(1996)4 Ιανουαρίου, 1996 ΓΧΑΤΖΗΤΣΑΓΤΑΡΗΣ, Δ/σχής] ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕΤΟΑΡΘΡΟ 146 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΗΣ ΧΡΙΣΤΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ, Αιτητές, ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ,ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣΔΗΜΟΣΙΑΣ _ . ΥΠΗΡΕΣΙΑΣΚΑΙ ΑΛΛΩΝ (ΑΡ.2), Καθ' ων η αίτηση. (Συνεκδικαζόμενες Υποθέσεις Αρ. ί 17/94, 177/94 &228/94) Διοικητικό Δίκαιο — Προθεσμίες — Κατά κανόνα ενδεικτικές — Ειδικά ηπροθεσμία του Καν. 6
(3)των περί Δημόσιας Υπηρεσίας (Αξιολόγη ση Υπαλλήλων) Κανονισμών του 1990 — Ενδεικτικού Χαρακτήρα — Συνέπειες της μη τήρησης της. 5 Προσφυγή βάσει τον Αρθρου 146 του Συντάγματος — Αόγοι ακυρώσεως — Έκδηλη υπεροχή — Επικαλούμενα από τον αιτητή καθήκοντα που του ανατέθηκαν — Δεν στοιχειοθετούν έκδηλη υπεροχή εφόσον δεν προκύπτει ότι στον επιλεγέντα ανατέθηκαν υποδεέστερα καθήκοντα συνεπεία δυσμενούς κρίσεως του. 10 Δημόσιοι Υπάλληλοι — Προαγωγές — Ακαδημαϊκά προσόντα μη προ βλεπόμενα από το σχέδιο υπηρεσίας — Βαρύτητα κατά τη νομολογία. OLαιτητέςπροσέφυγαν κατάτηςπροαγωγήςτων ενδιαφερομένων 15 μερών σε Λειτουργούς Αεροπορικών Κινήσεων. ΤοΑνώτατοΔικαστήριοαπορρίπτοντας τιςπροσφυγές,αποφάσι σε ότι: 20 1. Σύμφωνα με τον Καν.6
(3)των περί Δημόσιας Υπηρεσίας (Αξιο λόγηση Υπαλλήλων) Κανονισμών του 1990, "οι ετήσιες εκθέσεις των υπαλλήλωνυποβάλλονται στην Επιτροπή μεταξύτης 1ης Ια νουαρίου και της 31ης Μαρτίου κάθε χρόνου καιαναφέρονται 8 4 Α.Α.Δ. Χρίστου κ.ά. ν.Δημοκρατίαςκ.ά. (Αρ. 2) στο προηγούμενοημερολογιακό έτος." 5 10 15 20 25 30 40 Σύμφωνα μετιςγενικές αρχέςτουδιοικητικούδικαίου,οιτασσό μενεςαπότο νόμο προθεσμίες προςτηδιοίκηση,εκτός εάν προκύπτεισαφώςαντίθετηβούλησητουνομοθέτη,είναικατάκανόνα ενδεικτικές. Ηπροθεσμία του Καν. 6
(3)έχει ενδεικτικό χαρακτήρακαι η εν προκειμένωμηεπακριβήςτήρησητηςδενεπάγεταιτηνακυρότητα τωνεκθέσεων αυτών,ούτεεπηρεάζειτοκύροςτηςεπίδικης προα γωγής,αφενός μεν,διότι οι επίμαχες εκθέσεις υπεβλήθησανπρος την Επιτροπήδύο έτηπριναπότην έναρξητηςδιαδικασίαςπλή ρωσης τηςθέσης,αφετέρουδε,διότι οαιτητήςδεν επικαλέσθηοι ανδήποτε συγκεκριμένη βλάβη την οποία υπέστη από την μη εμπρόθεσμη σύνταξητους.
