Ο Περί Φορολογίας των Κληρονομιών Νόμος του 1962 - 67/1962

Ο Περί Φορολογίας των Κληρονομιών Νόμος του 1962 - 67/1962 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | Επικοινωνία Κατάλογος Ενοποιημένης Νομοθεσίας Ο Περί Φορολογίας των Κληρονομιών Νόμος του 1962 (67/1962) Περιεχόμενα Πλήρες Κείμενο Εκτύπωση Ιστορικό Τροποποιήσεων 67/1962 71/1968 3/1976 13/1985 93/1986 138/1986 323/1987 66(Ι)/1994 6(Ι)/1996 78(Ι)/1996 17(Ι)/1997 74(Ι)/2000 92(I)/2020 Προοίμιο Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως: Συνοπτικός τίτλος 1. Ο παρών Νόμος δύναται να αναφέρηται ως ο περί Φορολογίας των Κληρονομιών Νόμος του 1962. 67/1962 Ερμηνεία 2.-(1) Εν τω παρόντι Νόμω- «ακίνητος περιουσία» έχει την έννοιαν την αποδιδομένην εις τον όρον τούτον εν τω άρθρω 2 του περί Ακινήτου Περιουσίας (Κατοχή, Εγγραφή και Εκτίμησις) Νόμου (Κεφ. 224). «ανίκανα προς δικαιοπραξίαν πρόσωπα» σημαίνει τους ανηλίκους, παράφρονας, ολιγοφρενείς ως και παν έτερον πρόσωπον όπερ, λόγω πνευματικής τινός νόσου, στερείται της χρήσεως του λογικού. «αντιπρόσωπος», οσάκις χρησιμοποιείται εν αναφορά προς πρόσωπον μη διαμένον εν τη Δημοκρατία, περιλαμβάνει- (α) τον εν τη Δημοκρατία πληρεξούσιον αντιπρόσωπον, πράκτορα, παραλήπτην ή διαχειριστήν του τοιούτου προσώπου· (β) παν εν τη Δημοκρατία διαμένον πρόσωπον όπερ έχει υπό την φροντίδα, φύλαξιν, κατοχήν, διαχείρισιν ή έλεγχόν του περιουσίαν τοιούτου μη διαμένοντος εν τη Δημοκρατία προσώπου· «αποθανών» ή «αποθανόν πρόσωπον» σημαίνει παν πρόσωπον αποθνήσκον κατά ή μετά την 1ην ημέραν του Δεκεμβρίου του έτους 1942· «Βοηθός Έφορος» σημαίνει τον επί του Φόρου Κληρονομιών Βοηθόν Έφορον, όστις διορίζεται δυνάμει του άρθρου 3· «δήλωσις περιουσίας» σημαίνει την δήλωσιν την υποβαλλομένην δυνάμει του παρόντος νόμου υπό εκτελεστού ή άλλου τινός προσώπου υποχρέου εις πληρωμήν φόρου κληρονομίας, επί τω τέλει της βεβαιώσεως και επιβολής του εν λόγω φόρου· «Δημοκρατία» σημαίνει την Κυπριακήν Δημοκρατίαν· «Δικαστής» σημαίνει δικαστήν του Επαρχιακού Δικαστηρίου ή του Ανωτάτου Δικαστηρίου· «εκτελεστής» σημαίνει τον εκτελεστήν της διαθήκης ή τον διαχειριστήν της περιουσίας αποθανόντος προσώπου, περιλαμβάνει δε, αναφορικώς προς τας δυνάμει του παρόντος νόμου υποχρεώσεις παν πρόσωπον όπερ λαμβάνει υπό την κατοχήν αυτού περιουσιακά στοιχεία αποθανόντος προσώπου ή επεμβαίνει καθ’ οιονδήποτε τρόπον επί τοιούτων στοιχείων, πάντα νόμιμον κληρονόμον του αποθανόντος, ως και παν πρόσωπον όπερ εξητήσατο ή δικαιούται να αιτήση παρά του Δικαστηρίου την παροχήν δικαστικής κυρώσεως διαθήκης ή εγγράφων διαχειρίσεως ή την επανακύρωσιν της δικαστικής κυρώσεως διαθήκης ή των εγγράφων διαχειρίσεως αναφορικώς προς την περιουσίαν αποθανόντος προσώπου· «εμπράγματοι ασφάλειαι»: ο όρος ούτος περιλαμβάνει υποθήκας, ενέχυρα και τα περιωρισμένης χρονικής διαρκείας εμπράγματα βάρη· «εν καταπιστεύματι» (settled), οσάκις ο όρος ούτος αφορά εις περιουσίαν, σημαίνει περιουσίαν υποκειμένην εις καταπίστευμα (settlement)· «επίτροπος»: ο όρος ούτος χρησιμοποιούμενος εν αναφορά προς ανίκανα πρόσωπα, περιλαμβάνει οιονδήποτε επίτροπον, κηδεμόνα, διαχειριστήν ή έτερον πρόσωπον έχον την διεύθυνσιν, έλεγχον ή διοίκησιν οιασδήποτε περιουσίας εκ μέρους ανικάνου τινός προσώπου· «εταιρεία» σημαίνει πάσαν ανώνυμον εταιρείαν συσταθείσαν ή εγγραφείσαν δυνάμει παντός εν τη Δημοκρατία ισχύοντος νόμου, ως