4Α.Α.Λ. 25 Οκτωβρίου, 1996 {ΝΙΚΟΛΑΟΥ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟ ΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΡΥΣΤΑΛΛΩ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΟΥ, Αιτήτρια, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ, Καθ' ων η αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 625/95) 5 Δημόσιοι Υπάλληλοι — Προαγωγές — Σύσταση του Προϊσταμένου του Τμήματος — Εκ του νόμου απαίτηση αιτιολόγησης της — Εκφορά από το Διευθυντή κρίσης ως προς τηβαρύτητα των υπηρεσιακών εκ θέσεων — Αναφορά του σε ανατεθέντα σε υποψήφιο καθήκοντα — Θεμελίωση από το Διευθυντή της σύστασης του με επίκληση προσω πικής γνώσης και πληροφοριών από άλλους προϊσταμένους χωρίς να καταγράφονται ειδικά τα συγκεκριμένα ληφθέντα υπόψη στοιχεία — Επιθεώρηση της επί του θέματος νομολογίας — Η σύσταση κρίθηκε έγκυρη και δεόντως αιτιολογημένη. 10 Η αιτήτρια προσέφυγε κατά της προαγωγής του ενδιαφερομένου μέρους σε Βοηθό Τελώνη επιχειρηματολογώντας κατά βάση και εν εκτάσει εναντίον τουκύρους τηςυπέρ τηςπροαχθείσας σύστασης του Διευθυντή. 15 Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, αποφά σισε ότι: 20 1. Ως προς την υπό του διευθυντή αναφοράστο γεγονός ότι ηαξιολόγηση γινόταν από διαφορετικές ομάδες, παρατηρείται ότι ως ζήτημα διατύπωσης η αναφορά αυτή δεν βρίσκεται σε άμεση συ νειρμική λειτουργία με τη δυσκολία που προέκυπτε στην επιλογή εξ αιτίαςτης εμφανιζόμενης ως ισοδυναμίας των υποψηφίων. Εί ναι όμως προφανές ότι εκείνο που εννοούσε ο διευθυντής ήταν, 2851 Χριστοδουλίδουν. Δημοκρατίας
(1996)κατ' ουσίαν, πως παρόλον που όλοι εμφανίζονταν ισοδύναμοι, εντούτοις το ότι οι αξιολογήσεις προέρχονταν απόδιαφορετικές ομάδεςδενσήμαινεπωςαυτόέτσιήτανκατ1ανάγκη.Δενθεωρείται αυτήη αντίκρυση του ζητήματος εσφαλμένη. Σε τέτοιεςπεριπτώ σειςηεπίδρασητηςυποκειμενικότηταςορισμένωναντιλήψεωνκαι 5 κατ' επέκτασητηςκρίσης δεν είναιδυνατόνα αποκλειστεί. Είναι μάλιστααναγνωρισμένοτοπρόβλημαπουδημιουργείταιωςεκτού του:βλ.Τσούτσο"ΔιοίκησιςκαιΔίκαιον" 1979 σελ.203-
- Πάντως ενώείναι,γιαπρακτικούςλόγους,αναγκαίαηδιατήρησητηςσημα σίας των αξιολογήσεων παρά τις αδυναμίεςπουπροκύπτουναπό 10 τον ανθρώπινο παράγοντα, ωστόσο, αξιολογήσεις πουετοιμάζο νται απόδιαφορετικέςομάδεςδεν μπορεί ναέχουν την ίδια ακρι βώςβαρύτηταμεεκείνεςπουετοιμάζονταιαπότηνίδιαομάδα. Ηαναφοράτουδιευθυντήστηνυπόσυζήτησηπτυχήαπέβλεπε,να 15 προσδιορίσει τονσυσχετισμότηςδικήςτουσύστασης μετιςαξιο λογήσεις στους φακέλους,εξηγώντας έτσιτηνόποια μεταξύτους διάσταση,χωρίς νααντιστρατεύεταιτις αξιολογήσεις ήναπαρα γνωρίζει τη σημασία τους.Απλώς επεσήμανε μιαπτυχήπουεπι δρούσε σταδικάτουπεριθώρια. Καιδενξέφυγε από αυτά. 20 Ωςπροςτηνάλληπτυχήπουαφοράτησύνδεση ιδιοτήτωνκαι ικα νοτήτων του ενδιαφερόμενου προσώπου με την τοποθέτησηκαι εξειδίκευσησε τομείς,είναιπροφανέςότι ησύνδεση δενέγινεγια να υποστηρίξει ότι το ενδιαφερόμενο πρόσωπο υπερτερούσε εξ 25 αιτίαςτοποθέτησηςή εξειδίκευσηςαλλάγιαναφωτίσει καιγιανα εξηγήσειτις αποδοθείσεςιδιότητεςκαιικανότητες.