- Ηφύσηήησπουδαιότητατων ανατεθέντωνστο μη προκριθέντα υπάλληλο καθηκόντων εν σχέσει προς τα ανατεθέντα στον προ κριθέντα συνάδελφο του,εφόσον δεν προκύπτει ότι στον τελευταίοανετέθησανυποδεέστερακαθήκοντασυνεπείαδυσμενώνκρί σεων περί των ικανοτήτων του,δεν δύναται να στοιχειοθετήσει τηνέννοιατηςέκδηληςυπεροχής.
- Κατά πάγια νομολογία, η κατοχή επιστημονικών τίτλων και άλλων προσόντων ανώτερης εκπαίδευσης αποτελεί στοιχείο το οποίο λαμβάνεταιυπόψηκαισυνεκτιμάται μεταυπόλοιπακρι τήρια κατάτις αξιολογήσεις των υπαλλήλων προςπροαγωγή, δεν αποτελεί όμως αυτοτελές στοιχείο κρίσεως, εφόσον η κτή ση τέτοιου προσόντος δεν απαιτείται, όπως εν προκειμένω, από το οικείο Σχέδιο Υπηρεσίας, ούτε δημιουργεί στο αρμόδιο όργανουποχρέωση ειδικής αιτιολόγησης της προαγωγήςυπαλ λήλου μη κατέχοντος τέτοιο προσόν, ούτε υποχρέωση ειδικής μνείας στα πρακτικάότι ελήφθη υπόψιν το στοιχείο τούτο, το οποίο, όπως και τα εν γένει στοιχεία των φακέλων των υπαλ λήλων,θεωρείται ότι εξετιμήθη εφόσον στην απόφασητης Επι τροπής βεβαιούται ότι όλα τα στοιχεία των φακέλων ελήφθη σανυπόψιν. Υπό όλα ταδεδομένα καιλαμβανομένουυπόψινότι η περαιτέρω ουσιαστικήεκτίμηση τωντριών νομίμων κριτηρίων από το αρμό διο όργανο δεν ελέγχεται ακυρωτικά παρά μόνον για υπέρβαση τωνάκρωνορίων της διακριτικήςτου εξουσίας,ηοποίαδενσυ ντρέχει εν προκειμένω, οι λόγοι ακύρωσης για έλλειψηαιτιολο γίας και κακή χρήση της διακριτικής εξουσίας της διοικήσεως, 9 Χρίστου κ.ά. ν.Δημοκρατίαςκ.ά. (Αρ. 2)
(1996)απορρίπτονταιωςαβάσιμοι. Οιπροσφυγές απορρίπτονται χωρίς έξοδα. 5 Αναφερόμενηυπόθεση: Hadjioannou v. Republic
(1983)3C.L.R.
- Προσφυγές. 10 Προσφυγές εναντίον της απόφασηςτων καθ' ων η αίτηση με την οποία προήγαγαν τα ενδιαφερόμενα μέρη στη μόνιμη θέση Λειτουργού Αεροπορικών Κινήσεων, Τμήμα Πολιτικής Αεροπο ρίας,αντίτων αιτητών. 15 Α. Σ.Αγγελίδης,γιατουςΑιτητέςστις ΥποθέσειςΑρ.117/94 και 228/
- Γ.Κολοκασίδης, γιατον Αιτητήστην ΥπόθεσηΑρ. 177/
- 20 Α. Βασιλειάδης, Ανώτερος Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους Καθ'ων η αίτηση. Cur.adv.vult. 25 ΧΑΤΖΗΤΣΑΓΓΑΡΗΣ, Δ.: Με τις υπο κρίση προσφυγές, οι οποίες συνεκδικάστηκαν γιατί στρέφονται κατάτης ίδιαςδιοικη τικής πράξηςκαι έχουν κοινή ιστορική και νομική βάση,επιδιώ κεταιηακύρωσητης απόφασηςμετηνοποίαη Επιτροπήπροήγα- 30 γε από 15.12.93ταενδιαφερόμενα μέρηστη μόνιμη θέση Λειτουρ γού Αεροπορικών Κινήσεων, Τμήμα Πολιτικής Αεροπορίας, κατά παράλειψητωναιτητών. Στις 27.4.93 ο Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου Συγκοινω- 35 νιωνκαιΈργωνυπέβαλεπροςτην Επιτροπήπρότασηγιαπλήρω σημεπροαγωγήδύοκενών μονίμων θέσεων Λειτουργού Αεροπο ρικών Κινήσεων, ΤμήμαΠολιτικής Αεροπορίας. ΗΕπιτροπήσυνήλθε προςεξέταση τουθέματοςπλήρωσης των 40 θέσεων σε συνεδρίαση ημερ. 9.11.
