(1996)3 Οκτωβρίου, 1996 [ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΑ ΑΡΘΡΑ 24,28,30 ΚΑΙ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣΑ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ, Αιτητής, ν. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΗΣΚΥΠΡΟΥ,ΜΕΣΩΥΠΟΥΡΓΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ, Καθ' ων ηαίτηση. (Υπόθεση Αρ. 94/94) Φορολογία— ΦορολογίαΚεφαλαιουχικώνΚερδών— Κέρδοςαπό πώ λησηακινήτου — Τοζήτημα τον καθορισμούτης εκτιμημένης αξίας τον ακινήτου κατά την 1/1/1989— Τοπόρισμα τηςΓεωργίου ν.Δη μοκρατίας — Υιοθέτηση της στην κριθείσα περίπτωση— Περιστά σεις. Ο αιτητής προσέβαλε την επιβολή σε βάρος του φόρουκεφαλαι ουχικών κερδών ωςπρος εκποίηση ακινήτουιδιοκτησίαςτου. Το Ανώτατο Δικαστήριο, ακυρώνοντας την επίδικη απόφαση, 10 αποφάσισεότι: Ηουσία τηςπροσφυγής αφοράτηναπόφασητωνκαθ' ωνη αίτη ση (α)να επιβάλουν στον αιτητήφόρο κεφαλαιουχικών κερδών στο κέρδος που προέκυψε απότην πώληση του επίδικου οικοπέδου και 15 (β)νακαθορίσουν την εκτιμημένη αξία του επίδικου ακινήτουκατά την1/1/1980. Τοερώτημαπουεγείρεται στηνπαρούσαπροσφυγήείναικατάπό σο ηαπόφασητων καθ' ωνηαίτηση ήτανεύλογα επιτρεπτή υπό τις 20 περιστάσεις. Ακριβώς μετο ίδιοθέμαέχει ασχοληθεί οΔικαστής κ.Γ. Κωνστα- 2690 5 4 ΑΛΛ. Γεωργίου ν.Δημοκρατίας ντινίδης,στηνΓεώργιοςΑ. Γεωργίουν.Δημοκρατίας. 5 ΤοΔικαστήριοσυμφώνησεαπόλυταμετηνπιοπάνωαπόφασηκαι τηνυιοθέτησε,αφούκαιστιςδύοπιοπάνωπεριπτώσειςκαιο αιτητήςκαιτοαντικείμενοείναιτο ίδιο. Η προσφυγήεπιτυγχάνειμε £250,έξοδα. 10 Αναφερόμενηυπόθεση: Γε(οργίουν.Δημοκρατίας
(1995)4Α.Α.Δ. 824. Προσφυγή. 15 20 Προσφυγή εναντίον της απόφασης του Διευθυντή Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων μετην οποίαεπέβαλλεστονΑιτητήφόρο κεφαλαιουχικώνκερδών. Γ.Α. Μηχανικός, γιατον Αιτητή. Στ. Χατζηγιάννη-Ιωσήφ, Δικηγόρος της Δημοκρατίας,για τους Καθ'ωνη αίτηση. 25 Cur. adv. vult. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ,Δ.: Οαιτητήςμετηνπαρούσαπροσφυγή ζη τάτηνπιοκάτω θεραπεία:- 30 35 40 "Α. ΔήλωσητουΔικαστηρίουότιηειδοποίησηεπιβολήςφορο λογίας κεφαλαιουχικών κερδών με αρ.890002και/ήαπό φασητων καθ' ων ηαίτησηνα επιβάλουν στον αιτητή φό ρο κεφαλαιουχικών κερδών ανερχόμενο στο ποσό των £505,40για την πώλησητου οικοπέδου υπ' αρ.εγγραφής τίτλου Κ 2385, στο Στρόβολο, Λευκωσία ή οποιοδήποτε άλλοποσό είναιάκυρηκαιάνευοιουδήποτενομίμου απο τελέσματος." Οααητήςκατάτοέτος 1977 απέκτησεδυνάμεικληρονομιάς το 1/3 μερίδιο τουχωραφιούυπ' αρ.εγγραφήςΚ 1238,Τεμάχιο 1205 στο Στρόβολο. Κατάτα έτη 1985-1987το διαχώρισε μαζίμετους άλλους συνιδιοκτήτες σε 19οικόπεδα.Επ'ονόματιτουαιτητήενε γράφησανέξι οικόπεδα(τοόλο μερίδιο) καιδύοοικόπεδα 1/3 με ρίδιο. 2691 Δημητριάδης,Δ. Γεωργίου ν.Δημοκρατίας
