4ΑΛΛ. 26 Μαΐου, 1995 [ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΤΑΜΕΙΟ ΠΡΟΝΟΙΑΣΤΑΚΤΙΚΟΥ ΕΜΜΙΣΘΟΥ ΥΠΑΛΛΗΛΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΚΕΟ ΛΤΔ, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΓΕΝΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΩΣ ΤΗΣΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ, Καθ' ων ηαίτηση. (Υπόθεση Αρ. 872/92) 5 10 15 20 Φορολογία — Φορολογία κεφαλαιουχικών κερδών — Οι περί Βεβαιώ σεωςκαι Εισπράξεως ΦόρωνΝόμου του 1978-79 (ΝΑ/78, 41/79) — Άρθρα 20
(1)και21
(1)—Πρόνοια περί ενστάσεως κατάφορολογίας — Νομολογιακά πορίσματα — Μη υποβολή ένστασης και απ'ευθείας άσκησηπροσφυγής στην κριθείσα περίπτωση — Συνέπειες. Προσφυγή βάσει τονΆρθρον 146τουΣυντάγματος — Προϋποθέσεις — Παραδεκτού— Πρόωρηπροσφυγή — Άρθρα 20
(1)και21
(1)τωνπε ρί ΒεβαιώσεωςκαιΕισπράξεωςΦόρωνΝόμων(Ν. 4/78καιΝ 41/79) — Παράλειψη υποβολής της προνοούμενης γραπτής ένστασης — Απαράδεκτη ηαπ' ευθείαςπροσφυγή λόγωπροωρότητας. ΤοαυτόνΤαμείοπροσέβαλε τις σε βάροςτουφορολογίεςκεφα λαιουχικών κερδών.ΤοΔικαστήριο εξέτασε προδικαστικάτοζήτηματηςπροωρότηταςτηςπροσφυγής εν όψει του ισχυρισμού εκμέ ρους των καθ'ων ηαίτηση ότι δεν είχε υποβληθεί η προνοούμενη από το νόμο γραπτήένσταση κατάτην επιδίκηνφορολογιών αλλά ασκήθηκεαπ' ευθείας η προσφυγή. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, απο φάσισε ότι: 1. θ α εξεταστεί πρώτα την προδικαστικήένσταση των καθ' ων η 1059 ΤαμείοΠρονοίαςΤακτ,Υπαλλ.ΠροσωπικούΚΕΟΛχδν.Δημοκρατίας
(1995)αίτησηότιηπροσφυγήείναι παράτυπηκαι πρόωρηγιατί ανη ένσταση τους πάνω στοσημείο αυτό γίνει αποδεκτήη εξέταση της ουσίας της προσφυγήςδενκαθίσταται επιβεβλημένη. Ο πιο πάνω ισχυρισμός τωνκαθ' ωνη αίτηση βασίζεται στα Αρθρα 20
(1)και21
(1)τωνΠερί Βεβαιώσεως καιΕισπράξεως Φόρων Νόμων του 1978-79,(Νόμοι4/78,41/79). Η αναγκαιότητατηςυποβολής γραπτής ένστασης κατάτηςφο ρολογίας πριν την καταχώρισητηςπροσφυγής έχει τονισθεί σε σωρεία αποφάσεωντουΔικαστηρίου τούτου. 5 10 Την εξέλιξητου νομικού πλαισίου,μέσαστο οποίοτο Ανώτατο Δικαστήριο στην άσκηση τηςαναθεωρητικής τουδικαιοδοσίας εξετάζει θέματαόπωςτοπιοπάνω,έχει διαγράψειμεπολλήεπι- 15 μέλεια οΔικαστής κ. Πογιατζήςστην απόφασητουΠαύλος Ζή νωνος & Υιοί Ατό. ν.Κυπριακής Δημοκρατίας,ηοποίακαι υι οθετείται.