- Ο Διευθυντής του Τμήματος Πολιτικής Αεροπορίας, ο οποίος εκλήθηστη συνεδρίαση της Επιτροπής,πρότεινε ταενδιαφέρομε10 4Α.Α.Δ. Χρίστου κ.ά.ν.Δημοκρατίας κ.ά.(Αρ. 2) Χατζητσαγγάρης, Δ. ναμέρηωςτουςκαταλληλότερους υποψήφιουςγιαπροαγωγή,αι τιολογώντας ως ακολούθωςτησύστασητου: 5 10 15 20 "Λαμβανομένων υπόψητης αξίας, των προσόντων και της αρχαιότητας, συστήνονται οι Νίκου Ανδρέας και Βωνιάτης Σταύρος, οι οποίοι διαθέτουν,επιπρόσθετα,και όλες τις ικα νότητες και ιδιότητες πουαπαιτούνται για τηνκαλύτερηδιεκ περαίωσητων καθηκόντωντηςυπόπλήρωση θέσης. Είναιερ γατικοί,ευσυνείδητοι καιπάντοτεπρόθυμοιστηνεκτέλεσητων καθηκόντωνπουτουςανατίθενται.ΟΘεοχαρίδης,παρόλοπου υπερτερεί σεαρχαιότηταστηνπροηγούμενηθέση,πουανάγεται στο 1970, δεσυστήνεται γιατίυστερείστην αξία. Επίσης μερι κοί υποψήφιοι έχουν κάποια προσόντα, τα οποία όμως δεν απαιτούνται από το Σχέδιο Υπηρεσίας, αλλά δε συστήνονται γιατίυστερούν στις ιδιότητες πουέχωαναφέρει. Όσον αφοράτοπροσόν της πολύ καλήςγνώσης τηςΑγγλι κής,όλοιοιυποψήφιοιτοκατέχουνγιατίέχουνπεράσει ειδικές τμηματικέςεξετάσεις,οιοποίεςγίνονταισταΑγγλικά. Επιπρόσθετα, το I5LOεπίπεδογνώσης προβλέπεταικαιαπότο Σχέδιο Υπηρεσίας τηςθέσης πουκατέχουν σήμερα." ΜετάτηναποχώρησητουΔιευθυντήαπότησυνεδρίαση,ηΕπι τροπήέκρινετοζήτηματηςκτήσεως τωντυπικώνπροσόντωναπό 25 τους υποψηφίους και ακολούθως στάθμισε την ουσιαστική τους καταλληλότητα προςεκτέλεση τωνκαθηκόντωντηςυπό πλήρωση θέσης. Η Επιτροπή,αφούέλαβευπόψινόλα ταενώπιον της ουσιώδη 30 στοιχεία καθώςκαιτησύσταση τουΔιευθυντή,έκρινε, μεβάση τα καθιερωμένακριτήριαστοσύνολοτους,ότιταενδιαφερόμεναμέ ρηΒωνιάτης ΣταύροςκαιΝίκουΑνδρέας υπερείχαντωνανθυποψηφίων τους και προσέφερε σ' αυτούς προαγωγή στη θέσηΛει τουργού Αεροπορικών Κινήσεων, όρισεδε ως ημερομηνία ισχύος 35 τωνπροαγωγώναυτώντην 15.12.
