clr/1996/1996_4_2323.pdf

(1)(α)— Ερμηνεία — Ηέγκριση του Υπουργού απαιτείται μόνο επί αποδοχής της διαπίστευσης ιδιωτικού εργαστηρίου και όχι στην πε­ ρίπτωση απόρριψης. Συνταγματικό Δίκαιο — Παραβίαση του Συντάγματος — Η παράβαση του νόμου ή η έλλειψη νόμιμης αιτιολογίας δεν εξισώνονται με συ­ νταγματική παραβίαση — Το ίδιο και ηπαράλειψη έκδοσης κανονι­ σμών όταν ηέκδοση τους δεν είναι υποχρεωτική. Η αιτήτρια εταιρεία προσέφυγε κατά της απόρριψης αιτήματος της για διαπίστευση του εργαστηρίουτης σύμφωναμε το Νόμοπερί Κυπριακού ΟργανισμούΣήμανσηςΑντικειμένων απόΠολύτιμα Μέ­ ταλλα (Ν. 179/91). Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, αποφάσισε ότι: 1. Πράξη υποκείμενησε έγκριση,πουδεν εγκρίθηκεαπότο καθορι­ ζόμενο από το νόμο όργανο, στερείται εκτελεστότητας και δεν μπορεί νααποτελέσει αντικείμενοπροσφυγής. 2323 A & Ζ Labor.Testing Center Ltd. v.Κνπρ.Οργ. Σημ. Αντικ.

(1996)Ονομοθέτης επέλεξε, μετοντρόποπουδιατύπωσετοκείμενοτης διάταξηςτουΑρθρου 7

(1)ενπροκειμένω,η έγκρισηναείναιαπα­ ραίτητος τύπος για τηνολοκλήρωση τηςπράξης διαπίστευσης. ΌμωςτοΔιοικητικόΣυμβούλιοτουΟργανισμούδιατηρείτηναρ­ μοδιότητααπόρριψηςαιτήματοςχωρίςτησύμπραξητουεποπτεύ- 5 οντος οργάνου. Χωρίς,μεάλλαλόγια,ναζητήσει έγκριση. Μόνο εφόσον λήφθηκε θετικήαπόφασηδιαπίστευσης,πουσυνεπάγεται αναγνώριση εργαστηριακής μονάδαςως«εγκεκριμένου εργαστη­ ρίου", χρειάζεται ηέγκριση, που θα προσδώσει και στην πράξη εκτελεστότητα. Ηπαρουσίατηςλέξης «σχετικά»δεμεταβάλλειτο 10 εννοιολογικό περιεχόμενο τηςδιάταξης. 2. Ηπαράβασητου νόμου ήηέλλειψηνόμιμης αιτιολογίας, παρότι αποτελούν αυτοτελείς λόγους προσβολής διοικητικήςπράξης, δεν εξισώνονται με συνταγματική παραβίαση. Περαιτέρω δεν είναι 15 υποχρεωτική ηδιαπίστευση. ΟΟργανισμός έχει στοπροκείμενο διακριτικήευχέρεια πουτου απένειμετο Αρθρο 7

(1)(α). Μπορεί να συστήσει δικάτουεργαστήρια ήναδιαπιστεύσει ιδιωτικάερ­ γαστήρια. Είναιάλλοθέμαανάσκησεσωστάτηνεξουσία του. Δε συζητείται όμως ούτε υπάρχει,με βάση τις παραπάνω αιτιάσεις, 20 θέμααντισυνταγματικήςσυμπεριφοράςή παρεκτροπής. Παρατηρείταιότι ημη θέσπισηκανονισμών δεν μπορεί να συσχε­ τισθεί μετησυνταγματικότητατηςαπόφασης,εφόσον ηδιοίκηση δεν έχει υποχρέωση έκδοσης τους. 25 Ηπροσφυγή απορρίπτεται χωρίςέξοδα. Αναφερόμενες υποθέσεις: 30 ΣυμβούλιοτωνΚεντρικώνΣφαγείων(Κοφίνου)κ.ά.ν.Ρωσσίδη

(1996)3 Α.Α.Δ. 39, Δημοκρατία ν.Κώστα Γ. ΤύμβιουΕταιρεία Λτδ

(1994)3Α.Α.Δ.

