(1995)21 Νοεμβρίου, 1995 [ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ, Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ,ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝΚΑΙ ΑΛΛΩΝ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ.60/94) Φορολογία — Φορολογία εισοδήματος — Υποχρέωση του φορολο γουμένου να υποβάλλει όλα τασχετικάμε τοεισόδημα του στοιχεία — Νομολογία — Περιστάσεις στην κριθείσα περίπτωση μη υποβο λής στον Έφορο των απαραιτήτων στοιχείων. 5 Προσφυγή βάσει του Αρθρου 146του Συντάγματος — Λόγοι ακυρώ σεως — Έλλειψη αιτιολογίας — Φορολογία εισοδήματος— Αναι τιολόγητη η απόφαση τον Εφόρου ως προς τον καθορισμό των εξόδωνδιατροφής και αυτοκινήτου. 10 Ο αιτητής αμφισβήτησε την σε βάρος του φορολογία για τα έτη 1985-
- Το Ανώτατο Δικαστήριο, εν μέρει ακυρώνονταςτην επίδικη από φαση,αποφάσισεότι: 15
- ΤοΔικαστήριοδεθαασχοληθεί μετηνομολογία όσον αφοράτην ανάγκη αιτιολόγησης των διοικητικών αποφάσεων, δεδομένου ότι οι αρχές που διέπουντο θέμα είναι πάρα πολύ γνωστές και καθορισμένες μεσαφήνεια.Αρκεί μόνονααναφερθεί πωςανμια 20 πράξηδενείναιδεόντωςαιτιολογημένηκαιηαιτιολογίαδεν μπο ρεί να συμπληρωθεί απότο υλικό πουβρίσκεται στο φάκελοτης υπόθεσης, ηπράξηαυτήοδηγείταισεακυρότητα. Όμωςο φορολογούμενος έχει τηνυποχρέωσηναυποβάλλει ακριβή και τεκμηριωμένη δήλωση του εισοδήματος του μέσα σταχρονικά 2534 25 4ΑΛΛ. Γεωργίου ν. Δημοκρατίας όριαπουορίζειοΝόμοςκαισεπερίπτωσηπροσφυγήςτουστοΑνώ τατοΔικαστήριο έχειτοβάροςτηςαπόδειξηςτων ισχυρισμών του. 5 10 15 20 25 30 Στην υπόκρίση υπόθεση, όπως φαίνεται απότο φάκελο τηςυπόθέσης,οαιτητήςδεντηρούσε κανονικάβιβλία,ούτεπροσκόμισε τα αναγκαίααποδεικτικάστοιχεία, ιδιαίτεραγιατοθέματης δωρεάς των Λ.Κ. 5.000απότην Ιερά Αρχιεπισκοπή Κύπρου.Το γεγονός ότι καταχωρήθηκε μια τέτοια απόδειξη στο φάκελο του Δικαστη ρίου και δεν προσκομίστηκε στον Έφοροπριν τηλήψητης επίδικηςαπόφασης,δεν διορθώνει την κατάσταση. Οαιτητής είχευπο χρέωση ναπαρουσιάσει τηναπόδειξηαυτήτονΈφορο,πράγματο οποίο δενέπραξε.
