(1995)3 Οκτωβρίου, 1995 [ΠΟΠΑΤΖΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΒΑΣΟΣ ΣΟΛΩΜΟΥ, Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 1080/91) Αστυνομική Δύναμη Κύπρου — Μέλη — Υπερωρίες — Καν.17
(3)(α) τωνπερί Αστυνομίας (Γενικοί)Κανονισμών (Κ.Δ.Π. 51/89) σεσυν δυασμό με την Αστυνομική Διάταξη 23 και την Εγκύκλιο 804 — Περιεχόμενο ρυθμίσεων και ερμηνεία — Παράνομη ηάρνησηπλη ρωμήςτων υπερωριών στην κριθείσα περίπτωση — Περιστάσεις. 5 Διοικητικό Δίκαιο — Εγκύκλιοι — Φύση— Δεν δημιουργούν κανόνα δικαίου — Η εγκύκλιος ιεραρχικά κατώτερη του κανονισμού — Θεωρία και νομολογία. 10 Ο αιτητής προσέφυγε κατά της μηπληρωμής των ωρώνυπερω ριακής υπηρεσίας του στην Αστυνομία. Ο ίδιος βρισκόταν ήδησε προαφυπηρετικήάδεια. ΤοΑνώτατο Δικαστήριο,απορρίπτοντας την επίδικηαπόφαση, αποφάσισε ότι: 1. Τοδικαίωματου Αιτητή γιαυπερωριακήαποζημίωση προκύπτει από τους περί Αστυνομίας (Γενικούς) Κανονισμούς του 1989 (Κ.Δ.Π. 51/89), OL οποίοι αντικατέστησαν τους προηγούμενους. Σχετικός επί του προκειμένου είναι ο Καν. 17
(1),
(2)(α) και
(3)(α).Σχετική επίσης είναι ηΑστυνομική Διάταξηαρ.
- Δεν αμφισβητείται εδώτοδικαίωμαμέλους τηςΑστυνομικής Δύ ναμης σε υπερωριακήαποζημίωσηούτε καιαμφισβητήθηκεότι ο 2002 15 20 25 4AAA. Σολωμού ν. Δημοκρατίας Αιτητής είχεσεπίστητουυπερωρίες. Οι Καθ'ωνηΑίτηση αρνή θηκαν να εξετάσουν το αίτημα του, που στην ουσία συνιστά απόρριψη, γιατί υποβλήθηκε καθυστερημένα και δεν ακολουθή θηκεηδιαδικασίατης εγκυκλίου
- 5 10 15 20 25 30 35 40 Αναφορικά μετηνισχυριζόμενη καθυστέρηση στηνυποβολήτουαι τήματος, είναι γεγονός ότι ο Αιτητής στην παρούσα περίπτωση έπραξεό,τι έπρεπεαπόδικήςτουπλευράςμετονασυμμορφωθεί με τιςοδηγίες τωνανωτέρων του.Αν οι προϊστάμενοι τουγιαοποιοδήποτελόγοκαθυστέρησαννααποστείλουν τιςκαταστάσειςυπερω ριώντουαυτόδεσυνιστάπαράλειψητουΑιτητή,ούτεμπορείναθε ωρηθεί υπεύθυνος γι' αυτό.Εξάλλου πουθενάούτε στους Κανονι σμούςούτεστηνεπικαλούμενηεγκύκλιο,ούτεστηναστυνομικήΔιά ταξη23καθορίζονταιχρονικάπλαίσιαεντόςτωνοποίωνθαέπρεπε ναυποβληθείτοαίτηματουΑιτητή. Η ΑστυνομικήΔιάταξη,Αρ.23 χωρίζεται σε τρία μέρη.Οι υποχρεώσεις των μελών τηςΑστυνομι κήςΔύναμηςβρίσκονταιστομέρος2.Τομέρος 1 και3,όπωςφαίνε ταιαπότολεκτικό τηςΔιαταγής,αφοράυποχρεώσεις τηςΠροϊστα μένηςΑρχής.Ηεγκύκλιος 804 εκδόθηκετο 1987 καιαπ' ό,τιφαίνεται από την αλληλογραφία που ανταλλάγηκε μεταξύ του Γενικού Ελεγκτή και των διαφόρων τμημάτων,υπήρξαν προβλήματα στην πιστήεφαρμογήτηςόσοναφοράταμέλητηςΑστυνομικής Δύναμης, ίσωςλόγωτηςφύσηςτωνκαθηκόντωντους.Τααιτήματαόλων των μελώντης Δύναμης είχαντεθεί ομαδικά,καιαυτήήτανηπρακτική πουακολουθείτο. Η εγκύκλιος αυτή,όπωςσυνάγεταιαπότοπεριε χόμενο της,δεν απευθύνεται στον Αιτητή, αλλά στις προϊστάμενες αρχέςκαιησυμμόρφωση μετιςπρόνοιες τηςδενεξαρτάτοαπότον Αιτητή. Επομένως οΑιτητής δεν μπορεί νατιμωρηθεί ήνααπωλέσειτοδικαίωματουλόγωτωνπαραλείψεωνάλλων οργάνωνήπροσώπων.