και πάσαν εταιρείαν, ήτις, αν και συνέστη ή ενεγράφη εκτός της Δημοκρατίας, διεξάγει επιχειρήσεις ή κέκτηται γραφείον ή έδραν εργασιών εν τη Δημοκρατία· «Έφορος» σημαίνει τον Έφορον επί του Φόρου Κληρονομιών τον επιφορτισμένον, κατά τας διατάξεις της παραγράφου (1) του άρθρου 3, τα της εφαρμογής του παρόντος νόμου, και περιλαμβάνει πάντα Βοηθό Έφορον ειδικώς εξουσιοδοτηθέντα υπό του Εφόρου όπως ενεργή εκ μέρους του Εφόρου είτε γενικώς είτε δι’ ειδικόν τινά σκοπόν· «καταπίστευμα» (settlement) σημαίνει παν δημόσιον έγγραφον, διαθήκην, συμφωνίαν συστάσεως καταπιστεύματος ή έτερον έγγραφον ή αριθμόν εγγράφων ως και παν προφορικώς συσταθέν τραστ (trust), δυνάμει των οποίων περιουσιακόν τι στοιχείον ή συμφέρον εν αυτώ καταλείπεται δι’ ωρισμένον τι χρονικόν διάστημα προς όφελος οιουδήποτε προσώπου ή προσώπων κατά διαδοχήν. ο όρος ούτος περιλαμβάνει επίσης παν δικαίωμα ψιλής κυριότητος (interest in remainder or reversion) μη διατεθέν διά τοιαύτης πράξεως και περιερχόμενον τελικώς εις τον συστήσαντα το καταπίστευμα (settlor) ή εις τους εκ διαθήκης ή εξ αδιαθέτου κληρονόμους αυτού· «κινητή περιουσία» σημαίνει πάσαν περιουσίαν πλην της ακινήτου τοιαύτης· «Κυρίαρχοι Περιοχαί των Βάσεων» σημαίνει την υπό Βρεττανικήν Κυριαρχίαν Περιοχήν της Βάσεως Ακρωτηρίου ως και την υπό Βρεττανικήν Κυριαρχίαν Περιοχήν της Βάσεως Δεκελείας, ως αύται καθορίζονται εν τω Άρθρω 1 της Αφορώσης την Εγκαθίδρυσιν της Δημοκρατίας της Κύπρου Συνθήκης, ήτις υπεγράφη εν Λευκωσία την 16ην Αυγούστου, 1960· «μη διαμένον πρόσωπον» σημαίνει πρόσωπον μη διαμένον εν τη Δημοκρατία· «οργανισμός προσώπων» περιλαμβάνει τοπικάς ή δημοσίας αρχάς, οργανισμούς, μετά ή άνευ νομικής προσωπικότητος, ως και αδελφότητας, σωματεία ή ενώσεις προσώπων κεκτημένων νομικήν προσωπικότητα ή μη· «περιουσία» σημαίνει- (α) εις την περίπτωσιν αποθανόντος προσώπου, όπερ κατά τον χρόνον του θανάτου αυτού είχε την κατοικία του (domicile) εν τη Δημοκρατία, πάσαν περιουσίαν είτε τελούσαν εν καταπιστεύματι (settled) είτε μη (not settled), περιερχομένην επί τω θανάτω του εις άλλους, εξαιρέσει περιουσίας δημιουργηθείσης εν τη Δημοκρατία μετά την 1ην Ιανουαρίου, 1976, εξ εμβασμάτων εκ του εξωτερικού, εφ' όσον ο Έφορος ικανοποιείται ότι το πρόσωπον τούτο καθ' οιονδήποτε χρόνον πρό του θανάτου αυτού ήτο μονίμως εγκατεστημένον (permanent resident) εκτός της Δημοκρατίας· (β) εις την περίπτωσιν αποθανόντος προσώπου, όπερ δεν είχε την κατοικίαν του (domicile) εν τη Δημοκρατία, πάσαν εν τη Δημοκρατία περιουσίαν, είτε τελούσαν εν καταπιστεύματι (settled) είτε μη (not settled), ήτις επί τω θανάτω του παρέρχεται εις άλλους· «περιουσία περιερχομένη εις άλλους επί τω θανάτω» περιλαμβάνει περιουσιακά στοιχεία ανήκοντα εις τον αποθανόντα κατά τον χρόνον του θανάτου αυτού, ως και περιουσιακά στοιχεία λογιζόμενα ως περιερχόμενα επί τω θανάτω εις άλλους, περιλαμβανομένων και περιουσιακών στοιχείων άτινα περιέρχονται εις άλλους άμα των θανάτω ή μετά πάροδον χρονικού τινός διαστήματος, είτε οριστικώς είτε υπό αίρεσιν, και είτε αρχικώς είτε κατόπιν υποκαταστάσεως και ο όρος «επί τω θανάτω» σημαίνει «κατά χρόνον βεβαιούμενον μόνον εν αναφορά προς τον θάνατον»· «περιουσιακά στοιχεία»: ο όρος ούτος περιλαμβάνει παντός είδους κινητήν ή ακίνητον περιουσίαν και το προϊόν της πωλήσεως τούτης αντιστοίχως, ως και χρήματα ή επενδύσεις ή άλλο τι στοιχείον ενεργητικού