(1996)Οαιτητήςστις 20/5/1989πώλησε τοοικόπεδομεαριθμόεγγρα φής Κ2385,Τεμάχιο2094έναντιτου ποσού των £25.000.-.ΟαιτητήςδενυπέβαλεΔήλωση Διάθεσης Ακίνητης Ιδιοκτησίας. Στις 14/5/1993 οΔιευθυντής τουέστειλεγιατην ενλόγωδιάθε- 5 ση αρχική Ειδοποίηση Επιβολής Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών. Αφαίρεσε από το προϊόν διάθεσης τηνεκτιμημένη αξία του χωραφιού κατάτην 1/1/1980,όπως αυτή εκτιμήθηκε από το Κτηματολόγιο £11.840.- καιταέξοδαδιαχωρισμούτουοικοπέδου £10.633.-. 10 Στις4/6/1993 οαιτητήςυπέβαλεένσταση ηοποίαλήφθηκε στις 4/6/1993 κατάτην πιοπάνωφορολογία μετην οποία ισχυρίστηκε ότι ηεκτιμημένη αξίακατάτην 1/1/1980ήταν£14.300.- (εκτίμηση κατάτην 1/1/1980που έγινεαπότο Γραφείο ΦόρουΕισοδήματος 15 γιασκοπούς ακίνητης ιδιοκτησίας)καιόχι£11.840.-. Ο Διευθυντής, μετά απόπροσεκτική εξέταση της όληςυπόθε σης,πήρε απόφασηγιατην ένστασηκαιαπέστειλε στον αιτητήτε λικήειδοποίηση επιβολής φορολογίαςκεφαλαιουχικώνκερδών με 20 ημερομηνία23/11/1993μαζίμεσυνοδευτική επιστολή ιδίαςημερο μηνίας στην οποίαδίδεταιη αιτιολογία της απόφασης. Σύμφωνα με την πιο πάνωαπόφασηοΔιευθυντής, μεβάση το άρθρο6(α)(ϋ)τωνΝόμων52/80και 135/90,αφαίρεσεαπότοπροϊ- 25 όνδιάθεσηςτουεπίδικουοικοπέδουτην εκτιμημένη αξίατηςιδιο κτησίας όπως αυτήήτανκατά την 1/1/1980.Αυτήκαθορίστηκεμε τηγενική εκτίμηση πουδιενεργήθηκε σύμφωνα μετοάρθρο69του περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμου.Εκτιμήθηκεωςχωράφι£225.000τοόλομερίδιο.Στηνεκτι- 30 μημένηαξίατουχωραφιούκατάτην 1/1/1980προστέθηκανόλατα πραγματικάέξοδαπουπληρώθηκανκατάτοδιαχωρισμό τουχω ραφιούαυτούσεοικόπεδα. Ηουσίατηςπροσφυγήςαφοράτηναπόφασητουκαθ' ουηαί- 35 τηση (α)ναεπιβάλει στον αιτητή φόρο κεφαλαιουχικών κερδών στο κέρδος που προέκυψε από την πώληση του επίδικουοικοπέ δουκαι (β)νακαθορίσει την εκτιμημένη αξίατουεπίδικου ακινή τουκατάτην 1/1/1980. 40 Τοερώτημα που εγείρεται στην παρούσαπροσφυγήείναικατά πόσο ηαπόφασητουκαθ' ουη αίτησηήτανεύλογα επιτρεπτήυπό τις περιστάσεις. 2692 4 Α.Α.Δ. Γεωργίου ν.Δημοκρατίας Δημητριάδης, Δ. Ακριβώς μετο ίδιο θέμαέχειασχοληθεί οαδελφόςΔικαστής κ. Γ.Κωνοταντινίδης,στην ΓεώργιοςΑ. ΓεωργίουκαιΔημοκρατίας