1. 35 Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον της απόφασηςτου Καθ'ου ηαίτηση με την οποία απέρριψε τηνΑίτηση τωνΑιτητών για τη διαπίστευσητου Εργαστηρίου σύμανσης πολύτιμων μετάλλων, του οποίου ήτανοι 40 ιδιοκτήτες στον οργανισμό. Π.Δημητρίου, για τους Αιτητές. 2324 4 Α.Α.Δ. A &Ζ Labor. Testing Center Ltd. v. Κυπρ.Οργ. Σημ.Αντικ. Α. Παναγιώτου, γιατον Καθ' ουη αίτηση. Cur.adv. vult. 5 ΝΙΚΗΤΑΣ, Δ.: Ο νόμος 179/91 έχει δημιουργήσει οργανισμό σήμανσης αντικειμένων απόπολύτιμα μέταλλα. Είναι παλιόςθε­ σμός, που καθιερώθηκε με τον ένα ή τον άλλο τρόπο σε πολλές χώρες, αλλά στην Κύπρο εισάγεται για πρώτη φορά με το νόμο αυτό.Αναμφίβολα θασυμβάλει στην ανάπτυξητηςτέχνης τηςαρ10 γυροχρυσοχοΐας, που έχει σ' αυτό τον τόπο μακρά παράδοση. Παράλληλα θα αποτελεί μόνιμη προστασία για το αγοραστικό κοινόγιατίπαρέχονταιταεχέγγυαγιατηδιαπίστωσητηςγνησιό­ τηταςκαιάλλων στοιχείων πουαφορούνταπολύτιμα αντικείμε­ νααπόχρυσόκαιασήμι,ταοποίαμπορεί ναπρομηθευθεί. Γιατο 15 σκοπόαυτόπολλέςενέργειες,όπωςηπώλησηασφράγιστωναντι­ κειμένων ή η χωρίς εξουσιοδότηση χρήση σφραγίδων, ποινικοποιούνται. Η αιτήτρια είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης. Είναι ιδιο20 κτήτριαεργαστηρίουσήμανσηςτέτοιων αντικειμένων σταΛατσιά, που λειτουργεί από το
2. Χωρίς να έχει όμως αναγνωρισθεί επίσημααπότονόμο,πουτιτλοφορείται οπερί ΚυπριακούΟργα­ νισμού Σήμανσης Αντικειμένων από Πολύτιμα Μέταλλα Νόμος του 1991.Στις 17/1/94ηαιτήτριαυπέβαλε,σύμφωνα μετις διατά25 ξειςτουάρθρου7

(1)(α)τουνόμου,αίτησηδιαπίστευσης τουεργα­ στηρίου της στον Οργανισμό. Ηαπάντησηδόθηκε μετά 10 μήνες στις25/11/94.Η αίτησηαπορρίφθηκεμετηναιτιολογία ότι "η πο­ λιτικήτουΟργανισμού είναιναμηνεγκρίνει τηδιαπίστευσηιδιω­ τικών εργαστηριακών μονάδων εφόσον οι σχετικές ανάγκες εξέ30 τάσης,ελέγχουκαισήμανσης αντικειμένων από πολύτιμα Μέταλ­ λα, μπορούν να καλυφθούν από το υφιστάμενο Εργαστήριο του Οργανισμού". Ηυπόθεσηγεννά έναλεπτό ζήτημαερμηνείας πάνωσεσημείο 35 που έχει εγείρει η αιτήτρια:ότι η επίδικη απόφασηπάσχει γιατί, πρώτα απ'όλα,οαρμόδιος Υπουργός (οΕμπορίουκαι Βιομηχα­ νίας)δεν παρέσχε την έγκρισητου,όπωςορίζει το άρθρο7

(1)(α). Κατάτην άποψη αυτήδεν είναι μόνο ηαπόφαση για διαπίστευση που χρειάζεται υπουργική έγκριση, αλλά και η απόφαση, όπως 40 συμβαίνει εδώ,απόρριψηςτουαιτήματος.Μιατέτοιαερμηνείαδι­ καιολογείται, κατά την ίδια εισήγηση, απότην παρουσίαστο κεί­ μενο τηςδιάταξηςτου επιρρήματος "σχετικά". Το θέμαπρέπει να εξεταστεί κατά προτεραιότηταγιατίπράξη 2325 Νικήτας,Λ. Α &ΖLabor.TestingCenterLtd.v.Κυπρ.Οργ. Σημ. Avtut.