- 40 Σύμφωνα με τον Καν. 6
(3)των περί Δημόσιας Υπηρεσίας (ΑξιολόγησηΥπαλλήλων)Κανονισμών του 1990, "οιετήσιεςεκθέ σειςτωνυπαλλήλων υποβάλλονταιστην Επιτροπήμεταξύτης 1ης Ιανουαρίουκαι της 31ης Μαρτίουκάθεχρόνου καιαναφέρονται στο προηγούμενο ημερολογιακό έτος." Είναι η εισήγηση του δικηγόρου του αιτητή στην πρ. 177/94 πως,τογεγονός ότι οι υπηρεσιακές εκθέσειςτωναιτητώνκαιτων 11 Χατζητσαγγάρης, Δ. Χρίστου κ.ά. ν.Δημοκρατίας κ.ά. (Αρ. 2)
(1996)ενδιαφερομένων μερών για το έτος 1990 συνετάχθησαν δύο χαι πλέον μήνες μετάτηνπάροδοτηςτασσόμενης απότοσχετικό Κα νονισμό προθεσμίας, επάγεται την ακυρότητα των εκθέσεων αυ τών και επηρεάζει το κύρος των προαγωγών που διενεργήθησαν ενόψειτούτων. 5 Σύμφωνα μετιςγενικές αρχέςτουδιοικητικούδικαίου,οιτασ σόμενεςαπότονόμοπροθεσμίεςπροςτηδιοίκηση,εκτόςεάνπρο κύπτει σαφώςαντίθετηβούληση τουνομοθέτη,είναι κατάκανόνα ενδεικτικές. 10 Ηπροθεσμία του Καν.6
(3)έχει ενδεικτικό χαρακτήρακαιη εν προκειμένω μηεπακριβήςτήρησητηςδεν επάγεταιστηνακυρότη τατων εκθέσεων αυτώνούτεεπηρεάζειτοκύροςτηςεπίδικηςπρο αγωγής,αφενόςμεν,διότιοι επίμαχεςεκθέσειςυπεβλήθησανπρος 15 την Επιτρπήδύοέτηπριναπότην έναρξητηςδιαδικασίαςπλήρω σης της θέσης, αφετέρουδε,διότι ο αιτητης δεν επικαλέσθηοιαν δήποτε συγκεκριμένη βλάβητην οποίαυπέστη απότην μηεμπρό θεσμησύνταξητους. Περαιτέρω,ηπραγματικήβάσηστην οποίαστηρίχθηκε ο ισχυ ρισμός τουδικηγόρου στην πρ. 177/94, ότιηκρίση τηςΕπιτροπής για τον αιτητή επηρεάσθη δυσμενώς από την παράτυπα συντα χθείσαυπηρεσιακήτουέκθεση γιατο έτος 1990, δεν απεδείχθη. 20 25 Από τοσχετικό πρακτικόδενπροκύπτειότιηΕπιτροπή επηρε άσθηδυσμενώς ειδικάαπότην ενλόγωυπηρεσιακήέκθεση. Αντίθετα, όπως βεβαιούταιαπότο πρακτικό,ηΕπιτροπήέλα βευπόψινόλαταστοιχείακαιυπηρεσιακάδεδομέναγιατουςυπο- 30 ψηφίους καιόπως ρητάαναφέρεται,οι υπηρεσιακές εκθέσειςτων υποψηφίωνγιατο έτος αυτόσυνεκτιμήθησαν στο μέτροτηςαξιο πιστίας τους καιδεν προκύπτει ότι η Επιτροπήαπέδωσεστις συ γκεκριμένες εκθέσειςοιανδήποτε ιδιάζουσασημασία. Απορριπτέος, ως νόμω αβάσιμος,τυγχάνει επίσης και ο ισχυ ρισμός πουπροεβλήθη,ότι στον αιτητήΔημητριάδηείχεανατεθεί ηεκτέλεσηαυξημένων καθηκόντωνλόγωτηςουσιαστικής τουκα ταλληλότητας προς εκτέλεση καθηκόντωνανωτέρουβαθμού. 