(1995)4Α.Α.Δ. 824,όπουστιςσελίδες828-831 κατέληξε σταεξής:5 10 15 20 'Το δεύτερο θέμα σχετίζεται με τον υπολογισμό του κέρδους. Ο αιτητήςαμφισβητεί τηβάσητουκαιεπικαλείται τηνύπαρξη αντιφατικών εκτιμήσεωνπουαποκαλύπτουν,όπως εισηγείται, χρησιμοποίηση δυο μέτρων καιδυοσταθμών ανάλογα μετο τι συμφέρειστο δημόσιο ταμείο. Για τον υπολογισμό του φόρου ακίνητης ιδιοκτησίας το ίδιο ακίνητο εκτιμήθηκε ως μεγαλύτε ρης αξίας ενώ για τον υπολογισμό του κεφαλαιουχικού κέρ δους ως μικρότερης αξίας,με σημείο αναφοράςτην ίδιαημε ρομηνία. Τοακίνητοαποτελούσε μέροςκτήματοςπουκατάτην 1 Ιανου αρίου 1980 ήτανακόμααδιαίρετο.Οαιτητήςήτανοκύριος του ενός τρίτου του κτήματος και, μετά το διαχωρισμό του, του αναλόγισαν έξι οικόπεδαπλέον ένατρίτο μερίδιο σεάλλαδυο οικόπεδα.Τοεπίδικο είναι ένααπό ταέξι οικόπεδα.Η διάθεση του πραγματοποιήθηκετις 3 Μαρτίου 1989 και,όπως συμφω νούν και OL δυοπλευρές, ουπολογισμός τουκέρδους διέπεται από τις διατάξεις του άρθρου 6 του περί Φορολογίας Κεφα λαιουχικών Κερδών Νόμου του 1980 (Ν.52/80)όπως τροπο ποιήθηκε από το Νόμο135/90. 25 30 Το άρθρο 6 καθορίζει τον τρόπο υπολογισμού του κέρδους. Όπως ορίζεται, από το προϊόν της διάθεσης θα εκπίπτεται η αξίατης ιδιοκτησίας κατάτην 1 Ιανουαρίου 1980καθώς επίσης καιη μετέπειτα αύξησητηςαξίαςαυτήςλόγωπληθωρισμού. Η μέθοδος εξεύρεσηςτηςαξίαςείναι επίσης προσδιορισμένη. Εί ναι ηκαθορισμένη "με την γενική εκτίμησηπου διενεργήθηκε σύμφωνα μετο άρθρο69 του περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή,Εγγραφήκαι Εκτίμησης) Νόμου" Κεφ.224 όπως τρο ποποιήθηκε. 35 40 Υπήρχαν τρεις εκτιμήσεις.Οι δύο,πουόπως εισηγείται οαιτητής θαέπρεπε να υιοθετηθούν και εν προκειμένω, αφορούσαν στην αξία του διατεθέντος ακινήτου, ως οικοπέδου. Ωστόσο την 1Ιανουαρίου 1980 το ακίνητοδενήτανοικόπεδο αλλά μέρος αδιαιρέτου κτήματος. Υποστηρίζουν λοιπόν οι καθ' ων η αίτηση πως θα παραβιαζόταν ο Νόμος αν υπολογιζόταν το κέρδοςπάνωστηβάσητηςαξίαςοικοπέδου,τοοποίο,κατάτον ουσιώδη χρόνο, ήταν ανύπαρκτο. Προσθέτουν πως και στην υποθετική περίπτωση που το ακίνητο θα εκτιμάτο για τους 2693 Δημητριάδης,Δ. Γεωργίου ν.Δημοκρατίας
(1996)σκοπούς τουΝόμου ωςοικόπεδο, αναπόφευκτα,ενόψει της επιφύλαξης(α)στοάρθρο6,θαέπρεπεναελαμβάνοντουπόψη "οποιεσδήποτε προσθήκες ή αλλαγές που έγιναν μετάτην 1.1.90"οπότε καιπάλινως αξίατης ιδιοκτησίας θαλογιζόταν ηαγοραίααξίατης "όπωςείχετην 1.1.80". 5 Η τρίτη εκτίμηση, όπως και ηδεύτερη,ήταν γενική εκτίμηση σύμφωνα μετοάρθρο69του Κεφ. 224 μετηδιαφοράότιαφο ρούσεστην αξία του αδιαίρετουκτήματος κατάτην 1.1.
- Το Κτηματολόγιο υπολόγισε αυτή την αξία σε£225.