- Η αναγκαιότητα για αιτιολογία στη σύσταση προβλέπεται στο Αρθρο 35
(4)του περί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμου του 1990. Εν 30 προκειμένω ο προβληματισμός επικεντρώνεται στο κατάπόσο η αιτιολόγηση σύστασης προϋποθέτει την καταγραφήτων επί μέ ρουςστοιχείων ήπεριστάσεων πουυποδηλώνουν ήσυνθέτουντα όσααποδίδονταιμετη σύστασηως ιδιαίτερεςικανότητεςκαιιδιό τητες του συστηνόμενου. Πρόκειταιγια μείζον ζήτημαπουείναι, 35 εν μέρησυνδεδεμένο με ό,τι δύναταιναπροσφέρει το ισχύον σύ στημα.ΑποφάσειςτηςΟλομέλειαςσεσχέσημετοπεριεχόμενοσυ στάσεωνδυνάμειπροηγούμενηςνομοθετικής διάταξηςστηνοποία δεναναφερότανηαναγκαιότητα αιτιολογίας,δεν ρίχνουν, μετην κατάληξητους,φωςστοζήτημαδιότιδενφαίνεταινααπασχόλη- 40 σε εκεί το κατάπόσο, παρά την έλλειψηρητής νομοθετικήςπρό νοιας,χρειαζόταναιτιολογίαωςθέμαγενικήςαρχής. Στηνπροκείμενη περίπτωσηυπήρξεαπό τονδιευθυντή αποκάλυ2852 4 Α.Α.Δ. 5 10 15 20 25 30 Χριστοδουλίδου ν. Δημοκρατίας ψηκαιπεριγραφήτων πηγών. Οι οποίες ήτανηδικήτουπροσω πικήγνώσηως διευθυντήκαιταόσατου μετέδωσαν οιπροϊστά μενοι και αξιολογούντες λειτουργοί των υποψηφίων. Επρόκειτο κατ' αρχήνγια επιτρεπτές πηγές. Ημηαναφορά σε ονόματαδεν απέκλειε τη δυνατότητααιτιολογίας εκ των όσων προέρχονταν απόαυτέςτιςπηγές.Ούτεεντέλειη μηκαταγραφήτωνεπιμέρους στοιχείων καιπεριστάσεων πουοδήγησανστησύσταση την καθι στά αναιτιολόγητη εφόσον δεν διατυπώνεται απλώς προτίμηση χωρίς αναφορά σελόγους αλλά εξειδικεύονται σε αυτήοιιδιότητεςκαιικανότητεςπουτηνεξηγούνανακλαστικά,μεαναφοράστα όσαπρόδηλααποδίδονταιστις πηγές.Αυτήτηλύσηστοπρόβλη μα έδωσε και ο Κωνσταντινίδης, Δ. στην υπόθεση Κρυστάλλω Χριστοδονλίδονν. Δημοκρατίας. Ηεμπιστοσύνη σε ό,τι αφοράτησύσταση αυξάνεταιανάλογαμε τοβαθμότηςεξειδίκευσης επίμέρουςστοιχείων καιπεριστάσεων, ιδιαίτερα εφόσον μια τέτοια εξειδίκευση ελεγχθεί,στο προπαρα σκευαστικό στάδιο,με ανεξάρτητηδιερεύνηση τους παρά τιςδυ σκολίες που συνεπάγεται ο έλεγχος εντυπώσεων, απόψεων και κρίσεων που ίσως εν πολλοίς να είναι συνυφασμένες με τέτοιου είδους επί μέρους στοιχεία και περιστάσεις. Ωστόσο, στη διάρ θρωση ενός συστήματος,ηεπιδίωξηγιατελειότητα, αναγνωρίζο ντας περιορισμούς τους οποίους επιβάλλουν λειτουργικές ανά γκες,δενείναι δυνατόναεξικνείται πέρααπό ό,τι εύλογα μπορεί "ναθεωρηθείωςπρακτικάεφικτό. Μεαυτότοισοζύγιοτίθεταικαι το μέτρο. Βέβαια,η έννοια της αιτιολογίας,ως συνειρμικής λει τουργίας, δεν συναρτάται προς οποιοδήποτε εξωτερικό μέτρο. Εντούτοις,ηόποιααπαιτούμενηέκτασητης,προσδιορίζεταιμόνο μεαναφοράπροςτομέτρο. Έτσι,ενώηύπαρξηαιτιολογίαςείναι ανεξάρτητηαπόμέτρο,ο απαιτούμενοςβαθμόςτηςπροσδιορίζε ταιμόνομετάτηδιάγνωσημέτρου.Στηνπροκείμενηπερίπτωσηη σύσταση του διευθυντή είναι αιτιολογημένη. Στον απαιτούμενο βαθμό. 35 Ηπροσφυγή απορρίπτεταιμε έξοδα. Αναφερόμενες υποθέσεις: Παπαδόπουλοςκ.ά. ν.Δημοκρατίας
(1989)3Α.Α.Δ. 902, 40 Papadopoulos v.Republic
(1982)3 C.L.R. 1070, Στυλιανούκ.ά. ν.Χατζηκωνσταντίνουκ.ά.