ΟύτεήτανοΑιτητής υπεύθυνοςναζητήσει εκτωνπροτέρων έγκρισηγιατιςτυχόνυπερωρίεςτου,αλλάηπροϊστάμενη Αρχή. Επομένως η αιτιολογία ότι το αίτημα του Αιτητήδεν υποβλήθηκε έγκαιρα,δεν έχεινόμιμη βάση. Ούτε καιτο γεγονός ότι δεν μπορεί πλέον να μελετηθεί υπαλλακτική λύσηως προς τον τρόπο αποζη μίωσηςτουΑιτητήαποτελείνόμιμηαιτιολογίααπόρριψηςήάρνησης εξέτασηςτουαιτήματοςτου.Οτρόποςαποζημίωσηςεναπόκειταιστη διακριτικήευχέρεια των προϊσταμένων του Αιτητή, ανάλογα με τις ανάγκεςτηςυπηρεσίαςκαιδενεμπίπτειστηναρμοδιότητατωνΚαθ' ωνηΑίτηση. Εξάλλου γιατηνπερίπτωσητουΑιτητήδηλώθηκεαπό τουςπροϊσταμένους τουότιδενυπήρχευπαλλακτικόςτρόποςαπο ζημίωσης γιατίδεντοεπέτρεπανοι ανάγκεςτηςυπηρεσίας.'
- Οι εγκύκλιοι δεν δημιουργούν κανόνα δικαίου αλλά έχουν επε2003 Σολωμού ν.Δημοκρατίας
(1995)ξηγηματικόήκαθοδηγητικόχαρακτήραωςπροςτοντρόποερμη νείαςκαιεφαρμογήςτου δικαίου. Ο Αιτητής είχε με βάσητους Κανονισμούς δικαίωμασευπερω ριακή αποζημίωση.Τοδικαίωματουαυτόδενμπορούσεναεξαφανιστεί επειδήδεν τήρησαν οι προϊστάμενοι του τις πρόνοιες τηςεγκυκλίου,αφούη εγκύκλιοςδεδημιουργεί κανόνα δικαίου, και αφού,σύμφωνα με την αρχή της ιεραρχίας των εγγράφων (hierarchy of texts),ηεγκύκλιοςείναι υποδιέστερο τωνΚανονι σμώνέγγραφο, καιυπερισχύουν οι Κανονισμοί. 5 10 Ηπροσφυγήεπιτυγχάνειχωρίςέξοδα. Αναφερόμενες υποθέσεις: 15 Παναγή ν. Δημοκρατίας
(1989)3Α.Α.Δ. 179, Σωτηριάδη ν. Δημοκρατίας
(1992)4Α.Α.Δ. 2599, 20 Arsalis v. Republic
(1976)3CL.R. 255, Superman andothers v. Republic
(1981)3CL.R.
- Προσφυγή. 25 Προσφυγή εναντίον της απόφασηςτων Καθ' ων ηαίτηση με την οποία απορρίφθηκεαίτηματου αιτητήγια την πληρωμή σ' αυτόν υπερωριών για ταέτη 1989-1990,συνολικά 864 ωρών. Α. Παναγιώτου, για τον Αιτητή. 30 Ε. Ποπακυριακοΰ, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων ηαίτηση. Cur.adv. vult. 35 ΠΟΓΙΑΤΖΗΣ,Δ.: Με την παρούσαπροσφυγή ο Αιτητήςζητά την ακύρωση της απόφασηςτων Καθ'ων ηΑίτησηπουτουκοι νοποιήθηκε με επιστολήημερομηνίας 30/8/91με την οποία απορ ρίφθηκεαίτηματουγιατηνπληρωμήσ' αυτόνυπερωριών γιατα έτη 1989-1990, συνολικά 864 ωρών. Ταγεγονότα σε συντομία είναι ταακόλουθα:ο Αιτητής κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν μέλος της Αστυνομικής Δύναμης Κύ πρου, υπηρετούσε στο ΤΑΕ Λεμεσού και κατείχε το βαθμό του 2004 40 4ΑΛΛ. Σολωμούν.Δημοκρατίας Πογιατζής,Δ. Λοχία. Από τις 24/4/90μεχρί 1/3/91 βρισκόταν με προαφυπηρετικήάδεια,οπότεκαιαφυπηρέτησεκανονικά. 5 10 15 20 Δεν αμφισβητήθηκε το γεγονός ότι ο Αιτητής είχε σε πίστη τουτις πιοπάνωυπερωρίες πουαφορούσαντην ενλόγω χρονι κήπερίοδοπριναπότην έναρξητηςάδειαςαφυπηρέτησήςτου. Στις26/5/90ο Αρχηγός της Αστυνομίας απέστειλε προς τους Αστυνομικούς Διευθυντές Τμημάτων/Επαρχιών, το Διευθυντή της ΚΥΠ καιτους Διοικητές Μονάδωντηνακόλουθη επιστολή: "Παρακαλώ όπως ετοιμάσετε και υποβάλετε το συντομό τερο δυνατό και ουχί αργότερο της 15.6,1990, καταστάσεις υπερωριών (ΈντυπαΑστ. 198Α) στις οποίες νααναφέρεται το υπόλοιπο των υπερωριών το οποίοθαεκκρεμεί εις πίστη των Μελών μέχρι και στην 31.5.1990αφούβεβαίωςαφαιρε θούνοι ώρες τις οποίες έχετευποβάλει γιαπληρωμή.