- Με το να μην αποδεχθεί τη δωρεά, ο Έφορος ενέργησε μέσα στα πλαίσιατηςδιακριτικήςτουευχέρειαςκαιηαπόφασητουκρίνεται ορθή,δεδομένου ότι ο αιτητής δεν προσκόμισε κανένααποδεικτι κό στοιχείο γιατηδωρεάαυτή.Όσοναφοράόμως τοθέματηςαι τιολογίας γιατονκαθορισμότωνεξόδων διατροφήςκαιτου αυτο κινήτου τουαιτητή,είναι φανερόαπότοκείμενο του σχετικού σημειώματος ότι οΈφορος δεν αιτιολόγησε καθόλου ήδεν προσκό μισε με ποιο τρόπο ή με ποιο κριτήριο κατάληξε στο ποσό των Λ.Κ.12.800για τα έξοδα διατροφής και στο ποσό των Λ.Κ. 1.280 γιαταέξοδατουαυτοκινήτου.Πέραντούτου,δενυπάρχειστο φά κελοτης υπόθεσης οποιοδήποτε στοιχείο πουναπαρέχειήνασυμπληρώνει μιατέτοιααιτιολογία.ΤοΔικαστήριο δεν είναι σεθέση ναελέγξειτηνομιμότητα τηςαπόφασηςαυτήςτου Εφόρουκαιδε δομένου ότι εδώδενπρόκειται περίδιεκδίκησης εκπτώσεων πουο αιτητήςδεν μπόρεσε νατεκμηριώσει γιαναθεωρηθεί ότι δεν από δειξε τους ισχυρισμούς του,το Δικαστήριο κατέληξε στην απόφασηότι ο καθορισμός των εξόδων αυτών,οοποίος δεν αιτιολογεί ται,θαπρέπει ναακυρωθεί καινα επανεξετασθεί. Ηπροσφυγήεπιτυγχάνειμερικώςχωρίς έξοδα. 35 Αναφερόμενεςυποθέσεις: Σκαρπάρης ν.Δημοκρατίας
(1990)3Α.Α.Δ. 1004, 40 Ζαχαραπλαστικές Επιχειρήσεις "ΟΚΑΠΓ Λτδ ν. Δημοκρατίας
(1990)3ΑΛΑ. 2312. Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον των φορολογιών του φόρου εισοδήματος 2535 Γεωργίου ν.Δημοκρατίας
(1995)που επιβλήθηκανστον αιτητήαπότον ΈφοροΦόρουΕισοδήμα τοςγιαταφορολογικά έτη1985-
- Δ. Παυλίδης,γιατον Αιτητή. 5 Γ. Λαζάρου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α', για τους Καθ' ων ηαίτηση. Cur.adv.vult. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ.: Αντικείμενο της παρούσας προσφυγής είναι OLφορολογίες του φόρου εισοδήματος που επιβλήθη καν στον αιτητήαπότονΈφοροΦόρουΕισοδήματοςγιαταφο ρολογικά έτη 1985-1989 και που κοινοποιήθηκαν σε αυτόν με επιστολή ημερ. 18.11.
- 10 15 Είναι η θέση του αιτητή πως η προσβαλλόμενη πράξη είναι άκυρη και/ή παράνομη και/ή στερείται έννομου αποτελέσματος. Ειδικότερα ο αιτητής αμφισβητεί την εγκυρότητα τηςαπόφασης του Εφόρου: (α) Να καθορίσει τα έξοδα συντήρησης του σε £12.800*(β)νακαθορίσει ταέξοδατουαυτοκινήτουτουσε£1.280· 20 και (γ)ναεπιτρέψει μόνο5.000απόποσό £10.000.- πουδιεκδικεί σανδώραγάμου. Κατάταέτη 1985-1989τοεισόδηματουαιτητήπροερχόταναπό τηνεργασίατουωςαυτοεργοδοτούμενουοικοδόμου,οοποίοςυπόβαλεγιαταχρόνιααυτάτις σχετικές δηλώσεις εισοδήματος. 25 Ο καθ'ου ηαίτηση απέστειλε αρχικές φορολογίες εισοδήμα τος για ταφορολογικά έτη 1987 και 1989 στις 15.10.90και στις 14.11.90ο αιτητής υπόβαλε ένσταση με τον ισχυρισμό ότι το ει- 30 σόδημα με τοοποίο είχεφορολογηθεί ήτανυπερβολικό. Ο καθ' ου ηαίτηση με επιστολή του ημερ. 19.2.91ζήτησεαπό τον αιτητή να υποβάλει Κατάσταση Περιουσίας κατά την 31.12.89,ηοποίακαι υποβλήθηκε στις 4.4.
