(1996)26Απριλίου, 1996 [ΚΑΛΛΗΣ,Δ/στης] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΜΑΤΘΑΙΟΥ, Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΑΝΑΚΟΥΦΙΣΕΩΣ ΠΑΘΟΝΤΩΝ, Καθ' ων η αίτηση. (ΥπόθεσηΑρ. 210/94) ΔιοικητικόΔίκαιο — Διοικητικήπράξη — Εκτελεστότητα —Γνωμοδο τήσεις— Κατ' αρχήνδενείναιδεσμευτικέςγια τοαρμόδιοόργανο — Συνιστούν κροπαρακευαστικές πράξεις — Στερούνται εκτελεστότητας. 5 Παθόντες— Οπερί ΑνακουψίσεωςΠαθόντωνΝόμοςαρ. 114/88— Σύ νταξη αναπηρίας — Χορήγηση— Περιεχόμενο ρύθμισης—Ερμη νεία του Άρθρου 11
(2)φ) του Νόμου — Ηγνωμοδότηση τουΙατροσυβουλίου δεν είναιδεσμευτικήγια την Επιτροπή. 10 Ο αιτητής προσέφυγε κατά της ιατρικής γνωμάτευσης που του κοινοποίησε η Επιτροπή Ανακουφίσεως Παθόντωνότι δηλαδήδενεί χε επιδεινωθεί ηκατάστασητηςυγείαςτουόπως ισχυριζότανο ίδιος ο αιτητήςαιτούμενος αύξησητηςαναπηρικήςσύνταξηςτου. 15 ΤοΑνώτατο Δικαστήριο,απορρίπτονταςωςαπαράδεκτητηνπρο σφυγή,αποφάσισεότι: Είναι πρόδηλο απότο λεκτικό του Αρθρου 11
(1)του περί Ανα κουφίσεως ΠαθόντωνΝόμου 114/88 ότιτοαποφασίζονόργανοείναι 20 ηΕπιτροπή. Περαιτέρωείναιπρόδηλοότι ηαρμοδιότητατου Ιατρο συμβουλίου είναι "γνωμοδοτική"(βλ. Αρθρο 11
(2)(β) του Νόμου). Στην κρινόμενη υπόθεσητο αποφασίζονόργανον -ηΕπιτροπή 1052 4 Α.Α.Δ. Ματθαίου ν. Δημοκρατίας δενέχειπροβείστηνεξέτασητουεπίδικουαιτήματοςούτεκαιέχειλά βειοποιαδήποτεαπόφαση.Τοτι έχεισυμβεί είναι: 5 10
(1)Η παροχήγνωμοδότησης απότο Ιατροσυμβούλιο στην Επιτροπή, δυνάμειτουΑρθρου 11
(2)(β)τουΝόμου,μετάπουη Επιτροπήπα ρέπεμψετον αιτητή"προςγνωμοδότησιν υπότουΙατροσυμβουλί ου",και
(2)Η κοινοποίηση του πορίσματος του Ιατροσυμβουλίυ από τον Πρόεδροτης Επιτροπήςστοναιτητή. Επομένωςτοτιπροβάλλει γιαεπίλυση είναικατάπόσοηπιοπά νω γνωμοδότηση και κοινοποίηση αποτελούν εκτελεστή διοικητική πράξη,δυνάμενηναπροσβληθεί μεπροσφυγή. 15 20 25 30 ΤοΔικαστήριοέλαβευπόψητουτολεκτικότουπιοπάνωΑρθρου 11
(2)(β)του Νόμουκαι ειδικώτερα τη φράση"η Επιτροπή κέκτηται εξουσίαν" σε συνάρτηση μετηναρχή ότι "όπουο Νόμος επιθυμείνα δεσμεύσει το όργανοπου αποφασίζει, προβλέπει τούτο ρητά".Στην απουσίαρητήςπρόβλεψης στο Αρθρο 11
