(1996)13 Φεβρουαρίου, 1996 [ΠΙΚΗΣ,Πρόεδρος] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΦΙΛΙΠΠΙΔΗΣ, Αιτητής, ν. ' ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΗΣΚΥΠΡΟΥ, ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ, Καθ' ων ηαίτηση. (Υπόθεση Αρ. 1006/94) Δημόσιοι Υπάλληλοι — Προαγωγές— Συστάσεις προϊσταμένου — Ενέχουνμεγάλη βαρύτηταλόγω τηςγνώσηςπου αποκτά για τις ικα νότητες του κάθευποψηφίου σεσυνάρτηση με τις ανάγκες τηςθέσης — Ισχυρισμός για αναιτιολόγητησύσταση απορρίπτεται. 5 Δημόσιοι Υπάλληλοι — Προαγωγές— Συστάσεις — Ισχυρισμός για προκατάληψη του Προϊσταμένου κατά του αιτητή απορρίπτεται ως ατεκμηρίωτος. Μετην προσφυγή αυτήπροσβλήθηκε ηαπόφασηπροαγωγήςτων 10 ενδιαφερομένων προσώπων στηθέσηΛειτουργού Κρατικών Αγορών καιΠρομηθειών αντίτουαιτητή. ΤοΑνώτατο Δικαστήριο απορρίπτονταςτηνπροσφυγή,αποφάσι σεότι: 1. Είναι η γνώση της προσφοράς των υποψηφίων, αποτιμούμενης στο πλαίσιο της Υπηρεσίας, σεσυνάρτηση μετις ανάγκες τηςθέ σης πουθαπληρωθεί,πουθέτειτονπροϊστάμενο σε μοναδική θέ ση, όπως αναγνωρίζει η νομολογία, να εκφέρει απόψεις και να 20 υποβάλεισύστασηγιατοποιοςπρέπειναπροαχθεί. Τοβάθροστο οποίο θεμελιώνεται ησύσταση του προϊσταμένου και η σημασία της συνοψίζονται στο πιο κάτω απόσπασμα στην Kalaitzis and Another v.Republic
(1984)3C.L.R. 839, 845:- 430 15 4 Α.Α.Δ. 5 10 15 20 Φιλιππίδης ν. Δημοκρατίας "The recommendations of a departmental head carry considerable weightbecauseheis in aunique position to evaluate in the correct perspectivethecompeting merits of thecandidates, ontheonehand, andappreciate theneeds of thepost tobe filled,in terms of ability, knowledgeandexperience of thebeholder, ontheother." Στην προκείμενη περίπτωση,ο Προϊστάμενος γνώριζε τους υπο ψηφίουςκαιτηνπροσφοράτους στην Υπηρεσία για μεγάλοχρό νοκαι είχεπολλές ευκαιρίεςναμορφοποιήσει γνώμηγιατιςιδιότητες,τηναξίατους,καθώςκαιτις δυνατότητεςτουςναανταπο κριθούνμεεπιτυχίαστακαθήκοντατωνθέσεων πουθαπληρώνο νταν. Οιευκαιρίεςαυτές,καθώςκαιηκρίσητουγιατηναξίατων υποψηφίων,προσδιορίζονταιστησύστασητου. Ησύσταση κρίνεται αιτιολογημένη καιηεισήγηση περί τουαντι θέτουανεδαφική. 2. Ατεκμηρίωτος κρίνεται ο ισχυρισμός του αιτητή,ο οποίος προ βλήθηκεστη συμπληρωματικήτουαγόρευση,ότι οΠροϊστάμενος παρασιώπησε στοιχεία ευνοϊκά για τον αιτητή ή ότι εσκεμμένα αγνόησεπτυχέςτηςπροσφοράςτουστηνυπηρεσία. Ηπροσφυγή απορρίπτεται μεέξοδα. 25 ΑναφερόμενεςΥποθέσεις: Χ'Τιάννη ν.Δημοκρατίας
(1994)4Α.ΑΛ. 1815, Kalaitzis andAnotherv. Republic
(1984)3 C.L.R. 839. 30 Προσφυγή. 35 Προσφυγήμετηνοποίαπροσβάλλεται ηαπόφασητων Καθ' ων ηΑίτησηγιατοδιορισμό των ενδιαφερομένων μερών στηθέση του Λειτουργού Κρατικών Αγορών και Προμηθειών αντί του Αιτητή. Α Σ. Αγγελίδης, για τον Αιτητή. 40 Α. Βασιλειάδης, Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ'ων ηαίτηση. Cur. adv. vult. ΠΙΚΗΣ, Π.: Ο αιτητής, ένας από τους υποψηφίους για προα431 Πικής,Π. Φιλιππίδης ν.Δημοκρατίας
