(1995)5 Σεπτεμβρίου, 1995 [ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΤΑΡΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΑΑΡΘΡΑ 146,23ΚΑΙ54ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΛΙΝΑ ΣΤΕΛΙΟΥ ΙΟΡΔΑΝΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΟΣ, Αιτητές, ν. ΔΗΜΟΥ ΛΑΡΝΑΚΟΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 238/94) Προσφυγή βάσει του Άρθρου 146του Συντάγματος — Τίτλος — ΗΔη μοκρατία διά του εκδόντος τηνπράξη οργάνου. Οδοί και Οικοδομές— Πολεοδομική άδεια — Υφιστάμενο ρυμοτομι κό σχέδιο — Συνέπειες — Άρθρο 12τον περί Ρυθμίσεως Οδώνκαι ΟικοδομώνΝόμου, Κεφ. 96— Περιεχόμενο ρύθμισης. Διοικητικό Δίκαιο — Διοικητική Πράξη — Ρυμοτομικό σχέδιο — Δεν αποτελεί μέρος σύνθετης διοικητικής ενέργειας αλλά ανεξάρτητη εκτελεστή ατομική διοικητική πράξη, απ' ευθείας προσβλητή με προσφυγή — Συνέπειες στην κριθείσα περίπτωση. Οι αιτητές προσέβαλαν την μη χορήγηση πολεοδομικής άδειας αξιοποίησης της ιδιοκτησίας τους που επηρεαζόταναπό δημοσιευ μένο ρυμοτομικό σχέδιο παρόλο που είχε προ πολλού παρέλθει η προθεσμία προσβολής του σχεδίου χωρίς οι αιτητές να το έχουν προσβάλλει. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, απο φάσισε ότι: 5 10 15 20
- Έχει καθεριωθεί νομολογιακά πως η προσφυγή η οποία προ σβάλλει πράξηήπαράλειψηοργάνου θαπρέπει ναασκείται ενα ντίον της Δημοκρατίαςδιάτου οργάνου. 25 Το όργανο είναι εκείνο το οποίο έχει εκδώσει τη πράξη ή είναι 1646 4ΑΛΛ. Ιορδανούκ.ά.ν.ΔήμουΛάοναχοςκ.ά. υπεύθυνογια την παράλειψη. 5 10 15 Ηπροσφυγήτωναιτητώντουκαχωρίστηκε αρχικάεναντίοντου καθ' ουηαίτηση2,Υπουργού Εσωτερικών, απεσύρθηκαι απερρίφθη.
- Πράγματι, ηπροβλεπόμενη απότοΑρθρο 12τουΠερί Ρυθμίσε ως Οδών και Οικοδομών Νόμου, Κεφ.96, Γνωστοποίηση ρυμο τομικού σχεδίου προς το σκοπό διεύρυνσης και ευθυγράμμισης τωνπεριγραφομένων στηπροσβαλλόμενη απόφασηοδών υπάρ χει δημοσιευμένη εν προκειμένω στην Επίσημη Εφημερίδατης Δημοκρατίας,αρ. 1107,ημερ. 5.7.74, Αρ. Γνωστ. 1188και πράγ ματικαλύπτει εξολοκλήρου ταεπίδικατεμάχιατων αιτητών. Ηπροθεσμία προσβολής τουρυμοτομικού σχεδίου άρχεται από τηδημοσίευση του στην Επίσημη ΕφημερίδατηςΔημοκρατίας. Ηνομιμότητα του ελέγχεται μεπροσφυγήπουασκείται εντός75 ημερών απότηδημοσίευση της σχετικής Γνωστοποίησης. 20 Οι αιτητές παρέλειψαν να προσβάλουν το ρυμοτομικό σχέδιο εντός τηςκαθοριζόμενης απότονόμο προθεσμίας. 