(2)(β) κρίνεται ότι ηγνωμο δότησητουΙατροσυμβουλίουδενείναιδεσμευτικήγιατοαποφασίζον όργανο-την Επιτροπή.Πρόκειταιεπομένως γιααπλήγνωμοδότηση. Όπως έχειήδη αναφερθείτοαποφασίζονόργανοδενέχει εκδόσει οποιαδήποτεαπόφασηεπί του αιτήματος.Απλώς παρέπεμψε τοαί τημαστο Ιατροσυμβούλιοκαιστησυνέχειακοινοποίησε τηγνωμοδό τησητουστοναιτητή. Πρόκειταιγιαπροπαρασκευαστικήπράξηηοποίαστερείται εκτελεστότηταςκαιδενπροσβάλλεταιπαραδεκτώςμεαίτησηακυρώσεως, επειδήδεθεσπίζει κανόνα δικαίου. Ηπροσφυγή απορρίπτεταιχωρίς έξοδα. 35 Προσφυγή. 40 Προσφυγήεναντίοντηςαπόφασηςτων Καθ' ωνηαίτηση μετην οποία αποφάσισανότι το ποσοστό ανικανότηταςτου Αιτητήήταν 25% και απέρριψαν το αίτημα του για αύξηση της μηνιαίας σύνταξης ανικανότηταςτου λόγωαναπηρίας. Α. Κωνσταντίνου, για τον Αιτητή. Α. Μαππονρίδης, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ' 1053 Ματθαίου ν.Δημοκρατίας
(1996)ων η αίτηση. Cur.adv. vult. ΚΑΛΛΗΣ, Δ.: Ο Αιτητής κατά τη διάρκεια του αγώνα της 5 ΕΟΚΑ καιλόγω τηςδράσηςτουτραυματίστηκε στοδεξιό πόδιμε αποτέλεσμα να υποστεί αναπηρία.Την 6.9.88υπόβαλε, μέσω του Δικηγόρου του, αίτησηπρος την Καθ' ου ηαίτηση Επιτροπή ("η Επιτροπή")γιαπαροχήτωνχρηματικώνωφελημάτων πουπρονο ούνταιαπότοάρθρο6τουπερίΑνακουφίσεως ΠαθόντωνΝόμου, 10 1988 (Ν.114/88). Η αίτηση του έγινε δεκτή. Θεωρήθηκε ως μερικώς ανάπηρος. Αποφασίσθηκε ότι το ποσοστό προσωρινής αναπηρίας του ήτο 20% και του χορηγήθηκε η σχετική μηνιαίασύνταξη που προβλέ- 15 πεται απότον Νόμο114/
- Την 4.10.90ο αιτητής, μετά απόνεώτερη αίτηση του επανεξε τάστηκε από το Ιατροσυμβούλιο, το οποίο και διαπίστωσε ότι η κατάσταση της υγείας του επιδεινώθηκε σε κάποιοβαθμόκαι ότι 20 το ποσοστό προσωρινής αναπηρίας του ανήλθε στο 25%. Αποτέ λεσμα τηςαύξησης τουποσοστού ανικανότηταςτουήτοκαιη αύ ξηση του ποσού της μηνιαίας σύνταξης του.Το Ιατροσυμβούλιο επανεξέτασετηνκατάστασητουαιτητήστις22.10.1992.Διαπίστω σεότι ηκατάστασητου"εξακολουθεί ναπαραμένειηίδιακαιότι 25 το ποσοστό μερικής ανικανότηταςήταν 25%". Περαιτέρωδιαπί στωσεότι ηανικανότηταήτανμόνιμη. Στις 18.10.93οαιτητήςυπόβαλε μέσω τουδικηγόρουτουαίτη ση"για αύξησητουπαρεχόμενου σ' αυτόνωφελήματος λόγω επι- 30 δείνωσης της κατάστασης του και αύξησης του βαθμού ανικανό τηταςκαιαναπηρίαςσύμφωναμετοάρθρο 11τουΝόμου114/88". Την αίτηση του συνόδευε και ιατρικό πιστοποιητικό του ειδικού ορθοπεδικούΝ. Γ. Ιωάννου,ημερ. 14.10.93,σύμφωνα μετο οποίο το ποσοστό αναπηρίας του αιτητή "ανέρχεται στο 55%". Με επι- 35 στολήτου Προέδρου της,ημερ.27.10.93,η Επιτροπήκάλεσε τον αιτητή να προσέλθει στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας σας 11.11.93 "για εξέταση απότο Ιατροσυμβούλιο". Ο αιτητήςπράγ ματιεξετάσθηκε απότο Ιατροσυμβούλιο στις 11.11.93.