- Όσον αφοράτονισχυρισμό των αιτητώνότιοι επιστολές τους 20 μεημερομηνία 16/9/1981 και8/1/1991αντίστοιχααποτελούν έν στασησύμφωνα μετο Νόμο4/78 Αρθρο 20,υιοθετείται η άποψη των καθ' ωνηαίτηση ότιοι επιστολές αυτές δεναφορούν και ούτε έχουν σχέσημετην επίδικηφορολογία αλλ' αναφέρονται σε άλλες φορολογίες. Γιατολόγο αυτόοπιο πάνω ισχυρισμός 25 απορρίπτεται ως αβάσιμος.
- Από ταJILO πάνωπροκύπτειότιηυποβολήτηςένστασης κατάτης εγκυρότητας των φορολογιών φόρου κεφαλαιουχικών κερδών αποτελεί αναγκαίαπροϋπόθεσητηςκαταχώρισηςπροσφυγήςσύμφωνα μετοΑρθρο 21
(1)τουΝόμου4/78. Η προδικαστικήένσταση τωνκαθ' ωνη αίτηση,επιτυγχάνει,ηπροσφυγήείναιπρόωρη, δεν μπορεί ναπροχωρήσει καιγιατολόγοαυτόαπορρίπτεται. Ηπροσφυγή απορρίπτεται μεΛ.Κ.250έξοδα. 30 35 Αναφερόμενες υποθέσεις: Petrolina v.MunicipalCommitteeofFamagusta
(1971)3C.L.R. 420, 40 Pantelidou v.Republic
(1986)3C.L.R. 687, Παύλος Ζήνωνος και Υιοί Λτδ. ν. Δημοκρατίας
(1990)3 Α.Α.Δ. 2266, 1060 4 AAA ΤαμείοΠρονοίαςΤακτ.Υπαλλ.ΠροσωπικούΚΕΟ Λτδ ν.Δημοκρατίας ΒαρνάβαςΝικολάου& Υιοί ν. Δημοκρατίας
(1994)4Α.Α.Δ.6β
- Προσφυγή. 5 10 Προσφυγή εναντίον της απόφασηςτων καθ' ων η αίτηση για επιβολή φορολογία κεφαλαιουχικών Κερδών στους αιτητές ημε ρομηνίας 8/9/92και με αριθμούς αναφοράςφορολογίας 920001, 920005,920007,
- Φ. Αποστολίδης,για τους Αιτητές. Γ. Λαζάρου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α', για τους Καθ' ων η Αίτηση. Cur. adv.vult. 15 ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ, Δ.: Ο αιτητής με την παρούσα προσφυγή ζητάτηνπιοκάτωθεραπεία:20 25 "
- Δήλωσηκαι/ήαπόφασητου Δικαστηρίου ότι ηαπόφαση των καθ' ων η αίτηση 1, που περιέχεται στις ειδοποιήσεις προς τους αιτητές περί επιβολής φορολογίας Κεφαλαιουχι κών Κερδών ημερομηνίας 8/9/92και με αριθμούςαναφοράς φορολογίας 920001, 920005, 920007, 920008, είναι παράνο μοςκαι/ήάκυρηκαιστερείται οποιουδήποτε εννόμουαποτελέσματος και/ήισχύος.
