(1996)20 Μαρτίου, 1996 [ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ, Δ/στης] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ Χ'ΈΦΡΑΙΜ, Αιτητής, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΜΕΣΩΥΠΟΥΡΓΟΥ ΑΜΥΝΑΣ Ή/ΚΑΙ ΑΛΛΟΥ, Καθ'ωνη αίτηση. (Υπόθεση Αρ. 965/94) Στρατός της Δημοκρατίας— ΠειθαρχικόΔίκαιο— Αξιωματικοί — Το κανονιστικόπλαίσιο επφολής πειθαρχικής ποινήςκαι υποβολής πα ραπόνωντον τιμωρηθέντοςαξιωματικού—Διάφοροτοζήτηματηςαι τήσεωςακροάσεωςαξιωματικούαπό τονΑρχηγόΕθνικήςΦρουράς— Δεν μπορεί νασυνδεθείμε την τυπικήπειθαρχικήδιαδικασία— Ηάρ- 5 νησηακρόασηςδεν aπoτεL·ί, ενπάσηπεριπτώσει, εκτελεστήπράξη. Οαιτητήςεπεδίωξε μετηνπροσφυγήτηνεπανεργοποίηση τηςπει θαρχικής διαδικασίας που είχε κινηθεί σε βάρος του, στρεφόμενος όμως απλώςκατάτηςάρνησηςτουΑρχηγού τηςΕθνικήςΦρουράςνα 10 τον δεχθεί σεακρόαση. Το Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την προσφυγή, αποφά σισεότι: 15
- EivaL αυταπόδεικτο πως ούτε υπεβλήθη αναφορά παραπόνου στον Αρχηγό ούτε το αίτημα για ακρόαση εκλήφθηκε ως τέτοια αναφορά. Ηακρόασηαπότον Αρχηγό προσφέρεται ωςδυνατό τητα ανεξάρτητη απο οτιδήποτε μπορεί να συσχετισθεί προς τη διαδικασία του Κανονισμού
- Διέπεται δε, όπως αναφέρεται 20 και στην προσβαλλόμενη απόφαση,από την Πάγια Διαταγή4 28/
- Αποτελεί όρο για να εγκριθεί αίτημα για ακρόαση, να υπάρχουν λόγοι γι'αυτό οι οποίοι δεν είναι δυνατό νααναφερ θούν εγγράφως και μόνο εγγράφως μπορεί ναυποβληθεί αναφο- 738 4Α.Α.Δ. Χ'Έψοαίμ ν. Δημοκρατίας ρά παραπόνουαπό αξιωματικό, για τους σκοπούς του Κανονι σμού
- 5 10 15 20 25 30 Η δεύτερη σκέψη πως στην ουσία υπεβλήθη νέα αναφοράπαραπόνου η οποία και απερρίφθη,αντιστρατεύεται το σαφή στόχο του διαβήματος του αιτητή όπως αυτός προσδιορίζεται στο έγ γραφο ημερομηνίας 4 Οκτωβρίου 1994 και παραγνωρίζει πως ακόμα και με την προσφυγή του ο αιτητής εμφανίζει την προ σβαλλόμενη απόφασηνααπέρριψε την αναφοράπαραπόνουπου υπέβαλεστις 26 Μαΐου
- Αυτά,πέρααπότοό,τι θαμπορούσε ναδιερωτηθεί κανείς αν ήταν -^ καν ο Αρχηγός ηαμέσως ανώτερη αρχή. Προκύπτει ότι μεσολα βούσεηΤαξιαρχία,η οποίαείχεήδηπληροφορήσει τοναιτητήπως ανδενεπείθετοαπότηναπάντησητουΣυντάγματοςσεσχέσημετην αναφορά του ημερομηνίας 26 Μαΐου 1994, θα μπορούσε ναεπα νέλθει σεαυτήγιαεξέτασητουπαραπόνουτουσεδεύτεροβαθμό.
