TheRepublic
(1980)3C.L.R.
- 20 Έφεση. Έφεσηεναντίον της απόφασηςΔικαστή τουΑνωτάτου Δικα στηρίου Κύπρου (Κούρρης,Δ.) πουδόθηκε στις 20Φεβρουαρί ου, 1991 (Προσφυγήαρ. 358/88)μετην οποίαέγινεν αποδεκτή η προσφυγήτων εφεσίβλητων - αιτητών εναντίον της παράλειψης 25 • τωνκαθ'ώνηαίτησηναεγκρίνουν τιςαιτήσεις τωναιτητώνημε ρομηνίας 6/3/84και9/5/
- Γ.Νικολαΐδης,γιατον εφεσείοντα. Α. Δικηγορόπονλος, για τους εφεσίβλητους. Cur. adv. vult. 30 Την Απόφαση τουΔικαστηρίου θαδώσει ο Γ.Μ. Πικής, Π. ΠΙΚΗΣ,Π.: Παράλειψηδιοικητικούοργάνουναεκπληρώσει 401 Πικής, Π. Δήμος Λάρνακας v. Mobil Oil Ltd.
(1995)καθήκον υπόκειται σε αναθεώρησημόνο όπου αυτήσυνίσταται στη μη εκπλήρωση θετικής υποχρέωσης την οποία επιβάλλει ο νόμος. Σ' εκείνη τηνπερίπτωση,η αδράνεια ελέγχεται εφόσονη πράλειψη της Διοίκησης τηνεκτρέπει απότο νομοθετημένοκα θήκον της. Αυτή είναι ηέννοια τηνοποίαενέχειο όρος "παρά- 5 λειψή" στο Αρθρο 146.1 του Συντάγματος,γιατί μόνο σ' εκείνη την περίπτωση ηπαράλειψηείναι αφ' εαυτήςπαράγωγοςεννό μων αποτελεσμάτων και,συνεπώς, εκτελεστή. Η νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου είναι σαφής ως προς τη φύσητης παράλειψηςδιοικητικούοργάνουπου μπορεί 10 νααποτελέσει αυτοτελώςτοαντικείμενο αναθεώρησης- (βλ.,με ταξύ άλλων, Mustafa Hamza Uludag and The Republic 3 R.S.C.C. 131· The PoliceAssociation and Others v. Republic
(1972)3 C.L.R. 1,23- Cyprus Tannery Ltd. v.Republic
(1980)3 C.L.R. 405, 415). Εφόσον πρόκειταιγια παράλειψηεκπλήρω- 15 σης υποχρέωσης ή εκτέλεσης καθήκοντος,αυτήσυνεχίζεται μέ χρις ότουθεραπευθεί. Γιαόσο χρόνο διαρκεί ημηεκτέλεση κα θήκοντος τοοποίο επιβάλλει ονόμος,ηπαράλειψη συνεχίζεται* επομένως δεν επενεργεί ανατρεπτικάη πάροδοςτηςπροθεσμίας των 75 ημερών,επιμετρούμενη απότηνπρώτηημέραεκδήλωσης 20 τηςπαράλειψης. Πρόσωπο, του οποίου το συμφέρον επηρεάζεται δυσμενώς από παράλειψη της Διοίκησης να εκπληρώσει υποχρέωση την οποία επιτάσσει ονόμος,νομιμοποιείται νααξιώσει την αναθε ώρησητης,προςτοσκοπό εξαφανισμούτης,με την έκδοση δια- 25 ταγής βάσει του Άρθρου 146.4(γ)του Συντάγματος".. ό,τι παν το παραλειφθένέδει να είχεν εκτελεσθή.". Ανεξάρτητα από τηναντίφασηστον προσδιορισμό τουχαρα κτήρα της πράξηςηοποίαπροσβάλλεται "πράξηή παράλειψη", την οποίαυπέδειξε ο Αρτεμίοης, Δ., κατά τη συζήτηση της έφε- 30 σης, είναι αδιαμφισβήτητοότι το επίδικοθέμασ' αυτήτηνπρο σφυγήείναιη παράλειψη εκπλήρωσης οφειλομένουκαθήκοντος, δηλαδήυποχρέωσης τουΔήμουναεγκρίνει τηναίτησητωνπρο σφευγόντων -εφεσίβλητων όπως είχευποβληθεί. Τοαντικείμε νο τηςαίτησης,όπωςπροσδιορίζεταιστο αιτητικότηςπροσφυ- 35 γής, έχει ως εξής:"ΔήλωσητουΔικαστηρίουπωςη πράξηκαι/ήπαράλειψητων Καθ' ων η Αίτηση να εγκρίνουν τις Αιτήσεις των Αιτητών ημερομηνίας6/3/84και9/5/1985 εντός ευλόγουχρονικούδια στήματοςαπό τηνημερομηνίανλήψης των είναι αντίθετοι με 40 402 3Α.Α.Δ. ΔήμοςΛάρνακας v. MobilOil Ltd. Πικής,Π. τις πρόνοιες του Νόμου και του Συντάγματος είναι άκυρη και στερείται οποιουδήποτε εννόμου αποτελέσματος." Η υποχρέωση την οποία επικαλούνται οι εφεσίβλητοι δεν επιβάλλεται απότο νόμο. 5 10 15 20 Η εξουσία η οποία παρέχεται στο Δήμο (εφεσείοντες) είναι να εκδώσει άδεια οικοδομής, εφόσο συντρέχουν οι προϋποθέ σειςπρος τούτο. Ηαναφορά στανομικά σημεία στο Αρθρο 29 προκαλεί σύγχυση. Η προσφυγή δεν εδράζεται στο Αρθρο 29, ούτε έχειως αντικείμενο παράλειψητουΔήμουνααπαντήσει σε αίτηματουδιοικούμενου. Επομένως,δεθαμαςαπασχολήσει το Αρθρο 29, εκτός απότουνασημειώσουμε ότι στις 5 Δεκεμβρίου, 1986, δόθηκε απάντηση στο αίτημα των εφεσίβλητων και ότι εκείνο τοοποίο αναθεωρήθηκεαπότοπρωτόδικοδικαστήριο εί ναι ηαπόφαση ηοποίαπεριέχεται σ' εκείνη την κοινοποίηση. Τοσφάλματουδικαστηρίου έγκειται στο γεγονός ότι προέβη στην αναθεώρηση της απόφασης εκείνης παρά την παρέλευση τουχρόνου των 75 ημερών, την οποίαθέτει τοΑρθρο 146.3 του Συντάγματος για την αναθεώρηση εκτελεστών αποφάσεων της Διοίκησης. Τοδικαστήριο εξίσωσετημηέγκριση τουαιτήματος των εφεσίβλητων με παράλειψη εκπλήρωσης οφειλομένου από τονόμο καθήκοντοςκαι,κατά συνέπεια,συνεχιζόμενης μέχρι τη θεραπεία της μετην έκδοση αποφάσεωςγια την εξαφάνισητης. Η έφεση επιτρέπεται μεέξοδα. 25 Η πρωτόδικη απόφαση, περιλαμβανομένης και τηςδιαταγής για έξοδα,παραμερίζεται. Ηπροσφυγή απορρίπτεται. Η έφεσηεπιτρέπεται με έξοδα. 403