25 Η ρύθμιση τουεδαφίου3τουΑρθρου 12τουΝόμου είναι σαφής όσοναφοράτοπεριεχόμενοτης,ορίζειδεπως,αφότουηπροθεσμία των 75ημερών παρέλθει άπρακτη,τορυμοτομικό σχέδιοκαθίστα ται δεσμευτικό τόσο επίτωνεπηρεαζόμενων ιδιοκτητών όσο και επίτηςαρμοδίαςαρχής,ηοποίαεμποδίζεταιαπότηνέκδοσηοποι ασδήποτεάδειας"ειμησυμφώνως προςτατοιαύτα σχέδια". 30 35 Ηάσκησηπαρεμπίπτοντοςελέγχουαναφορικά μετηνομιμότητα του ρυμοτομικού σχεδίου δεν είναι δυνατήσταπλαίσια της πα ρούσας διαδικασίας,γιατολόγο ότι,το ρυμοτομικό σχέδιοδεν αποτελεί μέρος σύνθεσης διοικητικής ενέργειας που απολήγει στην έκδοση άδειαςοικοδομής μετά απόυποβολή σχετικής αίτη σης, αλλά ανεξάρτητη εκτελεστή ατομική διοικητική πράξη,η οποία προσβάλλεται ευθέως με προσφυγή. Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 40 Αναφερόμενηυπόθεση: TheHolySeeof Kitiumv.MunicipalCouncilof Limassol, 1 R.S.C.C. 1647 Ιορδανούκ.ά. ν.Δήμον Λάονακοςκ.ά.
(1995)Προσφυγή. Προσφυγήεναντίον τηςάρνησηςκαι/ήπαράλειψηςτωνκαθ' ων η αίτηση να εκδώσουν στους αιτητές την ζητηθείσα Πολεο δομική Αδεια αναφορικάμε τα ακίνητα τους υπ' αρ.εγγραφής F56,G630και F631,Φ/Σχ. ΧΠ/57.4.1,στηΛάρνακα. 5 Π.Αναστασιάδης, για τουςΑιτητές. Γ.Νικολαΐδης, για τον Καθ'ου ηαίτησηΔήμο. 10 Cur.adv. vult. ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, Δ.: Με την προσφυγή αυτήοι αιτητές ζητούν απότοΔικαστήριο την πιο κάτωθεραπεία: 15 "Απόφαση του ΣεβαστούΔικαστηρίου μετην οποίαη άρνηση και/ήηπαράλειψητων Καθ' ων ηΑίτησηκαι/ή οποιουδήπο τε από αυτούς να εκδώσουν στους Αιτητές την ζητηθείσαν Πολεοδομική Αδεια αναφορικά μεταακίνητατουςυπ' αριθ- 20 μόεγγραφής F56,Ρ630και F631, Φ/ΣχέδιοΧΠ/57.4.1,Τμήμα F, τεμάχια 56, 580 και 581, στη Λάρνακα, και/ή ηαπόφαση της Πολεοδομικής Αρχής και/ή του Δήμου Λάρνακας ηπε ριεχόμενη εις την προς τους Αιτητές επιστολή του την φέ ρουσα ημερομηνία 10.1.1994 είναι άκυρες και στερημένες 25 οποιουδήποτε αποτελέσματος και/ή ό,τι κάθετι πουπαραλεί φθηκεέπρεπε να είχε εκτελεστή." Η αιτήτρια 1είναι η εγγεγραμμένη ιδιοκτήτρια δύοκαταστη μάτων υπ' αρ. εγγραφής F56 και F.631, 581 Φ/Σχ.XLI/57.4.I, 30 ΤμήμαF,τεμάχια56 και581 στηΛάρνακακαιοαιτητής2είναι ο εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης ενόςκαταστήματοςυπ' αρ.εγγραφής F 630, Φ/Σχ.XLI/57.4.I, Τμήμα F. τεμάχιο580, στηνΛάρνακα. Μεαίτησητους ημ£ρ.7.10.93 προς τοΔήμο Λάρνακος,ως την 35 αρμόδιακατάνόμο Πολεοδομική Αρχή,οι αιτητέςζήτησαντη χο ρήγησηπολεοδομικής άδειαςπροςκατεδάφισητων υφισταμένων καταστημάτων τους και ανέγερση στον ίδιο χώρο ενός ισογείου καταστήματος μεμεσοπάτωμακαιενόςγραφείουστονόροφο. 