αντιπροσωπεύον εκάστοτε το προϊόν της τοιαύτης πωλήσεως, αλλ' εις την περίπτωσιν αποθανόντος προσώπου, όπερ δεν είχε την κατοικία του (domicile) εν τη Δημοκρατία, δεν περιλαμβάνει μετοχάς εταιρείας ιδρυθείσης εν τη Δημοκρατία της οποίας ο μοναδικός σκοπός είναι η απόκτησις και εκμετάλλευσις Κυπριακού πλοίου ως τούτο καθορίζεται εν το εκάστοτε εν ισχύι περί Εμπορικής Ναυτιλίας (Φορολογικαί Διατάξεις) Νόμω, ως επίσης και εταιρείας ιδρυθείσης εν τη Δημοκρατία της οποίας ο αποκλειστικός σκοπός είναι η διεξαγωγή εργασιών ή δραστηριοτήτων εκτός της Δημοκρατίας, καθώς και καταθέσεις εις οιανδήποτε τράπεζαν αποθανόντος προσώπου, όπερ εν είχε την κατοικία του (DOMICILE) εν τη Δημοκρατία· «πρόσωπον», πλην των περιπτώσεων καθ’ άς ο όρος ούτος χρησιμοποιείται αναφορικώς προς αποθανόν πρόσωπον, περιλαμβάνει και εταιρείας ή οργανισμούς προσώπων· «τέκνο» σημαίνει το νόμιμο τέκνο του αποθανόντος προσώπου και περιλαμβάνει τέκνον που γεννήθηκε μετά το θάνατό του, προγονό ή τέκνο που υιοθετήθηκε από τον αποθανόντα, με βάση τον εκάστοτε ισχύοντα περί Υιοθεσίας Νόμο, εξώγαμο τέκνο αποθανούσας γυναίκας, καθώς και εξώγαμο τέκνο αποθανόντος ανδρός το οποίο έχει αναγνωριστεί με βάση τις πρόνοιες του περί Τέκνων (Συγγένεια και Νομική Υπόσταση) Νόμου του 1991 και του περί Συμβάσεως επί της Νομικής Καταστάσεως Εξωγάμων Τέκνων (Κυρωτικού) Νόμου του 1979· «φόρος κληρονομίας» ή «φόρος» σημαίνει τον δυνάμει του παρόντος νόμου επιβαλλόμενον φόρον. (2) Διά τους σκοπούς του παρόντος νόμου- (α) πρόσωπόν τι θα θεωρήται κεκτημένον ικανότατα όπως διαθέση περιουσίαν εάν έχη τοιούτο δικαίωμα ή συμφέρον εν αύτη ή τοιαύτην γενικήν εξουσίαν οία, εάν ούτος ήτο ικανός προς δικαιοπραξίαν (sui juris), θα παρείχεν αυτώ το δικαίωμα διαθέσεως ταύτης. ο δε όρος «γενική εξουσία» περιλαμβάνει πάσαν εξουσίαν παρέχουσαν το δικαίωμα εις το πρόσωπον εις ό αύτη εδόθη ή το κατέχον ταύτην όπως ορίση ή διαθέση περιουσίαν κατά το δοκούν, είτε ή τοιαύτη εξουσία ενασκείται δυνάμει πράξεως εν ζωή ή δυνάμει διαθήκης ή δυνάμει αμφοτέρων, αλλ’ εξαιρουμένης πάσης εξουσίας ασκουμένης υπό προσώπου τινός εν τη ιδιότητι αυτού ως επιτρόπου δυνάμει διαθέσεως μη γενομένης υπ’ αυτού. (β) διάθεσις γενομένη εκ της περιουσίας του αποθανόντος θα λογίζηται γενομένη υπ’ αυτού είτε ήτο αναγκαία η συναίνεσις τρίτου τινός προσώπου είτε όχι. (γ) χρήματα αναφορικώς προς άτινα πρόσωπόν τι κέκτηται γενικήν εξουσίαν διαθέσεως χορηγηθείσαν αυτώ υπό τρίτου τινός προσώπου θα λογίζωνται περιουσία αναφορικώς προς την οποίαν το τοιούτον πρόσωπον κέκτηται εξουσίαν διαθέσεως. 67/1962 3/1976 138/1986 6(Ι)/1996 ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ Έφορος επί του Φόρου Κληρονομικών και Βοηθός Έφορος επί του Φόρου Κληρονομιών 3.- (1) Διά την καλήν και πιστήν εφαρμογήν του παρόντος νόμου ο Διευθυντής του Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων θα είναι ο Έφορος επί του Φόρου Κληρονομιών ως τοιούτος δε θα προβαίνη εις πάσαν ενέργειαν ήν ήθελε κρίνει αναγκαίαν ή σκόπιμον διά την εφαρμογήν των προνοιών του παρόντος νόμου. (2) Ο Έφορος δύναται να εξουσιοδοτήση οιονδήποτε έτερον λειτουργόν του Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων όπως ενεργή ως Βοηθός Έφορος και όπως ασκή τοιαύτας εξουσίας και καθήκοντα διά την εφαρμογήν του παρόντος νόμου οία ο Έφορος ήθελε καθορίσει. (3) Ο Βοηθός Έφορος, ο ενασκών ή εκτελών οιασδήποτε εξουσίας, καθήκοντα ή αρμοδιότητας του Εφόρου δυνάμει του παρόντος νόμου, θα θεωρήται, μέχρι αποδείξεως του εναντίου, δι’ άπαντας τους σκοπούς, ως δεόντως εξουσιοδοτημένος διά την ενάσκησιν ή εκτέλεσιν τοιούτων εξουσιών, καθηκόντων ή αρμοδιοτήτων. 