- Η ανάληψηαρμοδιότηταςδυνάμει τουΚανονισμού 12 προϋποθέ τει ιεραρχικό παράπονοπουυποβάλλεται σύμφωνα μετις διατά ξεις του. Το έγγραφο που υπέβαλε ο αιτητής στις 4 Οκτωβρίου 1994 δεν ήταν αναφορά παραπόνου και δεν ενεργοποίησε, στο πλαίσιο του Κανονισμού, αρμοδιότητα για εξέταση του θέματος της ποινής που επεβλήθη στον αιτητή. Σαφώςδεν εκλήφθηκε ως τέτοιο και ησύνδεση της προσβαλλόμενης απόφασηςμε την ανα φοράπαραπόνου20ης Μαΐου 1994, δεδικαιολογείται. Δεν έχει υποβληθεί οποιοσδήποτε ισχυρισμός πουθαέτεινε ναδείξει πως κακώς εκδόθηκε ηπροσβαλλόμενη απόφαση, ως απόρριψη αιτή ματος γιαακρόαση,ούτε έγινε αναφοράστην εξήγηση πως δεσυ νέτρεχαν οι λόγοι τηςΠάγιαςΔιαταγήςαναφορικάμετοπότεπα ραχωρείταιακρόαση. Ηάρνησηπαραχώρησηςακρόασηςδεσυνι στά εκτελεστή διοικητική πράξηαφούδεν είναι αφ'εαυτήςπαρά γωγος είτε των συνεπειών πουοαιτητήςαναφέρειείτεοποιωνδή ποτεάλλων έννομων συνεπειών. 35 Ηπροσφυγή απορρίπτεται μεέξοδα. Προσφυγή. 40 Προσφυγήεναντίον τηςαπόφασηςτων Καθ'ων ηαίτηση μετην οποία απερρίφθηηαναφοράπαραπόνωνπου υπέβαλλε ο αιτητής σχετικά με την πειθαρχικήποινή που του είχε επιβληθεί. Α. Αλεξάνδρου - Λυκούργου για Τ.Παπαδόπουλο, για τον Αι739 Χ'Έφραίμ ν. Δημοκρατίας
(1996)τητή. Α. Χριστόφορου, Δικηγόρος τηςΔημοκρατίας, γιατους Καθ'ων η αίτηση. 5 Cur.adv. wit. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ, Δ.:Ο αιχητής είναι Λοχαγός (ΠΖ) στο Στρατό της Δημοκρατίας, αποσπασμένος στην Εθνική Φρουρά. Του επεβλήθη ποινή πενθήμερης φυλάκισης για σειρά παραπτω- 10 μάτων,ηοποία αργότερααυξήθηκεσε δεκαπενθήμερη.Ο Κανονι σμός 12των ΠειθαρχικώνΚανονισμών της Εθνικής Φρουράςτου 1964,όπωςτροποποιήθηκε,εισάγει μηχανισμόυποβολής παραπό νουαπό ΜέλητηςΔύναμηςπουΘεωρούνότι αδικούνταιαπόδια ταγή,πράξηήμέτρο των προϊσταμένων τους.Τοπαράπονο υπο- 15 βάλλεται, εγγράφως στην περίπτωση των αξιωματικών, πρώτα στο Διοικητή του παραπονούμενου και στη συνέχεια, αν κριθεί αβάσιμο και ο παραπονούμενος δεν πεισθεί γι'αυτό,διαδοχικώς στις κατά σειρά ανώτερες προϊστάμενες αρχές, μέχρι και τον Υπουργό. Ταπαράπονα,τοπρώτο αλλάκαιταεπόμενα μπορούν 20 ναυποβάλλονταιμέσα σεπροθεσμία 15ημερών απότηγνώσητης διαταγής,τηςπράξηςήτουμέτρουήτηςαπάντησης σ'αυτά. Ο αιτητήςυπέβαλεπρώτη"αναφοράπαραπόνου"στοΣύνταγ μα,στις 26 Μαΐου 1994 καιδεύτερη στην Ταξιαρχία,στις 30 Ιου- 25 νιου 1994 επειδή δεν του δόθηκε απάντηση μέσα στο χρόνο που προβλέπουν οι Κανονισμοί, [βλ. Κανονισμό 12
