(1996)5Αυγούστου, 1996 [ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΑΙΤΗΣΗΤΗΣBEOGRADSKA ΒΑΝΚΑD.D., ΕΝΑΓΟΜΕΝΟΥ ΣΤΗΝΑΓΩΓΗ 6310/96 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ,ΚΑΙ ΚΑΘ*ΟΥ Η ΑΙΤΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΞΠΑΡΤΕ ΑΙΤΗΣΗ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ16/6/96 ΣΤΗΝΩΣΑΝΩ ΑΓΩΓΗΓΙΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΟΔΙΑΤΑΓΜΑ, ΓΙΑ ΑΔΕΙΑΝΑΙΤΗΣΕΩΣ ΓΙΑ ΕΝΤΑΛΜΑ ΑΚΥΡΩΤΙΚΟΝ (CERTIORARI) Ή/ΚΑΙ ΕΝΤΑΛΜΑ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗΣ (WRIT OFPROHIBITION) ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΠΡΟΣΩΡΙΝΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ 17/7/1996ΤΟΥ ΜΟΝΟΜΕΛΟΥΣ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΣΤΗΝΠΙΟΠΑΝΩΑΓΩΓΗ 6310/96, ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 155,ΠΑΡΑΓ. 4ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ. (ΑίτησηΑρ. 140/96) Προνομιακά εντάλματα — Certiorari— Αίτηση για άδειακαταχώρισης αίτησηςcertiorariπρος ακύρωσηενδιά^ιεσουαπαγορευτικού διατάγ ματος —Άρνηση άδειαςεπειδήπροηγουμένωςείχανληφθείάλλα έν δικα μέσα προσβολής τον διατάγματοςκαι δεν συνέτρεχαν εξαιρετι κέςπροϋποθέσειςγια παράκαμψητουκανόναότι όπου προβλέπεται 5 άλλο ένδικομέσοδενχωρεί αίτησηγια έκδοσηεντάλματοςcertiorari. Η Δημοκρατία της Σλοβενίας καταχώρισε αγωγή εναντίον της Beogradska Banka D.D.,που κατάτον ουσιώδη χρόνο ήτανυπεράκτια εταιρεία ασκούσα τραπεζικές εργασίες και πέτυχε την έκδοση ίο προσωρινού απαγορευτικού διατάγματος απαγορεύοντος στην ενα γόμενη τράπεζατην αποξένωσηήάλλως πωςδιάθεσηήχρήσηκεφα λαίων πουκατατέθηκανσ' αυτήναπό την ΕθνικήΤράπεζατηςπρώ ην Σοσιαλιστικής ΟμοσπονδιακήςΔημοκρατίαςτης Γιουγκοσλαβίας. Τοδιάταγμα,επέβαλλε επίσης στους εναγόμενους υποχρέωσηναεπι- 15 τρέψουν στους ενάγοντες την επιθεώρηση εγγράφων και λογαρια872 1 Α.Α.Δ. Beogradska Banka D.D. σμών, σχετικά μετακεφάλαιααυτά. 5 10 15 Οι εναγόμενοι,πριναπότηνημερομηνίαεπιστροφήςτουπροσωρινούδιατάγματοςκαταχώρισανστο ΕπαρχιακόΔικαστήριοΛευκωσίας δύοαιτήσεις γιαακύρωσητου,δυνάμει μεταξύάλλων της Δ.48 θ.8
(4)των Θεσμών της Πολιτικής Δικονομίας καιγιααναστολήτης ισχύος του ήμέρους τουμέχριτην εκδίκασητης πρώτης. Εντω με ταξύοι εναγόμενοι καταχώρισανστο Ανώτατο Δικαστήριοκαιαίτη σηγια άδειακαταχώρισηςαίτησης Certiorari μεσκοπότηνακύρωση τουενδιάμεσουαπαγορευτικούδιατάγματος. Στησυνέχειααπέσυραν τις δύοαιτήσεις αφούσυμφώνησαν μετηνάλληπλευρά να καταχω ρίσουν ένστασηκατάτης ισχύοςτουδιατάγματος. Κατά την εκδίκασητης αίτησης για άδειακαταχώρισης αίτησης προς έκδοση εντάλματος Certiorari που να ακυρώνει το ενδιάμεσο απαγορευτικόδιάταγμα,οι ενάγοντες εμφανίστηκανκαιμετησυναί νεσητηςάλλης πλευράςκαιτηνάδειατουΔικαστηρίου,πήρανμέρος στηδιαδικασία. 20 Αποφασίστηκεότι: 25
(1)Όπου προβλέπεται άλλο ένδικο μέσο και ειδικάδιαδικασία έφεσης,το Ανώτατο Δικαστήριο σεπολύσπάνιεςπεριπτώσεις και κάτωαπόεξαιρετικές περιστάσεις δίδει άδεια καταχώρισης αίτησηςγιαέκδοση προνομιακού εντάλματος. 30 35
(2)Οι αιτητές είχανκαιάλλα ένδικαμέσα προσβολής τουενδιά μεσουαπαγορευτικούδιατάγματος,όπωςήσανοι αιτήσειςγια ακύρωσηπουκαταχώρισανκαιστησυνέχειααπέσυρανκαιδεν συνέτρεχαν εξαιρετικές περιπτώσεις παράκαμψηςτουκανόνα ότι διαδικασίαπρονομιακούεντάλματος δενχωρεί όταν προ σφέρονταιτέτοιαάλλαμέσα.
(3)Τοθέματης διατήρησης ήμητου παρεμπίπτοντος απαγορευτικού διατάγματος ήτανσε εκκρεμότητα ενώπιον τουπρωτό δικου Δικαστηρίου και δεν εδικαιολογείτο παρέμβαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στομεταξύ. Ηαίτησηαπορρίφθηκεχαορίςέξοδα. 40 Αναφερόμενεςυποθέσεις: Ανθίμου
(1991)1 Α.ΑΛ. 41, 873 Beogradska Banka D.D.
