(1996)22Μαρτίου, 1996 [ΠΙΚΗΣ,Π.,ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ,ΚΟΥΡΡΗΣ,Δ/στές] ROBUSTTRADINGCO. LTD., Εφεσείοντες- Ενάγοντες, v. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ, Εφεσίβλητου-Εναγόμενου. (Πολιτική ΈφεσηΑρ.8511) Επιταγή — Τεκμήριοοπισθογράφησης για νόμιμοαντάλλαγμα— Ανατροπήτεκμηρίουκαιμετάθεσητουβάρουςαπόδειξηςτουανταλλάγμα τοςότανκαταφαίνεταιότι ηανάληψητηςυποχρέωσηςμετηνέκδοσηή οπισθογράφησηπροέκυψεαπόδόλοήέξρναγκασι.ιό. 5 ΕυρήματαΔικαστηρίου—Ασάφεια ευρημάτωνσεβαθμόπου να καθιστά αδύνατη τηνκρίση τουεπιδίκουθέματος, οδηγεί σεπαραμερισμότης απόφασηςκαιεπανεκδίκασητηςυπόθεσης, Επανεκδίκαση—Ασάφεια ευρημάτωνώστενακαθίσταταιαδύνατηηκρί- \ο ση τον επιδίκου θέματος, οδηγεί σεπαραμερισμό της απόφασηςκαι επανεκδίκαση της υπόθεσης. Ηεπιταγήπουεξέδωσε κάποιοςΑ. Παναγή γιαΛΚ265καιέδωσε στον εφεσίβλητοο οποίοςστησυνέχειατηνοπισθογράφησεκαιπαρέ- 15 δώσεστονΠ.Χατζηπέτρουσανεκπρόσωποτηςεφεσείουσαςεταιρείας γιατηναξίαενόςκυνηγετικούόπλουπουτουπούλησεη εταιρεία,δεν τιμήθηκε. Η εφεσείουσαεταιρείακαταχώρισεαγωγήεναντίοντουΑ.Παναγή, 20 τηνοποίααπέσυρεμετάτοθάνατο τουκαιεναντίοντουεφεσίβλητου αξιώνονταςτοποσότηςεπιταγής. Μετάτηνπαράδοσητηςεπιταγήςο εφεσίβλητοςκατέβαλεστονΑ.ΠαναγήσεμετρητάΛΚ265. ΤοΔικαστήριοκατέληξεστοεύρημαότιηεφεσείουσαεταιρείαπρο- 25 οβλεπετόσοστονεκδότη όσοκαιστονεφεσίβλητογιατηναποπληρω μή τουχρέους,αλλάαπόρριψετηναγωγήγιαδύολόγους. Οπρώτος, 304 1Λ.Α.Δ. 5 RobustTrad. Co.Ltd. v.Λεωνίδα επειδή,κατάτην απόφαση, ο εφεσίβλητος -εναγόμενος ανέτρεψε το τεκμήριοότιοπισθογράφησετηνεπιταγήγιανόμιμο αντάλλαγμακαιο δεύτερος επειδή, κατάτηνκρίση τουΔικαστηρίου, τοαντάλλαγμαγια τοοποίοείχεοπισθογραφηθείηεπιταγήείχε"εκλείψειμετηνπληρωμή τουποσούστονΑ.Παναγή,γεγονόςπουεγνώριζεπολύνωρίςοΠ.Χα τζηπέτρου". Ηεφεσείουσα εταιρεία, εφεσίβαλε τηναπόφαση. 10 Αποφασίστηκεότι: 15
(1)ΤοεύρηματουΔικαστηρίουότιηεφεσείουσα εταιρείαπρόσβλε πετόσο στον εκδότηόσο καιστον εφεσίβλητο γιατην αποπλη ρωμήτουχρέους,δενμπορούσενασυμβιβαστεί ευχερώς μετην κατάληξητουΔικαστηρίου ότιανατράπηκετοτεκμήριογιατην παροχή νομίμου ανταλλάγματος, αφού ηεπιταγήήταντομέσο για την αποπληρωμή του κυνηγετικού όπλου που απόκτησε ο εφεσίβλητος. 20