40 Έχεικαθιερωθεί νομολογιακά πωςηπροσφυγήηοποίαπρο σβάλλειπράξηήπαράλειψηοργάνουθαπρέπειναασκείταιενα ντίον της Δημοκρατίας διά τουοργάνου. 1648 4Α.ΔΔ. Ιορόάνουκ.ά.ν.Δήμου Λάρνακαςκ.ά. Χατζητσαγγάρης,Δ. Τοόργανοείναι εκείνο τοοποίο έχειεκδώσει την πράξηήεί ναι υπεύθυνο γιατηνπαράλειψη. 5 10 15 20 25 Η προσφυγή των αιτητών που καταχωρίστηκε αρχικά εναντίον του καθ' ουηαίτηση2, Υπουργού Εσωτερικών, απεσύρθη και απερρίφθηστις 18.11.1994. Στις 10.1.94,ο καθ'ου ηαίτηση Δήμος, απέστειλε στους αιτητές Γνωστοποίηση Αρνήσεως Χορηγήσεως Πολεοδομικής Αδειας, για τους λόγους που αναφέροντο στο Παράρτημαπου επισυνάφθηκε, ότι δηλαδή τα τεμάχια της προτεινόμενης ανά πτυξης επηρεάζοντο απόσχέδιο διεύρυνσης της Λεωφόρου Φα νερωμένης και Διονύσου. Σύμφωναμε ταάρθρα25
(1)και26
(1)του περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμουτου 1972, ηΠολεοδομική Αρχήδύναται να αρνηθεί τη χορήγηση πολεοδομικής άδειας για οιανδήποτε ανάπτυξη ή να χορηγήσει την άδεια είτε άνευ όρων είτε υπό όρους- καταλήγοντας στη σχετική πολεοδομική απόφαση η Αρχήλαμβάνειυπόψητιςπρόνοιες τουεφαρμοστέου στην περί πτωσησχεδίου ανάπτυξηςκαθώςκαιοποιοδήποτε άλλο ουσιώ δηπαράγοντα. (Βλ. Ν.90/72και Ν. 7/90). Με την παρούσα προσφυγή οι αιτητές στρέφονται εναντίον της απόφασηςτου καθ' ου ηαίτησηνααρνηθεί τηχορήγηση της αιτηθείσας άδειας, επικαλούμενοι παράβαση νόμου, υπέρβαση καικατάχρησηεξουσίας,παραβίασητηςαρχήςτηςεπιλογής του λιγότερο επαχθούς για τον πολίτη μέτρου, έλλειψη δέουσας έρευνας,πλάνηπερί τα πράγματα καιέλλειψηαιτιολογίας. 30 35 40 Βασικό άξονατης επιχειρηματολογίας των αιτητώναπετέλε σεη εισήγησησύμφωνα μετηνοποίαηάρνησηχορήγησης τηςαι τηθείσας άδειαςισοδυναμούσε ουσιαστικά μεπλήρηστέρησηδι καιώματος ιδιοκτησίας τουςχωρίς ναπροηγηθεί η προβλεπόμενη απότο άρθρο23
(2)και
(4)του Συντάγματοςδιαδικασίατης αναγκαστικής απαλλοτρίωσης. Αντικρούοντας τα πιο πάνω επιχειρήματα ο δικηγόρος του καθ'ουηαίτησηυπέβαλεπωςηπροσβαλλόμενη απόφασηήτανκαθόλανόμιμηκαιεντόςτων εξουσιών τηςαρμόδιαςαρχής,η οποία έλαβευπόψη,όπωςώφειλε,τογεγονός ότιταεπίδικατεμάχια επη ρεάζοντο εξολοκλήρου απόδημοσιευμένη δεσμευτική ρυμοτομία. Έχω ανατρέξει στη Γνωστοποίηση στην οποία παρέπεμψε ο 1649 Χατζητσαγγάρης,Δ. Ιορδανούκ.ά.ν.Δήμου Λόρνακος κ.ά.