(1996)υποκείμενη σεέγκριση, που δεν εγκρίθηκε απότοκαθοριζόμενο από το νόμο όργανο,στερείται εκτελεστότητας καιδεν μπορείνα αποτελέσει αντικείμενο προσφυγής. Σχετικό είναι τοπαρακάτω απόσπασμααπότηνπρόσφατηαπόφασηστηνΣυμβούλιο τωνΚε­ ντρικών Σφαγείων (Κοφίνου) κ.ά.ν.Όμηρου Ρωσσίδη

(1996)3 5 Α.Α.Δ.39:"Στη Χ"Βασιλείον ν.Κυπριακού ΟργανισμούΑθλητισμού κ.ά.(Υπ. Αρ. 648/91- 30.4.93),εξηγείται ότι,απόφασηυποκεί­ μενη σε έγκριση καιμητελειοποιηθείσα με τηνπαροχή της 10 έγκρισης, στερείται εκτελεστότητας καιδενμπορείνααποτελέ­ σει το αντικείμενο αναθεώρησης [βλ.επίσης HjiVassiliou ν. CyprusAthletics Organ.

(1987)3C.L.R. 2142]." Παρόλο που ο Οργανισμός είναι νομικό πρόσωπο και απο­ λαμβάνει διοικητικής -και οικονομικής -αυτοτέλειας εντούτοις κάποιες πράξεις του,γιανα τελειωθούν, χρειάζονται τηνέγκριση εποπτεύοντοςοργάνουπου,όπωςπροελέχθη,στηνπερίπτωσηαυ­ τήείναι οΥπουργός Εμπορίουκαι Βιομηχανίας. Γιαναπαρακο­ λουθήσουμε καλύτερα τοεπιχείρημα του δικηγόρου του Οργανι­ σμού, που υποστηρίζει το αντίθετο ερμηνευτικό αποτέλεσμα, πα­ ραθέτωτηνεπίμαχη διάταξητουάρθρου7

(1)(α), πουκαθορίζειτις αρμοδιότητες του Διοικητικού Συμβουλίου του Οργανισμούστο προκείμενο:- 15 20 25 "7. -

(1)Γιαεπίτευξητωνσκοπών τουΟργανισμού τοΣυμ­ βούλιο, επιπρόσθετα με οποιεσδήποτε άλλες αρμοδιότητες που παρέχονται σ' αυτό μεβάση τις διατάξειςτου παρόντος Νόμου: 30 (α)Αποφασίζει μεέγκρισητου Υπουργού σχετικά μετη δημι­ ουργία ή το κλείσιμο Εργαστηρίων ή τη διαπίστευση ως εγκεκριμένων εργαστηρίων υφιστάμενων εργαστηριακών μονάδων που βρίσκονται στη Δημοκρατία ήστο εξωτερικό στις οποίες διεξάγεται έλεγχος ήκαισήμανση αντικειμέ­ νων," Το επιχείρημα λοιπόν βασίζεται στοδιαχωρισμό στον οποίο προβαίνειονόμος ανάμεσασε εργαστήρια,πουκαθιδρύειοίδιος ο Οργανισμός τα οποίαέχεικαι εξουσία νακλείσει,και ιδιωτικά 40 εργαστήρια γιαταοποίααπαιτείταιδιαπίστευση.Αυτόυποστηρί­ ζεται και απότις πρόνοιες του άρθρου 18

(1)(α)και (β)που ανα­ φέρονταικαιστις δυοκατηγορίες.Ομολογουμένως, ηδιάκρισηεί­ ναιυπαρκτήκαιπασιφανής,ότανληφθούνυπόψηοι ορισμοί των 2326 35 4 Α.Α.Δ. A &Ζ Labor.Testing Center Ltd. v. Κυπρ.Οργ.Σήμ,Αντικ. Νικήτας,Δ. όρων"εργαστήριο"και"εγκεκριμένο εργαστήριο"πουεισάγουνοι ερμηνευτικές διατάξειςτουάρθρου