(1996)MarewareShipping&TradingCompanyLimited
(1992)1AAA. 116, Κωνσταντινίδη
(1992)1 AAA. 853, 5 ΣιακαλλήςκαιΑλλοι
(1995)1ΑΛΑ. 55, Aftomata Eieourgia v. MonasteryofMahera
(1986)1CLR. 524, UnitedStates Trust Company of New York v. Tsavliris Salvage (International)Limited
(1995)1 AAA. 1014, 10 M. & M. Transport v. Eteria AstikonLeoforion
(1981)1CLR. 605, AntonPiUerK. G. v. ManufacturingProcesses[1976] 1All E.R. 779, 15 MercantileGroup A. G. v. Alyela (C.A.)[1994]Q.B. 366, Bankers Trust Co.v. Shapira [1980] 3AllE.R. 353, Arab MonetaryFundv. Hashim (No. 5)[1992]2AllE.R. 911, 20 ElAjouv.DollarLandHoldingspic[1993] 3AllE.R. 717, Odysseos v. Pieris EstatesandOthers
(1982)1 CLR.557, 25 Global Cruises v.MetroShipping
(1989)1 ΑΛΑ. 607, USA. v.Dollfus Mieget Compagnies.a. [1952] 1 AHE. R. 572, A andAnotherv. CandOthers[1986]2AllE. R.347, 30 Bhimjiyani v.Georgiou
(1980)ICLR. 14, Tafco (No. 1) v. Ship"Lambros L"
(1971)1CLR.143, 35 Χρίστου
(1996)1 AAA. 398, Ανδρέου
(1996)IAAA. 472, R. v. ChiefConstableoftheMerseyside [1986] IAllE.R.257, BPCyprusLtd
(1996)1 AAA.
- 874 40 1 Α.Α.Δ. Beogradska Banka D.D. Αίτηση. Αίτησημετηνοποίαοιαιτητέςζητούννατουςχορηγηθείάδεια γιακαταχώρισηαίτησηςγιατηνέκδοσηενταλμάτωνcertiorari και 5 prohibition αναφορικά μετο προσωρινό διάταγμα ημερομηνίας 17.7.96 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λ/σίας (Παρπαρίνος, Α.Ε.Δ.)στην ΑγωγήΑρ.6310/
- Π.ΙοχχννίόηςκαιΚ. Θεοδωρίδης,γιατους Αιτητές. 10 Ε.Ενριπίδον και Μ.Γεωργιάδης,γιατους Ενάγοντες. ΚΩΝΣΤΑΝΓΙΝΙΔΗΣ,Δ.:Ανάγνωσετην ακόλουθη απόφαη. Η διαδικασία αφοράσε παρεμπίπτον διάταγμαπουεκδόθηκε από 15 Δικαστή τουΕπαρχιακούΔικαστηρίου Λευκωσίας, μετά απόex parte αίτησητων εναγόντων( στοπλαίσιοτηςαγωγήςαρ.6310/96 που άσκησε η Δημοκρατία της Σλοβενίας κατά της Beogradska Banka D.D. Ηοποίαπεριγράφεταιωςεταιρεία ελεγχομένη από τηνΟμοσπονδιακήΔημοκρατίατης Γιουγκοσλαβίας ασκούσα, ως 20 υπεράκτια, τραπεζικές εργασίες στην Κύπρο δυνάμει αδείαςπου εκδόθηκε απότην Κεντρική Τράπεζατης Κυπριακής Δημοκρα τίας. Οι εναγόμενοι-αιτητές ζητούν άδεια καταχώρισης αίτησης 25 προς έκδοση διατάγματοςτηςφύσης certiorari γιαακύρωσητου παρεμπίπτοντος διατάγματος. Επίσης,προςέκδοσηδιατάγματος prohibition πουνααπαγορεύει τηδιεξαγωγή από τοΕπαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας κάθεδιαδικασίαςσεσχέσημεαυτό.Πα ράλληλα, ζητούν αναστολή της εκτέλεσης του παρεμπίπτοντος 30 διατάγματοςόπως καιαναστολή τηςδιαδικασίαςωςπρος αυτό στο ΕπαρχιακόΔικαστήριο Λευκωσίαςμέχρι τηνπλήρη εκδίκαση τηςαίτησης στοΑνώτατο Δικαστήριο. Οι ενάγοντες ζήτησανάδειαγιανα ακουστούν ενόψει του ξε35 χωριστού αιτήματος γιααναστολή της ισχύος του παρεμπίπτο ντος διατάγματος. Πιθανή έγκριση του,όπως υποστήριξαν,θα αναβίωνετουςκινδύνουςπροςκάλυψηαπότουςοποίουςακριβώς εκδόθηκετοπαρεμπίπτον διάταγμα. Οιαιτητέςσυγκατατέθηκαν και,κάτωαπό τιςπεριστάσεις, ενέκρινα τοαίτημα. 40 Η συζήτηση κατάτηνακρόασητηςαίτησης ήταν εκτεταμένη. Αρχισεστις29/7/96καιπερατώθηκεστις 30/7/
- Στοπλαίσιοτης έγινεαναλυτικήαναφοράστηγενικήοπισθογράφησητουκλητηρίου εντάλματος,στην πολυσέλιδη ΈνορκηΔήλωση πουσυνόδευσε 875 Κωνσταντινίδης,Δ. Beogradska Banka D.D.