(11)και
(14)].Στις 6 Ιουλίου 1994 το Σύνταγματον πληροφόρησε πως ενώ "η περί πτωσητουήταντέτοια πουεδικαιολογείτο ηεπιβολήπειθαρχικής ποινής",θατον ενημέρωνε γιατο παράπονοτουπωςδεν τηρήθη- 30 κε ηνόμιμη διαδικασίαεπιβολής πειθαρχικήςποινής,"μόλις έχει τη σχετική γνωμάτευση του ΓΕΕΦ/ΔΔΚ". Στις 16 Ιουλίου 1994 απάντησεκαιηΤαξιαρχία.Δεν θεωρούσε ότι είχεπαρέλθει οχρό νος μέσα στον οποίο θα έπρεπε να είχε απαντήσει τοΣύνταγμα, για λόγους που παρέθεσε, και πληροφόρησε τον αιτητή πως θα 35 μπορούσε να επανέλθει γιαεξέταση τουπαραπόνουτουσεδεύτε ρο βαθμό, αφούθα έπαιρνε την τελικήαπάντησητουΣυντάγμα τος' τοοποίο ανέμενε τηγνωμάτευση τηςΔΔΚ/ΓΕΕΦ. Οι δικηγόροι του αιτητή, με επιστολή τους προς το Σύνταγμα 40 ημερομηνίας 15 Σεπτεμβρίου 1994, απέρριψαντηδικαιολογίατης καθυστέρησης που τους είχε δοθεί και ζήτησαν απάντηση στην αναφοράημερομηνίας 26 Μαΐου 1994.Την ίδιαμέρα,τοΣύνταγ μαπληροφόρησε τον αιτητήως εξής: 740 4 Α.Α.Δ. 5 Χ'Έφραίμ ν.Δημοκρατίας Κωνσταντινίδης, Δ. "Σεσυνέχεια του(δ)σχετικού σαςγνωρίζουμε ότιτο Σύνταγμα αποτάθηκεστηΔιεύθυνση Δικαστικούτου ΓΕΕΦκαιζήτησετη νομική γνωμάτευση σχετικά με τους ισχυρισμούς που επικαλείσθεστην αναφοράπαραπόνουσαςότι δεντηρήθηκεηνόμιμηδιαδικασίαεπιβολής πειθαρχικήςποινής. ΗΔΔΚ, μετο (ε) σχετικό του οποίου δεν είστεαποδέκτες μαςπληροφόρησε ότι ορθάτο Σύνταγμαάσκησεπειθαρχικόέλεγχοεναντίον σας." Στις 4 Οκτωβρίου 1994, ο αιτητής με έγγραφο του προς την "Π 10 Μ.Π."ζήτησε "όπως ενεργήσετεγιαακρόασηκ.Α/ΓΕΕΦ" (δηλαδή από τον Αρχηγό), επειδή οι απαντήσεις που του δόθηκανεξακο λουθούσαν να μην τον ικανοποιούν. Στις 3 Νοεμβρίου 1994 το Πρώτο Επιτελικό Γραφείο του Γενικού Επιτελείου της Εθνικής Φρουράςπληροφόρησε την "II Μ.Π."ως εξής: 15 1.Σαςγνωρίζουμε, σεαπάντησητουσχετικού, ότι δεν εγκρίνε ται το αίτημα του Λγού (ΠΖ) Χ'Έφραίμ Ανδρέα, AM 2980, Δκτή του ΛΣ/ΙΙΜΠ, για παρουσίαση του ενώπιον του κ.Α/ΓΕΕΦ, καθόσον δεν συντρέχουν οι λόγοι πουκαθορίζο20 νταικαιπροβλέπονται απότηνΠαΔ 4-28/93. 25 2. Ηπειθαρχικήποινή 15νθήμερης φυλάκισης του επιβλήθηκε μεβάση τοπόρισμαδιενεργηθείσης ανάκρισης,σύμφωνα μετο οποίο διαπιστώθηκε ηαπό μέρους του διάπραξη πειθαρχικού αδικήματος. 3.Περαιτέρωεξέτασητωνγεγονότων δενείναιδυνατήκατάνό μο,καθόσον έχουν εκπνεύσει οινόμιμες προθεσμίες καιταπα ράπονατουέχουν κριθείαμετάκλητα. 