- 35 Στις 30.10.92οκαθ' ουη αίτησηζήτησε μεεπιστολή του στοι χεία για να εξετάσει την πιο πάνωΚατάσταση Περιουσίας που υπόβαλε οαιτητής. 40 Στις 11.11.93 έγινε στο γραφείο του λειτουργού που εξέταζε την υπόθεση συζήτηση για την Κατάσταση Περιουσίας και των στοιχείων που υποβλήθηκαν. Παρόντες ήταν ο αιτητής και ο σύμβουλος του,εγγεγραμμένος λογιστής. Δεν επήλθε συμφωνία 2536 4AJLA. 5 10 15 20 Γεωργίου ν.Δημοκρατίας Χρυσοστομής, Δ. επίτωνπροαναφερθέντωντριών θεμάτωνγιατον πληρωτέοφό ροκαι οκαθ'ου ηαίτηση αφούεξέτασε την υπόθεση, αποφάσι σε τις ενστάσεις καιαπέστειλε στον αιτητήτελικές ειδοποιήσεις επιβολής φορολογίας για τα φορολογικά έτη 1987, 1988 και 1989 και πρόσθετες φορολογίες φόρου εισοδήματος για τα έτη 1985 και 1986, με συνοδευτική επιστολή ημερ. 18.11.
- Στην επιστολή αυτή δεν αναφέρεται η αιτιολογία, όμως στο φάκελο της υπόθεσης (βλ. Παράρτημα Στστην ένσταση),υπάρχει σημεί ωμα του αρμόδιου λειτουργού από το οποίο φαίνεται το σκεπτικόδυνάμει του οποίου λήφθηκε ηπροσβαλλόμενη απόφαση. Τοκείμενο του σημειώματος αυτούέχειως ακολούθως: "Ο πιο πάνω φορολογούμενος προσήλθε στο Γραφείο μου μαζί μετον ελεγκτή του τον κ.Αργύρη Τεμπριώτη.Θέμαηεξέτάσητης περιουσιακής κατάστασης κατά την 31.12.89και των ενστάσεων τουφορολογουμένου διαταχρόνια 1987, 88 και
- Ο φορολογούμενος είναι κτίστης το επάγγελμα,παντρεύτηντο 1985,χώρισε ταέτη1986,87και88καιξαναπαντρεύτηντο
- Ησυζήτηση περιορίστηκε σε δύο σημεία: α) Σταέξοδαδιατροφής £7.500 25 30 35 40 Ο Ελεγκτής επέμενε ότι ταέξοδα διατροφήςκαισυντήρησηςτουπελάτουτουήτομόνο£1.500 τοχρόνο καιότι τοδιά στημα που ήτο χωρισμένος έμενε με τους γονείς του και συντηρείτο απόαυτούς. Εγώ είπα στον ελεγκτήν ότι ναι μεν ο φορολογούμενος ήτο διαζευγμένος και έμενε με τους γονείς του, αλλά δεν ήτο όμως και μαθητής Γυμνασίου και ότι είχε ταδικάτουέξοδα,τις εξόδους του,τοντύσιμο τουκαιτοαυ τοκίνητο του.Έτσι ανέβασαταέξοδα συντήρησης σε£12.800 και τα έξοδα του αυτοκινήτου στις £1.280, όπως ακριβώς φαίνονται στην ΚεφαλαιουχικήΚατάσταση. β.Δώοα απόγάμο του 1989 £10.000 Ο φορολογούμενος είπε ότι ηγυναίκα του ήτοβαπτιστικιά του μακαρίτη Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ' και ότι ότανπα ντρεύτηκε η Αρχιεπισκοπή έστειλε στην γυναίκα του επιταγή £5.000σαν δώρο για τον γάμο τους. Ζήτησα αποδείξεις όπως, φωτο-αντίγραφοτηςεπιταγήςήτηςσυνοδευτικής επιστολής της Αρχιεπισκοπής ή μια βεβαίωση σήμερα απότην Αρχιεπισκοπή ότι πήρεηγυναίκατου τέτοιαν επιταγή,αλλάο ελεγκτής ουδέ ποτετηνπροσκόμισε. Έτσι αποφάσισαναδεχθώσανδώρα γά2537 Χρυσοστομής,Δ. Γεωργίουν.Δημοκρατίας