(1994)3ΑΛΛ. 387, 2853 Χριστο&ουλίδου ν.Δημοκρατίας
(1996)Γεωργιάδονν.Δημοκρατίας
(1990)3ΑΛΛ. 2480, Δημοκρατίαν. Βασιλείου
(1990)3ΑΛΛ. 226, Χριστοδουλίδουν.Δημοκρατίας
(1995)4ΑΛΛ.
- 5 Προσφυγή. Προσφυγή εναντίον της απόφασης της Ε.Δ.Υ. ναπροαγάγει στηθέσηΒοηθούΤελώνη τοενδιαφερόμενο πρόσωπο αντίτηςΑι- 10 τήτριας. Α. Σ.Αγγελίδης, γιατην Αιτήτρια. Λ. Κονρσονμπά,ΑνώτερηΔικηγόρος της Δημοκρατίας,για την 15 Καθ' ηςη αίτηση. Cur.adv. wit. ΝΙΚΟΛΑΟΥ, Δ.: Κατάτη διαδικασίαπλήρωσης μιαςκενής μό- 20 νιμης (Τ/ακτ.Προϋπ.) θέσης Βοηθού Τελώνη, Τμήμα Τελωνείων, πουείναι θέση προαγωγής,η Ε.Δ.Υ.στις 27Απριλίου 1995επέλε ξε,ανάμεσασεμεγάλο αριθμόυποψηφίων, συμπεριλαμβανομένης και της αιτήτριας, το ενδιαφερόμενο πρόσωπο Γιόλα Λυσιώτου ως την πιο κατάλληλη για τηθέση καιαποφάσισε νατηςπροσφέ- 25 ρει προαγωγή. Κατόπιν αποδοχής τηςπροαγωγής, ηΕ.Δ.Υ. στις 22 Μαίου 1995 καθόρισε την1 Ιουνίου 1995 ωςτην ημερομηνία έναρξηςτης ισχύος τηςπροαγωγής.Τογεγονός δημοσιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα τηςΔημοκρατίας μεημερομηνία 16 Ιουνίου
- 30 Ηαιτήτρια προσβάλλει την απόφασηγια την προαγωγή. Προ τείνειωςβασικό στοιχείο μεμπτότητας ότιησύσταση τουδιευθυ ντή δενήταν αιτιολογημένη και προσθέτει συναφώς ότι ενπάση περιπτώσει υπήρξανσφάλματαστην προσέγγιση. Έπειτα,μεαυτό 35 ως αφετηρία,προτείνει ότιενπροκειμένω η Ε.Δ.Υ.δενπροέβη σε δέουσα έρευνα και δεν αιτιολόγησε την απόφαση της με αναφορά ειδικώτερα στοότιηαιτήτρια,ενώ δενυπολοιπόταν σεαξίακαι προσόντα,είχεέναντι τουενδιαφερόμενου προσώπου προηγούμε νη αρχαιότητα. 40 Ηπροαγωγήαποφασίζεταιβέβαιαμεβάση τηναξία,ταπροσό ντα καιτηναρχαιότητα: άρθρο 35
(3)τουπερί Δημόσιας Υπηρε σίας Νόμουτου 1990. Προςτονσκοπό αυτό,σύμφωνα μετοεδά2854 4Α.Α.Δ. Χριστοδουλίδου ν.Δημοκρατίας Νικολάου,Δ. φιο
(4)του ίδιου άρθρου: 5 "Κατά την προαγωγήηΕπιτροπήλαμβάνει δεόντως υπόψη το περιεχόμενο των Προσωπικών ΦακέλωνκαιτωνΦακέλων των Ετήσιων Υπηρεσιακών Εκθέσεων των υποψηφίων,αιτιο λογημένες συστάσεις του Προϊστάμενου του Τμήματος στο οποίο υφίσταται η κενή θέση και την εντύπωση την οποία η Επιτροπήαποκόμισε γιατους υποψηφίους κατάτηνπροφορι κήεξέταση,αναυτήέγινε." 