67/1962 ΕΠΙΒΟΛΗ ΤΟΥ ΦΟΡΟΥ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ Επιβολή του Φόρου Κληρονομίας 4. Εις την περίπτωσιν παντός προσώπου αποθνήσκοντος κατά ή μετά την 1ην Δεκεμβρίου, 1942, εκτός ως κατωτέρω ρητώς προνοείται, θα επιβάλληται και καταβάλληται επί της αξίας της περιουσίας αυτού φόρος καλούμενος φόρος κληρονομίας: Νοείται ότι ουδείς φόρος κληρονομίας θα καταβάλληται οσάκις η αξία της περιουσίας τοιούτου προσώπου δεν υπερβαίνη τας είκοσι χιλιάδας λίρας. 67/1962 3/1976 6(Ι)/1996 Καθορισμός της αξίας της περιουσίας 5. Η αξία της περιουσίας αποθανόντος προσώπου θα καθορίζηται εν τω εν τοις κατωτέρω προβλεπομένω τρόπω. Νοείται ότι κατά τον προσδιορισμό της αξίας της περιουσίας αποθανόντος προσώπου θα εκπίπτηται- (α) αναφορικώς προς επιζώντα σύζυγον του αποθανόντος προσώπου το ποσόν των εβδομήντα πέντε χιλιάδων λιρών· (β) αναφορικώς προς έκαστον επιζών τέκνον το οποίον δεν συνεπλήρωσε το 21ον έτος της ηλικίας αυτού κατά την ημέραν του θανάτου του αποθανόντος προσώπου ή μολονότι συνεπλήρωσε το 21ον έτος της ηλικίας αυτού είναι σωματικώς ή διανοητικώς ανάπηρον, το ποσόν των εκατόν πενήντα χιλιάδων λιρών· (γ) αναφορικώς προς έκαστον επιζών τέκνον το οποίον συνεπλήρωσε το 21ον έτος της ηλικίας του κατά την ημέραν του θανάτου του αποθανόντος προσώπου το ποσόν των εβδομήντα πέντε χιλιάδων λιρών· (δ) Αναφορικά με επιζώντα τέκνα προαποθανόντος τέκνου το οποίο δε θα είχε συμπληρώσει το 21ο έτος της ηλικίας του κατά την ημερομηνία του θανάτου του αποθανόντος προσώπου, το ποσό των εκατόν πενήντα χιλιάδων λιρών για κάθε προαποθανόν τέκνο του αποθανόντος προσώπου· (ε) Αναφορικά με επιζώντα τέκνα προαποθανόντος τέκνου το οποίο θα είχε συμπληρώσει το 21ο έτος της ηλικίας του κατά την ημέρα του θανάτου του αποθανόντος προσώπου, το ποσό των εβδομήντα πέντε χιλιάδων λιρών για κάθε προαποθανόν τέκνο του αποθανόντος προσώπου. (στ) αναφορικώς προς δωρεάς ή συνεισφοράς γενομένας διά διαθήκης του αποθανόντος προσώπου ή υπό του διαχειριστού της περιουσίας αυτού, προς οιονδήποτε εν τη Δημοκρατία θρησκευτικόν ή φιλανρωπικόν ίδρυμα εγκρινόμενον ως τοιούτον υπό του Υπουργικού Συμβουλίου καθώς και στο Κυπριακό Πανεπιστήμιο και στις Σχολικές Εφορείες, ποσόν μέχρις πενήντα χιλιάδων λιρών· (ζ) αναφορικώς προς δωρεάς ή συνεισφοράς γενομένας διά διαθήκης του αποθανόντος προσώπου ή υπό του διαχειριστού της περιουσίας αυτού, προς την Δημοκρατίαν ή προς αρχήν τοπικής διοικήσεως διά θρησκευτικούς, φιλανθρωπικούς, μορφωτικούς, εκπαιδευτικούς ή ετέρους δημόσιους σκοπούς, το ποσόν της τοιαύτης δωρεάς ή συνεισφοράς. 67/1962 3/1976 138/1986 323/1987 6(Ι)/1996 78(Ι)/1996 Ποσόν του πληρωτέου φόρου κληρονομίας 6.