(2)Η υπεράσπιση δεν πρόβαλε τον ισχυρισμό ότι το ποσό των ΛΚ265.-καταβλήθηκεστον Α. Παναγήως εκπρόσωπο καιγια λογαριασμό των εφεσειοντων και συνεπώς το αντάλλαγμαγια το οποίο είχεοπισθογραφηθεί ηεπιταγήδεν μπορούσε ναείχε εκλεύ|ιειμετηνπληρωμήτουποσούστον Α.Παναγή. 25 30
(3)Ηασάφειατων ευρημάτων του Δικαστηρίου ως προς ταγεγο νότα που περιέβαλλαν τις υποχρεώσεις του εφεσίβλητου από τηνοπισθογράφησητης επιταγήςόσοκαιεκείνων πουσχετίζο νταν μετηνκαταβολήτουποσούτων ΛΚ265στον Α. Παναγή, καθιστούσαναδύνατητηνκρίσητουεπιδίκουθέματος. "" 35 40 Η έφεσηέγινεδεκτήμε έξοδα. Διατά χθηκεεπανεκδίκαση. Έφεση. Έφεσηαπότους ενάγοντες κατάτηςαπόφασηςτουΕπαρχιακού Δικαστηρίου Λευκαχτίας (Παπαδοπούλου,Ε.Δ.) που δόθηκε 5 Ιου νίου 1991 (Αρ. Αγαιγής 4911/90)με την οποία απορρίφθηκεη αγο> γητους για ποσό ΛΚ265 οφειλόμενο δυνάμει επιταγής ηοποία πα ρουσιάστηκε στην ΤράπεζαΚύπρου και δεν τιμήθηκε. Μ. Φλωρίδης,για τους Εφεσείοντες. 305 Robust Trad. Co.Ltd. v. Λεωνίδα
(1996)Α. Δανός γιαΑ. Ορουντιώτη,γιατονΕφεσίβλητο. Cur. adv. vult. ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ:ΤηναπόφασητουΔικαστηρίουθαδώσειο Γ.Μ. 5 Πικής,Π. ΠΙΚΗΣ,Π.: Ηεφεσείουσα εταιρείαανήκει στην οικογένεια Π. Χατζηπέτρου. Εκπροσωπώντας τηνεταιρεία, ο Π.Χατζηπέτρου προέβηστην πώλησηενόςκυνηγετικούόπλουστονεφεσίβλητο. Η 10 πώλησηέγινεμετηδιαμεσολάβησητουΑ. Παναγή,ατόμουπουσχε τιζότανκαιμεταδυομέρη. Τοτίμηματηςπώλησηςκαθορίστηκεσε £265,
- Ηκαταβολή τουέγινεμεεπιταγή,τηνοποίαεξέδωσεοΑ. Παναγήυπέρτουεφεσίβλητου,τηνοποίαοτελευταίος οπισθογρά φησεκαιπαρέδωσεστονεκπρόσωποτηςεφεσείουσας εταιρείας. Η 15 επιταγήδεντιμήθηκε,γεγονόςπουοδήγησεστηνέγερσητηςαγωγής, η απόφασηστην οποίααποτελείτοαντικείμενο τηςέφεσης. Αρχικά ηαγωγήστρεφόταντόσοεναντίοντουεφεσίβλητου όσο και εναντίον του Α. Παναγή-αποσύρθηκε,όμως, εναντίον του τε- 20 λευταίου μετάτοθάνατο του, οοποίος επεσυνέβη ενώ ηαγωγήεκ κρεμούσεπροςεκδίκαση. Κύριοι μάρτυρεςστηδίκηήτανοΧατζηπέτρουκαιο εφεσίβλη τος. 25 Μεταξύ τωντεκμηρίων που κατατέθηκαν ήταν καιαπόδειξη (Τεκμήριο 3,ηοποία επιμαρτυρεί ότι, μετάτηνπαράδοσητηςεπι ταγής,οεφεσίβλητοςκατέβαλεσεμετρητάτοποσότων£265,00στον Α.