(1996)την αίτηση για έκδοση του παρεμπίπτοντοςδιατάγματος, στα έγ γραφαπουεπισυνάφθηκανσεαυτή,στο ίδιοτοδιάταγμακαιστην επίσης πολυσέλιδη ΈνορκηΔήλωσηπου συνοδεύει τηνπαρούσα αίτηση. Έγινε ακόμααναφοράσε μεγάλο αριθμόυποθέσεων,κυ πριακών καιαγγλικών, αντίγραφα των οποίων οι δικηγόροι των 5 δύοπλευρών είχαντηνκαλοσύνηναπαρουσιάσουνπροςυποβοή θηση τουΔικαστηρίου. Ηαξίωσητων εναγόντων,όπωςτηνπροσδιορίζει ηγενικήοπισθογράφηοητουκλητηρίουεντάλματος,αφοράσεποσάχρημάτων 10 και/ή"chosesinaction και/ή chosesinpossessionκαι/ήάλληκινητή περιουσία" που εμφανίζονται να "κατετέθησαν και/ήαφέθησαν και/ήπαραδόθησαναπό την ΕθνικήΤράπεζατηςπρώηνΣοσιαλι στικής Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας και7ή προςόφελος και/ή ειςπίστητηςΕθνικήςΤράπεζαςτηςπρώηνΣο- 15 σιαλιστικής Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας κατά ή προ της 26/6/1991 και τα οποία ευρίσκονταν κατά την 26/6/1991κατατεθειμένακαι/ή κατετέθησανκαι/ήαφέθησαν και/ή παραδόθησαν μετά την26/6/1991μετάτων εναγομένων και/ή υπό τον έλεγχοκαιΤή την κατοχήτων εναγομένων". Ως προς αυτά,οι 20 ενάγοντες ζητούνδήλωσηαπότοΕπαρχιακόΔικαστήριο ότι"κα τέχονται υπότων εναγομένωνδυνάμειεμπιστεΰματος (trust)προς όφελος και/ήδιαλογαριασμό των εναγόντων". Μεξεχωριστό αίτημααξιούν το ποσό των 976.000.000Γέρμα- 25 νικών Μάρκων ως "ποσό πληρωτέο απότους εναγομένους προς τους ενάγοντες ως λεφτά τα οποία ελήφθησαν για λογαριασμό και/ήγια χρήση και/ήγιαόφελος των εναγόντων (money had and received) και/ήως ποσό με το οποίο οι εναγόμενοι δεν μπορούν άδικα να πλουτισθούν και/ήωφεληθούν. Διαζευκτικά,"ως απο- 30 ζημιώσεις για παράβαση του εμπιστεύματος (trust) και/ήγιαπα ράβασητωνκαθηκόντωντων εναγομένων ως εμπιστευματοδόχων (trustees) και/ή θεματοφυλάκων των εναγόντων και/ήως αποζη μιώσεις για παράβασησυμφωνίας και/ήγια κατακράτησηκαι/ή ιδιοποίηση περιουσίας ανηκούσης στους ενάγοντες και/ήγια κα- 35 τάχρηση εμπιστοσύνης και/ήγια αδικαιολόγητο πλουτισμό προς ζημιά των εναγόντων". Η οπισθογράφησησυμπληρώνεται μεαιτήματαγιατην έκδοση δύοδιαταγμάτων. Τοπρώτο,γιαπαροχήπλήρωνκαιαληθώνλο- 40 γαριασμών ως προς τηχρήση και/ήδιαχείριση των πιοπάνω πο σών και/ή περιουσιακών στοιχείων. Το δεύτερο, για να διατα χθούνοι εναγόμενοι "νααποκαλύψουνκαι/ήπαρουσιάσουνκαι/ή επιτρέψουν έρευνακαι/ήπαράσχουνπρόσβασηαναφορικά μελο876 1 Α.Α.Δ. 5 Beogradska Banka D.D. Κωνσταντινίδης,Δ. γαριασμούς και/ήάλλα στοιχεία τα οποία είναι αναγκαίαγια να εντοπισθεί (totrace)τοπροϊόν τωνυπόΑ, Β,Γανωτέρωκαι/ήπε ριουσιακών στοιχείων και/ήποσών και/ή όλα τατραπεζικά και/ή άλλα έγγραφα και/ήαλληλογραφία και/ήκαταχωρίσεις αναφορικάμετους λογαριασμούς και/ήάλλη κινητήπεριουσία και/ή περι ουσιακάστοιχεία τηςΕθνικήςΤράπεζαςτηςπρώην Σοσιαλιστικής Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας τηςΓιουγκοσλαβίας που ευρίσκο νται και/ήευρίσκοντο κατατεθειμένα μετά των εναγομένων και/ή υπότον έλεγχοκαι/ή τηνκατοχήτων εναγομένων". 10 Με το παρεμπίπτονδιάταγμαεπιφέρεται ό,τιέχει περιγραφεί συνοπτικά ως"παγοποίηση" χρημάτων και περιουσιακών στοι χείων και διατάσσεται "επιθεώρηση" μεευχέρεια λήψης αντιγρά φων. 15 Οι αιτητές αναφέρθηκαν στοπεριεχόμενο του και παραθέτω αυτούσια ταδύοτου σκέλη: Τοπρώτο: 20 25 30 35 40 "... οι Εναγόμενοι και/ή οποιοσδήποτε ή οποιοιδήποτε από τους διευθυντές και/ήγραμματέακαι/ή υπαλλήλους και/ή αντι προσώπουςκαι/ήυπηρέτεςτουςκαι/ήάλλως πως εμποδίζονται από του να χρησιμοποιήσουν και/ήδωρίσουν και/ήμεταβιβάσουν και/ή δεσμεύσουν και/ή μεταφέρουν και/ή αποσύρουν και/ήάλλως πωςδιαθέσουνκαι/ή αποξενώσουν οιαδήποτε πο σάκαι/ήchosesinaction και^ήchosesinpossession και/ήάλλη κινητή περιουσία και/ήοιονδήποτε μέρος αυτών ταοποία κατατέθησανκαι/ή αφέθησανκαι/ή παραδόθησανστους Εναγομένους απότην ΕθνικήΤράπεζατης πρώην Σοσιαλιστικής Ομο σπονδιακήςΔημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας (η "πρώην Γιου γκοσλαβία") και/ή προς όφελος και/ή εις πίστη της Εθνικής Τράπεζας τηςπρώην Γιουγκοσλαβίας και ταοποία ευρίσκο νται κατατεθειμένα μετάτων Εναγομένων και/ή υπότον έλεγχοκαι/ήτηνκατοχήτων Εναγομένων και/ήπουευρίσκονται εις τραπεζικούςήάλλους λογαριασμούς των Εναγομένων σεοποι αδήποτε άλλητράπεζαστην Κύπρο και/ήνα απαγορεύει όλες τις συναλλαγές επίτων τραπεζικών λογαριασμών και/ή choses in action και/ήchosesinpossession και/ήκινητή περιουσία της ΕθνικήςΤράπεζαςτηςπρώην Γιουγκοσλαβίας και/ή νααπαγο ρεύει οποιαδήποτε πληρωμή απαιτήσεων τρίτων μερών από τους ενλόγωλογαριασμούς και/ή chosesinpossessionκαι/ή κι νητήςπεριουσίας και/ή οποιαδήποτεάλλη συναλλαγή και/ή συ ναλλαγές σε σχέση με κεφάλαια και/ή choses in action και/ή 877 Κωνσταντινίδης,Δ. Beogradska Banks D.D.