- (1) Το ποσόν του πληρωτέου φόρου κληρονομίας επί της περιουσίας αποθανόντος προσώπου θα υπολογίζηται συμφώνως ταις διατάξεσι του παρόντος νόμου επί τη βάσει του συντελεστού ή των συντελεστών των αναφερομένων εν τω Πίνακι του παρόντος Νόμου ως εφαρμοστέων διά το κλιμάκιον εντός των ορίων του οποίου εμπίπτει η αξία της περιουσίας του προσώπου τούτου. (2) Προς προσδιορισμόν της αξίας της περιουσίας αποθανόντος προσώπου, άπαντα τα περιουσιακά στοιχεία εξ ών αύτη συνίσταται θα συνυπολογίζωνται ως αποτελούνται μίαν περιουσίαν: Νοείται, όμως, ότι περιουσιακόν στοιχείον συνιστών μέρος της περιουσίας, εφ’ ου ουδείς φόρος κληρονομίας είναι επιβλητέος δεν θα συνυπολογίζηται προς τον σκοπόν του προσδιορισμού της αξίας της περιουσίας. (3) Περιουσιακά στοιχεία περιερχόμενα εις άλλους επί τω θανάτω δεν θα συνυπολογίζωνται πλέον της μιας φοράς ούτε θα επιβάλληται φόρος κληρονομίας αναφορικώς προς ταύτα πλέον της μιας φοράς επί τω αυτώ θανάτω. (4) Το ποσοστόν του φόρου κληρονομίας το πληρωνόμενον εφ’ οιουδήποτε περιουσιακού στοιχείου συνιστώντος μέρος της περιουσίας αποθανόντος προσώπου θα είναι το ποσοστόν το εξευρισκόμενον βάσει του εδαφίου (1) του παρόντος άρθρου αναφορικώς προς την περιουσίαν ταύτην. 67/1962 3/1976 ΠΟΙΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ ΛΟΓΙΖΕΤΑΙ ΩΣ ΠΕΡΙΕΡΧΟΜΕΝΗ ΕΙΣ ΑΛΛΟΥΣ ΕΠΙ ΤΩ ΘΑΝΑΤΩ Ποία περιουσία λογίζεται περιερχομένη εις άλλους επί τω θανάτω. 7. Περιουσία λογιζομένη ως περιερχομένη εις άλλους επί τω θανάτω προσώπου τινός, θα περιλαμβάνη τα ακόλουθα περιουσιακά στοιχεία, ήτοι – (α) περιουσιακά στοιχεία μη ανήκοντα κατά κυριότητα εις τον αποθανόντα αναφορικώς προς τα οποία όμως ούτος εκέκτητο ικανότητα διαθέσεως κατά τον χρόνον του θανάτου του . (β) περιουσιακά στοιχεία εν οις ο αποθανών ή οιονδήποτε έτερον πρόσωπον είχε συμφέρον τερματιζόμενον επί τω θανάτω του αποθανόντος, κατά την έκτασιν καθ’ην προκύπτει όφελος τι ως εκ του τερματισμού του τοιούτου συμφέροντος, περιλαμβανομένων και περιουσιακών στοιχείων εν οις το δικαίωμα ή συμφέρον εξεχωρήθη, ησφαλίσθη, απεξενώθη ή άλλως διετέθη, είτε επί αντιπαροχή είτε άνευ αντιπαροχής, εις πρόσωπον ή προς όφελος προσώπου έχοντος δικαίωμα ή συμφέρον ψιλής κυριότητος (interest in remainder or reversion) επί τοιούτου περιουσιακού στοιχείου, εκτός εάν η τοιαύτη εκχώρησις, ασφάλισις, αποξένωσις ή διάθεσις εγένετο ή επραγματοποιήθη, καλή τη πίστει, τρία έτη προ του θανάτου του αποθανόντος και αμέσως άμα τη τοιαύτη εκχωρήσει, ασφαλίσει, αποξενώσει ή διαθέσει εκτήθη καλόπιστος κατοχή και χρήσις του περιουσιακού τούτου στοιχείου και διετηρήθη έκτοτε υπό συνθήκας αποκλειούσας καθ’ ολοκληρίαν εκ του περιουσιακού τούτου στοιχείου και εκ παντός συμβατικού άλλου τινός όφελους το πρόσωπον όπερ είχε το δικαίωμα ή συμφέρον το τερματιζόμενον ως εν τοις ανώτερω . της διατάξεως ταύτης εξαιρούνται περιουσιακά στοιχεία εν οις ο αποθανών ή το έτερον πρόσωπον είχε συμφέρον μόνον εν τη ιδιότητί του ως κατόχου ωρισμένου τινός αξιώματος ή ως παραλήπτου των οφελών φιλανθρωπικού τινός ιδρύματος, ή εν τη ιδιότητί του ως αντιπροσώπου σωματείου συγκειμένου εξ ενός μόνον προσώπου . (γ) περιουσιακά στοιχεία άτινα ήσαν βεβαρυμένα δι’ ετησίας παροχής ή ετέρας περιοδικής πληρωμής τερματιζομένης επί τω θανάτω του αποθανόντος, κατά την έκτασιν του οφέλους ο θα προέκυπτεν ως εκ του τερματισμού της ετησίας παροχής ή ετέρας περιοδικής πληρωμής, ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι η ετησία παροχή ή ετέρα περιοδική πληρωμή εξεχωρήθη, ησφαλίσθη, απεξενώθη ή άλλως διετέθη εν ζωή του αποθανόντος, είτε επί αντιπαροχή είτε άνευ αντιπαροχής, εις το πρόσωπον το δικαιούμενον εις τα περιουσιακά τούτα στοιχεία ή προς όφελος αυτού, εκτός εάν η εκχώρησις, ασφάλισις, αποξένωσις ή διάθεσις εγένετο ή επραγματοποιήθη, καλή