Παναγή. 30 Στηναπόφασητου Δικαστηρίου επισημαίνεται ότι υπήρχαν εν δείξειςότιοΑ.Παναγή εμφανιζότανωςεκπρόσωποςτηςεταιρείας. ΤοΔικαστήριοέθεσεερωτηματικάωςπροςτηναξιοπιστίατόσοτου Π. Χατζηπέτρου όσοXOLτουεφεσίβλητου. ΓιατοΧατζηπέτρου 35 ανέφερε: "Δεν νομίζωότι οΠ.Χατζηπέτρου,νυν διευθυντής των εναγόντων,ήταναπόλυτααληθινός". Καιλίγοπιοκάτωστηναπό φασητουΔικαστηρίου,παοατηρείταΐ:"ΣεβασικέςπτυχέςτηςοηΜχλλαγήςμετονεναγόμενογιατην 40 πώλησητουόπλουγιατοοποίοεκδόθηκεη επιταγή,έδωσεεικό ναάχρωμηκαιμεκάποιεςαπλουστεύσεις ενώσεδοσοληψίεςξέ νες μετηνεπίδικοέδιδεμελεπτομέρειατοντρόποπουενεργού σε." 306 1 Λ.Α.Δ. Robust Trad. Co.Ltd. v.Λεωνίδα Πικής, Π. Οι αμφιβολίες του Δικαστηρίου για την αξιοπιστία του εφεσί βλητουδιατυπώνονταιστοακόλουθοαπόσπασμα:5 10 "Ο εναγόμενοςκι*αυτόςδενυπάρχειαμφιβολίαότιενδιαφερότανναπροωθήσει τηνδικήτουεκδοχή,κατασκευασμένηέτσι πουναοδηγήσει τηνυπόθεσησεευνοϊκό γι*αυτόναποτέλεσμα. ΟεναγόμενοςδενέχωαμφιβολίαότιβοηθούσετονΠαναγήστην πώλησητωνόπλωναναμένονταςκαιοίδιοςκάποιοόφελοςαπό τηνόλη διαδικασία της πώλησης. Φαίνεταιάλλωστεότι τοπέτύχε αφούτο όπλο του δόθηκεσεκαλήτιμή,όπωςοΧατζηπέ τρουείπε." Οιδιισταμένες εκδοχέςτωνδύομερώναφορούσανκυρίωςτους λόγους καιτις συνθήκες κάτωαπότις οποίεςπροέκυψεητριγωνι15 κή σχέση εκδότη,οπισθογράφουκαι παραλήπτητης επιταγής. Η αλήθεια,διαπίστωσετοΔικαστήριο,βρισκότανκάπουστομέσοτων δύο εκδοχών. Ενώο εφεσείων πρόσβλεπε στον Α. Παναγή γιατην αποπληρωμήτουτιμήματοςτουόπλου,λόγωτωναμφιβολιώνπου διατηρούσεγιατοαξιόχρεοτουεκδότητηςεπιταγής,ζήτησεαυτήνα 20 εκδοθεί στο όνομα του εφεσίβλητου, οοποίος,οπισθογραφώντας την,θακαθίστατοκαιοίδιοςυπεύθυνοςγιατηναποπληρωμήτης οφειλής. 25 Στη μαρτυρία τουενώπιον τουΔικαστηρίου, ο εφεσίβλητος ισχυρίστηκε ότισε μεταγενέστερο στάδιο κατέβαλε τοποσό των £265,00στον Α.Παναγή,γιατίθεωρούσε ότιπροςεκείνονόφειλετο χρέος. ΣτηναπόφασητουΔικαστηρίουγίνεταιαναφοράστιςυποχρεώ30 σειςπουυπέχει οεκδότης επιταγήςκαιτο πρόσωποτο οποίο,με ταγενέστερα,τηνοπισθογραφεί,προςτοπρόσωποστηνκατοχήτου οποίου περιέρχεται ηεπιταγή (holder in due course), όπως αυτές προσδιορίζονταιστονπερί ΣυναλλαγματικώνΝόμο,Κεφ.
