(1996)26 Ιανουαρίου,1996 [ΚΟΥΡΡΗΣ, ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ/οτές] ΝΙΚΟΣΛΑΡΚΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Εφεσείοντες- Εναγόμενοι, ν. ΕΛΕΝΗΣ ΠΑΝΑΓΗ, Εφεσίβλητης- Ενάγουσας. (Πολιτική ΈφεσηΑρ. 8558) Συμβάσεις — Γραμμάτιο συνήθους τύπου — Αμφισβήτηση ύπαρξης γραμματίου συνήθους τύπον επειδήοι μάρτυρεςδεν υπόγραψανταυ τόχρονα με τονχρεώστη. Μάρτυρες — Αξιοπιστία μαρτύρων — Προϋποθέσεις επέμβασης τον 5 Εφετείου σε αξιολόγηση μαρτυρίας και ευρήματα πρωτόδικου Δικα στηρίου. Ευρήματα Δικαστηρίου — Εφετείο, τότεμόνο επεμβαίνει ανευρήματα δεν δικαιολογούνταιαπό τηνενώπιοντουπρωτόδικου Δικαστηρίου 10 μαρτνρία — Εφετείο, έχει την εξουσία να εξαγάγει τα δικά τουσυ(ΐπεράσματα από ταπρωταρχικά γεγονότα. ΤοπρωτόδικοΔικαστήριοεξέδωσε απόφασηυπέρτηςεφεσίβλητης - ενάγουσας γιαΛΚ5.500ποσό πουτης επιδικάστηκε δυνάμει γραμ- 15 ματιού συνήθους τύπουαφούαποδέκτηκετημαρτυρίατηςκαιαπέρ ριψε εκείνητων εφεσειόντων - εναγομένων. Οι εφεσείοντες - εναγόμενοι αμφισβήτησαν ότι επρόκειτο περί γραμμχχτίουσυνήθους τύπουκαιστήριξαν τηθέσητους στον ισχυρι- 20 σμό ότι οι δύο μάρτυρες σ' αυτόδεν υπόγραψαν ταυτόχροναμετον χρεώστηκαιότιδενυπήρχεισάξιοληφθένσεμετρητά. Η εκδοχήτης εφεσίβλητης - ενάγουσας,ήτανότιόλαταμέρηυπόγραψανταυτόχρο να. * OL εφεσείοντες - εναγόμενοι,εφεσίβαλαντηναπόφασηκαιεπιχει- 25 ρηματολόγησαν ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο δεν έκαμε αξιολόγηση τηςενώπιοντουμαρτυρίαςκαιδενκατέληξεσεευρήματα, ούτεαιτιο80 * 1 Α.Α.Δ. Λάγκου κ.ά. ν. Παναγή λόγησεγιατίαποδέκτηκετημαρτυρίατηςεφεσίβλητης -ενάγουσαςκαι των μαρτύρ(ι)ντης. Αποφασίστηκεότι: 5 10
(1)ΤοπρωτόδικοΔικαστήριοαξιολόγησε τηνενώπιοντου μαρτυ ρία και κατέληξε σε ευρήματα,έτσι ώστε να μη ενδείκνυτο η επέμβαση του Εφετείου, αφούέδίοσεπειστικούς λόγους ανα φορικάμετηναξιοπιστίατωνμαρτύρωνκαιτηνπροτίμησητης μαρτυρίας τους. Ηέφεση απορρίφθηκεμεέξοδα. Αναφερόμενη υπόθεση: 15 Παπαστράτηςν. Οικονόμου
(1970)1 ΑΛΛ.