- Τονέο 10 κτήμα είχεδιαιρεθεί σε19οικόπεδακαιοΈφοροςθεώρησε ως αξίατουακινήτουπουδιατέθηκετοποσότων£11.840(225.000 (19 =11.842)πλέον £3.120πουυπολογίστηκε ότιαντιπροσώ πευαν έξοδαδιαχωρισμού τουσεοικόπεδα. 15 Δεν είναι έργο του Δικαστηρίου στηδιαδικασίααυτήναελέγ ξει αννομίμως επεβλήθη στον αιτητήοορισμένος φόροςακί νητης ιδιοκτησίας πάνω στη βάση άλλων εκτιμήσεων. Όταν ορισμένο ζήτημα ρυθμίζεται κατ' ευθείαν από το Νόμο, δεν υπάρχει περιθώριο αναζήτησης τουνομίμου μεαναφορά σε 20 προγενέστερους ήάλλους διοικητικούς χειρισμούς. ΤοΔικα στήριοδενυπαγορεύειεναλλακτικέςπροσεγγίσεις αλλάελέγχει αν ηδοσμένη αιτιολογική βάσηπαρέχει νόμιμο στήριγμα στην προσβαλλόμενη απόφαση. Οι καθ' ων η αίτησηθεωρούν ότιη γενική εκτίμηση τηςαξίας τουαδιαίρετου κτήματος συνιστά 25 καιεκτίμηση τηςαξίαςτουδιατεθέντοςακινήτουκατάτονου σιώδηχρόνο καιαυτόείναι το αντικείμενο του ελέγχου. Αναζητούμε τηναξία του ακινήτου που διατέθηκε,ως συγκε κριμένου εδαφικούχώρου. Αυτήη αξίαπρέπεινακαθορίζεται 30 από το Κτηματολόγιο στο πλαίσιο γενικής εκτίμησης, όπως ορίζει οΝόμος. ΟΈφοροςδενεκτιμάτηναξία. Εφαρμόζειτο Νόμο πάνω στη βάση υπάρχουσας γενικής εκτίμησης απότο Κτηματολόγιο. Χωρίς αυτήτη γενική εκτίμηση του ακινήτου που διατίθεται, δεν υπάχει τουπόβαθρογια τον υπολογισμό 35 τουκέρδους απότονΈφορο. Ηγενική εκτίμηση που οδήγησε στον υπολογισμό του κέρδους στην παρούσα υπόθεση δενήταν εκτίμηση του ακινήτου που διατέθηκεαλλάκατάπολύευρύτερουεδαφικούχώρου. Ηεξεύ- 40 ρεσητηςαξίαςτου ακινήτουπουδιατέθηκε μετηδιαίρεσηπου έγινε, ήταντοαποτέλεσμα συλλογισμού του Εφόρου. Αναπό σπαστο στοιχείο αυτού τουσυλλογισμού ήταν η εξομοίωση, απότηνάποψητηςαξίας,των 19οικοπέδωνσταοποίαδιόαρέ2694 4 Α.Λ.Δ. 5 Γεωργίου ν.Δημοκρατίας Δημητριάδης, Δ. θηκεμεταγενέστερα τοκτήμα. ΟΈφορος,αφούεισήξεο ίδιος ως σχετικό στοιχείο τον αριθμό των οικοπέδων στα οποίαδι αιρέθηκετο κτήμα εκτων υστέρων (ταοποία είναι αγνώστου εμβαδού,θέσηςήάλλων χαρακτηριστικών), εκτίμησε ότι ο εδαφικόςχώρος πουδιατέθηκεαντιστοιχούσε σε ορισμένοαδιαί ρετο μερίδιο. ΚρίνωότιοΈφοροςδενέχειτέτοιαςμορφήςεξουσία. ΟΈφο ρος οφείλει να ενεργεί πάνωστηβάσηδοσμένης εκτίμησης και ο 10 καθορισμόςτουκέρδους μετονπιοπάνωτρόπο, έγινεκαθ'υπέρ βασηεξουσίας. Η επιφύλαξη(ιι)στοάρθρο6δεν μπορεί ναανα μειχθεί στη συζήτηση,αφού και αυτήπροϋποθέτει ορισμένη γενι κήεκτίμηση απότο Κτηματολόγιο. Αν το Κτηματολόγιο λάμβανε υπόψηπροσθήκεςήαλλαγέςπουέγινανμετάτην 1.1.80,οΈφορος 15 καθηκόντωςθαεφάρμοζετην επιφύλαξη. Από την άλλη,η επιφύ λαξη ως ερμηνευτικό βοήθημα αναφορικά με τη ζητούμενη αξία αφοράκαιπάλινστο Κτηματολόγιο στο οποίοεναποτίθεταιη ευ θύνηγι*χ τονκαθορισμότης." 20 25 Συμφωνώαπόλυταμετηνπιοπάνωαπόφασηκαιτηνυιοθετώ, αφού και στις δυο πιο πάνω περιπτώσεις και ο αιτητής και το αντικείμενο είναιτο ίδιο. Γιαόλους τους πιο πάνωλόγους ηπροσφυγή επιτυγχάνεικαι ηπροσβαλλόμενη απόφαση ακυρώνεται. Οι καθ' ων ηαίτησηναπληρώσουν £250.- έναντι των εξόδων του αιτητή. Ηπροσφυγή επιτυγχάνει με £250 έξοδα. 2695