10 Στην προκείμενη περίπτωση προέκυπτε απότο περιεχόμενο των φακέλων ότιη αιτήτριακαιτο ενδιαφερόμενο μέρος ήτανσεαξία και προσόντα περίπου ισοδύναμες με ελαφρώς καλύτερη τηναι τήτρια στις αξιολογήσεις του 1986 και 1987 αλλάηχρονική από15 στάση μείωνετησημασία αυτήςτης διαφοράς. Στησύσταση του οδιευθυντής διαπίστωσε κατ' αρχάςτηνου σιαστική ισοδυναμία σημαντικού αριθμούυποψηφίων και τησυ νέδεσεμετοότιηαξιολόγηση τουςγινόταναπόδιαφορετικέςομά20 δες. Παραθέτωτο σχετικόαπόσπασμα: 25 "Όσον αφοράτην αξία,μελετώντας τον κατάλογο αξιολό γησης, παρατηρώότι οι πλείστοι υπάλληλοι χαρακτηρίζονται ως 'Εξαίρετοι' μεπολύμικρέςδιαφοροποιήσειςσταεπί μέρους στοιχεία. Συνεπώςείναιπολύδύσκολο ναξεχωρίσεικανείςμέ σααπότονκατάλογοαξιολόγησης τουςκαταλληλότερους υπο ψηφίους για προαγωγή,έχοντας υπόψη και το γεγονός ότι οι αξιολογήσεις ετοιμάζονται απόδιαφορετικές ΟμάδεςΑξιολό γησης." 30 Έτσι κατέληξε ότι ηυπηρεσιακήκατάστασητων υποψηφίων "δεν αντικατοπτρίζεταιπλήρωςστις ετήσιεςυπηρεσιακές εκθέσεις."Το έρεισμα για τη σύσταση του ο διευθυντής το προσδιόρισε λέγο ντας: 35 "Γνωρίζω προσωπικάόλους τουςυπαλλήλους, έχωσυζητή σει το θέμα με τους Προϊσταμένους και τους Αξιολογουντες Λειτουργούς τους και έχω διαμορφώσει σαφή γνώμη για τον καθένααπόαυτούς." 40 Στη συνέχεια εξειδίκευσε τις ιδιαίτερες ικανότητες και ιδιότητες του ενδιαφερόμενου προσώπου,έχοντας ανάμεσασεάλλα υπόψη του, καθώς ανέφερε,και τις απαιτήσεις της θέσης που επρόκειτο να πληρωθεί. Αναφέρθηκε εξ' άλλου στα ακαδημαϊκάπροσόντα 2855 Νικολάου, Δ. Χριστοδουλίδου ν. Δημοκρατίας
(1996)του ενδιαφερόμενου προσώπου,εξειδικεύοντας τααλλάχωρίςνα τασυναρτήσει μεκάποια ιδιαίτερηανάγκητηςυπόπλήρωση θέσης και εν τέλει παρατήρησε ότι τέτοια ακαδημαϊκά προσόντα, τα οποίαδεναπαιτούνταναπότοσχέδιουπηρεσίας,κατείχανκαιάλ λοιυποψήφιοιόπως,αςσημειωθεί,κατείχεκαιηαιτήτρια.Προτού 5 εκθέσειτις ικανότητες καιτις ιδιότητες του ενδιαφερόμενουπρο σώπου οδιευθυντής προλόγισε μετα εξής: "Έχει υπηρετήσει σε διάφορους σταθμούς και κλάδους του Τμήματος και εξειδικεύτηκε στα πιο δύσκολα τελωνειακά θέ- 10 ματα, όπως την ταξινόμηση των εμπορευμάτων, την εξέταση εμπορευμάτων και τις τελωνειακές διαδικασίες σταταχυδρο μεία." Καισυνέχισε: 15 "Οι εισηγήσειςτηςγιαταδιάφορα θέματαείναι συγκεκριμένες και διαθέτει ικανότηταορθήςκαι δίκαιηςκρίσης. Είναι εξαι ρετικά ευσυνείδητη, αξιόπιστη, διακριτική και μεθοδική στην εργασία της. Έχει πρωτοβουλία και δύναμηνα καθοδηγεί και 20 να εμπνέει τους υφισταμένους της. Αναφέρω επίσης την ικα νότητατηςνασυντάσσει εκθέσειςμεσαφήνειακαι αντικειμενι κότητα." Κατέληξε ότι: 25 "(το ενδιαφερόμενο