30 4. Μεμεριμνά σαςναενημερωθεί οεν λόγωΛγός." Ο αιτητής ενημερώθηκε, όπως αναφέρει ο ίδιος,στις 12Νοεμβρί ου 1994 καιστις 24του ίδιου μήναάσκησετην παρούσαπροσφυ35 γή,μετοακόλουθοαίτημα: 40 "Δήλωσηή/και απόφασητουΣεβαστούΔικαστηρίου ότιη από φαση των Καθ'ων η αίτηση η οποία περιέχεται στη Διαταγή Φ409/3/89314/Σ.1543/3Νοε.94/ΓΕΕΦ/1ον ΕΓ και με τηνοποία απερρίφθηη αναφοράπαραπόνουπουυπέβαλεοΑιτητής στις 26/5/94είναι άκυρη και στερείται οποιουδήποτε νομίμου απο τελέσματος." Με αναφοράστους Κανονισμούς αναπτύχθηκεσειρά επιχειρη741 Κωνσταντινίδης,Δ. Χ'Έφραίμ ν. Δημοκρατίας
(1996)μάτωνστην προσπάθειανακαταδειχθείπωςηδιαδικασίαήτανπα ράνομη απότην αρχή ως το τέλος. Οι καθ'ων ηαίτηση όντες και εκείνοι μετηναντίληψηπωςμετηνπροσβαλλόμενη απόφασηαπορ ρίφθηκεη αναφοράτουπαραπόνουτουαιτητή,αφού εγκατέλειψαν την εισήγηση τουςπωςηπροσφυγήδεν στρεφόταν κατάεκτελεστής 5 διοικητής πράξης,αντέκρουσαν ταεπιχειρήματατουαιτητή. Μουφάνηκεπωςτο δεδομένο στηβάση τουοποίουασκήθηκεη προσφυγήκαιαναπτύχθηκεηεπιχειρηματολογία ήταν ανύπαρκτο και επανάνοιξα την υπόθεση για να ακούσω και τις απόψεις των 10 διαδίκων. Τους ρώτησα ανεδικαιολογείτο ναθεωρείται ότι μετην προσβαλλόμενη απόφασηαπερρίφθηηαναφοράπαραπόνουτου αιτητή. Ο αιτητής υποστήριξε πως ενώ πράγματι το αίτημα του ήταν 15 για ακρόαση από τον Αρχηγό, αυτό ήταν συνυφασμένο προς την αναφοράπαραπόνου πουείχευποβάλει. Αναφέρθηκε σ'αυτήν, δή λωσεπως οι απαντήσειςπουτουείχαν δοθεί ωςτότε δεντον ικα νοποιούσαν και θα έπρεπε να θεωρηθεί ότι το αίτημα του για ακρόαση αποτελούσε νέο παράπονο στην αμέσως ανώτερη αρχή. 20 Η άρνηση παραχώρησης ακρόασης στο πλαίσιο των γεγονότων, συνιστούσε απόρριψη αναφοράςπαραπόνου. OLκαθ'ων η αίτηση υποστήριξαν πωςη προσβαλλόμενη απόφαση είναιασύνδετηπρος την αναφορά παραπόνου που είχε υποβάλει ο αιτητής. Ούτε θα μπορούσε να υποβληθεί τέτοιο παράπονοστον Αρχηγό προφορι- 25 κά. Η απόρριψητου αιτήματοςγιαακρόαση, κατέληξαν, δεν είναι εκτελεστήδιοικητικήπράξη. Είναι αυταπόδεικτο νομίζω πως ούτε υπεβλήθη αναφορά πα ραπόνου στον Αρχηγό ούτε το αίτημαγιαακρόασηεκλήφθηκε ως τέτοια αναφορά. Η ακρόασηαπότον Αρχηγό προσφέρεται ως δυ νατότητα ανεξάρτητη αποοτιδήποτε μπορεί να συσχετισθεί προς τηνδιαδικασίατου Κανονισμού 12.Διέπεται δε, όπωςαναφέρεται και στην προσβαλλόμενη απόφαση,από την Πάγια Διαταγή 4 28/