35 40 Ηφύσηή ησπουδαιότητατωνανατεθέντωνστον μη προκριθέ ντα υπάλληλο καθηκόντων εν σχέσει προς τα ανατεθέντα στον προκριθέντα συνάδελφο του, εφόσον δεν προκύπτει ότι στον τε λευταίο ανετέθησαν υποδεέστερα καθήκοντασυνεπεία δυσμενών 12 4 Α.Α.Δ. Χρίστου κ.ά.ν.Δημοκρατίαςκ.ά. (Αρ. 2) Χατζητσαγγάρης,Δ. κρίσεων περίτων ικανοτήτωντου,δενδύναταινα στοιχειοθετήσει την έννοια τηςέκδηληςυπεροχής. 5 Όλοι οι πιο πάνω ισχυρισμοί του δικηγόρουτου αιτητήστην πρ. 177/94κρίνονταιαβάσιμοικαι απορρίπτονται. Απορριπτέος τυγχάνει επίσης καιοκοινός ισχυρισμός τωνδι κηγόρων των αιτητών ότι ησύσταση του Διευθυντή ήτανενπρο κειμένωαναιτιολόγητη. 10 15 20 25 Από το περιεχόμενο της σύστασης του Διευθυντή προκύπτει σαφής μνεία των συγκεκριμένων ιδιοτήτων και ικανοτήτων των προκριθέντων, ικανή να θεμελιώσει την υπέρ αυτών προτίμηση του Διευθυντή έναντι, των λοιπών υποψηφίων. Τα στοιχεία της υπαλληλικής ικανότητας και ποιότητας των συστηθέντων έχουν προσδιοριστεί αρκούντως και είναι εμφανές ότι τα ενδιαφερόμε να μέρητίθενται από το Διευθυντή επικεφαλής των ανθυποψηφίων τους λόγωτης ευσυνειδησίας και προθυμίαςτην οποίαεπέ δειξανκατάτηνεκτέλεση τωνκαθηκόντωντους,τουυπηρεσιακού ζήλουκαιτηςενγένειουσιαστικής τους ικανότηταςκαικαταλλη λότητας προς ανταπόκρισηστις απαιτήσειςτης υπόπλήρωσηθέ σης. Περαιτέρω, απότα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτειδιαφορετικήυπηρεσιακήεικόναγιατουςσυστηθέντες και,ως εκτού του, η σύσταση του Διευθυντή κρίνεται νόμιμη και η αιτιολογία τηςαξιολογικής τουκρίσης,επαρκής. Κατά πάγια νομολογία, η κατοχή επιστημονικών τίτλων και 30 άλλων προσόντων ανώτερης εκπαίδευσης αποτελεί στοιχείο το οποίολαμβάνεταιυπόψηκαισυνεκτιμάται μεταυπόλοιπακριτή ρια κατά τις αξιολογήσεις των υπαλλήλων προς προαγωγή,δεν αποτελείόμωςαυτοτελές στοιχείο κρίσεως, εφόσονηκτήσητέτοι ουπροσόντος δεν απαιτείται,όπως ενπροκειμένω, απότο οικείο 35 Σχέδιο Υπηρεσίας, ούτε δημιουργεί στο αρμόδιο όργανουποχρέ ωση ειδικής αιτιολόγησης της προαγωγής υπαλλήλου μη κατέχο ντος τέτοιο προσόν ούτε υποχρέωση ειδικής μνείαςσταπρακτικά ότι ελήφθηυπόψιντοστοιχείο τούτο,τοοποίο,όπωςκαιταενγέ νει στοιχεία των φακέλων των υπαλλήλων,θεωρείται ότι εξετιμή40 θη εφόσον στην απόφασητης Επιτροπής βεβαιούται ότι όλα τα στοιχεία των φακέλων ελήφθησαν υπόψιν. (Βλ., σχετικά, Χατζψ ιωάννονν. Δημοκρατίας