Τααντικει μενικά ευρήματα του Ιατροσυμβουλίου, όπως καταγράφονταισε 40 έγγραφοπου φέρει τηνεπικεφαλίδα"Γνωμοδότηση Ιατροσυμβου λίου γιατο σκοπό χαρακτηρισμούκάποιουπροσώπουως ανάπη ρου ώστε να δικαιούται σε ειδική μηνιαία σύνταξη σύμφωνα με τους περί Ανακουφίσεως Παθόντων Νόμο και Κανονισμούς" 1054 4 Α.Α.Δ. Ματθαίου ν.Δημοκρατίας Καλλής, Δ. ήταν ως ακολούθως: "Ηκατάστασητουπιο πάνωανάπηρουεξα κολουθεί ναπαραμένειηίδια".Τοπόρισμα του Ιατροσυμβουλίου ήταν:'Το Ιατροσυμβούλιο εμμένειστις προηγούμενες τουαποφά σειςημερ.4.10.90και22.10.92". 5 ΑκολούθησεηπιοκάτωεπιστολήτουΠροέδρουτηςΕπιτροπής προςτον αιτητή,ημερ. 2.2.1994: 10 15 "Αναφέρομαι στο αίτημασαςγιαεπανεξέτασητηςκατάστασης σας και σας πληροφορώ ότι το Ιατροσυμβούλιο που σαςεπα νεξέτασεστις 11.11.93ενώπιον τουοποίουτέθηκανκαιταια τρικά πιστοποιητικά των θεραπόντων γιατρών σας ημερ. 14.10.93και 10.11.93, εμμένει στις προηγούμενες του αποφά σειςημερ.4.10.90και22.10.92σύμφωνα μετις οποίεςτοποσοστό ανικανότηταςσαςείναι 25%." Σαν αποτέλεσμα τηςπιοπάνωεπιστολής οαιτητής καταχώρη σετην παρούσαπροσφυγή μετην οποίαζητάτην πιοκάτω θερα πεία: 20 25 30 35 40 "ΔήλωσητουΔικαστηρίουότιηπράξηήκαιαπόφασητωνκαθ' ωνη Αίτηση, πουπεριέχεται στην επιστολή τωνπροςτον Αιτη τήκαιτοΔικηγόρο τουημερομηνίας2/2/94, πουλήφθηκεκατά ήπερί την5/2/94, και με την οποίαοι καθ' ων ηΑίτηση αποφάσισαν ότι το ποσοστό ανικανότητος του ήταν 25%, και/ή απόρριψαντοαίτηματουΑιτητήγιααύξησητουπαρεχομένου σ' αυτόν χρηματικού ωφελήματος λόγω αναπηρίας δυνάμει τουπερίΑνακουφίσεως ΠαθόντωνΝόμου 114/88, λόγωεπιδεί νωσης της κατάστασης του και αύξησης του βαθμού ανικανότηταςή/και αναπηρίας, σύμφωνα με το άρθρο 11 του Νόμου, και/ήαπόρριψαντοαίτηματουΑιτητήότι τοποσοστό αναπη ρίας του ήτανπερίπου50% - 55%, είναι άκυρηκαιστερημένη οποιουδήποτε έννομου αποτελέσματος." Μετηγραπτήαγόρευσητουσυνηγόρου τουοαιτητής επιδίωξε τηνακύρωσητηςπροσβαλλόμενης πράξεωςγιατουςπιοκάτωλό γους:
- Η προσβαλλόμενη πράξηήαπόφαση λήφθηκε από αναρμόδιο όργανο.Αποφάσισε το Ιατροσυμβούλιο αντί ηΕπιτρο πήΑνακουφίσεως Παθόντων,πουείναιτοκατάνόμοαρμό διοσώμα.