- Έφεση. 20 25 Έφεση από τους Εναγόμενους κατάτης απόφασης του Επαρ χιακού Δικαστηρίου Λάρνακας (Α. Ιωαννίδης,Α.Ε.Δ.)πουδόθηκε 16 Σεπτεμβρίου 1991 (Αρ. Αγωγής 505/90) με την οποία οι εναγό μενοι διατάχθηκαν να πληρώσουν στην ενάγουσα το ποσό των £5^00εντόκως προςεξόφληση τουγραμματίουσυνήθους τύπουτο οποίο είχεεκδοθεί προς όφελος τους. Γ.Κονκούνης, για τους Εφεσείοντες. Ε.Σαμμουτας, για την Εφεσίβλητη. 30 Cur. adv.vult. 35 40 ΚΟΥΡΡΗΣ, Δ.: Ανάγνωσε την ακόλουθη απόφαση. Η έφεση στρέφεται εναντίον της απόφασης του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας μετηνοποίαεπιδικάστηκεστην εφεσίβλητη τοποσό των £5.500δυνάμειγραμματίουσυνήθους τύπου,ημερομηνίας27/9/88, πλέον τόκοι προς 9% απότην 1/4/1989 μέχρι εξοφλήσεως. Η εφεσίβλητη με την αγωγήτης υπ' αριθμό505/90ζητούσε από τους εφεσείοντες ομού και κεχωρισμένως το ποσό των £5.500δυ νάμει γραμματίουσυνήθους τύπου,ημερομηνίας27/9/
- Οι εφε σείοντες με την έκθεση υπεράσπισης τους ισχυρίζονταν πως "το ισχυρίζόμενον σαν υπογραφέν 'γραμμάτιον συνήθους τύπου' δεν είναι τοιούτον δηλαδήδεν είναιγραμμάτιον συνήθους τύπουκαι η 81 Κούρρης, Α. Λάρχου κ.ά. ν. Παναγή
(1996)αγωγήτης ενάγουσας είναιαβάσιμη. Τορηθένδεν φέρει την υπο γραφήδύοτουλάχιστον μαρτύρωνικανώνπροςτο συμβάλλεσθαι. Ηαντιπαροχήπουαναφέρεταιστογραμμάτιονδενείναιορθή. Δεν επρόκειτογιαισάξιο ληφθέν σεμετρητά.". 5 Οιδικηγόροιτωνδιαδίκωνπροτούαρχίσειηεκδίκασητηςαγω γής ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας, δήλωσαν ότι το επίδικο θέμα ήταν κατά πόσο το επίδικο γραμμάτιοήταν γραμμάτιοσυνήθους τύπουή όχι. 10 Η εκδοχήτων εφεσειόντωνήτανότι οι δύο μάρτυρες που υπέ γραψαν το επίδικο γραμμάτιο δεν υπέγραψαν ταυτόχρονα μετα μέρηκαι επομένως το γραμμάτιο δεν πληρούσετις προϋποθέσεις τουΑρθρου78τουπερίΣυμβάσεωνΝόμου, Κεφ.
- Υπέγραψαν μεταγενέστερα και εναγνοίατουοφειλέτη. 15 Ηεκδοχήτηςεφεσίβλητηςήτανότι κατάτηνετοιμασίατουεπί δικου γραμματίου ήτανπαρόντες και οι μάρτυρες οι οποίοι υπέ γραψανταυτόχροναμεταμέρη. 20 Ο πρωτόδικοςΔικαστής αποδέχτηκετημαρτυρίατηςεφεσίβλη τηςκαιτων μαρτύρωντηςκαιαπέρριψετημαρτυρίατωνεφεσειό ντων. Αφούαναφέρθηκεστη μαρτυρίαπουείχεενώπιον του, κα τέληξεως εξής: 25 "Πα όλουςτουςλόγουςπουέχωαναφέρειδέχομαιτημαρτυρία της ενάγουσας (εφεσίβλητης) καιτων μαρτύρωντης καιαπορ ρίπτω τη μαρτυρίατων εναγομένων (εφεσειόντων)και βρίσκω ότι κατά την υπογραφήτουΤεκμηρίου 1 υπήρχανοι δύομάρ. τυρες και επομένως το επίδικογραμμάτιοείναι γραμμάτιο συ- 30 νήθουςτύπουκαιέχειόλατασυστατικάτουγραμματίουσυνή θουςτύπουπουαναφέρονταιστο Αρθρο78 του Κεφ.149.". Όπως ανέφεραπιοπάνω,τοεπίδικοθέμαενώπιον τουπρωτό δικουΔικαστηρίουκαθώςκαιενώπιον μας,είναικατάπόσοοιδύο 35 μάρτυρεςπουεμφαίνονταιστοεπίδικογραμμάτιουπέγραψανταυ τόχρονα με ταμέρη,ούτως ώστεναπληρούνται οι προϋποθέσεις του Αρθρου78του Κεφ.