- Οι σχετικές καταστάσεις να ελεχθούν και να βεβαιωθούν απόΑνώτεροΑξιωματικό προτούυποβληθούν στο Αρχηγείο." Ο Αιτητής ανταποκρινόμενος στις πιο πάνω οδηγίες των προϊσταμένων του υπέβαλε κατάσταση των υπερωριών που διεκδικούσε γιατην περίοδο 1989-
- 25 30 35 40 Ο Γενικός Ελεγκτής της Δημοκρατίας απέστειλε στο Αρχη γείο Αστυνομίας επιστολή ημερομηνίας 29/5/90, ηοποία λήφθη κε αποτο Αρχηγείο Αστυνομίας στις 5/6/90, αναφορικάμε την υπερωριακή απασχόληση των Μελών της Αστυνομικής Δύναμης,τα προβλήματα που προέκυπταν από αυτήκαι εισηγήσεις για τον τρόπο επίλυσης τους. Με την παρά. 3(γ) ζητούσε την υποβολήκαταστάσεωνπουναδείχνουν τούψοςτων υπερωριών που είχαν σε πίστη τους ταμέλη της Αστυνομικής Δύναμης στις 31/5/1990και το αντίστοιχο ποσό που χρειάζεται για διακανονισμό των υπερωριών αυτών. Με επιστολή του ημερομηνίας 22/6/90ο Αρχηγός της Αστυ νομίας πληροφόρησε το Γενικό Ελεγκτή ότι αναφορικάμε την παράγραφο 3(γ) σελ. 2 της επιστολής του, ζητήθηκε ήδη από τους Αστυνομικούς Διευθυντές όπως υποβάλουν καταστάσεις οι οποίες θα του αποσταλούν μόλις ετοιμαστούν. Αναφέρθηκε επίσης στην πρακτική που ακολουθείτο να αποζημιώνονται οι υπερωρίες μετην παραχώρησηανάλογου χρόνουανάπαυσης. 2005 Πογιατζής, Α. Σολωμού ν.Δημοκρατίας
(1995)Στις 21/1/91ο Αιτητής απέστειλε επιστολή στον Αρχηγό Αστυ νομίας αναφέροντας ότι παράτογεγονός ότι υπέβαλετασχετικά έντυπαγιατις υπερωρίεςτουπερίταμέσατου 1990 δενπήρε ακό μακαμιάαπάντησηκαιπαρακαλούσεόπωςδιευθετηθείτοθέμα. 5 Ο Αρχηγός ΑστυνομίαςέθεσετοθέματωνυπερωριώντουΑιτη τήενώπιον τουΔιευθυντήτηςΥπηρεσίας ΔημόσιαςΔιοίκησηςκαι Προσωπικούμετηνακόλουθη επιστολή ημερομηνίας 13/2/91: "Οπιοπάνω λοχίας οοποίος ήτοαπεσπασμένοςστοΤμή- 10 μα Ανιχνεύσεως Εγκλημάτων της Αστυνομικής Διεύθυνσης Λεμεσού υπέβαλε έντυπο Υπερωριών, φωτοαντίγραφο του οποίου επισυνάπτεται στο οποίο φαίνεταιότι εκκρεμούν σε πίστητου864 ώρες εργασθείσες υπερωρίεςγιατα έτη89-
- 15
- Τούτος αφυπηρετεί από 1.3.91,ανεχώρησε δε με προαφυπηρετικήάδειααπότις24.4.