(1996)choses in possession και/ήάλληκινητή περιουσία της Εθνικής Τράπεζας της πρώην Γιουγκοσλαβίας που κατατέθηκαν και/ή αφέθησαν και/ή παραδόθησαν από την Εθνική Τράπεζα της πρώην Γιουγκοσλαβίας μετά των Εναγομένων και/ήυπό τον έλεγχο και/ή την κατοχήτους μέχρι ακροάσεως και/ήτελείας 5 αποπερατώσεως της παρούσης αγωγής ή μέχρι νεωτέρας δια ταγήςτουδικαστηρίου." Τοδεύτερο: 10 "... οι Εναγόμενοι υποχρεούνταιαμέσως μετάτηνεπίδοσητου παρόντος διατάγματος καικατάτηδιάρκειατων συνήθων ερ γασίμων ωρών τοιν Εναγομένων ναεπιτρέψουν τηνεπιθεώρη σηυπό των Εναγόντων και/ήδύοεξουσιοδοτημένων αντιπρο σώπων των και/ήκαι τους επιτρέψουν να λάβουν αντίγραφα 15 αμέσως μετην επίδοση τουπαρόντοςδιατάγματοςπρος στους Εναγομένους όλων των τραπεζικών εγγράφων και/ή βιβλίων και/ή αποδείξεων (vouchers)και/ή εντύπων καταθέσεωνκαι/ή εντύπων αποσύρσεως και/ήαιτήσεων μεταβιβάσεως και/ήμε ταφοράς και/ή αλληλογραφίας και/ή εσωτερικής αλληλογρα- 20 φίας και/ήσημειώσεων είτεαυτάευρίσκονται σε γραπτή, ηλε κτρονική ή άλλη μορφή αναφορικά με τραπεζικούς λογαρια σμούς της ήπρος όφελος της ΕθνικήςΤράπεζαςτηςπρώην Γι ουγκοσλαβίας μετάτων Εναγομένωνκαι/ήποσάκαι/ήchosesin action και/ήchoses in possession και/ήάλληκινητή περιουσία 25 πουκρατούντοήδιατηρούντοκαι/ήκατατέθησαν και/ή αφέθη σανκαι/ήαποσύρθησαναπόήεκμέρουςτηςΕθνικήςΤράπεζας της πρώην Γιουγκοσλαβίας και/ή προς όφελος και/ήεις πίστη της Εθνικής Τράπεζας της πρώην Γιουγκοσλαβίας μετά των Εναγομένων και/ήυπό τον έλεγχοκαι/ήκατοχήτων Εναγομέ- 30 νων κατά την 1/1/1991,26/6/1991, 31/5/1992 και σήμερον." ΤοΔικαστήριο όρισεημερομηνία επιστροφήςτου διατάγματος καιδενυπάρχειεισήγησηπωςαυτήδενήτανσύντομη.Στις29/7/96 θα επιλαμβανόταντουθέματοςτηςσυνέχισηςήμητης ισχύος του, 35 υπό το φωςπλέον και των απόψεωντων εναγομένων. Οι οποίοι όμως δεν ανέμεναν μέχρι τηνπιοπάνωημερομηνία. Στις19/7/96 υπέβαλαν δύο αιτήσεις στο ΕπαρχιακόΔικαστήριο για ακύρωση του προσωρινού διατάγματοςδυνάμει, μεταξύ άλλων, της Δ.48, θ.8
(4)των Θεσμώνπερί Πολιτικής Δικονομίας καιγια αναστολή 40 της ισχύος του ή μέρους του,μέχρι την εκδίκασητης πρώτης. Η αίτηση για αναστολή ήταν ex parte και, όπως ανέφεραν οι δύο πλευρές,τοπρωτόδικοΔικαστήριο έκρινεενδεδειγμένη τηνεπίδο ση της. Την όρισεγι' αυτό τοσκοπό για τις 29/7/96,ημέρα κατά 878 1 Α.Α.Δ. Beogradska Banka D.D. Κωνσταντινίδης, Λ. την οποίαείχεορισθεί καιηαίτησηγιαακύρωση. Εκκρεμουσών αυτών των αιτήσεων, την ίδια μέρα,δηλαδήστις 19/7/96, OL ενα γόμενοι προέβησανκαισενέοδιάβημαμετηνκαταχώρισητηςπα ρούσαςαίτησης. Η οποίαορίστηκε στις22/7/96αλλά,γιατουςλό5 γους πουφαίνονταισεσχετικό σημείωμα του Πρωτοκολλητείου, τέθηκεενώπιον μουστις29/7/96. Στις29/7/96οιδιάδικοιεμφανί στηκαν και ενώπιον τουπρωτόδικουΔικαστηρίου. Όπωςδήλω σανοιδύοπλευρές,οιεναγόμενοι απέσυραντιςδύοαιτήσειςτους αφού συμφώνησαν νακαταχωρίσουν ένσταση στησυνέχιση της 10 ισχύος τουπαρεμπίπτοντοςδιατάγματοςκαι,όπωςμουανεφέρθη, το πρωτόδικο Δικαστήριο όρισετην 5/8/96γιαγρήγορη εκδίκαση τουθέματος. Οι ενάγοντες επέμειναν πως, παρόλα αυτά, δικαιολογείται η 15 παρέμβαση τουΑνωτάτου Δικαστηρίου μετηνέκδοση τωνδια ταγμάτωνπουζητούνκαι,φυσιολογικάθαέλεγα,οιενάγοντεςθέ τουνθέμααπόρριψηςτηςπαρούσαςαίτησης αφούυπάρχουνδια θέσιμα άλλα ένδικα μέσα, ορισμένα μάλιστα από ταοποία ήδη ασκήθηκαν. 20 Οιαρχέςείναιθεμελιωμένες. Συνοψίστηκανστηναπόφασητης Ολομέλειας τουΑνωτάτου Δικαστηρίου στην υπόθεσηΑνθίμου