- Αποτελείόρογιαναεγκριθεί αίτημαγιαακρόαση, ναυπάρ χουν λόγοιγι'αυτό οι οποίοι δεν είναι δυνατόνααναφερθούνεγ γράφως και έχουμε δει πως μόνο εγγράφως μπορεί να υποβληθεί αναφοράπαραπόνουαπόαξιωματικό,γιατους σκοπούς τουΚα νονισμού
- Η δεύτερη σκέψηπως στην ουσία υπεβλήθη νέα αναφορά πα ραπόνουηοποία και απερρίφθη,αντιστρατεύεται το σαφή στόχο του διαβήματος του αιτητή όπως αυτός προσδιορίζεται στο έγ γραφο ημερομηνίας 4 Οκτωβρίου 1994 και παραγνωρίζει πως 742 30 35 40 4 Α.Α.Δ. Χ'Έφραίμ ν.Δημοκρατίας Κωνοταντινίδης, Δ. ακόμακαιμετηνπροσφυγήτουοαιτητήςεμφανίζειτηνπροσβαλ λόμενηαπόφαση νααπέρριψε την αναφορά παραπόνουπουυπέ βαλε στις 26 Μαΐου
- 5 Αυτά, πέρα από το ό,τι θα μπορούσε να διερωτηθεί κανείς αν ήτανκανο Αρχηγός ηαμέσως ανώτερηαρχή.Προκύπτειότι μεσο λαβούσε ηΤαξιαρχία,η οποία είχε ήδη πληροφορήσει τον αιτητή πως ανδεν επείθετο απότην απάντησητου Συντάγματος σεσχέση μετην αναφορά τουημερομηνίας 26 Μαΐου 1994; θαμπορούσε να 10 επανέλθει σε αυτή γιαεξέταση τουπαραπόνουτουσεδεύτερο βαθ μό. Ακόμα, θα μπορούσαν να διατυπωθούν αμφιβολίες αν η επι στολήτου Συντάγματος ημερομηνίας 15 Σεπτεμβρίου 1994 μετην οποίαπληροφορούσετοναιτητήποιαήτανηγνώμητηςΔΔΚ/ΓΕΕΦ συνιστά απάντησητου αρμόδιου οργάνου στην αναφοράπαραπό15 νουπουυπεβλήθη, αλλάδενχρειάζεταιναεπεκταθώείτεσ'αυτό το θέμαείτε,συνακολούθως, στοθέματων προθεσμιών. Η ανάληψη αρμοδιότητας δυνάμει του Κανονισμού 12 προϋ ποθέτει ιεραρχικό παράπονο που υποβάλλεται σύμφωνα με τις 20 διατάξειςτου.Τοέγγραφοπουυπέβαλεοαιτητήςστις 4 Οκτωβρί ου 1994 δεν ήταναναφοράπαραπόνου καιδεν ενεργοποίησε, στο πλαίσιο του Κανονισμού, αρμοδιότητα για εξέταση του θέματος τηςποινήςπουεπεβλήθηστον αιτητή.Σαφώς δενεκλήφθηκεωςτέ τοιο καιησύνδεση τηςπροσβαλλόμενης απόφασηςμετην αναφο25 ρά παραπόνου 20ης Μαΐου 1994, δεν δικαιολογείται. Δεν έχει υποβληθεί οποιοσδήποτε ισχυρισμός που θαέτεινενα δείξει πως κακώς εκδόθηκε ηπροσβαλλόμενη απόφαση, ως απόρριψη αιτή ματοςγιαακρόαση,ούτε έγινεαναφοράστην εξήγηση πως δενσυ νέτρεχαν οι λόγοι τηςΠάγιαςΔιαταγήςαναφορικάμετοπότε πα30 ραχωρειται ακρόαση.Θααφήσωόμως καιαυτότο ζήτημα μέχρις εδώγιατί κρίνω πως ηάρνησηπαραχώρησης ακρόασης δεν συνι στά εκτελεστήδιοικητική πράξηαφούδεν είναι αφ'εαυτήςπαρά γωγος είτετων συνεπειών πουοαιτητήςαναφέρειείτεοποιωνδή ποτε άλλων έννομων συνεπειών. 35 Ηπροσφυγήαποτυγχάνεικαιαπορρίπτεταιωςαπαράδεκτη, με έξοδα.Ταέξοδα ναυπολογιστούν απότον Πρωτοκολλητή γιανα εγκριθούν αποτο Δικαστήριο. Η προσφυγή απορρίπτεται έξοδα. 743 με