- Ένεκατων σοβαρών επεισοδίων τα οποία έλαβανχώραν κατά τη διάρκεια των ετών 1989- 1990 και ένεκα της φύσης 20 των καθηκόντωντου,ηπαραχώρησηανάλογουχρόνου ανά παυσηςπρος τούτον ήτοαδύνατηκαιως εκ τούτουπαρακα λώ όπως εγκρίνετε την πληρωμήτων υπερωριώντου. Τούψος τηςσχετικής δαπάνηςανέρχεταιστις£2,673.80σεντ." 25 Στις 7/3/91 οΑστυνομικός Διευθυντής πληροφόρησετοΓενι κό Ελεγκτή για τον συνολικό αριθμόυπερωριών όλων των με λών τηςΔύναμης μέχρι καιτις 31/5/90, όπωςκαιγιατο συνολι κό ποσό που απαιτείτογια το διακανονισμό τους σύμφωνα με 30 την παράγραφο 3(γ) της επιστολής του Γενικού Ελεγκτή ημερο μηνίας29/5/90 (ανωτέρω). Στις28/3/91οΔιευθυντής Δημόσιας Διοίκησης καιΠροσωπι κούαπέστειλε τηνπιοκάτωεπιστολή στον Αρχηγό Αστυνομίας: 35 "Έχωοδηγίες ν' αναφερθώστην επιστολή σας μεαρ.Π.Φ. Λοχ 816 και ημερ. 13/2/1991 σχετικά με το θέμακαταβολής υπερωριακού επιδόματοςύψους Έ2,673.80στο Λοχία Βάσο Σολωμούκαιμελύπημουσαςπληροφορώότι τοαίτημασας 40 δεν μπορεί ναεξεταστεί απότην Υπηρεσία μαςγιατίδενέχει υποβληθεί σύμφωνα με τις πρόνοιες της Εγκυκλίου του Υπουργείου Οικονομικών Αρ. 804 καιημερ. 12.3.
- Επισημαίνεταιεπίσης ότι ενώηυπερωριακή απασχόλη2006 4ΑΛΛ. 5 10 15 Σολωμούν.Δημοκρατίας Πογιατζής,Δ. ση έγινε μεταξύ των μηνών Ιανουαρίου 1989 και Μαρτίου 1990, εγείρεται θέμα υπερωριακής αποζημίωσης,ένα χρόνο μετά, λίγες μόνο μέρες πριν την αφυπηρέτηση του εν λόγω Λοχία,κατάτρόποπουδεναφήνειπεριθώριαστην Υπηρεσία μας,ναεξετάσει τοαίτημασαςσύμφωναμετιςπρόνοιεςτης Εγκυκλίου του Υπουργείου Οικονομικών Αρ. 804 καιημερ. 12.3.87." ΟΑιτητής αγνοώνταςτοπεριεχόμενοτηςπιοπάνωεπιστολής αφούδεν ενημερώθηκε σχετικά απότον Αρχηγό της Αστυνομίας, στις 16/7/91,απηύθυνενέαεπιστολήστονΥπουργό Οικονομικών, ζητώντας καιπάλι απάντηση στο αίτημα του,αφούδεν πήρε κα μιάαπάντησησεπρογενέστερη τουεπιστολή ημερομηνίας 3/6/
- Σ'απάντηση τηςπιοπάνωεπιστολήςτουΑιτητή,οΔιευθυντής της Υπηρεσίας Δημόσιας Διοίκησης και Προσωπικού απέστειλε στονΑρχηγόΑστυνομίας νέαεπιστολή,ημερομηνίας 12/8/91, επα ναλαμβάνονταςβασικάτοπεριεχόμενο τηςπροηγούμενηςεπιστο λήςτου,ημερομηνίας28/3/91(ανωτέρω), καταλήγονταςως εξής: 20 30 "Λόγωτωνπιοπάνωλυπούμαινασαςπληροφορήσωότιη Υπηρεσία μαςδενμπορείναεξετάσειτοαίτημααυτόγιατίδεν ενεργήσατε σύμφωνα με τις πρόνοιες της Εγκυκλίου του Υπουργείου Οικονομικών Αρ. 804 καιημερ. 12.3.87καιότι ο ενδιαφερόμενος γνώριζε ή όφειλε να γνωρίζει τους κανονι σμούς σχετικά με την υπερωριακήαποζημίωσηστη Δημόσια Υπηρεσία καιστηνΑστυνομία σύμφωναμετουςοποίουςχρει αζότανηεξουσιοδότηση τουΥπουργείου Οικονομμικών τόσο για τηναπασχόλησηόσοκαιγιατοντρόποαποζημίωσηςδηλ. χρηματική,ελεύθερος χρόνος ήσυνδυασμόςτωνδύο." 35 Στησυνέχεια ο Αρχηγός Αστυνομίας ενημέρωσε σχετικά τον Αστυνομικό Διευθυντή ΕπαρχίαςΛεμεσούμεεπιστολή τουημε ρομηνίας 22/8/91, ο οποίος με τη σειρά του ενημέρωσε τον Αιτητήμετηνπιοκάτωεπιστολή ημερομηνίας 30/8/91: 25 40 "Αναφέρομαι στην επιστολή σαςπροςτον Υπουργό Οικο νομικών ημερομηνίας 16/7/91, σχετικά με την πληρωμή των 864 ωρών υπερωρίες πουείχατε σε πίστησαςκαισαςπληροφορώOTL τοΥπουργείο Οικονομικών έχειαπορρίψειτοαίτη μασαςγιατίέπρεπενααποταθείτεγιαδιευθέτησητωνυπερω ριών σαςπροτούαναχωρήσετεμεπροαφυπηρετική άδεια." Στις2/9/91οΑρχηγός Αστυνομίας μενέαεπιστολή τουπρος 2007 Πογιατζής, Δ. Σολωμούν.Δημοκρατίας το Διευθυντή Δημόσιας Διοίκησης και Προσωπικού, επανήλθε επί τουθέματος και αφούπαράθεσεσύντομο ιστορικό κατέληξε στην παράκλησηνα επανεξεταστεί το θέματης χρηματικής απο ζημίωσης τόσο του Αιτητή όσο και των άλλων επηρεαζόμενων μέλων της Δύναμης. Ηεπιστολή αυτήέμεινεαναπάντητη.