- Οι καθ' ωνη αίτησηενήργησαν χωρίς την δέουσαέρευνα. 1055 Καλλής,Δ. Ματθαίου ν.Δημοκρατίας
(1996)3. Οικαθ'ωνηαίτησηδεντήρησανπρακτικάμεσυνέπειαοδι καστικός έλεγχοςναείναιαδύνατος. Με την γραπτή αγόρευση του ο ευπαίδευτος συνήγορος της Επιτροπής έχει εγείρειτηνπιοκάτωπροδικαστικήένσταση: 5 "Ηπροσβαλλόμενη πράξηδενείναιεκτελεστήμέσαστην έννοια του άρθρου 146 του Συντάγματοςγιατί δεν συνιστά απόφαση της καθ' ης ηαίτηση Επιτροπής,αλλά πράξηπληροφοριακού χαρακτήρα της προέδρου της Επιτροπής με την οποίαπληρο- 10 φορούσε τοναιτητήγιατογεγονός ότιτο Ιατροσυμβούλιο που τον επανεξέτασε δενάλλαξε την άποψη του." Ησχετικήμετηνπροδικαστικήένστασηεπιχειρηματολογίατου έχειως πιοκάτω: 15
(1)Προκειμένου να υπάρξει εκτελεστήδιοικητική πράξη, θαπρέ πειη απόφασηναληφθεί απότοαρμόδιοόργανομετάαπότην άσκηση δέουσας έρευνας όπωςορίζει οΝόμος. 20
(2)Στηνπροκειμένη περίπτωσηη Επιτροπήπαρέπεμψετοναιτητή μετά από σχετική επιστολή του Δικηγόρου του, σε ιατροσυμ βούλιοτοοποίοαπλώςεπιβεβαίωσετηνκατάστασητουκαιγια τοθέμααυτόαποστάληκεστον αιτητήη επιστολήπληροφορια κούπεριεχομένου ημερομηνίας2.2.94. 25
(3)ΗΕπιτροπήθαεξέταζετοθέμαμόνοστην περίπτωσηπουσύμ φωνα με τις πρόνοιες του άρθρου 11
(1)(β)του Νόμου114/88 είχε ενώπιον της επαρκή στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι επήλθεν οιαδήποτε μεταβολή αναφορικάμετον βαθμόαναπη- 30 ρίαςτουαιτητή.Το Ιατροσυμβούλιο πουγνωμοδότησε μεβάση τοεδάφιο2τουπιοπάνωάρθρουέκρινεότι δενυπήρξετέτοια μεταβολήκαιγι' αυτότοθέμαδεντέθηκε ενώπιον τηςΕπιτρο πής. 35 Σεσχέσημετην ουσία τηςπροσφυγήςυποστήριξε ότι τοΔικα στήριο δεν έχει εξουσία να ελέγξειτην κρίση του Ιατροσυμβουλί ου γιατί αυτή συνιστά γνώμη πάνω σε ένα καθαρά επιστημονικό θέμαγιατοοποίο οοποιοσδήποτεπουδενείναιγιατρόςδενμπο ρεί ναέχειάποψη. Τελικά εγκατέλειψε τον νομικό λόγοπουεκτίθεταιστην ένστα ση - ότι ηπράξηλήφθηκε νόμιμα απόαρμόδιοόργανο -εν"όψει του ισχυρισμού ότι δενυπάρχειεκτελεστήδιοικητικήπράξηδυνά1056 40 4 Λ.Α.Δ. Ματθαίου ν. Δημοκρατίας Καλλής, Δ. μένη να προσβληθεί". 5 Σεσχέση μετηνπροδικαστικήένστασηοευπαίδευτος συνήγορος τουαιτητήυποστήριξε ότιδενξεφεύγειτουδικαστικούακυρωτικού ελέγχουμιαπράξηπουλαμβάνεταιαπό αναρμόδιοόργανο. Η Επιτροπή έχει καθιδρυθεί δυνάμει των προνοιών του άρ θρου4 του Νόμου 114/88. Το δε Ιατροσυμβούλιο έχει ιδρυθείδυ νάμει του άρθρου5