(1995)μουμόνο£5.000. Το εισόδημα που δεν φορολογήθηκε ανέρχετο σε £18.606 και τούτο κατανέμεταισταχρόνια 1985-1989." 5 Ένας από τους λόγους ακυρότητας που προβάλλεται από πλευράς αιτητήείναι πωςη προσβαλλόμενη απόφασηείναιαναι τιολόγητη, πράγματο οποίο δεν γίνεται αποδεκτόαπόπλευράς τωνκαθ' ων η αίτηση. 10 Δεν θα ασχοληθώ με τη νομολογία όσον αφοράτηνανάγκη αιτιολόγησης των διοικητικών αποφάσεων, δεδομένου ότι οι αρχές πουδιέπουν το θέμαείναι πάρα πολύ γνωστές και καθο ρισμένες μεσαφήνεια. Αρκείμόνονααναφέρωπωςανμιαπρά ξηδεν είναιδεόντως αιτιολογημένη καιηαιτιολογίαδεν μπορεί 15 να συμπληρωθεί από το υλικό που βρίσκεται στο φάκελο της υπόθεσης,ηπράξηαυτήοδηγείται σε ακυρότητα. Όμως ο φορολογούμενος έχει την υποχρέωση να υποβάλλει ακριβήκαιτεκμηριωμένηδήλωσητουεισοδήματοςτου μέσαστα χρονικά όρια πουορίζει οΝόμοςκαισε περίπτωσηπροσφυγής του στο Ανώτατο Δικαστήριο έχει το βάροςτης απόδειξηςτων ισχυρισμών του. Στην απόφαση ΙωάννηςΣκαρπάρης ν.Δημοκρατίας
(1990)3 Α.Α.Δ. 1004, αναφέρθηκαντα ακόλουθα: 20 25 "Ηφορολογικήνομοθεσίακαθιστάτονφορολογούμενουπόλο γο για την ακριβήκαι στο βαθμόπου επιβάλλεται τηντεκμη ριωμένη δήλωσητου εισοδήματος του μέσα σταχρονικάπλαί- 30 σιαπουορίζειοΝόμος.Δεναποτελείευθύνητωναρχώνη ανα ζήτηση των δεδομένων για την εισοδηματική κατάστασητου φορολογούμενου· πρωταρχικήτους ευθύνηείναιοέλεγχος της ορθότηταςκαιακρίβειαςτωνδηλώσεωντωνφορολογουμένων. Όπως υποδεικνύεται στην απόφαση του δικαστηρίου στην 35 Rainbowοφορολογούμενος έχειμοναδική γνώση τωνεισοδη μάτων του καιέχεικάθεευχέρεια νασυλλέξει καιναπροσκο μίσειτααναγκαία αποδεικτικάστοιχεία." Επίσης στην υπόθεση Ζαχαροπλαστικές Επιχειρήσεις "ΟΚΑΠΓ1Ατδ ν.Δημοκρατίας
(1990)3Α.Α.Δ.2312, ειπώθηκε ότι ο φορολογούμενος έχει υποχρέωση να τηρεί βιβλία και να κρατά σωστούς λογαριασμούς που να δείχνουν το αντικείμενο τουφόρου. 2538 40 4ΑΛΛ. 5 Γεωργίου ν.Δημοκρατίας Χρυσοστομής, Δ. Στην υπό κρίση υπόθεση, όπως φαίνεται απότο φάκελο της υπόθεσης, οαιτητήςδεντηρούσε κανονικά βιβλία,ούτε προσκό μισε τα αναγκαία αποδεικτικά στοιχεία, ιδιαίτερα για το θέμα της δωρεάςτων £5.000απότην ΙεράΑρχιεπισκοπή Κύπρου. Το γεγονός ότι καταχωρήθηκε μιατέτοια απόδειξη στο φάκελο του Δικαστηρίου και δεν προσκομίστηκε στον Έφορο πριν τηλήψη της επίδικης απόφασης,δεν διορθώνει την κατάσταση. Ο αιτητής είχε υποχρέωση να παρουσιάσει την απόδειξη αυτή στον Έφορο,πράγματο οποίο δεν έπραξε. 