πρόσωπο) από απόψεως υπευθυνότητας, πρωτοβουλίας,ευθυκρισίας,όπωςήδη προανέφερα,καθώςκαι ικανότητας να ενθαρρύνει, καθοδηγεί και ελέγχει προσωπικό, είναιη καταλληλότερη έναντιτων άλλων υποψηφίων γιαπρο- 30 αγωγή." Ηθέση τηςαιτήτριαςότιησύσταση τουδιευθυντήδενήταναι τιολογημένη έχει ως κύριο άξοναότι δεν καταγράφονται σεαυτή τα όποια επί μέρους στοιχεία ήπεριστάσεις που συνιστούσαν τα 35 όσα ο διευθυντής εμφανίζεται να είχε υπόψη του τόσο από προ σωπικήγνώσηόσο καιαπόσυζήτηση πουείχεμετους προϊσταμέ νους καιαξιολογοΰντες λειτουργούς των υποψηφίων. Με αποτέ λεσμα, κατά την αιτήτρια,να μην θεμελιώνεται ηδιαμορφωθείσα γνώμη του μεαναφοράπροςτααίτια.Οσυνήγορος της αιτήτριας 40 εισηγήθηκε, στην εμπεριστατωμένη αγόρευση του, ότι η μόνο γε νικήαναφοράστιςπηγέςαποτελούσε συνταγήπουπαρείχεστοδι ευθυντή δυνατότητα σε κάθεπερίπτωση να διατυπώνει με τη σύ σταση μια κατάληξη μπροστά στην οποία ο υποψήφιος θα παρέ2856 4 Α.Α.Δ. Χριστοδουλίδου ν.Δημοκρατίας Νικολάου, Δ. μένε ανίσχυρος αλλά και το Δικαστήριο χωρίς τααναγκαία εφό διαγιαέλεγχο.Καιαναφέρθηκεσεσειράπρωτόδικωναποφάσεων στις οποίες το Δικαστήριο θεώρησε ότι η μηαναφοράστοπραγ ματικόβάθροτηςσύστασης τηνκαθιστούσεαναιτιολόγητη. 5 10 15 20 25 Η αιτήτρια επικαλέστηκε και δυο άλλες πτυχές της σύστασης για προώθηση της θέσης ότι ο διευθυντής έσφαλε, ως ζήτημα αρ χής,στην προσέγγιση τουγιατηδιαμόρφωσηγνώμης. Ημιααφο ρά την επισήμανση από μέρους του διευθυντή ότι, ενόψει τηςουσιαστικής ισοδυναμίας των περισσοτέρων υποψηφίων,ήταν "πο λύδύσκολο" ναδιακρίνεικανείςμεταξύτους "έχονταςυπόψηκαι το γεγονός ότι OL αξιολογήσεις ετοιμάζονται από διαφορετικές ομάδες αξιολόγησης". Σύμφωναμετην αιτήτρια, ο διευθυντής με αφορμήότι οι αξιολογήσεις είχανγίνει απόδιαφορετικέςομάδες παραγνώρισε ότι παρόλον τούτο οι αξιολογήσεις αποτελούσαν, καθώς υπογραμμίζεται στη νομολογία, βάσιμο δείκτη της αξίας τωνυποψηφίωνκαιπροχώρησε οίδιοςσενέο απαράδεκτο, διορ θωτικό εγχείρημα αξιολόγησης προς αντικατάστασητης υφιστα μένης εικόνας. Ηάλληπτυχήαφορά την απόμέρους τουδιευθυντή σύνδεσητων ιδιοτήτων και ικανοτήτων του ενδιαφερόμενου προσώπου μετους τομείς απασχόλησης και εξειδίκευσηστοΤμή μα.