(1995)δικηγόρος του καθ'ου ηαίτηση, παρά το γεγονός ότι ηύπαρξη της δεν αμφισβητήθηκε απότους αιτητές. Πράγματι,ηπροβλεπόμενη απότο άρθρο 12 του Περί Ρυθμί σεως Οδών και Οικοδομών Νόμου, Κεφ. 96, Γνωστοποίηση ρυ5 μοτομικούσχεδίουπροςτοσκοπόδιεύρυνσης καιευθυγράμμισης των περιγραφομένων στην προσβαλλόμενη απόφασηοδώνυπάρ χει δημοσιευμένη στην Επίσημη ΕφημερίδατηςΔημοκρατίας, αρ. 1107, ημερ.5.7.74,Αρ. Γνωστ.1188καιπράγματικαλύπτειεξ ολο κλήρου ταεπίδικατεμάχιατωναιτητών μεαρ.56,580και581. 10 Σύμφωνα με το εδάφιο2του άρθρου 12 του Κεφ.96: "Οσάκις οιαδήποτε σχέδια έχουν ετοιμασθή δυνάμει του εδαφίου
(1), η αρμοδία αρχή καταθέτει τα τοιαύτα σχέδια εν 15 των γραφείω αυτής και επίσης μεριμνά ώστε να δημοσιευθή γνωστοποίησις εν τηεπισήμω εφημέριοι της Δημοκρατίαςκαι εις μίανή περισσοτέρας εγχώριους εφημερίδαςότι τατοιαύτα σχέδια ητοιμάσθησαν και κατετέθησαν εν τω γραφείω αυτής και διατίθενται προς επιθεώρησιν υπό του κοινού, τα δε τοι- 20 αύτασχέδιαδιατίθενταιειςτοκοινόνπροςεπιθεώρησιν,κατά πάντα εύλογον χρόνον, διά περίοδον εδομήκοντα πέντε ημε ρών απότης ημερομηνίας τηςδημοσιεύσεως της γνωστοποιή σεωςεν τηεπισήμω εφημερίδι τηςΔημοκρατίας". 25 Σύμφωνα με το εδάφιο3τουάρθρου 12του Κεφ.96: "Κατά την εκπνοήν της περιόδου της εκτιθέμενης εν των εδαφίω
(2), τα σχέδια καθίστανται, τηρούμενης οιασδήποτε αποφάσεως του Ανωτάτου Δικαστηρίου κατόπιν προσφυγής ως εν τω άρθρω 18προνοείται,δεσμευτικά επί τηςαρμοδίας αΟΧήζ και επί πάντων των προσώπων των επηρεαζόμενων υπ' αυτώνκαιουδεμία άδειαεκδίδεται υπότηςαρμοδίαςαρ χής ειμήσυμφώνως προς τατοιαύτασχέδια." 30 35 Ηπροθεσμίαπροσβολής τουρυμοτομικού σχεδίου άρχεταιαπό τηδημοσίευση τουστην ΕπίσημηΕφημερίδατηςΔημοκρατίας. Ηνομιμότητα του ελέγχεται μεπροσφυγήπουασκείται εντός 75 ημερών απότηδημοσίευση της σχετικής Γνωστοποίησης. Οι αιτητέςπαρέλειψαν ναπροσβάλουν τορυμοτομικό σχέδιο εντός της καθοριζόμενης απότονόμο προθεσμίας. 1650 40 4 ΑΛΛ. 5 10 Ιορδανούκ.ό. ν.Δήμου Δάρνακοςκ.ά. Χατζητσαγγάρης,Α. Ηρύθμισητουεδαφίου3τουάρθρου 12τουΝόμουείναισαφής όσοναφοράτοπεριεχόμενοτης,ορίζειδεπως,αφότουηπροθεσμία των 75 ημερών παρέλθει άπρακτη,το ρυμοτομικό σχέδιοκαθίστα ταιδεσμευτικότόσοεπίτωνεπηρεαζόμενωνιδιοκτητώνόσοκαιεπί τηςαρμοδίαςαρχής,ηοποίαεμποδίζεται απότην έκδοσηοποιασ δήποτεάδειας,"ει μησυμφώνως προςτατοιαύτασχέδια". Ηάσκησηπαρεμπίπτοντοςελέγχουαναφορικάμετηνομιμό τητατουρυμοτομικού σχεδίουδενείναιδυνατήσταπλαίσιατης παρούσας διαδικασίας,για το λόγο ότι, το ρυμοτομικό σχέδιο δεν αποτελεί μέρος σύνθετης διοικητικής ενέργειας που απολή γει στην έκδοση άδειας οικοδομής μετά από υποβολή σχετικής αίτησης,αλλά ανεξάρτητηεκτελεστήατομικήδιοικητικήπράξη, ηοποίαπροσβάλλεται ευθέως μεπροσφυγή. 