- Οποιανδήποτε άλλη θεραπείαν την οποία το Δικαστήριο θαθεωρούσε δικαίανκαι εύλογη." 30 35 40 Ταγεγονότα της υπόθεσης έχουν ως εξής:Οιαιτητέςείναι τοΤαμείοΠρονοίαςτουΤακτικού Εμμίσθου Προσωπικού της Εταιρείας ΚΕΟ Λτδ., το οποίο είναι εγκεκρι μένοΤαμείοΠρονοίαςμεβάσητωνΠερίΤαμείωνΠρονοίαςΝόμων καιτο άρθρο 19(ε) των Περί Φορολογίαςτου Εισοδήματος Νόμων 1961 -
- Οι σκοποί ιδρύσεως του ενλόγωΤαμείου Προνοίαςείναι με ταξύάλλων ναδιαχειρίζεταιπροςόφελος των μελώντουταποσάτων εισφορών τόσο των μελώντουόσο καιτουεργοδότη των μελώντου μεβάσητις πρόνοιες του ΚαταστατικούήΙδρυτικού αυτού εγγράφου ή/και σύμφωνα με τις πρόνοιες των Περί Τα μείων ΠρονοίαςΝόμων. 1061 Δημητριάδης,Α ΤαμείοΠρονοίαςΤακτ.Υπαλλ.ΠροσωπικούΚΕΟ Λτδ ν.Δημοκρατίας
(1995)Τα πωληθέντα οικόπεδα προήλθαν από το διαχωρισμό χω ραφιούστη Γερμασόγεια το
- Τοκέρδοςαπότηνπώληση το 1992 των εν λόγω οικοπέδων έχει θεωρηθεί Κεφαλαιουχικό με αποτέλεσμα στις 8/9/1992ναεκδοθούνοι πιοκάτω φορολογίες:5 "Αναφορά <ρoooλovίαc περιγραφή ακινήτου αριθμός εγγραφής (α)920001 (β)920005 (γ)920007 (δ)920008 οικόπεδο " " " 24819 21435 21436 21433 φόρος πληρωτέος £ 1.834 720.40 456.20 1.041.60" Οι λόγοι πάνωστους οποίουςο καθ' ουηαίτηση Διευθυντής βασίστηκε για να επιβάλει τις επίδικες φορολογίες Κεφαλαίουχικών κερδών είναι οι ακόλουθοι:- 10 15 "(α)Ηεμπορία γηςδεν εμπίπτει στους σκοπούς της ιδρύσεως των ταμείων προνοίας τόσο με βάση το Καταστατικό (Αρθρα 4 και 29) (Παράρτημα Ε) όσο και με βάση τους 20 όρους έγκρισης του Ταμείου απότον Έφορο Φόρου Ει σοδήματος (Παράγραφος 2(θ)) (Παράρτημα Ζ). (β) Ηαγοράτου χωραφιούαπότο οποίο προέκυψαν τα πω ληθέντα οικόπεδα έχει γίνει με τη μορφή επένδυσης των 25 χρημάτων του ταμείου προνοίας και αυτό βεβαιώνεται και απότο γεγονός ότι στους ισολογισμούς των αιτητών για ταέτη 1981 και 1988 ταοικόπεδαφαίνονταισταστοι χεία ΠάγιουΕνεργητικού (Παραρτήματα ΗκαιΘ). 30 (γ) Ως ΤαμείοΠρονοίαςοιαιτητέςεξαιρούνται από τιςΠρό νοιες των Περί Φορολογίαςτου Εισοδήματος Νόμωνκαι ως εκ τούτου το επίδικο κέρδος υπόκειται στις πρόνοιες των Περί Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών Νόμων όπως σαφώς αναφέρεταιστον ορισμό του κέρδους." 35 Εναντίον των πιο πάνω φορολογιών καταχωρίστηκε ηπα ρούσα προσφυγή στις 23/11/
- Μετην ένσταση τους οι καθ' ων ηαίτηση ισχυρίζονται:(α)Ότι ηπροσφυγή είναι παράτυπη και πρόωρη επειδήενα ντίον των πιο πάνω φορολογιών δεν έχει υποβληθεί έν σταση με βάση το άρθρο 20