Οσυνήγορος αναφέρθηκεσενομολογία σύμφωναμετηνοποία δεν δικαιολογείται διάκρισημεταξύυποψηφίων με αναφορά στις τοποθετήσεις τους εφόσον όλοι διατηρούσαν ίσες δυνατότητες ανταπόκρισης. Οι καθ' ων υποστήριξαν τηνομιμότητα τηςληφθείσας απόφα σης. Ησυνήγορος τους,στην αγόρευση της,ασχολήθηκε επιμελώς με όλα όσα ήγειρε ηαιτήτρια,ανέπτυξε λεπτομερή επιχειρηματο30 λογία προςαντίκρουση καιαναφέρθηκεεκτενώς στη νομολογία. Θαασχοληθώπρώταμεαυτέςτιςτελευταίες δύοπτυχέςσεσχέ σημετιςοποίεςείναιχωρίςδυσκολίαπουκαταλήγω. Ωςπροςτην υπότουδιευθυντήαναφοράστογεγονός ότιηαξιολόγησηγινόταν 35 απόδιαφορετικέςομάδες,παρατηρώότι ωςζήτημαδιατύπωσηςη αναφοράαυτήδενβρίσκεταισεάμεσησυνειρμική λειτουργία μετη δυσκολία πουπροέκυπτε στην επιλογή εξ αιτίαςτης εμφανιζόμε νηςως ισοδυναμίαςτωνυποψηφίων. ELVOLόμως νομίζω προφα νές ότι εκείνο που εννοούσεο διευθυντής ήταν,κατ' ουσίαν,πως 40 παρόλον πουόλοι εμφανίζονταν ισοδύναμοι, εντούτοις το ότι οι αξιολογήσεις προέρχονταν απόδιαφορετικές ομάδες δεν σήμαινε πως αυτόέτσιήτανκατ' ανάγκη. Δεν θεωρώ αυτήτην αντίκρυση τουζητήματοςεσφαλμένη. Σετέτοιες περιπτώσεις ηεπίδρασητης υποκειμενικότητας ορισμένων αντιλήψεων καικατ' επέκτασητης 2857 Νικολάου,Δ. Χριστοδουλίδου ν.Δημοκρατίας
(1996)κρίσης δεν είναιδυνατόνααποκλειστεί. Είναιμάλιστααναγνωρι σμένοτοπρόβλημαπου δημιουργείται ως εκτούτου:βλ.Τσούτσο "Διοίκησις καιΔίκαιον" 1979σελ.203-4. Πάντως ενώείναι, για πρακτικούς λόγους, αναγκαία η διατήρηση της σημασίας των αξιολογήσεων παρά τιςαδυναμίες που προκύπτουν απότοναν- 5 θρώπινοπαράγοντα,ωστόσο, αξιολογήσεις πουετοιμάζονταιαπό διαφορετικέςομάδεςδεν μπορεί ναέχουν την ίδιαακριβώς βαρύ τηταμεεκείνεςπουετοιμάζονταιαπότηνίδιαομάδα. Καθώςανέ φερε ο Νικήτας,Δ.,στην Ανδρέας Παπαδόπουλος κ.ά.ν. Δημο κρατίας
(1989)3 Α.Α.Δ.902, ακολουθώντας τηναπόφασητου Πι- 10 κή,Δ.(όπως ήταντότε) στην Papadopoulos v.Republic
(1982)3 C.L.R. 1070: "οι εκθέσεις που καταρτίζουν διαφορετικοί λειτουργοί δεν έχουν την ίδιαβαρύτηταμεεκείνες που ετοιμάζονται πάντοτε 15 απότους ίδιουςλειτουργούς, εντούτοιςπαραμένουνέναςαξιό πιστος δείκτης τηςυπηρεσιακής ικανότηταςτωνυποψηφίων." Η αναφοράτουδιευθυντήστηνυπόσυζήτησηπτυχήαπέβλεπε,κα θώς μου φαίνεται,ναπροσδιορίσει τον συσχετισμότης δικήςτου 20 σύστασης μετιςαξιολογήσεις στουςφακέλους,εξηγώνταςέτσιτην όποια μεταξύ τους διάσταση, χωρίς να αντιστρατεύεται τις αξιο λογήσεις ήνα παραγνωρίζειτη σημασία τους. Απλώς επεσήμανε μιαπτυχήπουεπιδρούσε σταδικάτουπεριθώρια.Καιδενβλέπω ναξέφυγε απόαυτά.Καθώςλέχθηκε στην ΟλυμπίαΣτυλιανού κ.ά. 25 ν.ΚωνσταντίνουΧατζηκωνσταντίνου&Δημοκρατίαςκ.ά.