(1)του Νόμου.Σύμφωναμετο άρθρο5
(2)του 10 Νόμου, "διά πάσανεξεταζομένην περίπτωσιν το Ιατροσυμβούλιον πα ρέχειπρος την Επιτροπήν15 20 (α) πιστοποιητικόν γνωμοδοτήσεως υπογεγραμμένον υπό του Προέδρουκαιπάντωντων μελώναυτού, και (β) οιανδήποτε σχετικήν πληροφορίαν ήδιευκρινισιν ηοποία θεωρείται υπό της Επιτροπής ως ουσιώδης διάτην επιτέλεσιντου έργου της." Έναςάλλοςρόλοςτου Ιατροσυμβουλίου πηγάζειαπότοάρθρο 8(β)του Νόμουσύμφωνα μετοοποίο: 25 "Η Επιτροπή κέκτηται εξουσίαν να προβαίνη εις έρευναν και νααποφασίζηεπί των ακολούθων: (α) 30 (β)κατάπόσον οιονδήποτε πρόσωπον είναι μερικώςανάπηρον ή πλήρως ανάπηρονλαμβανομένων υπ' όψιν των περιστάσεων υπόταςοποίαςυπέστητηναναπηρίαν ωςκαισχετικήν γνωμοδότησιν του Ιατροσυμβουλίου αναφορικώς προς τον βαθμόν καιτην φύσιν της αναπηρίας." 35 Στηνπαρούσαυπόθεση είναι πρόδηλο ότι η Επιτροπή κλήθηκε ναασκήσειεξουσίεςδυνάμει του άρθρου 11του Νόμου σύμφωνα μετοοποίο:40 "11.-
(1)Η Επιτροπήδύναται,οσάκιςκρίνεισκόπιμον, ναπρο βαίνηεις αύξησιν ήμείωσινοιουδήποτε χρηματικού ωφελήμα τος παρεχομένου δυνάμει του παρόντος Νόμουή ειςδιακοπήν της παροχήςτούτου αφούλάβηυπ' όψιν1057 Καλλής, Δ. Ματθαίου ν.Δημοκρατίας
(1996)(α) (β)εις περίπτωσιν αναπήρου,οιανδήποτε μεταβολήν αναφορικώςπροςτονβαθμόναναπηρίαςτουκαιτηνοικογενειακήν του κατάστασιν. 5
(2)Προς εφαρμογήν τωνδιατάξεων τουεδαφίου
(1)ηΕπιτροπήκέκτηται εξουσίαν 10 (α) (β) να καλή προς εξέτασιν ενώπιον αυτής και ναπαραπέμπη προς γνωμοδότησιν υπό του Ιατροσυμβουλίου οιονδήποτε ανάπηρονκαιναπροβαίνηεις οιανδήποτεάλλην έρευνανπρος 15 διαπίστωσιν της οικογενειακής του καταστάσεως, άρνησιςδεή παράλειψις συμμορφώσεωςπροςτοιαύτηνκλήσιν ήπαραπομπήνάνευ ευλόγουαιτιολογίας καιάρνησις ήπαράλειψις παροχής στοιχείων αφορώντων την διεξαγομένην υπό 20 τηςΕπιτροπήςέρευναν,συνεπάγεται αναστολήν τηςκαταβολής του ρηθέντος χρηματικού ωφελήματος." Είναιπρόδηλο από τολεκτικότουάρθρου 11
(1)τουΝόμουότι το αποφασίζονόργανο είναιη Επιτροπή.Περαιτέρω είναι πρόδη- 25 λο ότι ηαρμοδιότητα του Ιατροσυμβουλίου είναι "γνωμοδοτική" (βλ.άρθρο 11
(2)(β)τουΝόμου). Στηνκρινόμενη υπόθεσητο αποφασίζονόργανον -ηΕπιτροπή - δεν έχει προβεί στην εξέταση του επίδικου αιτήματος ούτε και 30 έχει λάβει οποιαδήποτε απόφαση.Τοτι έχεισυμβεί είναι:
(1)Η παροχήγνωμοδότησης απότο Ιατροσυμβούλιο στην Επιτρο πή,δυνάμει του άρθρου 11
(2)(β)του Νόμου,μετά που ηΕπι τροπήπαρέπεμψε τον αιτητή"προς γνωμοδότησιν υπότου Ια- 35 τροσυμβουλίου", και
(2)Η κοινοποίηση τουπορίσματος του Ιατροσυμβουλίου απότον Πρόεδρο της Επιτροπής στοναιτητή. 40 Επομένως το τι προβάλλει για επίλυσηείναι κατάπόσο ηπιο πάνωγνωμοδότηση καικοινοποίηση αποτελούν εκτελεστή διοικη τικήπράξη,δυνάμενη ναπροσβληθεί μεπροσφυγή. 1058 4 Α.Α.Δ. Ματθαίου ν.Δημοκρατίας Καλλής, Δ. Σύμφωνα με τον Π.Δ. Δαγτόγλου, Διοικητικό Δικονομικό Δί καιο,2αέκδοση, 1994, πάρα. 524: 5 ι0 "Δεν υποβάλλονται στον ακυρωτικό έλεγχο πράξεις που δεν έχουν τηνάμεση νομική ισχύ μιαςγνήσιας διοικητικήςπράξε ως. Έτσι οι γνωμοδοτήσεις δεν προσβάλλονται παραδεκτώς, παρά μόνο ανπροβλέπονταιαπότον νόμο ως 'σύμφωνες' και εδόθηκαν αρνητικές,γιατί τότε δεν αφήνουνάλλη διέξοδο στο αποφασίζον όργανο παρά να αρνηθεί την έκδοση της πράξε ως." Στο σύγγραμμα του Ε.Π. Σπηλκοτόπουλου, "Εγχειρίδιο Διοι κητικού Δικαίου",6η έκδοση,πάρα. 135,γίνεται ηακόλουθηδιά κριση ανάμεσαστην "απλή"και"σύμφωνη" γνωμοδότηση: 15 20 25 30 35 40 "Η γνωμοδότηση ήγνώμη διατυπώνεταιύστερα απόερώτημα του οργάνου που έχει αποφασιστικήαρμοδιότητακαιδιακρί νεται σε: i) 'Απλή', όταντοόργανοπουέχειτηναποφασιστική αρμοδιότητα δεν δεσμεύεται από αυτήν,αλλά μπορεί να αποφασίσεικαιδιαφορετικά(ΣΕ 1704/1981). Ηπράξητουοργάνου που έχει αποφασιστικήαρμοδιότητα,εφόσον έχει περιεχόμενο διαφορετικόαπότην απλήγνωμοδότηση, πρέπει ναείναι ειδι κά αιτιολογημένη (ΣΕ 369/1978,2498/1980).ϋ) Σε 'σύμφωνη', όταν δεσμεύει τοόργανοπουαποφασίζει,μετην έννοια ότι το όργανο αυτό μπορεί ήνα εκδώσει την πράξη σύμφωνα με τη γνωμοδότηση ή, εάν δεν αποδέχεται τη γνωμοδότηση, να μην εκδώσει τηνπράξη.Έχει όμως δυνατότηταναμηνεκδώσει την πράξη,μόνον ότανενεργεί στο πλαίσιο μιαςδιακριτικήςευχέ ρειας,ηοποίατο επιτρέπει (ΣΕ 3898/1986, κατωτ.αριθ. 149), διότιδιαφορετικάημη εμπρόθεσμηέκδοσητηςπράξηςσυνιστά παράλειψη οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας (ανωτ. αριθ. 111). Όταν στις σχετικές διατάξειςηγνώμη δεν χαρακτηρίζεται ως σύμφωνη,νοείται ως απλή." Σεσχέσημετην εκτελεστότητα τηςγνωμοδότησης σύμφωνα με τον Σπηλιωτόπουλο (πιοπάνω),πάρα. 136: "(α)Η αρνητικήσύμφωνηγνώμη (όπωςκαιη αρνητικήπρότα ση ΣΕ 3689/1986, 3485/1988), εφόσον δεν ακολουθήσει η πράξητουαποφασίζοντοςοργάνου(στην οποίακαιενσω ματώνεται), έχει εκτελεστό χαρακτήρα (ΣΕ 3458/1983, 1679/1986). (β) Ηαπλήκαιθετικήσύμφωνηγνωμοδότηση είναιπροπαρα1059 Καλλής,Δ. Ματθαίουν.Δημοκρατίας