(1983)3Α.Α.Δ. 1041,σελ. 1046-1047). Εφόσον,αιτητέςκαι ενδιαφερόμενα μέρηκατείχανταυπότου 13 Χατζητσαγγάρης, Δ. Χρίστου κ.ά. ν.Δημοκρατίας κ.ά. (Αρ. 2)
(1996)Σχεδίου Υπηρεσίας απαιτούμενα τυπικά προσόντα προαγωγής και εφόσον στο οικείο πρακτικότης Επιτροπήςεγένετομνείαότι ταπροσόντα των υποψηφίωνεξετιμήθησαν,ο ισχυρισμός τωναι τητώνότιηΕπιτροπήκατάκακήάσκησητηςδιακριτικήςτηςεξου σίαςπαρεγνώρισετουςπρόσθετουςτίτλους τωναιτητών,κρίνεται 5 αβάσιμοςκαι απορρίπτεται. Από την αντιπαραβολήτων στοιχείων των ατομικώνφακέλων τωναιτητώνκαιτων ενδιαφερομένων μερώνπροκύπτειότι,οιαιτητές υπερέχουν μεν ως προς τατυπικάπροσόντα, ο αιτητής Θ. 10 Χρίστου είναι μάλιστα πτυχιούχος Νομικής Σχολής, δεν προκύ πτει όμως κατάδηληυπεροχή τούτων έναντι των προκριθέντων, δοθέντος-ότι, ο αιτητής Α.-Δημητριάδηςχαρακτηρίζεται σταθερά ως λίαν καλός στις υπηρεσιακές εκθέσεις των ετών 1979-1989,ο αιτητής Θ. Χρίστου ως λίαν καλός κατάτην ως άνωπερίοδο και 15 στις εκθέσειςτων ετών 1979, 1980, 1981,1985και 1986 ωςαπλώς καλός,ο αιτητής Χ. Δημητρίου χαρακτηρίζεταισταθεράως λίαν καλόςκαιστις εκθέσειςτωνετών 1988και 1989 ωςεξαίρετος,όλοι συστήνονται ωςκατάλληλοι γιαπροαγωγήστηνανώτερηθέσηκαι έχουν λίαν ευμενήσχόλια ως προςτην υπηρεσιακήτους ικανότη- 20 τα,αλλάκαιτοενδιαφερόμενο μέρος Σ.Βωνιάτηςχαρακτηρίζεται σταθεράως λίαν καλός,τοενδιαφερόμενο μέρος Α. Νίκουσταθε ράως λίανκαλός και στηνυπηρεσιακήέκθεση του έτους 1987 ως εξαίρετος, αμφότεροιπροηγούνταισε αρχαιότηταστηνκατεχόμε νηθέσηκατάέναχρόνοκαιτρεις μήνεςτουαιτητήΘ. Χρίστουκαι 25 κατάτρεις μήνες τωναιτητώνΔημητριάδηκαιΔημητρίου,προτεί νονταιωςκατάλληλοιγιαπροαγωγή,έχουνλίανευμενήσχόλιαως προςτηνυπηρεσιακήτουςικανότητακαισυστήνονται απότονΔι ευθυντή. 30 Υπό ταως άνω δεδομένα καιλαμβανομένουυπόψιν ότι ηπε ραιτέρω ουσιαστική εκτίμηση των τριών νομίμων κριτηρίων από το αρμόδιο όργανο δεν ελέγχεται ακυρωτικά παρά μόνον για υπέρβασητωνάκρωνορίωντηςδιακριτικήςτουεξουσίας,ηοποία δεν συντρέχει εν προκειμένω, οι λόγοι ακύρωσης για έλλειψηαι- 35 τιολογίας καικακήχρήση της διακριτικήςεξουσίας της διοικήσε ως,απορρίπτονταιωςαβάσιμοι. Οι προσφυγές απορρίπτονταιάνευεξόδων. Οι προσφυγές χωρίςέξοδα. 14 απορρίπτονται