(1995)5 ΟΑιτητής καταχώρησετηνπαρούσα προσφυγήστις 15/11/91 εναντίον της απόφασηςπουτου κοινοποιήθηκε μετην επιστολή του Αστυνομικού Διευθυνντή ΕπαρχίαςΛεμεσού, ημερομηνίας 30/8/91(ανωτέρω). Ο δικηγόρος του Αιτητήυπέβαλε ότι το δικαίωματουπελά τη του για υπερωριακή αποζημίωση πηγάζει από τις πρόνοιες του Καν. 17
(3)(α) των περί Αστυνομίας Κανονισμών, και απο τελεί νόμιμο δικαίωμα του Αιτητήπου δεν μπορεί να εξαφανιστεί ηδιαγραφείγιατους λόγους πουεπικαλούνται οι Καθ' ων ηΑίτησηστην προσβαλλόμενη απόφασητους. 10 15 Ο ευπαίδευτος δικηγόρος του Αιτητή ισχυρίστηκε περαιτέρω ότι ο Αιτητής υπέβαλε το αίτημα του σύμφωνα με οδηγίες των 20 προϊσταμένων του και σύμφωνα και με την παράγραφο 3(γ) της επιστολής του Γενικού Ελεγκτήημερομηνίας29/5/90. Γιατογεγο νός ότι δενπροωθήθηκετοαίτηματουΑιτητήήκαιάλλων επηρε αζόμενων έγκαιρααπότουςπροϊσταμένους του Αιτητή, δενμπο ρεί ναευθύνεται οΑιτητής. Ισχυρίστηκε περαιτέρω, πωςδεν μπο- 25 ρεί να είναι ευθύνη του Αιτητήτο γεγονός ότι ηυποβολή τουαι τήματοςδενήτανσύμφωνη μετις πρόνοιες τηςεγκυκλίου αρ. 804, ημερομηνίας 12/3/87,γιατίαυτήη εγκύκλιος απευθύνεταικαιαφο ρά τον Αρχηγό Αστυνομίας καιτους Προϊσταμένους τουΑιτητή. 30 Ηδικηγόρος των Καθ'ωνη Αίτησηυπέβαλε ότι σύμφωνα με τον Καν.17
(3)(α) των Περί Αστυνομίας (Γενικών) Κανονισμών του 1989, χορηγείται στα μέλητης Δύναμης υπερωριακόεπίδο μα ή ανάλογος χρόνος ανάπαυσης,όπως στην περίπτωση των μελών της Δημόσιας Υπηρεσίας. Το θέμα στην περίπτωση των 35 Δημοσίων Υπαλλήλων ρυθμίζεταιμετην Εγκύκλιο 804.Σύμφω να δε με την παράγραφο 4 τηςεν λόγω εγκυκλίου ηκάθευπηρε σία οφείλει να υποβάλλει στην Υπηρεσία Δημόσιας Διοίκησης και Προσωπικούπλήρηστοιχεία πουναδικαιολογούν τηνανά θεση υπερωριακής εργασίας σεκρατικούςυπαλλήλους γιαμελέ- 40 τη και χορήγηση της απαιτούμενης εξουσιοδότησης και πίστω σης. Περαιτέρωυπέβαλε πωςηΑστυνομική Διάταξηαρ.23,εί ναι επίσης σχετική, η οποία αναφέρει ότι οποιαδήποτευπερω ριακή απασχόληση θα αναφέρεται στον Αρχηγό για έγκριση. 2008 4ΑΛΛ. 5 10 15 20 Σολωμού ν.Δημοκρατίας Πογιατζής,Δ. Υπέβαλε επίσης ότι δεν ακολουθήθηκε η διαδικασία της εγκυ κλίου, ούτε καιζητήθηκεεκτων προτέρων ηέγκριση του Αρχη γού, αλλά αντίθετα το αίτημα υποβλήθηκε καθυστερημένα και όταν ο Αιτητής βρισκόταν με άδειαπριν την αφυπηρέτησήτου. Μετον τρόπο αυτό αποκλείσθηκε η δυνατότητα εξεύρεσης άλ λου τρόπουαποζημίωσης τουΑιτητή, όπωςπρονοείται απότην παράγραφο7της Εγκυκλίου καιτηνΑστυνομική Διάταξη23. Συμφωνώότι τοδικαίωματου Αιτητήγιαυπερωριακήαποζημίωση προκύπτει απότους περί Αστυνομίας (Γενικούς) Κανονι σμούς του 1989 (Κ.Δ.Π. 51/89), οι οποίοι αντικατέστησαν τους προηγούμενους. Σχετικός επί τους προκειμένου είναι ο Καν. 17