1. Καιεπίσης τοάρθρο 18 κα­ θώςκαιάλλεςδιατάξεις. 5 Ητελικήθέσητου δικηγόρου του Οργανισμού είναι ότι από­ φασηγια δημιουργία εργαστηρίου απότον Οργανισμό υπόκειται στην έγκρισητου άρθρου
2. Το ίδιο ισχύει και για τηναπόφαση διαπίστευσης ιδιωτικού εργαστηρίου. Δεν μπορεί όμως να περι­ λαμβάνει τις αρνητικές ήαπορριπτικέςαποφάσεις.Όταν ονομο10 θέτης ορίζει ότι "το συμβούλιο 'αποφασίζει ... τη διαπίστευση' αναφέρεταιασφαλώςστηθετικήπράξητηςδιαπίστευσης,τηθετι­ κή απόφασημε την οποίαγίνεται δεκτή και εγκρίνεται ηδιαπί­ στευσηως εγκεκριμένου εργαστηρίου, όχι όμως καιτοαντίθετο". Αλλωστε,κατέληξεη πρόταση,ηλέξη διαπίστευση εμπεριέχει διο15 ρισμό καιυποδηλώνει απόφασηθετικήςυφής. Το θέμα,όπως το ανέπτυξε ηαιτήτριατέθηκε,απ' ό,τι γνωρί­ ζω,γιαπρώτηφορά.Μέχριτώραηνομολογία αντιμετώπισεπερι­ πτώσεις πουη έγκρισηπαρασχέθηκεσε θετικήδιοικητικήαπόφα20 ση ή παράλειψη να ληφθεί έγκριση της αρμόδιας εποπτεύουσας αρχής,συνήθωςτουαρμόδιουΥπουργού. Θαδιερωτηθεί έναςγια­ τί τουλάχιστο σαν θέμαλογικής να μηχρειάζεται έγκρισηκαιγια την απορριπτική απόφαση. 25 Έχωτηγνώμηότι ονομοθέτης επέλεξε,μετοντρόποπουδια­ τύπωσε το κείμενο της διάταξης,να αποκλείσει ένα τέτοιο ενδε­ χόμενο. Ηέγκρισηείναι απαραίτητος τύποςγιατηνολοκλήρωση της πράξης διαπίστευσης. Όμως το Διοικητικό Συμβούλιο του Οργανισμού διατηρείτηναρμοδιότητααπόρριψηςαιτήματοςχω30 ρις τησύμπραξητου εποπτεύοντος οργάνου.Χωρίς,μεάλλα λό­ για, να ζητήσει έγκριση. Μόνο εφόσο λήφθηκε θετικήαπόφαση διαπίστευσης, που συνεπάγεται αναγνώριση εργαστηριακής μο­ νάδαςως «εγκεκριμένουεργαστηρίου",χρειάζεταιηέγκριση,που θαπροσδώσει καιστην πράξηεκτελεστότητα. Η παρουσίατης λέ35 ξης "σχετικά" δε μεταβάλλει το εννοιολογικό περιεχόμενο της διάταξης. Προβλήθηκε μετά θέμα αντισυνταγματικότητας της επίδικης απόφασης. Έχει συγκεκριμένα ειπωθεί ότι "η χωρίς νόμιμο και 40 ουσιώδη λόγο" άρνηση διαπίστευσης του εργαστηρίου σήμανσης τηςαιτήτριαςως εγκεκριμένου εργαστηρίου αντίκειται στοάρθρο 25.1 τουΣυντάγματος.Πρόκειταιγιατηνπρόνοιαπουκατοχυρώ­ νει τηνεπαγγελματικήελευθερία. Στουςσυλλογισμούςτουο δικη­ γόρος της αιτήτριας εμπλέκει το άρθρο 35 του νόμου, το οποίο 2327 Νικήτας,Δ. Α & Ζ Labor. Testing Center Ltd. v. Κυπρ.Οργ. Σημ.Αντικ.