(1996)γωγή στηθέση Λειτουργού Κρατικών Αγορών καιΠρομηθειών, προσβάλλει τηναπόφασηγιατηνπροαγωγήτων ενδιαφερομένων προσώπων Χρ.ΜιχαήλκαιΓ.Πουλλη,αντίτουιδίου. Ηαπόφασηλήφθηκεμετάαπόδιερεύνησηκαισυνεκτίμηση των 5 υπηρεσιακών στοιχείων τωνυποψηφίων καιτης σύστασης του Προϊσταμένου τουΤμήματος υπέρ τωνενδιαφερομένων προσώ πων. Ο Προϊστάμενος βάσισετησύστασητουστη μακράγνώσητων υποψηφίων καιτηγνώμη που σχημάτισε γιατις ικανότητες,τις ιδιότητες καιτις δυνατότητεςτουςναανταποκριθούνμεεπιτυχία στακαθήκοντατηςθέσηςπουθαπληρωνόταν. Οιαπόψειςτουσυ νοψίζονται στην ακόλουθηπερικοπήαπότησύστασητου:"Γνωρίζω από μακρού όλους τους υποψηφίους, γνωρίζω προσωπικάτηνεργασίατους,τηνπροσφοράκαιτηναξίατους, καθώςκαιτις ικανότητεςκαιτις δυνατότητεςενός εκάστουνα αναλάβεικαθήκονταόπως αυτάπου συνεπάγεται ηπροαγωγή στην υπόπλήρωση θέση." Στην αναφοράτου στην Ε.Δ.Υ. εξειδικεύονται οι λόγοιπου υποστηρίζουν τη σύσταση του. Οκ.Πουλλής χαρακτηρίζεται ως "καθόλα εξαίρετος υπάλληλος", ενώοκ. Μιχαήλως 'Ικανότατος υπάλληλος",οοποίοςεκτελείτακαθήκοντατου"με εξαιρετικόζή- 25 λο,αφοσίωσηκαιεπιτυχία". Δεν παραγνωρίζεταιότι τοενδιαφε ρόμενο πρόσωπο Πουλλής έπεται τωνάλλων υποψηφίων, περι λαμβανομένου τουαιτητή,σεαρχαιότητα,αντισταθμίζεται,όμως, ηυπεροχήτων άλλων υποψηφίων,στοντομέααυτό, απότηναξία του Χρ. Πουλλη καιταυπέρτερα προσόντα του, όντας ο μόνος 30 από τους υποψηφίους που κατείχε το Accounting Higher L.C.C., όπως διαπιστώνεται στησύσταση. ΚαιηΕ.Δ.Υ.,στηναπόφασητης,κάμνειιδιαίτερηαναφοράστο γεγονός ότιοκ.Πουλλής ήταννεώτερος των ανθυποψηφίωντου 35 στην Υπηρεσία. Η προαγωγήτουσυναρτάταιμετηνυπεροχήτου σεαξίακαιπροσόντα,διαπίστωσηπουκαθιστούσε παραδεκτήτην επιλογή του έναντιαρχαιότερωνυποψηφίων. Τόσοηαπόφασητης Ε.Δ.Υ.,όσο καιησύσταση του Προϊστα- 40 μένου,προσβάλλονται ωςανεπαρκώς αιτιολογημένες. Ανησύσταση τουΠροϊσταμένουκριθεί αναιτιολόγητη, αναπό φευκτα θα επιφέρει και την ακύρωση τηςαπόφασηςτηςΕ.Δ.Υ., 432 10 15 20 4Α.Α.Δ. Φιλιππίδης ν. Δημοκρατίας Πικής,Π. στηλήψη της οποίας επέδρασε ουσιωδώς. Θεώρηση της απόφασηςτης Ε.Δ.Υ.αποκαλύπτει ότΐ:5 10 (α)διερευνήθηκανόλαταουσιώδη στοιχεία πουέτειναν ναδια φωτίσουν ως προς την καταλληλότητα των υποψηφίων για προαγωγή' (β)ταστοιχεία ταοποίαπροέκυψαν αξιολογήθηκαν βάσει των κριτηρίων ταοποίαθέτει ονόμος' και (γ)ηαιτιολογία επεκτάθηκε σε κάθεπαράγοντασχετικό με τη λήψη τηςαπόφασης. 15 Μεκανένα μέτρο ηαιτιολογία της απόφασηςτης Ε.Δ.Υ. δεθα μπορούσε ναχαρακτηριστεί ως ελλειπής. Η γνώσητων υποψηφίων, μακράσε διάρκειακαι πλούσια σε ευκαιρίες,αποτέλεσε τηβάσητηςσύστασης τουΠροϊσταμένου. Η 20 γνώσηαυτήτου επέτρεψε ναεκτιμήσει τις ικανότητες καινααπο τιμήσειτις δυνατότητες τους. Η σύσταση προσβάλλεται ως αναιτιολόγητη, κατάκύριο λόγο, γιατίεδράζεταιστηνπροσωπικήγνώσητουΠροϊσταμένου. ΊΕρει25 σμαγια τηνεισήγησηαυτή,αντλείται απότην απόφαση τουΔικα στήΝικήταστηΧ"Γιάννη ν.Δημοκρατίας