(1991)1Α.Α.Δ. 41: 25 "Όπουπροβλέπεται άλλο ένδικο μέσοκαι,ειδικά, διαδικασία έφεσης,το Ανώτατο Δικαστήριο σεπολύ σπάνιες περιπτώσεις, κάτωαπόεξαιρετικές περιστάσεις,δίδειάδεια." Ηταν παρεμπίπτον διάταγματοαντικείμενο και στην πιοπάνω 30 υπόθεση. Είχε οριστεί ημερομηνία για ακρόαση ενώπιον του ΕπαρχιακούΔικαστηρίου,ηόποιααπόφασηεκδιδότανθαυπέκειτο σεέφεσηκαι επικυρώθηκε ηάρνηση παραχώρησης άδειαςγια υποβολήαίτησης γιαδιάταγματης φύσης certiorari αφού"καιαν ακόμαυπήρχε συζητήσιμο ζήτημα"δεν είχε ικανοποιηθεί η προ\ί35 πόθεση τωνεξαιρετικών περιστάσεων. Αυτά ακολουθήθηκανσε μεγάλησειράάλλων υποθέσεων. Οιενάγοντες επικαλέστηκαν εν δεικτικά και τις υποθέσεις: Marewave Shipping & Trading CompanyLimited
(1992)1Α.Α.Δ. 116, InRe Αυγή ΙΚωνσταντινίδη
(1992)1 Α.Α.Δ.853καιΣιαχαλλήςΤάκηςκαιΆλλοι
(1995)40 1 Α.Α.Δ. 55. Είναιη θέση τωναιτητώνπως,παράτοδιαθέσιμοάλλων ένδι κων μέσων,δικαιολογείται ηπαρέμβασητου Ανωτάτου Δικαστη ρίου ενόψει τηςεξώφθαλμης, όπως τηνχαρακτήρισαν, παρανο879 Κωνσταντινίδης,Δ. Beogradska Banka D.D.
(1996)μίαςπουαποκαλύπτεταιστην όψητουπρακτικού,υπέρβασηςτης δικαιοδοσίας του πρωτόδικουΔικαστηρίου και,ακόμα,παράβα σης τωνκανόνων της φυσικήςδικαιοσύνης. Επίσης,επειδή μόνο στοπλαίσιο αυτήςτηςδιαδικασίαςθαμπορούννα εξασφαλίσουν αναστολή της ισχύος του παρεμπίπτοντος διατάγματοςκατάτα 5 αποφασισθένταστην υπόθεσηAftomata Eleourgia v.Monastery ofMahera
(1986)1 C.L.R.524. Θα προσπαθήσωνα συνοψίσω τα επιχειρήματα των αιτητών. Αναφέρονται κυρίως στηφύσητωναξιώσεων τωνεναγόντωνκαι 10 στην καθόλου πιθανότηταεπιτυχίας της αγωγής. Η Δημοκρατία τηςΣλοβενίας υποστηρίζει πως μετά τηδιάλυση της Σοσιαλιστι κήςΟμοσπονδιακής Δημοκρατίαςτης Γιουγκοσλαβίας,ως διάδο χοκράτος, έχεινόμιμες διεκδικήσεις σεσχέσημεχρηματικάποσά ήάλλαπεριουσιακάστοιχεία πουήτανκατατεθειμέναστην Εθνι- 15 κήτηςΤράπεζα. Ταοποίαεμφανίζειναβρίσκονται τώραστηνκα τοχή των αιτητών. Αφούη ίδια αναγνωρίζει πως υπάρχουνκαι άλλα διάδοχακράτη, τουλάχιστον η ΟμοσπονδιακήΔημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας,καταφανώςεπιδιώκουναξιώσεις πουεπηρε άζουν δικαιώματατρίτων στην απουσίατους και συνεπώς κατά 20 παράβασητωνκανόνωντηςφυσικήςδικαιοσύνης. Κατάτηνάπο ψητους,ηθέσητουςαυτήυποστηρίζεται απότηνυπόθεση United States Trust Company New York v. Tsavliris Salvage (International) Limited
(1995)1 Α.Α.Δ. 1014, στην οποίααίτηση στο Ανώτατο Δικαστήριο γιαπαρεμπίπτονδιάταγμα απορρίφθη- 25 κεεπειδήδεν υπήρχεπιθανότητα επιτυχίαςαφούαξιωνότανανα γνωριστική δήλωση στην απουσία εκείνων στους οποίους κατ' εξοχήν θααφορούσε. Στηνπραγματικότητα,συνεχίζουν οι αιτητές,οι ενάγοντες επιδιώκουνναπαρακάμψουντογεγονός ότιδεν μπορούν να στραφούνκατά του ιδίου του κράτουςπουέμπλεκε- 30 ται,λόγω ακριβώς της κρατικήςασυλίας στην οποία δικαιούται. Παρέπεμψαν ως προς το θέμαστους Halsbury's Lawsof England, 4η Εκδοση,Τόμος 18,§1548 και 1550 καιυποστήριξανπωςαφού δεν θαήτανπαραδεκτήησυνένωσηκράτουςως διαδίκουοι διεκ δικήσεις των εναγόντων δεν είναι δυνατόνναπροωθηθούν μέσω 35 Δικαστηρίου. Τοπρόβλημα,ως διακρατικήςφύσης,θα μπορούσε να επιλυθεί μόνο με διαπραγματεύσεις. Πρόσθεσαν οι αιτητές πως η αναφοράστην ΈνορκηΔήλωση πουυποστήριξε τοαίτηματωνεναγόντων σεΨηφίσματατουΟρ- 40 γανισμού Ηνωμένοϊν ΕθνώνήακόμασεαποφάσειςτουΥπουργι κούΣυμβουλίουκαιεγκυκλίους της ΚεντρικήςΤράπεζαςτηςΚυ πριακής Δημοκρατίας, δεν θα μπορούσαν να αποτελέσουν βάση για τη δημιουργία αγώγιμου δικαιώματος και,πως, ουσιαστικά, 880 1 Α.Α.Δ. 5 BeogradskaBanka D.D. Κωνσταντινίδης, Δ. δενφαίνεταιστοκλητήριο ένταλμα,καιπάντωςστηνΈνορκηΔή λωσητωνεναγόντων,ποιαείναιη βάσητηςαγωγήςτους. Πουαν εθεωρείτο ότιυπήρχε,θαέπρεπενακαταφαίνεταιότιέχειπιθανό τητα επιτυχίας κατάτααποφασισθέντα στην υπόθεση Μ.& Μ. Transportv.EteriaAstikonLeoforion