(1)των Νόμων για Βεβαίωση 1062 40 4 ΑΛΛ. ΤαμείοΠρονοίαςΤακτ.Υπαλλ.Προσωπικού ΚΕΟ Λτδ ν.Δημοκρατίας ΔημητριάδηςΔ. 5 και Είσπραξη Φόρων του 1978 - 1991 με αποτέλεσμα να μην έχει ληφθεί απότο Διευθυντή τελικήαπόφασημεβά σητοάρθρο20
(5)πράγμαπουθαέδιδετοδικαίωμαστους αιτητές να ασκήσουν προσφυγή με βάση το άρθρο 21
(1)των πιο πάνωΝόμων. (β)Οι προσβαλλόμενες πράξεις ή/και αποφάσεις έχουν λη φθείνόμιμακαιορθάαφούλήφθηκανυπόψηόλαταγεγο νότα καιπεριστατικά. 10 15 20 25 Τομόνονομικό σημείοπουεγείρεται στηνπαρούσαπροσφυ γή όσον αφορά την ουσία της προσφυγής είναι κατά πόσο το κέρδοςπουπροέκυψε απότηνπώληση τωνπιοπάνωοικοπέδων υπόκειται στις πρόνοιες των Περί Φορολογίας Εισοδήματος Νόμων οπότε ως Ταμείο Προνοίας που είναι δε φορολογείται (άρθρο 8 (ιη) των Νόμων Περί Φορολογίας του Εισοδήματος του 1961 1992) ήυπόκειται στις πρόνοιες των Περί Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών Νόμων. Σεαπάντησηστην πιο πάνωπροδικαστικήένσταση οι αιτητές ισχυρίζονται ότι, οι επιστολές που έστειλαν στις 16/9/1981 και 8/1/1991ημεν πρώτη σε απάντησηεπιστολής τουΔιευθυντήΤμή ματοςΕσωτερικών Προσόδωνημερομηνίας26/6/1981 μετηνοποία τουςκαλούσε όπωςσυμπληρώσουν τοέντυποτηςΔήλωσηςΔιάθεσηςΑκίνητης Ιδιοκτησίας, ηδεδεύτερη εστάληπροςτο Διευθυντή έπειτααπόεπιβολήπροςαυτούςΚεφαλαιουχικούφόρουμετιςφο ρολογίες 820001, 850004, 820002, 820003, αποτελούν ενστάσεις σύμφωναμετον Ν.4/78,άρθρο20,κατάτηςεπιβολής φορολογίας. 30 θα εξετάσω πρώτατηνπροδικαστικήένσταση των καθ' ων η αίτηση ότι η προσφυγή είναι παράτυπηκαι πρόωρη γιατί αν η ένσταση τους πάνω στο σημείο αυτό γίνει αποδεκτήη εξέταση τηςουσίας της προσφυγής δεν καθίσταται επιβεβλημένη. 35 Οπιο πάνωισχυρισμός των καθ'ων ηαίτησηβασίζεται στα άρθρα 20
(1)και 21
(1)των Περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως Φόρων Νόμωντου 1978 - 79, (Νόμοι4/78,41/79), ταοποίαπρο βλέπουν ταπιοκάτω:- 40 "20.-
(1)Πανπρόσωπον το οποίον αμφισβητεί την εις αυτό επιβληθείσανφορολογίαν,δύναται,δι' εγγράφου ειδοποιήσεως ενστάσεως, νααποταθήεις τον Διευθυντήν προς επανεξέτασιν καιαναθεώρησιν αυτής. Η ειδοποίησις αύτη δέον όπως εκθέτη επακριβώςτουςλόγους τηςενστάσεως τουειςτηνφορολογίαν, 1063 Δημητριάδης Δ. Ταμείο ΠρονοίαςΤακτ.Υπαλλ.Προσωπικού ΚΕΟ Λτδ ν.Δημοκρατίας