(1996)σκευαστικές πράξεις σε σχέσημετην πράξητου αποφασί ζοντοςοργάνου." Στις παραγ. 480 και 481 του Σπηλιωτόπουλου (πιο πάνω) το θέματης εκτελεστότητας επεξηγείται περαιτέρωωςακολούθως: 5 "Συνεπώς, δεν προσβάλλονται παραδεκτώςμε αίτησηακυρώ σεωςπράξεις των διοικητικών οργάνων που στερούνται εκτε λεστότητας, επειδήδενθεσπίζουν κανόναδικαίου. Οι κυριότε ρες απότις πράξεις αυτέςείναι: 10 (στ) Προπαρασκευαστικές πράξεις,που προηγούνται απότην έκδοση μιας διοικητικής πράξης και είναι σχετικές με την έκ δοση της,στις οποίες περιλαμβάνονται και οι απλές ήθετικές σύμφωνες γνωμοδοτήσεις και οι προτάσεις (ΣΕ 5322/1987, 20 957/1988)των οργάνων που έχουν γνωμοδοτική αρμοδιότητα (ανωτ.αριθ. 135).Αποτελείόμως διοικητικήπράξηη αρνητική γνωμοδότηση, ότανπροβλέπεταιαπότις σχετικές διατάξειςως 'σύμφωνη γνώμη' (ΣΕ510, 3458/1983, 1719/1988), ηαρνητική πρόταση(ΣΕ3689/1986)καθώςκαιηυποχρεωτικήγνωμοδοτη- 25 ση(ΣΕ928/1962)." Πάνω στην ίδια γραμμή κινείται και ηάποψηπου εκφράζει ο Μ.Δ. Στασινόπουλος στο σύγγραμμα του Δίκαιον των Διοικητι κώνΠράξεων, 1951,σελ. 123.Τηνκαταγράφω: 30 "Μηεκτελεσταί ΔιοικητικαιΠράξεις:
- Αι γνωμοδοτήσεις, ήτοι αι πράξεις, δι' ων διατυπούται η γνώμη του οργάνου επί της νομιμοτητος ήτης σκοπιμότητος της μελλούσης να εκδοθήεκτελεστής διοικητικής πράξεως. Αι γνωμοδοτήσεις, είτε 'απλαί',είτε 'σύμφωνοι', είτεέχουσαι την μορφήντηςπροτάσεως,κατατάσσονταιειςτηνκατηγοριαντων 40 λεγομένων εξωτερικών τύπων της εκτελεστής πράξεως, περί τούτων δεασχολούμεθα ειδικώτερον κατωτέρω,εις τοπερίτύ πωντηςπράξεωςκεφάλαιον.Πάντως,αιγνωμοδοτήσεις δενεί ναι εκτελεσταί πράξεις, εξαιρουμένης της περιπτώσεως,καθ' 1060 4 Α.Α.Δ. 5 Ματθαίου ν.Δημοκρατίας Καλλής, Δ. ηνονόμος θεσπίζειπράξινεκτελεστήν,εκδιδόμενην μετά 'σύμφωνον γνωμοδότησιν', οπότε η αρνητική γνωμοδότησις έχει την έννομον συνέπειαν,ότι περιορίζει την εξουσίαν ετέρουορ γάνου,κωλύουσα την έκδοσιν της εκτελεστής,απόδετηςαπόψεως ταύτηςθεωρείται ωςεκτελεστή πράξις,παραδεκτώςπρο σβαλλομένη διά της αιτήσεως ακυρώσεως ενώπιον του Συμ βουλίουτηςΕπικρατείας." Περίπου ανάλογη είναι και η θέση του Α.