(1981)ICLR. 605. Κατάτηδιάρκειατηςσυζήτησης προέκυψε πωςτοαποτέλεσμα της "παγοποίησης", είχε ήδη επέλθει μεεγκύκλιο της Κεντρικής ΤράπεζαςτηςΚυπριακήςΔημοκρατίας. Επομένως,κατάτουςίδι10 ουςτουςαιτητές,δενήτανδυνατόνενπάσηπεριπτώσει ναδιαφο ροποιηθεί τοstatus quo ante και τοπαρεμπίπτονδιάταγμα ήταν αχρείαστο. Ζήτησατην άποψητων αιτητών αναφορικάμε τοαν αυτότοδεδομένοδικαιολογούσε τηνάποψητουςωςπροςτοεπεί γον τουθέματοςπουεγείρουν ενώπιον μου. Ηοποίαάποψη στή15 ρίξε την εισήγηση τους πως ήταν ενδεδειγμένο να παρέμβει το Ανώτατο Δικαστήριο προςαναστολήτης ισχύος τουπαρεμπίπτο ντος διατάγματος. Οιαιτητέςεισηγήθηκαν πωςδενδιαφοροποιείταιηκατάσταση. Εφόσον αμφισβητούντηδικαιοδοσίατουΕπαρχιακούΔικαστηρί ου,ηοποίακαταφανώςήτανανύπαρκτη,είναι δικαίωματουςνα ζητήσουν προνομιακόένταλμα,τοοποίοκαιπρέπειναεκδοθεί ex debito justitiae. Ενπάσηπεριπτώσει, τοδιάταγμα είχεκαιτοσα ρωτικό δεύτερο σκέλοςαναφορικά μετην"επιθεώρηση" το οποίο 25 δεν ήταν επιτρεπτό να εκδοθεί έχοντας υπόψητιςαρχέςπουδιέ πουν τα ονομασθέντα ως διατάγματα τύπουAnton Filler. Παρέ πεμψαν στις υποθέσεις Anton Filler K.G. v. Manufacturing Processes[1976]1 AllE.R.779,MercantileGroupA.G. v.Aiyela (CA.) [1994]Q.B. 366, BankersTrustCov.Shapira [1980]3 All 30 E.R. 353,ArabMonetaryFundv.Hashim(No.5)[1992]2All E.R. 911 και στο σύγγραμμα Mareva Injunctions &Anton Piller Relief τουSteven Gee,3ηΈκδοση(καιυποστήριξαν πωςστην προκείμε νηπερίπτωσηαυτότοδιάταγμα,τοοποίοεπιζητείταικαιωςτελι κό, δεν απέβλεψε στην υποβοήθηση του διατάγματος τύπου 35 mareva που συνιστά τοπρώτο σκέλος του παρεμπίπτοντος δια τάγματος. 20 Κατά την ανάπτυξη όμως της επιχειρηματολογίας τους,οι αιτητές ανέφεραν πως ήδη συμμορφώθηκαν μετη διαταγήγια την 40 "επιθεώρηση" και ζήτησα τηνάποψη τους αναφορικά μετο αν υπήρχεκανλόγος νασυζητείται ενώπιον μουαυτότοθέμα, αφού, η"επιθεώρηση"έχειπλέονσυντελεσθεί.Είχασυναφώςυπόψημου, και τοανέφερα κατάτη συζήτηση, πως συνιστά λόγο αρνητικής άσκησης της διακριτικήςεξουσίας του Δικαστηρίου προς έκδοση 881 Κωνσταντινίδης,Δ. Beogradska Banka D.D.
(1996)διατάγματος της φύσης certiorari το ότιαυτόδεν είναιδυνατό, εκ των πραγμάτων, να εξυπηρετήσει χρήσιμο σκοπό. (βλ. Basu's Commentary ontheConstitution ofIndia, 6ηΕκδοση,Τόμος Ι,σελ. 371). 5 Οι αιτητές υπενθύμισαν τότε πως υπήρχεκαιτο διάταγμα τύ που marevaκαι επομένως υπήρχεαντικείμενο γιασυζήτηση. Αυ τές όμως οιτοποθετήσεις μου φάνηκε,καιτο επαναλαμβάνω και τώρα,ότιδημιουργούσανκύκλο. Ητελικήθέσητωναιτητώνήταν η εξής. Ενώ πράγματι μεεγκύκλιο της Κεντρικής Τράπεζαςείχε 10 επέλθει "παγοποίηση",υπήρχεηδυνατότηταναζητήσουναπελευ θέρωση κεφαλαίων την οποίαστερήθηκαν με την έκδοση του πα ρεμπίπτοντος διατάγματος. Το οποίο ουσιαστικά συνιστά εξου δετέρωση τηςεγκυκλίου τηςΚεντρικής Τράπεζας,ηοποία είναι εκτελεστήπράξηπουδεν μπορεί ναεπηρεασθεί στο πλαίσιο αγω- 15 γής. Ωςπροςτην"επιθεώρηση",πουπράγματισυνετελέσθη,υπάρ χουν σοβαρές αμφισβητήσεις,όπως αναφέρεταιστην Ένορκη Δή λωσηπουυποστηρίζει την αίτησητους,ωςπρος τοανυπέχουν ή όχι καιάλλεςυποχρεώσεις συνεπεία τουπαρεμπίπτοντος διατάγ ματος. 