(1996)19Μαρτίου, 1996 [ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ/στής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ FLORENTIADES CONCRETE(PAPHOS)LIMITED, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ, Καθ' ων ηαίτηση. (Υπόθεση Αρ. 733/94) Πολεοδομικήάδεια — Ιεραρχικήπροσφυγή — Δεν απαιτείται όπωςδο θεί δικαίωμα ακροάσεωςστους ενισταμένους— Δεν προβλέπεται από τονόμο. Φυσική Δικαιοσύνη — Δικαίωμα Ακροάσεως — Περιπτώσεις όπου 5 απαιτείται όπωςπαρασχεθεί τέτοιο δικαίωμα στουςΔιοικούμενους. ΠολεοδομικήΆδεια — Αίτηση για χορήγησηπροσωρινήςπολεοδομικής άδειας— Διέπεται από τοίδιο νομοθετικό καθεστώςόπωςκαι ηαί τηση για μόνιμηπολεοδομικήάδεια. 10 Μετηνπροσφυγήτουςαυτή,οιαιτητέςπροσέβαλαντηναπόφαση των καθ'ων ηαίτηση νααπορρίψουν ιεραρχικήπροσφυγήτουςπου είχανυποβάλει εναντίον τηςαρνητικήςαπόφασηςτουΤμήματος Πο λεοδομίας και Οικήσεως για χορήγηση προσωρινής Πολεοδομικής 15 άδειαςεγκατάστασης μηχανημάτωνπαρασκευήςετοίμου σκυροδέμα τοςστο χωρίο Γεροσκήπου στην Πάφο. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτονταςτην προσφυγή,αποφά σισεότι: 1. Όσοναφοράτοδικαίωμαακρόασηςστην ιεραρχικήπροσφυγή,το δικαστήριο συμφώνησε μετις εισηγήσεις τουδικηγόρου τωνκαθ' ων ηαίτησηπάνωστοθέμα. ΣτοΑρθρο 31 του Νόμου, που ανα706 20 4A.A.A. Fforentiades Concrete (Paphos) Ltd.v.Δημοκρατίας 5 φέρεται στο δικαίωμαυποβολής ιεραρχικής προσφυγής κατά πο λεοδομικών αποφάσεων, δεν υπάρχει πρόνοια για δικαίωμα ακροάσεωςδιοικούμενου πριναπότηνέκδοση απόφασηςστην ιε ραρχική προσφυγή. Πέραν αυτού, υπάρχει πλούσια νομολογία επί τουθέματος. Στην απόφαση της Ολομέλειας στην υπόθεση, Παντελονρης ν. ΥπουργικούΣυμβουλίου
(1991)3Α.Α.Δ. 78,στη σελ. 91, αναφέ ρονταιταακόλουθα: 10 15 20 25 30 "Οι καθιερωμένες κατάτηνομολογία μαςαρχές είναι ότι το δικαίωμα τουδιοικούμενου ναακούεταιπριν απότην έκδο ση μιας διοικητικής πράξεως που τον αφορά υπάρχει στις περιπτώσεις πουτοπροβλέπει οΝόμος ήότανηεπίδικηδιοικητικήπράξηαποτελεί στην ουσία επιβολήποινήςήκυρώ σεωςήόταν είναι τιμωρητικής ήπειθαρχικής φύσεως." 2. Όσον αφορά το δεύτερο λόγο αναφορικάμε την ύπαρξηπλάνης σχετικά με τη φύσητης αίτησης,και πάλι to δικαστήριο συμφώνησεμετις εισηγήσειςτουδικηγόρου τωνκαθ'ων η αίτηση. Από τιςσχετικέςνομοθετικές διατάξειςπροκύπτειότιτακριτήρια για την έκδοσηπολεοδομικής άδειας ήάδειαςγια ανάπτυξηυπό όρους ήπροσωρινής άδειας,είναι ταυτόσημα. Δεν προσδιορίζεταιοποιαδήποτεδιαφοροποίησητωνκριτηρίων στο Νόμο. Μέσα σταπλαίσιατουΝόμουηΠολεοδομική Αρχή,τοΤμήμαΠολεοδο μίαςκαιΟικήσεως,απόρριψετηναίτησητωναιτητώνγιατουςλό γους ότι τοπερί ουολόγοςτεμάχιο βρίσκεται στην αγροτική ζώ νηΓα2τουτοπικούσχεδίου Πάφου,όπουηεγκατάστασητηςπροτεινόμενης μονάδας κατασκευής ετοίμου σκυροδέματος απαγο ρεύεται και δεύτερο, ότι ηοχληρία που ηβιομηχανία θαπροκα λούσεστην περιοχή ήταναυξημένου βαθμούκαι θαεπηρέαζε αρ νητικάτιςανέσειςτωνγειτονικών αναπτύξεωνκαιτις φυτείεςτης γύρω περιοχής. 