(1994)4 Α.Α.Δ. 1815, στην οποίαησύσταση του Προϊσταμένου κρίθηκε αναιτιολόγητη, εξαιτίας της αοριστίας της ως προς τη φύση και έκταση της γνώ σης των υποψηφίων καιτηςαπουσίαςτων συγκεκριμένων διαπι30 στώσεωνπουπροέκυπταναπόαυτή.Κρίθηκε ότι προσωπικήγνώ ση του Προϊσταμένου, χωρίς οποιαδήποτε άλλη επεξήγηση, δεν παρείχεεπαρκή αιτιολόγηση,ώστεναεπιδέχεται δικαστικούελέγ χου. 35 Το Δικαστήριο δεν αμφισβήτησε τη σημασία της γνώσης του Προϊσταμένου για την αξίατων υπαλλήλων και,γενικά,τηνπρο σφοράτουςστηνΥπηρεσία ωςπαράγοντακαθοριστικής σημασίας για το περιεχόμενο της σύστασης. Αντίθετα, τονίζεται η σημασία της προσωπικής γνώσης του Προϊσταμένου ως παράγονταμείζο40 νος σημασίαςγιατη διαμόρφωσητηςσύστασης του. Αυτόπροκύ πτει ευθέως απότο ακόλουθο απόσπασματης απόφασης:"Ασφαλώς οι αρετές του συστηνόμενου που υπέπεσαν στην προσωπική αντίληψη του προϊσταμένου αποτελούν ίσως το 433 Πικής, Π. Φιλιππίδης ν.Δημοκρατίας
(1996)πιο στέρεο υπόβαθρογιατην εισήγηση. Φτάνειμόνο ναέρχο νταιστην επιφάνειαγιασκοπούς ελέγχου." Είναιηγνώσητηςπροσφοράςτωνυποψηφίων,αποτιμούμενης στο πλαίσιο της Υπηρεσίας, σε συνάρτηση με τις ανάγκεςτης θέ- 5 σηςπουθαπληρωθεί,πουθέτειτονπροϊστάμενοσε μοναδικήθέ ση, όπως αναγνωρίζει ηνομολογία, να εκφέρει απόψεις και να υποβάλεισύστασηγιατοποίοςπρέπειναπροαχθεί. Τοβάθροστο οποίο θεμελιώνεται η σύσταση του προϊσταμένουκαι ησημασία της συνοψίζονται στο πιοκάτωαπόσπασμα στην Kalaitzis and 10 Another v.Republic
(1984)3C.L.R.839, 845:"The recommendations of a departmental head carry considerableweightbecauseheis inauniqueposition toevaluate inthecorrectperspectivethecompeting merits of thecandidates, 15 ontheonehand, andappreciate theneeds of theposttobefilled, interms of ability,knowledgeandexperienceof thebeholder,on theother." Σεελεύθερη μετάφραση:- 20 ("Οι συστάσεις τουπροϊσταμένου ενέχουν μεγάλη βαρύτη τα,λόγω της μοναδικήςθέσης στην οποίαευρίσκεται να αξιο λογήσει μέσαστο σωστό πλαίσιοτησυγκριτικήαξίατων υπο ψηφίων,απότη μια,και να εκτιμήσει τις ανάγκεςτης θέσης η 25 οποία θαπληρωθεί, απότην άποψητης ικανότητας, γνώσεων και πείραςτουκάθευποψηφίου,απότην άλλη.") Στην προκείμενη περίπτωση, ο Προϊστάμενος γνώριζε τους υποψηφίους και την προσφοράτους στην Υπηρεσία για μεγάλο 30 χρόνο και είχε πολλές ευκαιρίες να μορφοποιήσει γνώμη για τις ιδιότητες,τηναξίατους,καθώςκαιτιςδυνατότητεςτουςνααντα ποκριθούν μεεπιτυχίαστακαθήκοντατωνθέσεων πουθαπληρώ νονταν. Οι ευκαιρίεςαυτές,καθώςκαιηκρίσητουγιατηναξία τωνυποψηφίων,προσδιορίζονταιστησύστασητου. 35 Η σύσταση κρίνεται αιτιολογημένη και η εισήγηση περί του αντιθέτουανεδαφική. Ατεκμηρίωτος κρίνεταιοισχυρισμόςτουαιτητή,οοποίοςπρο- 40 βλήθηκε στη συμπληρωματικήτου αγόρευση,ότι οΠροϊστάμενος παρασιώπησε στοιχεία ευνοϊκά για τον αιτητή ή ότι εσκεμμένα αγνόησεπτυχέςτηςπροσφοράςτουστην Υπηρεσία. 434 4 Λ.Α.Δ. Φιλιππίδης ν.Δημοκρατίας Πικής, Π. Ηπροσφυγήαπορρίπτεταιμεέξοδα. Ηεπίδικηδιοικητικήαπόφασηεπικυρώνεταιστηνολότητατης, βάσειτουΑρθρου 146.4(a)τουΣυντάγματος. Ηπροσφυγή απορρίπτεται με έξοδα. 435