(1996)παρέχει εξουσία στο Υπουργικό Συμβούλιο να εκδίδει κανονι­ σμούς γιατηνκαλύτερηεφαρμογήτουνόμουκαι«γιατονκαθορι­ σμό κάθεθέματος το οποίο μεβάσητις διατάξεις αυτούχρήζει ή είναι δεκτικόκαθορισμού". 5 Επειδήδε ρυθμίστηκαν κανονιστικά τακριτήρια διαπίστευσης "οι καθώνοι αίτησηπαρέβησαντογράμμακαιτοπνεύματουνό­ μου". Ηεύλογη απορίαείναι γιατί τότε παραβιάζεται το σύνταγ­ μα.Η απάντησηπουέδωσεηαιτήτριαείναιπωςοΟργανισμόςδεν είχεαπότονόμοδικαίωμανααρνηθείτηδιαπίστευσηαλλάνατην 10 υποβάλει σε όρους, σύμφωνα με την κανονιστική ρύθμιση, που ωστόσο δεν έγινε. Αντ' αυτού είχε προαποφασισθεί η απόρριψη · του αιτήματος. Ηπαράβασητου νόμου ήηέλλειψηνόμιμης αιτιολογίας,πα- 15 ρότι αποτελούν αυτοτελείς λόγους προσβολής διοικητικής πρά­ ξης, δεν εξισώνονται με συνταγματική παραβίαση. Περαιτέρω δεν είναι υποχρεωτική η διαπίστευση. Ο Οργανισμός έχει στο προκείμενο διακριτική ευχέρεια που του απένειμε το άρθρο 7

(1)(α). Μπορεί να συστήσει δικά του εργαστήρια ή να διαπι- 20 στεύσει ιδιωτικά εργαστήρια. Είναι άλλο θέμαανάσκησε σωστά την εξουσία του. Δε συζητείται όμως ούτε υπάρχει, με βάση τις παραπάνω αιτιάσεις, θέμα αντισυνταγματικής συμπεριφοράς ή παρεκτροπής. 25 Προτούαφήσωτο θέμα,θαπαρατηρούσαότιημηθέσπισηκα­ νονισμών δεν μπορεί να συσχετισθεί μετησυνταγματικότητατης απόφασης, εφόσον η διοίκηση δεν έχει υποχρέωση έκδοσης τους (βλ. Δημοκρατίαν. ΚώσταΓ. ΤύμβιουΕταιρείαΑτδ.

(1994)3 Α.Α.Δ.553). Ωστόσο,όπωςυπέδειξε οδικηγόροςτουΟργανισμού, 30 κριτήρια για τη διαπίστευση εργαστηρίων υπήρχαν στα πλαίσια των προτύπων CYSEN 45001:1992και CYSEN 45002:1992. Πρό­ κειται για γενικά κριτήρια για τη λειτουργία και αξιολόγηση κέ­ ντρων δοκιμών (testing laboratories) που ισχύουν στην Ευρώπη καιυιοθετήθηκανεδώμεβάσητονπερίΚυπριακώνΠροτύπωνκαι 35 Ελέγχου Ποιότητος Νόμοτου 1975 (68/75)και τον Κανονισμό 8 της Κ.Δ.Π. 157/76 (οι περί Κυπριακών Προτύπων και Ελέγχου Ποιότητος (Επιτροπαίδιάτην ΚατάρησινκαιΑναθεώρησιν Προ­ τύπων) Κανονισμοί του 1976). 40 Ο επόμενος λόγος είναιότιη προσβαλλόμενη απόφαση στερεί­ ται νόμιμης αιτιολογίας.Αυτήπου δόθηκε είναι γενική καιαόρι­ στη προπαντόςόμως ατεκμηρίωτη.Δε βασίστηκε σεοποιαδήποτε έκθεση.Περαιτέρωτο εργαστήριο του Οργανισμού,ότανλήφθηκε 2328 4 Α.Α.Δ. A & Ζ Labor.Testing Center Ltd. v. Κυπρ.Οργ. Σήμ,Αντικ. Νικήτας,Δ. η επίδικη απόφασηστις 22/11/94,δεν είχε αρχίσει ακόμη τηλει­ τουργίατου.Αντιπαρατέθηκε στοσημείοαυτόότιοιπρόνοιεςτου νόμουπουαφορούντησήμανσηαντικειμένων δενείχανακόμητε­ θεί σε ισχύ αλλά εφαρμόστηκαν πολύ αργότερα (Γνωστοποίηση 5 αρ. 131,ΠαράρτημαΤρίτο, Μέρος Ι,Επίσημη ΕφημερίδατηςΔη­ μοκρατίας ημερομηνίας 5/5/95).Ηαπόφαση, όπως έχεικαταγρα­ φτεί στο πρακτικόΠαράρτημαΓ,έχειως εξής:10 "Το Δ.Σ. αποφάσισε όπως με τα σημερινά δεδομένα δεν ενδείκνυταιη διαπίστευση οποιουδήποτε εργαστηρίου καθ' ότι το Εργαστήριο του Οργανισμού είναι σε θέσηναικανοποιή­ σει τις ανάγκεςτου τομέα Αργυροχρυσοχοΐας σ' ό,τιαφορά τον έλεγχοκαι σφράγιση των αντικειμένων απόχρυσάφικαι ασήμι." 15 Προτού σταθμίσει την κατάσταση το Διοικητικό Συμβούλιο, είναι γεγονός ότι είχε στην κατοχή του μελέτη ημερομηνίας 28/7/94 από διεθνή ελεγκτικό οίκο. Είναι πολυσέλιδη με πολλά παραρτήματακαιεξετάζει τοθέμαδημιουργίας εργαστηρίουαπό 20 τον Οργανισμό πολύπλευρα. Επομένως υπήρχε το υπόστρωμα υποστήριξης της αιτιολογίας που δόθηκε, το οποίο και τη συ­ μπληρώνει. Η αιτήτριαπεραιτέρωεπικαλέστηκε τηναρχήτηςκαλήςπίστης, 25 ηοποίακατάτην άποψη της παραβιάστηκε. Καιαυτόγιαδυολό­ γους