(1994)3 Α.Α.Δ. 387. "....ησύσταση του Γενικού Διευθυντή δεν αποτελεί παράλληλη προς εκείνη τηςΕΔΥ κρίση ωςπρος τοποιος υπερέχει κατά 30 αξία μεβάσητο περιεχόμενο των φακέλωνκαι μεαυτήτην ένvoLaδεναποσκοπεί στην αποτίμηση τηςσταδιοδρομίας τους. Σύσταση πουαπλώς αναπαράγειτα μετρήσιμα στοιχείατου φακέλου δεν μπορεί να λειτουργεί ως ανεξάρτητος δείκτης αξίας Οπροϊστάμενος τουοικείου τμήμα- 35 τος έχειτηδυνατότητανα εκτιμήσει τιςανάγκεςτης θέσηςκαι ησημασία της σύστασης του έγκειται στο γεγονός ότιεμπεριέ χει τηγνώμητουωςπροςτοποιοςαπότουςυποψηφίουςείναι οαξιότερος απότηνάποψητηςσυγκέντρωσης τωνικανοτήτων και των ιδιοτήτων που απαιτούντακαθήκοντατηςθέσης." 40 Ως προςτηνάλληπτυχήπουαφορά τησύνδεσηιδιοτήτωνκαι ικανοτήτων του ενδιαφερόμενου προσώπου με την τοποθέτηση και εξειδίκευση σετομείς, είναι νομίζω προφανέςότιησύνδεση 2858 4 Α.Α.Δ. Χριστοδουλίδου ν. Δημοκρατίας Νικολάου, Δ. δενέγινεγιαναυποστηρίξει ότιτοενδιαφερόμενοπρόσωπουπερ τερούσεεξαιτίαςτοποθέτησης ήεξειδίκευσης αλλάγιαναφωτίσει καιγιαναεξηγήσειτις αποδοθείσες ιδιότητες και ικανότητες. 5 10 15 20 25 Θαασχοληθώτώραμετηθέσητηςαιτήτριαςότιη σύστασητου διευθυντή στερείται αιτιολογίας. Ηαναγκαιότηταγια αιτιολογία στη σύσταση προβλέπεται στο άρθρο 35
(4)του περί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμου του 1990. Εν προκειμένω ο προβληματισμός επικεντρώνεται στο κατά πόσο ηαιτιολόγηση σύστασης προϋποθέτειτηνκαταγραφήτωνεπίμέρουςστοιχείων ήπεριστάσεωνπου υποδηλώνουν ή συνθέτουν ταόσααποδίδονται μετησύσταση ως ιδιαίτερες ικανότητες και ιδιότητες τουσυστηνόμενου. Πρόκειται για μείζον ζήτημαπου είναι,καθώς μου φαίνεται,εν μέρησυνδε δεμένο μεό,τι δύναταιναπροσφέρει το ισχύον σύστημα. ΑποφάσειςτηςΟλομέλειας σεσχέσημετοπεριεχόμενο συστάσεωνδυνά μειπροηγούμενηςνομοθετικής διάταξηςστην οποίαδεναναφερό ταν η αναγκαιότητα αιτιολογίας, δεν ρίχνουν, με την κατάληξη τους, φως στο ζήτημα διότι δεν φαίνεται να απασχόλησε εκεί το κατάπόσο,παράτηνέλλειψηρητήςνομοθετικής πρόνοιας, χρειαζόταναιτιολογίαωςθέμαγενικής αρχής:βλ.Γεωργιάδουν.Αημοκρατίας(\990) 3Α.Α.Δ.2480καιΔημοκρατία ν. Βασιλείου
(1990)3 Α.Α.Δ. 226. Οι πρωτόδικες αποφάσειςστις οποίες παρέπεμψεο συνήγορος της αιτήτριαςγια προώθηση της θέσης ότι η μηκατα γραφήτων όσων επιμέρους στοιχείων ήπεριστάσεων επέδρασαν στη διαμόρφωση σύστασης την καθιστούσαν αναιτιολόγητη, δεν έδωσαν απάντησησε αυτόακριβώςτοζήτημα.Αφορούσαν σεκα ταστάσεις μεπροβλήματαταοποίαδεν παρουσιάζονταιστηνπα ρούσαυπόθεση. Καιέτσιπεριορίζεταιολόγοςτους,παράτηνευ ρύτητακάποιων παρατηρήσεων. 30 Στηνπροκείμενηπερίπτωσηυπήρξεαπότονδιευθυντήαποκά λυψηκαι περιγραφήτων πηγών. Οι οποίες ήτανηδικήτουπρο σωπική γνώσηως διευθυντή και τα όσα του μετέδωσαν οι προϊ στάμενοι και αξιολογουντες λειτουργοί των υποψηφίων. Επρό35 κειτο κατ* αρχήνγια επιτρεπτές πηγές.Δεν νομίζω ότι η μηανα φορά σε ονόματα απέκλειε τη δυνατότητα αιτιολογίας εκ των όσων προέρχονταναπό αυτέςτιςπηγές.Ούτεκαινομίζω εντέλει ότι η μη καταγραφήτων επιμέρους στοιχείων και περιστάσεων που οδήγησαν στη σύσταση την καθιστά αναιτιολόγητη εφόσον 40 δεν διατυπώνεται απλώς προτίμηση χωρίς αναφορά σε λόγους αλλά εξειδικεύονται σε αυτήοι ιδιότητες και ικανότητες πουτην εξηγούν ανακλαστικά,μεαναφοράσταόσαπρόδηλααποδίδονται στις πηγές. Αυτήτηλύσηστο πρόβλημα έδωσεκαι ο Κωνσταντινίδης,Δ. στην υπόθεση ΚρνστάλλωΧριστοδουλίδου ν.Αημοκρα2859 Νικολάου,Δ. Χριστοδουλίδου ν. Δημοκρατίας