(1),
(2)(α) και
(3)(α).Ο
(3)(α)έχειως ακολούθως:
(3)(α)Τηρουμένων τωνδιατάξεωντουπαρόντα Κανονισμού, όταν μέλοςτης Δύναμης για το οποίο ισχύει ηπιο πάνω πα ράγραφος
(2)παραμένεισεκαθήκονμετάτοπέραςτηςφάσης του καθήκοντος ήανακαλείται σε υπηρεσία μεταξύ δύοφά σεων καθήκοντος,θαχορηγείται σ' αυτόυπερωριακόεπίδομα ή ανάλογος χρόνος ανάπαυσης, όπως στην περίπτωση των μελών της Δημόσιας Υπηρεσίας." Σ' αυτότο στάδιοκαλόθαήτανναπαραθέσωτηνΑστυνομι κήΔιάταξηΑρ. 23: 25 "ΕΠΙΔΟΜΑ ΥΠΕΡΩΡΙΩΝ 30 1. ΠΡΟΝΟΙΕΣ ΤΩΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ
(1)
(2)
(3)Οποιαδήποτε υπερωριακή απασχόληση νααναφέρεται στον Αρχηγό για έγκριση. 2. ΥΠΕΡΩΡΙΑΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ 35 Σε περίπτωση που μέλος ή μέλητης Δύναμης απασχολή θηκανυπερωριακάπρέπει να έχουν υπόψητους τα εξής: 40
(1)Θατηρείται απόκάθεμέλοςπροσωπικό δελτίο υπερωριών (έντυπο Αστ.198)για την καταγραφήτης υπερω ριακήςτου απασχόλησης.
(2)Στο δελτίο υπερωριών θα καταχωρούνται οι υπερω ρίες και ηπληρωμή σχετικού επιδόματος. 2009 Πογιατζής, Δ. Σολωμούν. Δημοκρατίας
(1995)
(3)Για κάθε περίπτωση υπερωριακής εργασία θα γίνεται από τον ενδιαφερόμμενο καταχώριση στο Ημερολόγιο του Σταθμού/Κλάδου,στο προσωπικό του Σημειωμα τάριο και στο Δελτίο Υπερωριών. 5
(4)Οι καταχωρήσεις στο Δελτίο θαβεβαιώνονται απότον υπεύθυνοτου Σταθμού/Κλάδουστηνκατάλληλη στήλη, την ημέρα που σημειώθηκε η υπερωρία. Ο υπεύθυνος θα τις ελέγχει και θα τις συγκρίνει με το Ημερολόγιο του Σταθμού/Κλάδουκαιμε το Σημειωματάριοτου εν- 10 διαφερόμενου μέλους.
(5)Οι καταχωρήσεις θα ελέγχονται επίσης και θα μονο γραφούνται στην κατάλληλη στήλη απότον Αξιωματι κόπου εξουσιοδότησε τηνυπερωριακήεργασία. 15
(6)Εργασία που γίνεται πέραντου συνηθισμένου καθημε ρινού εξαώρου, θεωρείται υπερωρία σύμφωνα με τις πρόνοιες της παραγράφου
(2)του Κανονισμού 15 των Γενικών Κανονισμών για την Αστυνομία, λαμβανομένου υπόψη ότι το σύνολο των ωρών εργασίας γιακάθε εβδομάδα θαξεπερνά τις 42 ώρες. 20
(7)Το Δελτίο Υπερωριών θαφυλάγεται στο Σταθμό/Κλά δο που υπηρετεί ο ενδιαφερόμενος Αστυνομικός. 25
(8)Ο Υπεύθυνος του Σταθμού/Κλάδουθαέχει την ευθύνη για τον έλεγχο των Δελτίων των ανδρώντου.
- ΥΠΟΒΟΛΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ Για την πληρωμή των υπερωριών πρέπει να υποβάλλεται στο Αρχηγείο κατάστασησετρίααντίγραφαπάνωστο έντυπο Αστ. 198Α. Ηκατάστασηαυτήναεπιβεβαιώνεται απότον Αστυνο μικό Διευθυντή και να συνοδεύεται με το Δελτίο Υπερωριών τουκάθεενδιαφερόμενου μέλους έντυπαΑστ.198." 30 35 Είναι σκόπιμο να λεχθεί πως δεν αμφισβητείται τοδικαίωμα μέλους τηςΑστυνομικής Δύναμηςσευπερωριακήαποζημίωσηού τε καιαμφισβητήθηκε ότι ο Αιτητής είχε σε πίστη τουυπερωρίες. 40 Οι Καθ'ωνηΑίτησηαρνήθηκανναεξετάσουν τοαίτημα του,που στην ουσία συνιστά απόρριψη, γιατί υποβλήθηκε καθυστερημένα καιδενακολουθήθηκε ηδιαδικασίαα της εγκυκλίου
- 2010 4ΑΑΛ. 5 10 15 20 25 30 35 40 Σολωμούν. Δημοκρατίας Πογιατζής, Δ. Αναφορικά με την ισχυριζόμενη καθυστέρηση στην υποβολή του αιτήματος,είναι γεγονός ότι ο Αιτητής στην παρούσαπερί πτωση έπραξε ότι έπρεπε απόδικήςτου πλευράς με το να συμ μορφωθεί μετις οδηγίεςτωνανωτέρων του.Αν οι προϊστάμενοι του για οποιοδήποτε λόγο καθυστέρησαν να αποστείλουν τις καταστάσεις υπερωριών του αυτό δε συνιστά παράλειψη του Αιτητή, ούτε μπορεί ναθεωρηθεί υπεύθυνος γι' αυτό. Εξάλλου πουθενά ούτε στους Κανονισμούς ούτε στην επικαλούμενη εγκύκλιο, ούτε στην Αστυνομική Διάταξη23 καθαρίζονται χρονικά πλαίσια εντός των οποίων θα έπρεπε να υποβληθεί το αί τημα του Αιτητή. ΗΑστυνομική Διάταξη,Αρ. 23 χωρίζεται σε τρία μέρη. Οι υποχρεώσεις των μελών της Αστυνομικής Δύνα μης βρίσκονται στο μέρος
- Το μέρος 1και 3, όπως φαίνεται απότολεκτικό τηςΔιαταγής,αφοράυποχρεώσεις τηςΠροϊσταμένης Αρχής. Η εγκύκλιος 804 εκδόθηκε το 1987 και απ' ό,τι φαίνεται απότην αλληλογραφία που αντιλάγημεταξύτουΓενι κού Ελεγκτή και των διαφόρων τμημάτων,υπήρξανπροβλήμα τα στην πιστή εφαρμογήτης όσον αφοράτα μέλητηςΑστυνομι κής Δύναμης, ίσως λόγω της φύσης των καθηκόντων τους.Τα αιτήματαόλων των μελών τηςΔύναμης είχαν τεθεί ομαδικά,και αυτή ήταν η πρακτική που ακολουθείτο. Η εγκύκλιος αυτή, όπως συνάγεται απότο περιεχόμενο της,δεν απευθύνεται στον Αιτητή, αλλά στις προϊστάμενες αρχέςκαιησυμμόρφωση μετις πρόνοιες τηςδενεξαρτάτοαπότονΑιτητή. Επομένως ο Αιτητής δεν μπορεί να τημωρηθεί ήνα απωλέσει το δικαίωμα του λόγω των παραλείψεων άλλων οργάνων ή προσώπων. Ούτε ήταν ο Αιτητής υπεύθυνος ναζητήσει εκ των προτέρων έγκριση για τις τυχόν υπερωρίες του,αλλάηπροϊστάμενη Αρχή. Επομένως η αιτιολογία ότι το αίτημα του Αιτητή δεν υπο βλήθηκε έγκαιρα,δεν έχεινόμιμη βάση.Ούτε καιτο γεγονός ότι δεν μπορεί πλέον να μελετηθεί υπαλλακτική λύσηως προς τον τρόπο αποζημίωσης του Αιτητή αποτελεί νόμιμη αιτιολογία απόρριψης ή άρνησης εξέτασης του αιτήματος του. Ό τρόπος αποζημίωσης εναπόκειται στη διακριτική ευχέρεια των προϊ σταμένων του Αιτητή, ανάλογα με τις ανάγκες της υπηρεσίας και δεν εμπίπτει στην αρμοδιότητα των Καθ' ων η Αίτηση. Εξάλλου για την περίπτωση του Αιτητή δηλώθηκε από τους προϊσταμένους τουότι δενυπήρχε υπαλλακτικός τρόπος απζημίωοης γιατί δεν το επέτρεπαν οι ανάγκεςτηςυπηρεσίας. Οι εγκύκλιοι δε δημιουργούν κανόνα δικαίου αλλά έχουν επεξηγηματικό ή καθοδηγητικό χαρακτήρα ως προς τον τρόπο ερμηνείας και εφαρμογής του δικαίου (βλ. Στασινόπουλος "Δί2011 Πογιατξής, Α. Σολωμού ν.Δημοκρατίας