(1995)εκτόςδεεάνάλλωςπροβλέπηταιενοιωδήποτεετέρωνόμω,δέ ον όπως αύτηδοθήουχί βραδύτεροντου τέλους του μηνός ο οποίοςέπεταιτουμηνόςεντωοποίωηεντωάρθρω 19 αναφε ρομένηειδοποίησιςεδόθη εις τοπρόσωπον τούτο: 5 Νοείται ότι, ο Διευθυντής, όταν ικανοποιηθή ότι, λόγω απουσίαςεκτηςΔημοκρατίας,ασθενείαςήάλληςευλόγουαι τίας, το αμφισβητούν την φορολογίαν πρόσωπον εκωλύθη του να δώση την ειδοποίησιν ενστάσεως εντός της ρηθείσης προθεσμίας, χορηγεί εύλογον υπό τας περιστάσεις παράτασιν τηςπροθεσμίας ταύτης. 10 21.-
(1)Παν πρόσωπον όπερ, θεωρούν εαυτόηδικημένον δια της επ'αυτούεπιβληθείσης φορολογίας, απέτυχεναέλθη εις συμφωνίαν μετάτουΔιευθυντούως προβλέπεταιεν εδα- 15 φίω
(4)του άρθρου20,δύναται ναασκήσηπροσφυγήνεις το Ανώτατον Δικαστήριον." Η αναγκαιότητα της υποβολής γραπτής ένστασης κατά της φορολογίας πριν την καταχώρισητης προσφυγήςέχει τονισθεί σε σωρεία αποφάσεωντου Δικαστηρίου τούτου. Στηνυπόθεση Petrolina v. The MunicipalCommittee of Famagusta
(1971)3 C.L.R.420 στη σελίδα 425 ειπώθηκαν ταεξής:- 20 "Before concluding I feel bound to observe that it is highly 25 desirable that,asfar aspossible, theprocess oftheexamination of thevalidityof administrative actsanddecisions shouldbepursued by way of hierarchical remedies before higher administrative organs andthatonly after all such remedies have been exhausted arecourseunderArticle 146shouldlie; Ithinkthatitis,therefore, 30 necessary to frame provisions of the kind of section 10 of Law 94/68 orof section 6of Law 16/64 insuchamannerasnotmerely to enable the making of an application of an appeal to higher authoritybuttorendersuchacourseaprerequisite forthemaking of a recourse under Article 146 - as a necessary step for the 35 completion of therelevant administrative process -as ithasbeen done, for example, by means of section 21
(1)of the Taxes (Quantifying andRecovery) Law, 1963 (53/63)." To ίδιο ζήτημα εξετάστηκε και στην υπόθεση Pantelidou ν. The Republic of Cyprus
(1986)3 C.L.R. 687 όπου στη σελίδα 698 αναφέρθηκαν ταπιοκάτω:"As it emanates from the decisions of this Court for a 1064 40 4 ΑΛΛ ΤαμείοΠρονοίαςΤακτ.Υπαλλ.ΠροσωπικούΚΕΟ Λτδ ν.Δημοκρατίας Δημητριάδης, Δ. recourse to be filed under the provisions of section 21
(1)of Law 4/78, an objection to the assessment is a necessary prerequisite before thefiling of the recourse." 5 10 Την εξέλιξητου νομικού πλαισίου, μέσα στο οποίο το Ανώ τατοΔικαστήριο στην άσκησητηςαναθεωρητικήςτου δικαιοδο σίας εξετάζει θέματαόπως το πιο πάνω,έχει διαγράψειμε πολ λή επιμέλεια ο αδελφός Δικαστής κ. Πογιατζής στην απόφαση του ΠανλοςΖήνωνος & Υιοί Λτδ. ν.Κυπριακής Δημοκρατίας