(1996)τίας
(1995)4Α.Α.Δ. 2587,λέγοντας ταεξής: "Στηνπαρούσαπερίπτωσηκάθεάλλο παράησύσταση ήταντο αποτέλεσμα μη καταγραφεισών πληροφοριών από άγνωστες πηγέςήτης 'μυστικής' προσωπικής γνώσης του Διευθυντή. Οι 5 πληροφορίες ως συμπληρωματικό στοιχείο, λήφθηκαν από τους προϊσταμένους καιτους αξιολογούντες λειτουργούς των υποψηφίων, αυτές δε και η προσωπική γνώση του Διευθυντή ευθέως παραπέμπουνσε όσα καταγράφονταιως τα ιδιαίτερα στοιχεία που θεωρήθηκαν ότι καθιστούν καταλληλότερους 10 τους συστηθέντες. Είναι γνωστή ακριβώς ποια είναι η γνώμη του Διευθυντή και επίσης είναι γνωστοί και οι λόγοι που τη διαμόρφωσαν." Βέβαια η εμπιστοσύνη σε ό,τι αφορά τη σύσταση αυξάνεται 15 ανάλογα με το βαθμό της εξειδίκευσης επί μέρους στοιχείων και περιστάσεων, ιδιαίτερα εφόσον μια τέτοια εξειδίκευση ελεγχθεί, στο προπαρασκευαστικό στάδιο, με ανεξάρτητη διερεύνηση τους παρά τις δυσκολίες πουσυνεπάγεται ο έλεγχοςεντυπώσεων, από ψεων καικρίσεων πουίσωςενπολλοίς ναείναι συνυφασμένες με 20 τέτοιου είδους επί μέρους στοιχεία και περιστάσεις. Ωστόσο,στη διάρθρωση ενός συστήματος, ηεπιδίωξη γιατελειότητα,αναγνω ρίζοντας περιορισμούς τους οποίους επιβάλλουν λειτουργικές ανάγκες,δενείναιδυνατόναεξικνείται πέρααπόό,τι εύλογαμπο ρεί ναθεωρηθεί ως πρακτικάεφικτό.Μεαυτότο ισοζύγιο τίθεται 25 και το μέτρο. Βέβαια, η έννοια της αιτιολογίας, ως συνειρμικής λειτουργίας, δεν συναρτάταιπρος οποιοδήποτε εξωτερικό μέτρο. Εντούτοις,ηόποιααπαιτούμενηέκτασητης,προσδιορίζεται μόνο μεαναφοράπροςτο μέτρο.Έτσι,ενώη ύπαρξη αιτιολογίας είναι ανεξάρτητη από μέτρο, ο απαιτούμενος βαθμόςτης προσδιόριζε- 30 ται μόνο μετά τηδιάγνωση μέτρου. Μεαυτάυπόψη είναι πουτε λικά απέκλιναπροςτην άποψηότι στην προκείμενη περίπτωσηη σύσταση του διευθυντή είναι αιτιολογημένη. Στον απαιτούμενο βαθμό. 35 Μεδεδομένο λοιπόν ότιησύστασητουδιευθυντήήτανδεόντως καταρτισμένηκαιαιτιολογημένη,προσμετρούσε ωςνόμιμο,αυτο τελές και ανεξάρτητο στοιχείο κρίσης χωρίς υποβολή σε έρευνα απότηνΕ.Δ.Υ. 40 Τέλος,η απόφασητηςΕ.Δ.Υ. στην οποία,αςσημειωθεί, μνημο νεύονται όλα όσα όφειλε να λάβει υπόψη συμπεριλαμβανομένης και'της σύστασης η σημασία της οποίας,καθώς είναι προφανές, απέβαινε κρίσιμη, είναι επαρκώς αιτιολογημένη. Θα μπορούσε 2860 4 Α.Λ.Δ. Χριστοδουλίδου ν. Δημοκρατίας Νικολάου, Δ. μάλιστα να προστεθεί ότι υπό τις περιστάσεις ηκατάληξηδενθα μπορούσε εύλογαναήταν διαφορετική. 5 Ηπροσφυγήαπορρίπτεταιμεέξοδαεναντίοντηςαιτήτριας.Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται. Τα έξοδα να υπολογι στούν απότον Πρωτοκολλητή. Ηπροσφυγή απορρίπτεται με έξοδαεναντίοντηςΑιτήτριας. 2861