- ΗθέσητωνεφεσειόντωνείναιότιτοπρωτόδικοΔικαστήριοδεν 40 έκανεαξιολόγησητηςμαρτυρίαςπουείχεενώπιοντουκαιδενπροέβηκε σε ευρήματα Επίσης, δεν αιτιολογεί γιατί αποδέχτηκε τη μαοτυρίατης εφεσίβλητηςκαιτωνμαρτύρωντης. 82 1 Α.Α.Δ. Λάρκου κ.ά.ν. Παναγή Θα εξετάσω τα θέματα που εγέρθηκαν στην παρούσα έφεση όπωςταανέφεραπιοπάνω. Δεν συμφωνώ μετοδικηγόροτων εφεσειόντων ότιτοπρωτόδι5 κοΔικαστήριο δεν έκανεαξιολόγηση της μαρτυρίαςκαιδενπροέβηκεσεευρήματακαιότιδεναιτιολόγησε τηναποδοχήτηςμαρτυ ρίαςτης εφεσίβλητης καιτων μαρτύραίντηςκαιτηναπόρριψη της μαρτυρίας των εφεσειόντων. ΤοπρωτόδικοΔικαστήριο είχεενώ πιοντουδύοεκδοχέςκαιέπρεπενααποφασίσειγιατηναξιοπιστία 10 των μαρτύρων,πράγματο οποίο έκανε. Στην παρούσαέφεσητο ερώτημαπουεγείρεται είναι ανμεβάσητηνομολογιακάκαθιερω μένητακτικήτην οποία το Ανώτατο Δικαστήριο ακολουθεί στην κατ'έφεσηδικαιοδοσίατου,ενδείκνυται,ενόψειτωνπεριστατικών τηςυπόκρίση έφεσης,η ανατροπή απόμέρους μας,ευρημάτωνκαι 15 συμπερασμάτων του πρωτόδικου Δικαστηρίου που στηρίζονται στην αξιοπιστίατων μαρτύρωνπουκατέθεσανενώπιοντου. Ηπροσέγγιση στο πιο πάνωθέμαέχεικαθιερωθεί απόπολλές αποφάσειςμεσαφήνεια. Όπωςεπανειλημμέναέχειλεχθεί,τοθέμα 20 της αξιοπιστίας των μαρτύρων είναι εντός της δικαιοδοσίας του εκδικάσαντοςτηνυπόθεσηΔικαστή,οοποίος έχειτηνευκαιρίανα ακούσει τους μάρτυρες και να παρακολουθήσει τη συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα. Αν απότη μαρτυρίαπου δόθηκε ενώπιον τουπρωτόδικουΔικαστηρίου ταευρήματασταοποίακα25 τέληξεδεν δικαιολογούνται, τότε το Εφετείο βρίσκεται στην ίδια θέσημετοπρωτόδικοΔικαστήριο καιέχειεξουσίαναεξαγάγειτα δικάτουσυμπεράσματααπότα πρωταρχικάγεγονότα. Εφαρμόζονταςτηνπιοπάνωαρχήστηνπαρούσαυπόθεση, κα30 ταλήγω στο συμπέρασμα ότι τίποτε δε δικαιολογεί την επέμβαση μαςσταευρήματατρυπρωτόδικουΔικαστηρίουαναφορικάμετην αξιοπιστίατωνμαρτύρωνπουείχεενώπιοντου. ΤοπρωτόδικοΔι καστήριο,έδωσεπειστικούς λόγους γιατηνπροτίμηση τηςμαρτυ ρίαςτων συγκεκριμένων μαρτύρων. 35 Γιαόλους τουςπιοπάνωλόγους,ηέφεσηαπορρίπτεταιμεέξο δαειςβάροςτων εφεσειόντων. 40 ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ.: Μεταόσα έχω να πω συμφωνεί καιο αδελφόςΔικαστήςκ. Χ'Τσαγγάρης. Είχαμετηνευκαιρίαναμελετήσουμετηναπόφασητουαδελφού Δικαστή Κούρρη και συμφωνούμε με το περιεχόμενο της και το αποτέλεσμα. 83 Χρυσοοτομης, Δ. Λάρχου χ.ά.ν.Παναγή
(1996)Παρά την απόφαση Αονχή Παπαστράτη ν. Τάκη Οικονόμου
(1970)1 C.L.R. 11, στο στάδιοτωναγορεύσεων μαςαπασχόλησετο θέμακατάπόσοοι εφεσείοντες μπορούσαννααμφισβητήσουν ότι τοεπίδικογραμμάτιοήτανγραμμάτιοσυνήθουςτύπου,ενόψει των προνοιών τουΑρθρου 80τουΚεφ. 149,δεδομένου OTLτοπεριεχό- 5 μενοτουγραμματίουαυτούσυνάδειμετιςπρόνοιεςτουΑρθρου 78 τουΝόμου. Όμως ενόψει τουγεγονότος ότιη απόφασητουαδελφούΔικα στή Κούρρη κατάταάλλα μαςβρίσκει σύμφωνους, αποφασίσαμε 10 να μηασχοληθούμε μετοπιοπάνωθέμαστηνυπόθεσηαυτή. Ηέφεσηαπορρίπτεται μεέξοδα. 4 84