10 15 20 25 30 35 Μετοναμηναποδεχθείτηδωρεά,οΈφοροςενέργησεμέσαστα πλαίσια της διακριτικής του ευχέρειας και ηαπόφασητου κρίνε ταιορθή, δεδομένου ότι οαιτητήςδενπροσκόμισε κανένα αποδει κτικό στοιχείο για τηδωρεά αυτή.Όσον αφοράόμως τοθέματης αιτιολογίαςγιατονκαθορισμό των εξόδων διατροφήςκαιτουαυ τοκινήτου τουαιτητή,είναι φανερόαπό τοκείμενο του σημειώμα τος (Παράρτημα Στστην ένσταση), ότι οΈφοροςδεν αιτιολόγησε καθόλουήδενπροσδιόρισε μεποιοτρόποήμεποιοκριτήριοκα τάληξε στο ποσότων£12.800γιαταέξοδα διατροφήςκαιστοποσό των £1.280για τα έξοδα του ατποκινήτου.Πέραν τούτου,δεν υπάρχει στο φάκελο της υπόθεσης οποιοδήποτε στοιχείο που να παρέχει ήνα συμπληρώνει μιατέτοια αιτιολογία. Το Δικαστήριο δεν είναι σε θέσηνα ελέγξει τη νομιμότητα της απόφασηςαυτής του Εφόρου και δεδομένου ότι εδώ δεν πρόκειται περί διεκδίκησης εκπτώσεων πουοαιτητής δεν μπόρεσε νατεκμηριώσει γιανα θεωρηθεί ότι δεν απόδειξε τους ισχυρισμούς του,καταλήγω στην απόφασηότι ο καθορισμός των εξόδων αυτών, ο οποίος δεν αι τιολογείται, θαπρέπει ναακυρωθεί καινα επανεξετασθεί. Καταλήγοντας σταπιοπάνωσυμπεράσματα,δεν κρίνω σκόπι μο ναασχοληθώ με τους άλλους λόγους ακυρότητας πουυποβλή θηκαν. Κατάσυνέπεια, ηπροσφυγή επιτυγχάνει μερικώς. Ηαπόφαση του Εφόρου για τον καθορισμό των εξόδων διατροφής και συντήρησης του αυτοκινήτου ακυρώνεται λόγω έλλειψηςαιτιο λογίας. Η απόφαση του Εφόρου να μη δεχθεί τη δωρεά εκ £5.000,όπως περιγράφεται ανωτέρω, επικυρώνεται. Δεν επιδικάζονται έξοδα. Η προσφυγή επιτυγχάνει μερικώς χωρίςέξοδα. 2539
(1995)21Νοεμβρίου, 1995 [ΑΡΤΕΜΙΔΗΣ,Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΖΩΗΣΤΕΦΑΝΟΥ, Αιτήτρια, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΗΣ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 103/94) Κυπριακή Ακαδημία ΔημόσιαςΔιοίκησης — Πλήρωση θέσεων— Κα θεστώς— Απόσπαση — Καμία παράβαση στην κριθείσα περίπτω ση — Περιστάσεις. [Πέραντωνανωτέρωντίτλων η απόφασητουΔικαστηρίουδιαβάζεται ως σύνολο.] 5 Η προσφυγή απορρίπτεται με έξοδα. 10 Αναφερόμενη υπόθεση: Τουρπέκη ν.Δημοκρατίας
(1973)3ΑΛΑ. 592. Προσφυγή. 15 Προσφυγήεναντίοντης απόφασηςτων καθ* ων ηαίτησημετην οποία διόρισαντα ενδιαφερόμεναμέρη στη θέση Λειτουργού Επι μόρφωσηςΑ ' στην ΚυπριακήΑκαδημίαΔημόσιαςΔιοίκησης. Α. Σ. Αγγελίδης, για την ΑιτήτρίΛ. Ρ. Πετρίδου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων ηαίτηση. 2540 20