- 35 ΤοΔικαστήριο απέρριψε την αγωγή για δύο, ουσιαστικά, λόγους:Ο πρώτοςσυναρτάταιμετηδιαπίστωσητουπρωτόδικουΔικα στηρίου:- 40 "...,έχω ικανοποιηθείότι ο εναγόμενος πέτυχε ναανατρέψει το Τεκμήριο, ότι οπισθογράφησε την επιταγή για νόμιμο αντάλλαγμα." 307 Πικής,Π. RobustTrad.Co. Ltd.v.Λεωνίδα
(1996)ΟδεύτεροςμετηνκρίσητουΔικαστηρίουότιτοαντάλλαγμαγια το οποίο είχε οπισθογραφηθεί ηεπιταγή είχε "εκλείψει με την πληρωμήτουποσούστον Α. Π.,γεγονός πουγνώριζε πολύνω ρίςοΠ.Χατζηπέτρου." 5 Ως προς τον πρώτο λόγοαπόρριψης της αγωγής,τοΤεκμήριο στοοποίοαναφέρεταιτοΔικαστήριοδενπροσδιορίζεται. Προφα νούς,αναφέρεταιστο μαχητόΤεκμήριο για τηνύπαρξη ανταλλάγ ματος,τοοποίοεγείρεταιαπότηνυπογραφήήτηνοπισθογράφηση τηςεπιταγής- (βλ.Αρθρο30καιΑρθρο 33του Κεφ.262). ΤοΤεκ- 10 μήριοτοοποίοπροκύπτειμπορείναανατραπείκαιναμετατεθείτο βάροςγιατηναπόδειξητουανταλλάγματος,εφόσονκαταφανείότι ηανάληψητης υποχρέωσης πουεπιμαρτυρείταιαπότην έκδοσηή οπισθογράφηση τηςεπιταγής προέκυψε από δόλο (fraud), εξανα γκασμό (duress) καιτους άλλους λόγους που αναφέρονται στο 15 Αρθρο30
(2)του Κεφ.262. ΤοεύρηματουΔικαστηρίου,ότιηεφεσείουσα εταιρείαπρόσβλε πετόσοστον εκδότηόσοκαιστον εφεσίβλητο γιατηναποπληρωμή τουχρέους,δενμπορείευχερώςνασυμβιβαστεί μετηνκατάληξητου 20 Δικαστηρίου-ότιανατράπηκετοΤεκμήριογιατηνπαροχήνομίμου ανταλλάγματος. Ηεπιταγήήταντο μέσογιατηναποπληρωμήτου κυνηγετικού όπλου,τοοποίοαπέκτησεο εφεσίβλητος. Οδεύτεροςλόγοςγιατονοποίοαπορρίφθηκεηαγωγή συναρτά- 25 ται μετηνκαταβολήτουποσούτων£265,00στον Α.Παναγή. Προκύπτει από τη μαρτυρία του εφεσίβλητου ότικατέβαλετο ποσό των£265,00στον Α. Παναγή,όχι προς εξόφληση τουχρέους του προς τηνεταιρεία,αλλά γιατί πίστευε ότιτο χρέος του ήταν 30 προςεκείνο. Τοακόλουθοαπόσπασμααπότη μαρτυρίαείναιαπο καλυπτικότηςεκδοχήςτουστοθέμα αυτό:"ΑφούέκοψεοΑνδρέαςΠαναγή,έκοψεπουτοChequeBookκαι πλήρωσε μουτοόπλοποιουήτανναδώσωταλεφτάτουΑνδρέα 35 ήτουΠέτρου; ΤονΑνδρέα έπρεπεναπληρώσω. Ήρθεκαιζή τησεμουτ α " Ούτε στην υπεράσπιση προβλήθηκε ο ισχυρισμός ότιτοποσό των £265,00καταβλήθηκεστον Α.Παναγήως εκπρόσωπο καιγια 40 λογαριασμό των εφεσειόντων. Κρίνουμε ότι ηασάφεια τωνευρημάτωντουΔικαστηρίου καιη απουσία ουσιαστικού συσχετισμούμεταξύ της κατάληξηςκαιτου 308 1 Α.Α.Δ. Robust Trad. Co.Ltd. v. Λεωνίδα Πιχής,Π. πραγματικούβάθρουτωνγεγονότων καθιστούν αδύνατη τηνκρίση του επιδίκου θέματος. Η ασάφειαεκτείνεται τόσοως προς ταγε γονόταπουπεριβάλλουν τιςυποχρεώσεις τουεφεσίβλητου απότην οπισθογράφησητηςεπιταγήςόσοκαιεκείναπουσχετίζονται μετην 5 καταβολήτουποσούτων£265,00στονΑ.Παναγή. Υπό τοπρίσματωνδιαπιστώσεων μας,η επανεκδίκασητηςυπό θεσηςκαθίσταται αναπόφευκτη. 10 Ηέφεση επιτρέπεται μεέξοδα. Ηπρωτόδικηαπόφαση παραμερίζεταιστην ολότητατης. Διατάσσεται η επανεκδίκασητηςυπόθεσης. 15 Ταέξοδατηςπρωτόδικηςδιαδικασίαςθαακολουθήσουν τοαπο τέλεσματηςδεύτερηςδίκης. Η έφεσηεπιτρέπεται με έξοδα.Διατάσσεται επανεκδίκα ση. 20 309