(1)ότι ο Οργανισμός ειδοποίησε τους χρυσοχόους, μήνες προτούλειτουργήσειτοεργαστήριο του,ότιησήμανση αντικειμέ­ νωναπότηναιτήτριαήτανπαράνομηκαι

(2)ότιοΟργανισμόςκα­ θυστέρησε για 10μήνες ναδώσει την απάντησητου.Είναιδύσκο30 λο πραγματικάνα ανιχνεύσει ένας κακοπιστία στην ενέργεια του Οργανισμού δεδομένου ότι η εταιρεία αυτή λειτουργούσε σ' ένα νευραλγικό τομέαχωρίς προηγούμενηδιαπίστευση.Αναφορικάμε τηνκαθυστέρηση (ανσχετίζεται μετηναρχή),ηέκθεσηπουζήτησε ο Οργανισμός ετοιμάστηκε, όπως προελέχθη, περί τατέλη Ιουλί35 ου. Είναι πράγματιαξιοπερίεργηηεπίκληση της αρχήςτηςκαλής πίστηςκαιγια έναάλλο βασικόλόγο. Η αιτήτριαδεναποκάλυψε μέρος τηςέκθεσης του εμπειρογνώμονα πουσυνόδευσετηναίτη40 σήτηςγιατηδιαπίστευση. Προφανώςγιατίπεριείχε, ανάμεσασε άλλα,τηδιαπίστωση ότι δεν υπήρχε ανάγκηγια δυο εργαστήρια στην Κύπρο.Ας λεχθεί εν παρόδωπως ηάποψηαυτήυποστηρί­ ζει απερίφραστακαιτην αιτιολογία της επίδικης απόφασης.Ου­ σιαστικά, απάντηση στο συντριπτικό αυτό στοιχείο δε δόθηκε 2329 Νικήτας,Δ. Α & Ζ Labor. Testing Center Ltd. v. Κυπρ. Οργ.Σημ.Αντικ.

(1996)από την αιτήτρια.Αναφέρεται μόνο ότι ηπλήρης έκθεση «εκμαιεύθηκε κακόπιστα από εμπειρογνώμονα των αιτητών χωρίς να κοινοποιηθεί στους αιτητές», που δείχνει την αμηχανίατης αιτήτριας μπροστά στο γεγονός της απόκρυψηςτου ουσιαστικούαυ­ τού στοιχείου. Ηπροσφυγή,γιατουςπάραπάνωλόγους απορρίπτεται.Η επί­ δικηαπόφαση επικυρώνεται. Δεν επιδικάζονται έξοδα. Ηπροσφνγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 2330 5