(1995)καιον των Διοικητικών Διαφορών" 4η έκδοση,σ.171). Στο σύγγραμμα του Παπαχατζή "Σύστημα του Ισχύοντος στην ΕλλάδαΔιοικητικού Δικαίου",5ηέκδοση,αναφέρονται τα ακόλουθα στις σσ.116-117: 5 "Εντούτοις το περιεχόμενο τους είναι κανόνες "εσωτερικής υπηρεσίας". Δεν είναι νομικοί κανόνες. Ουσιώδεις συνέπειες έχειτογεγονός ότι ελλείπει απότων εγκυκλίων το στοιχείο του κανόνος δικαίου: Οι παραλήπτριες των εγκυκλίων υποδιέστερες διοικητικές αρχές έχουν υπηρεσιακή απλώς υποχρέωση να τις τηρήσουν. Διοικητικές πράξειςτουςπουεξεδόθησαντυχόν κατάπαράβασηκαθοδη- 15 γητικής εγκυκλίου μπορεί μεν ναδώσουν αφορμήσε ιεραρχι κό της πράξεως έλεγχο επίσης δε και σε πειθαρχική ενδεχο μένως δίωξη εκείνου πουυπέγρψε τηδιοικητικήπράξη,αλλά δεν μπορούνκαιναπαράσχουνλαβήσεβάσιμηάσκησηαιτή σεωςακυρώσεως ή σεβάσιμηενγένειέγερσηδιοικητικής δια- 20 φοράς. Για να γίνει αυτό το τελευταίο θα έπρεπε να είχαμε παράβασηνομικού κανόνος. Δεν αρκείη παράβασηκανόνων εσωτερικής υπηρεσίας,όπως είναι OLυπηρεσιακές ιεραρχικές επιταγές των εγκυκλίων. 25 Επίσης κάτι ανάλογοπρέπει ναλεχθεί και εν σχέσειπρος την έναντι ιδιωτών ευθύνη προς αποζημίωση της πολιτείας για πράξεις ή ενέργιες διοικητικών οργάνων αντιτιθέμενες προςκαθοδηγητικέςεγκυκλίους. Αφούδενέλαβεχώρακαμιά παράβαση κανόνων δικαίου, τέτοια ευθύνη δεν υπάρχει. Προσβολή δικαιωμάτων ιδιωτών δεν μπορεί να βασισθεί σε απλήπαράβαση εγκυκλίου. Γιατί μόνο υπηρεσιακές υποχρε ώσεις των υπαλλήλων έναντι της προϊσταμένης αρχήςμπο ρούν οι εγκύκλιοι να δημιουργήσουν. Όχι και έννομες υπο χρεώσειςτου κράτους έναντι των ιδιωτών." 30 35 Σχετικές με το χαρακτήρακα τη φύση των εγκυκλίων είναι και οι υποθέσεις Παναγή ν.Δημοκρατίας
(1989)3 Α.Α.Δ. 179 και Σωτηριάδη ν.Δημοκρατίας
(1992)4 Α.Α.Δ. 2599. 40 Ο Αιτητής είχε με βάσητους Κανονισμούς δικαίωμασευπε ρωριακή αποζημίωση.Το δικαίωμα του αυτό δεν μπορούσε να εξαφανιστεί επειδή δεν τήρησαν OLπροϊστάμενοι του τις πρό νοιες της εγκυκλίου, αφούηεγκύκλιος δεδημιουργεί κανόναδι2012 4ΑΛΛ 5 10 15 Σολωμούν.Δημοκρατίας Πογιατζής,Δ. καίου, και αφού,σύμφωνα μετηναρχήτης ιεραρχίας των εγ γράφων (hierarchy of texts), ηεγκύκλιος είναι υποδεέστεροτων Κανονισμών έγγραφο, και υπερισχύουν οι Κανονισμοί (Βλ. Arsalis v.Republic
(1976)3CL.R. 255,268),και Superman & Others v.Republic
(1981)3CL.R. 572,585). Εν όψει τωνόσων έχωπαραθέσει πιοπάνω, βρίσκω ότιη απόφασητων Καθ'ωνηΑίτησηνα αρνηθούν να εξετάσουντο αίτημα του Αιτητή για τους λόγους που αναφέρουνείναι νομικά αστήρικτη καιεπομένως παράνομη, όπως και ηαιτιολογία επί της οποίας βάσισαν την ενλόγω απόφασητους, και πρέπει να ακυρωθεί. Η επίδικη απόφασηακυρώνεται. Καμιά διαταγή αναφορικά με ταέξοδα. Η προσφυγή επιτυγχάνει χωρίς έξοδα. 2013