35 40 Κατ' επέκταση η Υπουργική Επιτροπή απόρριψε την ιεραρχική προσφυγή των αιτητών, θεωρώντας πως η Πολεοδομική Αρχή αποφάσισεορθάκαιμέσασταπλαίσιατωναρμοδιοτήτων τηςτις πρόνοιες του Τοπικού Σχεδίου Πάφου. Ηαπόφαση αυτή είναι απόλυταορθήκαιηαπόρριψητουαιτήματοςτων αιτητώνδικαι ολογείται σαννόμιμηδεδομένου ότι συνάδει μετις πρόνοιες του Νόμου. Ηπροσφυγή απορρίπτεται χωρίς έξοδα. 707 Florentiades Concrete(Paphos) Ltd. v.Δημοκρατίας
(1996)Αναφερόμενεςυποθέσεις: Παηελούρηςν. ΥπουργικούΣυμβουλίου
(1991)3Α.Α.Δ. 78, Σταυρίδηκ.ά. ν.Δημοκρατίας
(1992)3Α.ΑΛ. 303. 5 Προσφυγή. ΠροσφυγήεναντίοντηςαπόφασηςτωνΚαθ'ωνηαίτησημετην οποίααπέρριψαντην ιεραρχικήπροσφυγήπουείχευποβάλειηοχ- 10 τήτρια εναντίοντηςαρνητικήςαπόφασηςτουΤμήματοςΠολεοδο μίας και Οικήσεως για χορήγηση προσωρινής άδειαςεγκατάστα σηςκινητών μηχανημάτωνπαρασκευήςετοίμουσκυροδέματοςστη Γεροσκήπου στην Πάφο. 15 Λαδάς, γιατοναιτητή. Γ. Παπαϊωάννου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων η αίτηση. Cur. adv. vult. 20 ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΗΣ, Δ.:Οι αιτητές με την παρούσα προσφυγή ζητούναπότο Δικαστήριο τηνπιοκάτωθεραπεία: 25 "ΔιακήρυξητουΔικαστηρίου ότιη απόφασητου Καθ'ουη Αί τησηπουπεριέχεται σε επιστολή τουΥπουργείου Εσωτερικών ημερομηνίας 15.6.94μεστοιχεία Αρ. Φακ.79/91/185 και μετην οποία απορρίπτεταιη ιεραρχικήπροσφυγήπου είχευποβάλει ηΑιτήτρια εναντίον αρνητικήςαπόφασηςτουΤμήματοςΠόλε- 30 οδομίαςκαιΟικήσεως γιαχορήγηση προσωρινής άδειαςεγκα τάστασηςκινητών μηχανημάτωνπαρασκευήςέτοιμου σκυροδέ ματος σε περιοχή του χωριού Γεροσκήπου στην Πάφο, είναι άκυρη καιστερημένηαπόοποιοδήποτεαποτέλεσμα." 35 Στις 16.7.91 έγινεσύσκεψηστο ΓραφείοτουΕπαρχουΠάφουμε τη συμμετοχή του ιδίου, βουλευτών και ενδιαφερομένων μερών κατάτηνοποίαεξετάστηκε ηκατάστασηπουδημιουργήθηκε μετα απεργιακά μέτραπου είχαν λάβει οι κατασκευαστές ετοίμου σκυ ροδέματος (Συνημμένο 1 στην Αίτηση). Μεταξύάλλων λήφθηκαν 40 οι πιοκάτω αποφάσεις: α) άμεσηυποβολήαιτήσεως στην ΠολεοδομικήΑρχήγιαεξασφά λιση προσωρινών πολεοδομικών αδειών στους χώρους που 708 4 Α.Α.Δ. FlorentiadesConcrete (Paphos) Ltd. v.