τη πίστει, τρία έτη προ του θανάτου του αποθανόντος και το δικαιούμενον εις την ετησίαν παροχήν ή ετέραν περιοδικήν πληρωμήν πρόσωπον δεν ελάμβανε καθ’ οιονδήποτε χρόνον διαρκούσης της προμνησθείσης περιόδου οιανδήποτε ετέραν υποκατάστατον ετησίαν παροχήν ή ετέραν περιοδικήν πληρωμήν τερματιζομένην επί τω θανάτω αυτού, ήτις ετησία παροχή ή ετέρα περιοδική πληρωμή συνέστη αυτώ, διά συμβάσεως ή άλλως, ως αντάλλαγμα διά την τοιαύτην εκχώρησιν, ασφάλισιν, αποξένωσιν ή διάθεσιν . (δ) περιουσιακά στοιχεία ληφθέντα υπό μορφήν δωρεάς αιτία θανάτου γενομένης υπό του αποθανόντος, ή περιουσιακά στοιχεία ληφθέντα δυνάμει διαθέσεως γενομένης υπ’ αυτού σκοπούσης όπως ισχύη ως άμεσος δωρεά εν ζωή, είτε διά μεταβιβάσεως είτε διά παραδόσεως, συστάσεως, τράστ (trust) ή άλλως, εφ’ όσον η τοιαύτη δωρεά δεν εγένετο καλή τη πίστει τρία έτη προ του θανάτου αυτού, ή περιουσιακά στοιχεία ληφθέντα δυνάμει πάσης δωρεάς, οποτεδήποτε γενομένης, εφ’ ών ο δωρεοδόχος δεν απέκτησεν ευθύς άμα τη συμπληρώσει της δωρεάς καλόπιστον κατοχήν και χρήσιν και δεν διετήρησεν έκτοτε ταύτα υπό την κυριότητά του υπό συνθήκας αποκλειούσας καθ’ ολοκληρίαν τον δωρητήν εκ των τοιούτων στοιχείων ή εξ οιουδήποτε συμβατικού ή άλλου τινός όφελους: Νοείται ότι - (i) τα τοιαύτα περιουσιακά στοιχεία δεν θα λογίζωνται ως περιεχόμενα εις άλλους επί τω θανάτω του αποθανόντος εάν μεταγενεστέρως, λόγω εκχωρήσεως, του επιφυλαχθέντος οφέλους ή άλλης τινός αιτίας, πρόσωπον τι ενέμετο ταύτα υπό συνθήκας αποκλειούσας καθ’ ολοκληρίαν τον αποθανόντα εκ τούτων ή εξ οιουδήποτε ετέρου οφέλους επί περίοδον τριών ετών προ του θανάτου. (ii) δωρεαί απόλυτοι, εφ’ ων ο αποθανών ουδέν όφελος επεφύλαξεν είτε διά συμβάσεως είτε άλλως, γενόμεναι προς την Δημοκρατίαν ή προς Αρχήν τοπικής διοικήσεως διά θρησκευτικούς, φιλανθρωπικούς, μορφωτικούς, εκπαιδευτικούς ή ετέρους δημοσίους σκοπούς, ή μέχρι ποσού πενήντα χιλιάδων λιρών προς οιονδήποτε εν τη Δημοκρατία θρησκευτικόν ή φιλανθρωπικόν ίδρυμα εγκρινόμενον ως τοιούτον υπό του Υπουργικού Συμβουλίου καθώς και στο Κυπριακό Πανεπιστήμιο και στις Σχολικές Εφορίες, δεν θα συνιστώσι περιουσίαν περιερχομένην εις άλλους επί τω θανάτω. (iii) εις την περίπτωσιν δωρεών, πλην των εις το εδάφιον (ii) της παρούσης παραγράφου διαλαμβανομένων τοιούτων, γενομένων διά θρησκευτικούς, φιλανθρωπικούς ή άλλους δημοσίους σκοπούς, η εν τη παρούση παραγράφω περίοδος των τριών ετών θα περιορίζηται εις εν έτος. (iv) ουδέν των εν τω παρόντι άρθρω διαλαμβανομένων θα ισχύη αναφορικώς προς δωρεάς αίτινες αποδεικνύονται κατά τρόπον ικανοποιούντα τον Έφορον ότι απετέλουν μέρος των συνήθων δαπανών του αποθανόντος και ότι ήσαν λογικαί, λαμβανομένου υπ’ όψιν του ποσού του εισοδήματος αυτού ή των περιστάσεων υφ’ ας εγένοντο, ή των οποίων η αξία ή ποσόν δεν υπερβαίνει κατ’ άθροισμα τας εκατόν λίρας δι’ έκαστον δωρεοδόχον. (v) Ουδέν των εν τω παρόντι διαλαμβανομένων θα ισχύη αναφορικώς προς δωρεάς γενομένας λόγω γάμου, εάν αι τοιαύται δωρεαί εγένοντο κατ’ εφαρμογήν και εν τη εκτελέσει εγκύρου και εκτελεστού συμφώνου. Διά τους σκοπούς της παρούσης υποπαραγράφου ως ημερομηνία εκτελέσεως παντός συμφώνου θα θεωρήται ούσα η αληθής ημερομηνία εκτελέσεως αυτού άνευ περαιτέρω αποδείξεως, εάν το πρωτότυπον του συμφώνου, ή αντίγραφον αυτού πιστοποιημένον ως αληθές παρά τινός Πρωτοκολλητού Επαρχιακού Δικαστηρίου, προσαχθή εις τινά