20 Τις θέσεις των εναγόντων σεσχέσημετιςαρχές που διέπουν τηνάσκησητηςδιακριτικήςεξουσίαςτουΔικαστηρίου,τιςέχωπα ραθέσει. θ ασυνοψίσωκαιτις απόψεις τους ως προς ταυπόλοι- πα. 25 Υποστηρίζουν πως δεν εγείρεται θέμακρατικήςασυλίας. Ού τε ανυπαρξίας απαραίτητουδιαδίκουήπαράβασηςτωνκανόνων τηςφυσικήςδικαιοσύνης,ήυπέρβασης,μεοποιοδήποτετρόπο,της δικαιοδοσίας του απότο ΕπαρχιακόΔικαστήριο. Οιεμπορικές 30 τράπεζες τηςΣλοβενίας, στοπλαίσιο τουπαλαιού καθεστώτος, κατέθεταν ξένο συνάλλαγμα στην Εθνική Τράπεζατης Σοσιαλι στικής Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβίας, της οποίας ήταν συστατικό μέρος. Η Σοσιαλιστική Ομοσπονδιακή Δημοκρατίατης Γιουγκοσλαβίας, όπωςκαιη ΕθνικήτηςΤράπεζα, 35 είναι τώρα ανύπαρκτηκαι δενθα ήταν νοητό ναείναι διάδικος στην αγωγήήνατίθεται ζήτημακρατικήςασυλίας ωςπρος αυτή. Η ΕθνικήΤράπεζα,που είναιτώραανύπαρκτο νομικό πρόσωπο, προέβησεκαταθέσειςχρημάτωνκαιπεριουσιακών στοιχείων που ανήκουνστηΔημοκρατίατηςΣλοβενίας(ηοποίακαιτιςδιεκδικεί 40 με τηνπαρούσα αγωγή. Αυτήηαγωγή είναι, σύμφωνα μετους ενάγοντες, στην ουσία αγωγή εντοπισμού (tracing action) που εγκύρως στρέφεταικατάτων εναγομένων ωςτωνκατόχωντηςπε ριουσίας και στο πλαίσιο τηςοποίαςνομίμως εκδόθηκε το παρε882 & 1Α.Α.Δ. Beogradska Banka D.D. Κωνσταντινί&ης, Δ. μπίπτονδιάταγμα.Ανέφεραν ωςενδεικτικήτωνδυνατοτήτωνπου προσφέρονται στο πλαίσιο αγωγήςαυτήςτης φύσης την υπόθεση El Ajou v.DollarLandHoldings pic [1993]3 All E.R. 717 (και τους Halsbur/s,ανωτέρω,Reissue,Τόμος 16,§912. ΗΟμοοπον5 διακήΔημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας ή η Εθνική Τράπεζατης δεν έχουν σχέσημετηνυπόθεση. Ιδρύθηκαν,μεβάση ταγεγονότα πουτέθηκανενώπιον τουπρωτόδικουΔικαστηρίου,στις4/7/1993 ενώ οι διεκδικούμενες καταθέσειςήτανπαγοποιημένες σταχέρια των εναγομένων απότις 31/5/92. Αν ηΟμοσπονδιακήΔημοκρα10 τίατης Γιουγκοσλαβίαςήοποιοδήποτεάλλοδιάδοχοκράτοςισχυ ρίζονταιότι έχουν διεκδικήσεις όμοιες μετιςδικές τους,είναιθέ μαδικό τους να τις προωθήσουν. Υποστήριξαν συναφώς πωςη υπόθεση UnitedStates Trust, ανωτέρω, σαφώς διακρίνεται ως προς τα γεγονότα και επικαλέστηκαν τις υποθέσεις Odysseos ν. 15 PierisEstatesand Others
(1982)1 C.L.R.557καιGlobalCruises v.MetroShipping
(1989)1 Α.Α.Δ.
- 20 Ενπάσηπεριπτώσει,σύμφωναμετηναπόφασητηςδικαστικής επιτροπής της Βουλής των Λόρδων στην υπόθεση U.SA. ν. DollfusMieget Compagnie &a. [1952]1All E.R. 572 δεν μπορεί να εγείρεται θέμακρατικήςασυλίας προκειμένου περίχρημάτων καταπιστεύματος (trust fund). Και εισηγήθηκαν πως θααρκούσε στην περίπτωση,η επίκληση τουΑρθρου4τουπερίΠολιτικής Δι κονομίαςΝόμου,Κεφ.
- 25 Είχαν επικαλεσθεί και το Αρθρο22 τουπερί Αποδείξεως Νό μου, Κεφ.9, όπως τροποποιήθηκε με το Ν.54
(1)/94,αλλάδέχτη καν τελικά πως αυτόδεν αναφέρεταισε περιπτώσεις όπως η πα ρούσα.Διευκρίνησαν επίσηςπωςαναφέρθηκανσεΨηφίσματατου 30 Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, σε αποφάσεις του Υπουργικού Συμβουλίουκαισεεγκυκλίους τηςΚεντρικήςΤράπεζαςγιαναδώ σουν,όπωςόφειλαν,πλήρηεικόνακαιόχιγιαναστηρίξουν σεαυ τά το αγώγιμο δικαίωμαπουδιεκδικούν. Σεσχέσημε το διάταγ μαγια "επιθεώρηση", υποστήριξαν πως η ίδιαη νομολογία που 35 επικαλέστηκαν οι αιτητές,ειδικάηυπόθεσηBankersTrustCo. v. Shapira, ανωτέρω,δείχνει πως ορθάζητήθηκεκαι ως τελική θε ραπεία και πως δικαιολογημένα εκδόθηκε. Επικαλέστηκαν επι πρόσθετατις υποθέσεις A andAnother v. Cand Others[1980] 2 All E.R. 347, Bhimjiyani v. Gregoriou
(1980)1 C.L.R. 14 και 40 Tafco (No. 1)v.Ship"Lambros£"
(1977)1 C.L.R.143. ΚατέληξανοιενάγοντεςμεαναφοράστιςυποθέσειςInReΜά ριοςΧρίστου
(1996)1 Α.Α.Δ. 398 και In Re Κοσμάς Ανδρέου,
(1996)1Α.Α.Δ. 472, για να εισηγηθούν πως δεν είναι έργο του 883 Κωνσταντινίδης,Δ. BeogradskaBanka D.D.