Δημοκρατίας Χρυσοστομής, Λ. βρίσκονταν ταεργοτάξιακαιπροώθηση των αιτήσεων γιαέκ δοσηπροσωρινών πολεοδομικών αδειών 5 β) άμεση υποβολή αιτήσεων για εξέταση του θέματος αναστολής τωνδικαστικών μέτρωνπου εκκρεμούν εναντίον τωνιδιοκτη τών των εργοταξίων γ) ηΠολεοδομίακαιάλλοι ενδιαφερόμενοι φορείςναεντοπίσουν περιοχήκοινής αποδοχήςγια μόνιμηεγκατάσταση. 10Οι αιτητές υπέβαλαν στις 5.8.91 "Αίτηση στην Πολεοδομική Αρχή γιαΠολεοδομική Αδεια" (Συνημμένο 2),μαζίμε£750,00δι καιώματα, περιγράφονταςτηνανάπτυξηπουζητούσαν(παράγρα φος4)ως "προσωρινή εγκατάστασηκινητών μηχανημάτωνπαρα15 σκευής σκυροδέματος". Στις 4.5.92 το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως (Συνημμένο 3)απέρριψε τοαίτηματων αιτητώνγιαδύο λόγους: 20 α) Το τεμάχιο βρίσκεται στην Αγροτική Ζώνη Γα2 πουκαθορί στηκε μετοΤοπικό ΣχέδιοΠάφου,στην οποίαηεγκατάσταση της προτεινόμενης μονάδας κατασκευής ετοίμου σκυροδέμα τοςαπαγορεύεται. 25 β) η εγκατάσταση της προτεινόμενης βιομηχανίας αυξημένου βαθμούοχληρίας στο συγκεκριμένο χώρο θαεπηρεάσειαρνη τικά τις ανέσεις των γειτονικών αναπτύξεων και τις φυτείες της γύρω περιοχής. Επίσης το Συμβούλιο Βελτιώσεως Γερο σκήπουέφερε ένσταση στην παραχώρησητης ενλόγω αδείας. 30 Οιαιτητέςυπέβαλανμέσωτωνδικηγόρωντους ιεραρχικήπρο σφυγή στο Υπουργικό Συμβούλιο με βάσητο Αρθρο 31 του περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμουτου 1972, όπωςτροποποιή θηκεκαι το Υπουργείο Εσωτερικών με επιστολή ημερ. 15.6.94, το 35 περιεχόμενο τηςοποίαπροσβάλλεται, πληροφόρησε τουςδικηγό ρουςτων αιτητώντα ακόλουθα: "Κύριοι, 40 Αναφέρομαι στην ταυτάριθμη επιστολή μου ημερ. 14.7.92, σχετικά μετην ΙεραρχικήΠροσφυγήπουυποβάλατεεκ μέρους των πελατών σας Florentiades Concrete Paphos Ltd εναντίον απόφασης της Πολεοδομικής Αρχής να αρνηθεί τη χορήγηση προσωρινής πολεοδομικής άδειας για ανέγερση/εγκατάσταση 709 Χρυσοστομής, Δ. Florentiades Concrete (Paphos) Ltd. v.Δημοκρατίας
(1996)μονάδαςέτοιμου σκυροδέματος στοχωριό Γεροσκήπουκαιλυ πούμαινασαςπληροφορήσω ότιη ΥπουργικήΕπιτροπή,στην οποία έχει εκχωρηθεί η εξουσία του Υπουργικού Συμβουλίου σύμφωνα μετο Αρθρο 31
(2)τουπερί ΠολεοδομίαςκαιΧωρο ταξίας Νόμουγιαλήψη απόφασηςσε ΙεραρχικήΠροσφυγήπου 5 υποβάλλεται μεβάσητοΑρθρο31
(1)του ιδίουΝόμου,στησυ νεδρία της ημερομηνίας 25.4.94 αποφάσισε να απορρίψει την πιο πάνω Ιεραρχικήπροσφυγή των πελατών σας,θεωρώντας πωςηΠολεοδομικήΑρχήεφάρμοσεορθάκαιμέσασταπλαίσια των αρμοδιοτήτων τηςτις πρόνοιες τουΤοπικού Σχεδίου Πά- 10 φου". Είναι ηεισήγησητουδικηγόρου των αιτητών ότι οι καθ' ων η αίτηση είχαν υποχρέωση προτού εκδόσουν την επίδικηαπόφαση να ακούσουν τους αιτητές είτεσε προφορικήακρόασηείτε μετην 15 υποβολήγραπτώναπόψεωνώστεναδοθείηευκαιρίαστους