Πρωτοκολλητήν Επαρχιακού Δικαστηρίου εντός τριάκοντα ημερών από της ημερομηνίας της εκτελέσεως του συμφώνου, ή, εις την περίπτωσιν συμφώνου εκτελεσθέντος εκτός της Δημοκρατίας, εντός τριάκοντα ημερών από της ημερομηνίας της λήψεως του συμφώνου εν τη Δημοκρατία και η ημερομηνία εκτελέσεως αυτού πιστοποιηθή παρά του Πρωτοκολλητού. η προσαγωγή δε του πρωτοτύπου του τοιούτου συμφώνου, ή παντός πιστοποιημένου αντιγράφου παρά του Πρωτοκολλητού ως προς την ημερομηνίαν εκτελέσεως ως εν τοις ανωτέρω, συνιστά διά τους σκοπούς της παρούσης υποπαραγράφου αμάχητον απόδειξιν περί την αληθή ημερομηνίαν εκτελέσεως του τοιούτου συμφώνου : Νοείται ότι ουδέν των εν τη παρούση υποπαραγράφω διαλαμβανομένων θα ισχύη αναφορικώς προς δωρεάς γεγνομένας λόγω γάμου συνεστώτος προ της ημερομηνίας ενάρξεως της ισχύς του παρόντος Νόμου αι τοιαύται δωρεαί θα εξακολουθώσι να διέπωνται υπό των οικείων διατάξεων του περί Φορολογίας Κληρονομιών Νόμου, Κεφ. 319. (vi) οσάκις ο Έφορος κρίνη ότι διάθεσις περιουσιακού τινός στοιχείου, ήτις φέρεται κατ’ εικόνα ως μεταβίβασις επί αντιπαροχή δεν ήτο ουσιαστικώς καλή τη πίστει μεταβίβασις έναντι πλήρους χρηματικής ή εχούσης χρηματικήν αξίαν αντιπαροχής ληφθείσης καθ’ ολοκληρίαν υπό του αποθανόντος δι’ ίδιον αυτού όφελος ή οφειλομένης εις αυτόν, δύναται ούτος να θεωρήση την τοιαύτην διάθεσιν ως δωρεάν και το βάρος αποδείξεως ότι η τοιαύτη διάθεσις εγένετο τω όντι καλή τη πίστει επιρρίπτεται επί του προσώπου υπέρ ου εγένετο η μεταβίβασις ή επί των κατά κυριότητα διαδόχων του προσώπου τούτου. (ε) περιουσιακά στοιχεία εφ’ ων ο αποθανών είχε δικαίωμα απολύτου κυριότητος, άτινα τη ενεργεία του αποθανόντος μετεβιβάσθησαν εις αυτόν εν κοινωνία μεθ’ ετέρου προσώπου ή περιήλθον εις την κατοχήν αυτού εν κοινωνία πόλιν μεθ’ ετέρου προσώπου, είτε διά διαθέσεως είτε άλλως (περιλαμβανομένης οιασδήποτε αγοράς ή επενδύσεως ήτις εγένετο μονομερώς υπό του αποθανόντος ή τη συμπράξει μεθ’ ετέρου προσώπου) επί τω όρω ότι άπαντα τα εξ αυτών ή εξ οιουδήποτε μέρους αυτών προκύπτοντα οφέλη θα περιέρχωνται επί τω θανάτω αυτού εις το επιζών τοιούτον έτερον πρόσωπον. (στ) περιουσιακά στοιχεία περιεχόμενα εις άλλους δυνάμει συνεστηκότος ή μέλλοντος να συσταθή καταπιστεύματος, γενομένου υπό του αποθανόντος δι’ εγγράφου μη έχοντος ισχύν διαθήκης, διά του οποίου επιφυλάττεται τω συστήσαντι το καταπίστευμα (settlor), ρητώς ή σιωπηρώς, συμφέρον τι, ισοβίως ή δι’ ετέραν τινά χρονικήν περίοδον καθοριστέαν δι’ αναφοράς προς τον θάνατον, επί των τοιούτων στοιχείων ή επί των εκ της πωλήσεως τούτων προκυπτόντων χρημάτων, ή διά του οποίου ο συστήσας το καταπίστευμα επεφύλαξεν εαυτώ το δικαίωμα όπως, διά της ασκήσεως οιασδήποτε εξουσίας, ανακτήση ή αξιώση απόλυτον συμφέρον επί της τοιαύτης περιουσίας ή των εκ της πωλήσεως ταύτης προκυπτόντων χρημάτων : Νοείται ότι διά τους σκοπούς της παρούσης παραγράφου ο όρος «καταπίστευμα» θα περιλαμβάνη τραστς (trusts) πάσης φύσεως, γενόμενα εγγράφως ή μη, συσταθέντα προς όφελος οιουδήποτε προσώπου, και εάν ταύτα εμπεριέχωνται εν τω ιδρυτικώ του καταπιστεύματος εγγράφω ανεξαρτήτως του ότι το έγγραφον εγένετο επί αντιπαροχή είτε άνευ αντιπαροχής μεταξύ του συστήσαντος το καταπίστευμα (settlor) και οιουδήποτε ετέρου προσώπου. (ζ) χρήματα εισπραττόμενα δυνάμει ασφαλιστηρίου εγγράφου γενομένου υπό του αποθανόντος επί της ζωής του όταν τα ασφάλιστρα