Ι. Τάχου, στο σύγ10 γράμμα του Ελληνικό Διοικητικό Δίκαιο, 4η έκδοση, 1993, σελ. 397-398: 15 20 25 "Γνωμοδότηση: (i)Απλή, από τηνοποίαδεν δεσμεύεται ο απο δέκτηςτης.Ηενέργεια όμως αντίθεταπροςτηγνώμηδενμπορεί να είναι αναιτιολόγητη (ΣΕ 2498/1980). Ακόμη, δεν απο κλείεται και στην περίπτωση της απλήςγνωμοδότησης να εμβάλειρητάονόμος τοστοιχείο τηςδέσμευσης γιατο αποφασί ζονόργανο.Παράδειγμα:Ή απόκλισηαπότηγνώμη...,πρέπει ναστηρίζεταισεειδικήαιτιολογία' (άρθρο31,παρ.4ΔΚΚ).(ii) Σύμφωνηαπο την οποίαδεσμεύεται οαποδέκτηςτης,ως εξής: . (i)Αν ηγνωμοδότηση είναι θετική,το αποφασίζονόργανοδεν υποχρεούται να ενεργήσει κατά τον τρόπο πουυποδεικνύεται μετηγνωμοδότηση,αλλ' απλώςκωλύεται ναεκδώσει αντίθετη θετική πράξη, δυνάμενο να απόσχη από κάθε ενέργεια (ΣΕ 2477/1990). (ii) Αν ηγνωμοδότηση είναι αρνητική, τότεαποτε λεί εκτελεστήδιοικητικήπράξη,ηοποίακωλύειτην έκδοσητης τελικής πράξης από το αποφασίζον όργανο (ΣΕ 3915/1989, 2575/1991).(in)Αν ησύμφωνηγνωμοδότηση είναικαιυποχρε ωτική,τότε ουσιαστικάτοσυμπράττον όργανο αποφασίζει. 30 Σεπερίπτωσηαμφιβολίας,πρέπειναγίνεται δεκτήη άποψηότι ηγνωμοδότηση είναιαπλή.Διότι, όπουονόμος επιθυμείναδε σμεύσειτο όργανοπουαποφασίζει,προβλέπει τούτορητά." 35 Λαμβάνωυπόψημουτολεκτικό τουπιοπάνωάρθρου 11
(2)(β) του Νόμου και ειδικώτερα τη φράση"η Επιτροπήκέκτηται εξου σίαν" σε συνάρτηση μετην αρχή πουπαρατίθεταιστο σύγγραμμα τουΤάχου(πιοπάνω)-"όπου ο Νόμος επιθυμεί ναδεσμεύσει το όργανο που αποφασίζει, προβλέπει τούτο ρητά". Στην απουσία 40 ρητής πρόβλεψης στο άρθρο 11
(2)(β)κρίνω ότι η γνωμοδότηση του Ιατροσυμβουλίου δενείναιδεσμευτική γιατοαποφασίζονόρ γανο-τηνΕπιτροπή.Πρόκειταιεπομένως γιααπλήγνωμοδότηση. Όπως έχει ήδηαναφερθείτο αποφασίζονόργανο δεν έχει εκ1061 Καλλής,Δ. Ματθαίου ν.Δημοκρατίας
(1996)δόσειοποιαδήποτε απόφασηεπί του αιτήματος. Απλώςπαρέπεμ ψετοαίτημαστο Ιατροσυμβούλιο καιστησυνέχεια κοινοποίησε τη γνωμοδότηση του στον αιτητή. Πρόκειται για προπαρασκευαστική πράξη η οποία στερείται εκτελεστότητας καιδενπροσβάλλεται παραδεκτώςμεαίτηση ακυ ρώσεως, επειδή δεν θεσπίζει κανόνα δικαίου. (Βλ. Σπηλιωτόπουλο (πιοπάνω), πάρα.480,481). 5 Ακολουθείπως ηπροσφυγή είναι απαράδεκτηκαιαπορρίπτε- 10 ται.Καμιά διαταγήγιαταέξοδα. Η προσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. Ι 1062