αιτητές να γνωρίζουν όλα τα γεγονότα που επηρέαζαν την υπόθεση τους και να εκφέρουν τις απόψεις τους. Παρόλον που όπωςπα ραδέχθηκαν οι αιτητές, το Αρθρο 31 του Νόμου δεν επιβάλλει στους καθ' ων η αίτηση τέτοια υποχρέωση, εντούτοις, υποστήρι- 20 ξανπωςηυποχρέωση αυτήπηγάζειαπότηνέννοιατηςιεραρχικής προσφυγήςκαισχετίζεται μετηδιεξαγωγήδέουσας έρευνας. Ο δεύτερος λόγος ακυρότητας που προβάλλεται είναι ότι οι καθ' ωνηαίτηση πλανήθηκαναναφορικάμετηφύσητηςαίτησης 25 τους,θεωρώνταςτηνωςαίτησηγιαχορήγηση μόνιμης πολεοδομι κήςάδειας,αντίπροσωρινής,καιεφαρμόζονταςκατάτην εξέταση της κριτήρια που σχετίζονται με μόνιμες πολεοδομικές άδειες όπωςγιαπαράδειγματις πρόνοιες τουΤοπικούΣχεδίουΠάφου. 30 Όσοναφοράτοδικαίωμαακρόασηςστην ιεραρχικήπροσφυγή, συμφωνώ με τις εισηγήσεις του δικηγόρου των καθ' ων ηαίτηση πάνωστοθέμα. ΣτοΑρθρο31 τουΝόμου,πουαναφέρεταιστοδι καίωμα υποβολής ιεραρχικής προσφυγής κατά πολεοδομικών αποφάσεων,δεν υπάρχει πρόνοια για δικαίωμαακροάσεως διοι- 35 κουμένου πριν από την έκδοση απόφασης στην ιεραρχική προ σφυγή. Πέραναυτού,υπάρχει πλούσια νομολογία επί τουθέμα τος. Στην απόφασητης Ολομέλειας στην υπόθεση,Παντελονρης ν. 40 Υπουργικού Συμβουλίου
(1991)3Α.Α.Δ.78, στη σελ. 91, αναφέ ρονταιταακόλουθα: "Οι καθιερωμένεςκατάτηνομολογία μαςαρχέςείναιότιτο 710 4Α.Α.Δ. Florentiades Concrete(Paphos) Ltd.v.Δημοκρατίας Χρυσοστομής, Δ. 5 δικαίωματουδιοικούμενου ναακούεταιπριναπό την έκδοση μιας διοικητικής πράξεως που τον αφοράυπάρχει στις περι πτώσεις πουτοπροβλέπει ο Νόμοςήότανηεπίδικηδιοικητι κήπράξηαποτελεί στην ουσία επιβολή ποινής ήκυρώσεως ή ότανείναιτιμωρητικής ήπειθαρχικήςφύσεως." Επίσης στην υπόθεση Ελένη Σταυρίδη χ.ά. ν.Κυπριακής Δη μοκρατίας
(1992)3 Α.Α.Δ. 303, που αφορούσαν απαλλοτρίωση και επίταξηακίνητης ιδιοκτησίας,ηΟλομέλεια τουΑνωτάτου Δι10 καστηρίου στις σελ. 317-318ανάφερετα ακόλουθα: 15 20 25 30 "Ο αιτητής στην προσφυγή 981/88υπόβαλε, όπως σημειώ σαμε,γραπτώςτηνένστασητουπουεξετάστηκε καιαυτήόπως όλες οι άλλες. Πιστεύει πως θαέπρεπενατουείχεδοθεί η ευκαιρίανα διατυπώσει και προφορικάτις απόψεις του. Ειση γείται ότι ηπαράλειψητων καθ' ων ηαίτησηνατον καλέσουν σεπροφορικήακρόασηκαθιστάτηδιαδικασίαελαττωματική. Δεν μπορούμε να συμφωνήσουμε. Ο Νόμος δεν προβλέπει τέτοια διαδικασία. Το Αρθρο 4 αναφέρεται στη δυνατότητα υποβολής ένστασης μέσα στην τασσόμενη προθεσμία. Τοεπό μενο βήμα,κατάτο Αρθρο 6, είναι η εξέταση των ενστάσεων. (Βλ. Mavrogenous and Another v.Republic