(1990)3Α.Α.Δ. 2666,την οποίακαιυιοθετώ. Για το ίδιο θέμα,στην πρόσφατηαπόφασηΒαρνάβας Νικο λάου και Υιοί Λτδ. ν.ΚυπριακήςΔημοκρατίας
(1994)4Α.Α.Δ. 605, λέχθηκαν ταπιο κάτω:- 15 20 25 30 35 40 "Αποτελεί βασικήαρχήτουφορολογικού δικαίουστην Κύ προ, ότι σύμφωνα με το άρθρο21
(1)του Νόμου4/78, σε συν δυασμόμεταεδάφια
(1)και
(5)τουάρθρου20τουιδίουνόμου, η υποβολή και ο καθορισμός ένστασης κατά της φορολογίας, αποτελεί βασικήπροϋπόθεσηγιατηνκαταχώρισηπροσφυγής. OLπιοπάνωνομοθετικές διατάξειςερμηνεύτηκαν σε σειρά αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου και έχει καθιερωθεί ότι προσφυγή στο Ανώτατο Δικαστήριο κάτω από το άρθρο 146τουΣυντάγματοςγιατηνακύρωσηαπόφασηςγια επιβολή φορολογίαςή έκτακτηςεισφοράς,είναι απαράδεκτηωςπρόω ρη,εκτός αν ο αιτητής έχει προηγουμένως υποβάλει έγγραφη ειδοποίηση ένστασης στο Διευθυντή, για την επανεξέτασηκαι αναθεώρησητηςφορολογίας πουτουέχει επιβληθεί μέσα στην προθεσμία πουπρονοεί το άρθρο20
(1)των περί Βεβαιώσεως και Εισπράξεως ΦόρωνΝόμωνκαι έχει αποτύχεινα έρθει σε συμφωνία μετοΔιευθυντή,όπωςπροβλέπεται στο εδάφιο
(4). (Βλ., μεταξύ άλλων, Petrolina Ltd v. Municipal Committee of Famagusta
(1971)3 C.L.R. 420, Pandelidou v.Republic
(1986)3 C.L.R. 687, Pitsiakos v. Republic
(1987)3 C.L.R. 1700, Παρασχευάς Μιχαήλ κ.ά. v. Δημοκρατίας
(1989)3 Α.Α.Δ. 1879 καιΠανλοςΖήνωνοςκαι Υιοί Λτδ ν. Κυπριακής Δημοκρατίας,
(1990)3Α.Α.Δ. 2666)." Όσον αφορά τον ισχυρισμό των αιτητών ότι οι επιστολές τους με ημερομηνία 16/9/1981 και 8/1/1991 αντίστοιχα αποτε λούν ένσταση σύμφωνα μετον Νόμο4/78 άρθρο20,υιοθετώτην άποψητωνκαθ' ωνηαίτησηότι οι επιστολές αυτέςδεναφορούν και ούτε έχουν σχέση με την επίδικη φορολογία αλλ' αναφέρο1065 Δημητριάδης,Δ. ΤαμείοΠρονοίαςΤακτ.Υπαλλ.ΠροσωπικούΚΕΟ Λτδ ν.Δημοκρατίας
(1995)νται σε άλλες φορολογίες. Γιατο λόγο αυτόοπιοπάνω ισχυρι σμός απορρίπτεταιως αβάσιμος. Από ταπιο πάνωπροκύπτει ότι ηυποβολήτης ένστασηςκα τά της εγκυρότητας των φορολογιών φόρου κεφαλαιουχικών κερδών αποτελεί αναγκαίαπροϋπόθεση της καταχώρισης προ σφυγής σύμφωνα με το άρθρο 21
(1)του Νόμου4/78. Ηπροδι καστική ένσταση των καθ' ων ηαίτηση,επιτυγχάνει, η προσφυ γήείναι πρόωρη,δεν μπορείναπροχωρήσει καιγιατολόγοαυ τό απορρίπτεται. 5 10 Ενόψει των πιοπάνωδενκρίνω απαραίτητον*ασχοληθώ με την ουσία της προσφυγής. Ηεπίδικηαπόφασηεπικυρώνεται. Οιαιτητέςναπληρώσουν£250,00έξοδατωνκαθ' ωνηαίτηση. Η προσφυγή απορρίπτεται £250έξοδα. 1066 15 με