15 Όπως σχετικά αναφέρεται στο Ευρετήριο Νομολογίας του Συμβουλίου τηςΕπικρατείαςτων ετών 1961-1970,Τόμος Τρίτος: 20 "463.- Τα Β.Δ. τροποποιήσεως ή επεκτάσεως σχεδίων πόλεων αποτελούσι γενικούπεριεχομένου ατομικάςκαιουχίκανονιστι κόςπράξειςκαισυνεπώς,εφ'όσον δενπροσβληθώσιν εμπροθέ σμωςδι' αιτήσεως ακυρώσεως,ηνομιμότης αυτώνδενδύναται να εξετασθή ουδέ παρεμπιπτόντωςεπί προσβολής πράξεωςεκ διδομένηςκατ' εφαρμογήναυτών,1804/60,1924/61,1849/1963. 25 464.-... ως αι πράξεις τακτοποιήσεως, 1849/63. 465.-... ήαι οικοδομικαί άδειαι,218/62." 30 35 Η υπόθεση, The Holy See of Kitium v. The Municipal Council of Limassol, 1R.S.C.C, καθώςκαιη άλλησχετική νο μολογία στην οποία παρέπεμψε ο δικηγόρος των αιτητών, η οποίαπραγματεύεταιτοζήτηματηςδιάκρισης μεταξύτων όρων "περιορισμοί" στη χρήση και κάρπωση ιδιοκτησίας και "στέρηση" ιδιοκτησίας, η οποία σύμφωνα με το Σύνταγμα μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω αναγκαστικής απαλλοτρίωσης και προ σφοράςδίκαιηςκαιεύλογης αποζημίωσης,θαεσχετίζοντο μετα περιστατικάτηςκρινόμενης υπόθεσης εανοι αιτητές είχανπρο σβάλει εμπρόθεσμα το ρυμοτομικό σχέδιο. 40 Οι αιτητές έχουν προ ετών απωλέσει την προθεσμία προσβο λής τουρυμοτομικού σχεδίου. Η αρμόδια αρχήήτο δεσμευμένηαπότη συνδυασμένη εφαρ1651 Χατζητσαγγάρης,Δ. Ιορδανού κ.ά. ν.ΔήμουΔάρνακος κ.ά.
(1995)μογήτων άρθρων26
(1)τουπερί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμουτου 1972 και 26
(1)του περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικο δομών Νόμου Κεφ.96, να αρνηθεί τη χορήγηση της αιτηθείσας άδειας. 5 Αναφορικά με το παράπονοτων αιτητών ότι έχουν υποστεί ανεπανόρθωτηζημίαένεκα της παντελούς στέρησης τηςιδιοκτη σίαςτους απότηνπροσβαλλόμενη απόφαση,οι αιτητέςμπορούν να εξετάσουν ταδικαιώματαταοποίαδυνατόν να τουςπαρέχο νταιγιααποζημιώσειςστησφαίρατουιδιωτικούδικαίου. Για όλους τους λόγους που προαναφέρθηκαν η προσφυγή απορρίπτεται αλλά εν όψειτων συνθηκών και ειδικών περιστά σεων της υπόθεσης δεν εκδίδεται διαταγήγια ταέξοδα. Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 1652 10