(1984)3 C-L.R. 1397). Ο αιτητής περιέλαβε στην ένσταση του όσους λόγους έκρινε ότι θαέπρεπεναυποβάλει. Είναιαξιοσημείωτο καιτο αναφέρουμεχωρίςναθέλουμε ναπούμεότιτοαντίθετοθαδια φοροποιούσε την κατάσταση,πως δεν ήγειρε κανζήτημα προ φορικήςακρόασης." Κατά συνέπεια ολόγος αυτόςδενευσταθεί καιαπορρίπτεται. Όσον αφοράτο δεύτερο λόγο αναφορικάμετην ύπαρξη πλά νης σχετικά μετηφύσητης αίτησης,καιπάλι συμφωνώ μετις ει σηγήσεις του δικηγόρου των καθ' ων η αίτηση. Σύμφωνα με το 35 Αρθρο 2 του Νόμου, ο όρος "πολεοδομική απόφαση" σημαίνει "απόφασιν ληφθείσαν προς χορήγησιν ή άρνηση χορηγήσεως αδείαςδι*ανάπτυξινδυνάμειτουΠέμπτουΜέρους ήπροςχορή γησιν αδείαςδι' ανάπτυξινυπόόρους ήάνευόρων περιλαμβάνει δε απόφασιν ληφθείσαν προς χορήγησιν προσωρινής πολεοδομι40 κήςάδειαςή " ΤοΑρθρο 26 εδάφιο
(1)του Νόμου,όπωςτροποποιήθηκεαπό το Ν.7/90, προβλέπει τα ακόλουθα: 711 Χρυσοστομής, Δ. Florentiades Concrete (Paphos) Ltd. v. Δημοκρατίας
(1996)"Για να καταλήξει σε πολεοδομική απόφασηδυνάμει τουπα ρόντος Νόμου,ηΠολεοδομική Αρχήλαμβάνει υπόψη τις πρό νοιες του εφαρμοστέου στην περίπτωση σχεδίου αναπτύξεως καθώςκαιοποιοδήποτε άλλο ουσιώδηπαράγοντα." 5 Περαιτέρω, σύμφωνα με το Αρθρο 2 του Νόμου ο όρος "σχέδιον αναπτύξεως"περιλαμβάνει "Σχέδιον διάτηνΝήσον,Τοπικόν Σχέδιον και Σχέδιον Περιοχής ". Από τις πιοπάνωνομοθετικές διατάξειςπροκύπτει ότι τακρι- 10 τήριαγιατην έκδοση πολεοδομικής άδειαςή άδειαςγιαανάπτυξη υπό όρους ήπροσωρινής άδειας,είναι ταυτόσημα. Δεν προσδιο ρίζεται οποιαδήποτε διαφοροποίηση των κριτηρίων στο Νόμο. Μέσασταπλαίσιατου ΝόμουηΠολεοδομική Αρχή,τοΤμήμαΠο λεοδομίας και Οικήσεως, απόρριψε την αίτηση των αιτητών για 15 τους λόγους ότι το περί ουολόγοςτεμάχιο βρίσκεται στηναγρο τική ζώνη Γα2 του τοπικού σχεδίου Πάφου,όπου η εγκατάσταση της προτεινόμενης μονάδας κατασκευής ετοίμου σκυροδέματος απαγορεύεται και δεύτερο, ότι η οχληρία που η βιομηχανία θα προκαλούσε στην περιοχή ήταναυξημένου βαθμούκαιθαεπηρέα- 20 ζεαρνητικάτις ανέσεις τωνγειτονικών αναπτύξεωνκαιτις φυτεί εςτηςγύρω περιοχής. Κατ' επέκτασηηΥπουργικήΕπιτροπήαπόρριψετην ιεραρχική προσφυγή των αιτητών, θεωρώντας πως η Πολεοδομική Αρχή 25 αποφάσισε ορθάκαι μέσα σταπλαίσια των αρμοδιοτήτων της τις πρόνοιες του Τοπικού Σχεδίου Πάφου. Η απόφαση αυτή είναι απόλυταορθήκαιη απόρριψητουαιτήματοςτων αιτητώνδικαιο λογείται σαν νόμιμη δεδομένου ότι συνάδει με τις πρόνοιες του Νόμου. 30 Τοθέματηςχρηστής διοίκησης πουεγείρειοδικηγόροςτωναι τητώνδεν αποτελεί λόγοακυρότηταςσύμφωνα μετηνΑίτηση των αιτητών καικατάσυνέπεια δεν εξετάζεται. 35 Για όλους τους πιο πάνω λόγους, η προσφυγή απορρίπτεται. Δεν επιδικάζονται έξοδα. Ηπροσφυγή απορρίπτεταιχωρίς έξοδα. 712