(1996)Ανωτάτου Δικαστηρίου,σεαυτήτηδιαδικασία,ναελέγξειτηνορ θότητα της απόφασηςτου πρωτόδικουΔικαστηρίου, σε αντιδια στολήπρος τη νομιμότητα της όπως αυτήεμφανίζεται στο πρα κτικό. 5 Ηδιαπίστωσηεξώφθαλμης,γιαναχρησιμοποιήσω τηλέξηπου χρησιμοποίησανοιαιτητές,υπέρβασηςτηςδικαιοδοσίαςτουπρω τόδικουΔικαστηρίου ήπαράβασηςτωνκανόνων τηςφυσικήςδι καιοσύνηςή παρανομίας έκδηληςστοπρακτικό,μπορείναοδηγή σει στην έκδοση διατάγματοςτης(ρύσηςCertiorari, παράτοδιαθέ- 10 σιμό άλλου ένδικου μέσου. (βλ.R. v. Chief Constableof the Merseyside [1986] 1All E.R.257, πουυιοθετήθηκε στην υπόθεση Ανθίμου,ανωτέρω,καιBasiTs,ανωτέρω,σελ. 375-376). Προέκρινα τηνπαράθεσητων ουσιωδών σημείων πουέθιξανοι δύοπλευ ρές γιατί μουφαίνεταιπωςηίδιαη αντιπαράθεσηπουεκδηλώθη- 15 κε είναιαπό μόνητηςενδεικτικήτουγεγονότος ότι εγείρονταιζη τήματα,ορισμένα πρωτότυπα,πουδεν επιτρέπουνναμιλούμεγια οτιδήποτετοεξώφθαλμοήτοκαθαράεμφανέςστοπρακτικό.Και πρέπει να σημειώσω εδώπωςοιαιτητές δεν έθεσαν ενώπιον μου την ίδιατηναπόφασητουπρωτόδικουΔικαστηρίου,αλλάμόνοτο 20 συνταγμένο παρεμπίπτον διάταγμα. Εντελώς πρόσφατα,την1/8/96, χορήγησα άδειαγια τηνκατα χώριση αίτησης για διάταγμα Certiorari σεσχέσημε παρεμπίπτον διάταγμα, (βλ. InRe ΒΡCyprus Ltd
(1996)1Α.Α.Δ.861) Εκεί 25 έκρινα ότι υπήρχανπράγματιεξαιρετικές περιστάσεις. Εδώδεν υπάρχουν. Αντίθετα, ηεπίκληση τηςδικαιοδοσίαςτου Ανωτάτου Δικαστηρίου εμφανίζεται εντελώς αδικαιολόγητη ενόψει τωνπε ριστατικών,όπωςτασυνόψισα. Ηπαρούσααίτηση υπεβλήθηεκκοεμουσών άλλων αιτήσεων που στόχευαν στο ίδιο αποτέλεσμα. 30 Το γεγονός ότιεκείνες αποσύρθηκανδεν αλλάζει τίποτε όσοκαι ανδενέχειεγερθείκατάτύποθέμακατάχρησηςτηςδιαδικασίαςμε τη διεκδίκηση της ίδιας θεραπείας με παράλληλα ένδικα μέσα. Εκείνες οιαιτήσεις θαμπορούσανναεκδικαστούναπότοπρωτό δικο Δικαστήριο. 35 Ενπάσηπεριπτώσει ήτανκαιείναιζωντανόενώπιον τουπρω τόδικουΔικαστηρίου το θέματηςδιατήρησηςήμητης ισχύος του παρεμπίπτοντοςδιατάγματοςκαιτοπρωτόδικοΔικαστήριο μερί μνησεπρος εξασφάλιση της σύντομης εκδίκασης του. Δεν υπάρ- 40 χει οτιδήποτε που θαδικαιολογούσε την παρέμβασητου Ανωτά τουΔικαστηρίου στο μεταξύ. Όσασχετίζονται προςτηφύσητου διατάγματος,στο πλαίσιο τουσυνόλουτωνπεριστατικών,οδηγεί προς την αντίθετηκατεύθυνση. Εννοώ τααναφερθένταως προς 884 1Α.Α.Δ. 5 Beogradska Banka D.D. Κωνστοντινίβης, Δ. την "παγοποίηση" από την Κεντρική Τράπεζα καιταάλλα ως προς την ήδησυντέλεσητης "επιθεώρησης". Ηστέρησητηςδυνα τότητας ναζητηθεί απελευθέρωση κεφαλαίων δεν είναι κανζήτη μαπουπροτάθηκεωςαποκαλυπτικόκάποιαςεπείγουσας ανάγκης πουαπαιτούσε τηνάμεση παρέμβαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στο θέμα. Ισχύειτο ίδιοκαι ως προς τααναφερθέντααναφορικά με την αντιγνωμία για τοανοι αιτητές συμμορφώθηκαν πλήρως προς τοπαρεμπίπτονδιάταγμα. 10 Έχω καταλήξει πως σεκαμιά περίπτωση δεν δικαιολογείται, ενόψει των περιστατικών, να ασκήσω τη διακριτική μου εξουσία υπέρ της έγκρισηςτης αίτησης. Ηοποία απολήγει ουσιαστικά σε πρόσκλησηγιαυποκατάστασητουΕπαρχιακούΔικαστηρίου προς εκδίκαση ζητημάτωνταοποίαθαπρέπει,σεπρώτοστάδιο,νακρι15 θούν απόαυτό. Θααποφύγωεπομένως να εκφράσωοποιαδήπο τε άποψηπάνωσταθέματαπουχωρίζουν τις δύοπλευρές. Θαεί ναιέργοτουπρωτόδικου Δικαστηρίου νααποφανθείωςπρος αυ τάκαιθαείναι δικαίωματουδιαδίκουπουθαδιαφωνεί ναασκή σει έφεση. Αυτή είναι,κατάτηγνώμη μου,ησωστή τάξηστοπλαί20 σιο των περιστατικών τηςπαρούσας υπόθεσης. Η αίτηση απορρίπτεται. Οι ενάγοντες εμφανίστηκαν μεδική τους πρωτοβουλία καιδεν θαεπιδικάσω έξοδα. 25 Ηαίτηση απορρίπτεται χω ρίςέξοδα. 885