καταβάλλωνται καθ’ ολοκληρίαν υπό του αποθανόντος προς όφελος δωρεοδόχου τινός (αρχικού ή εκδοχέως), ή μέρος των τοιούτων χρημάτων ανάλογον προς τα υπό του αποθανόντος καταβληθέντα ασφάλιστρα εις περιπτώσεις καθ’ ας τα ασφάλιστρα καταβάλλονται μερικώς υπό του αποθανόντος διά το τοιούτον όφελος. (η) ετησία παροχή ή έτερόν τι συμφέρον αγορασθέν ή συσταθέν υπό του αποθανόντος, είτε μόνου είτε τη συμπράξει μεθ’ ετέρου προσώπου, κατά την έκτασιν της αξίας τους προκύπτοντος λόγω επιβιώσεως ή άλλως οφέλους επί τω θανάτω του αποθανόντος. 67/1962 3/1976 6(Ι)/1996 Περιουσιακά στοιχεία κατεχόμενα υπό του αποθανόντος εν τη ιδιότητι αυτού ως επιτρόπου 8. Η επί τω θανάτω του αποθανόντος περιερχομένη εις άλλους περιουσία δεν θα περιλαμβάνη περιουσιακά στοιχεία κατεχόμενα υπό του αποθανόντος εν τη ιδιότητι αυτού ως επιτρόπου άλλου προσώπου, δυνάμει διαθέσεως εχούσης νομικόν κύρος και γενομένης υπό του αποθανόντος πέραν των τριών ετών προ του θανάτου αυτού, οσάκις ο τετιμημένος ανέλαβε καλόπιστον κατοχήν και χρήσιν των στοιχείων ευθύς άμα τη συστάσει του καταπιστεύματος και έκτοτε διετήρησε ταύτην υπό συνθήκας αποκλειούσας καθ’ ολοκληρίαν τον αποθανόντα εκ της περιουσίας ή εκ παντός συμβατικού ή άλλου τινός οφέλους. 67/1962 Δεν λογίζεται περιερχομένη η περιουσία επί επεκτάσεως του δικαιώματος του συστήσαντος το καταπίστευμα (settlor) 9. Εις περιπτώσεις καθ’ άς περιουσιακά στοιχεία υπόκεινται εις καταπίστευμα (settlement) συσταθέν υπό τινός προσώπου με πρώτον ισόβιον επικαρπωτήν το πρόσωπον τούτο και μετά τον θάνατον αυτού άλλα πρόσωπα ως επικαρπωτάς επί τω όρω ότι τελικώς θα επανέλθη εις τον συστήσαντα το καταπίστευμα (settlor) η κυριότης απολύτου τινός συμφέροντος ή η απόλυτος εξουσία διαθέσεως επί τω θανάτω ενός των άλλων τούτων προσώπων, τα περιουσιακά ταύτα στοιχεία δεν θα λογίζωνται ως περιερχόμενα εις τον συστήσαντα το καταπίστευμα (settlor) διά μόνον τον λόγον ότι ούτος, έχων ήδη υπό την κατοχήν του τα περιουσιακά ταύτα στοιχεία ως ισόβιος επικαρπωτής, δικαιούται, συνεπεία τοιούτου θανάτου, εις την άμεσον ανάκτησιν της κυριότητος τούτων ή αποκτά απόλυτον εξουσίαν διαθέσεως τούτων. 67/1962 Ανάκτησις της κυριότητος υπό του διαθέτου 10.-(1) Οσάκις δυνάμει διαθέσεως περιουσιακού τινός στοιχείου, κτάται ισόβιος τις επικαρπία υπό τινός προσώπου άλλου ή του διαθέτου ή επικαρπία τερματιζομένη επί τω θανάτω αυτού, και το τοιούτον πρόσωπον λαμβάνει κατοχήν της επικαρπίας και διατηρεί ταύτην υπό συνθήκας αποκλειούσας καθ’ ολοκληρίαν τον διαθέτην εκ του στοιχείου τούτου ή εκ παντός συμβατικού ή άλλου τινός οφέλους, και το μόνον όφελος όπερ διατηρεί ο διαθέτης επί του τοιούτου περιουσιακού στοιχείου υπόκειται εις την τοιαύτην ισόβιον ή τερματιστέαν επικαρπίαν και ουδέν έτερον συμφέρον δημιουργείται διά της ρηθείσης διαθέσεως, επί τω θανάτω του τοιούτου προσώπου το περιουσιακόν τούτο στοιχείον δεν θα λογίζηται περιερχόμενον εις άλλους εκ μόνου του λόγου ότι ο διαθέτης ανακτά κυριότητα επ’ αυτού εν ζωή. (2) Οσάκις δυνάμει διαθέσεως περιουσίας παρέχηται οιονδήποτε δικαίωμα επικαρπίας ως το εν τω παρόντι άρθρω προμνησθέν τοιούτον εις δύο ή πλείονα πρόσωπα, είτε ατομικώς είτε εν κοινωνία, είτε εν διαδοχή, το παρόν άρθρον θα εφαρμόζηται κατά τον αυτόν τρόπον ως εάν εν μόνον πρόσωπον εκτήσατο το δικαίωμα τούτο. (3) Αι ανωτέρω παράγραφοι δεν θα εφαρμόζωνται οσάκις το πρόσωπον ή πρόσωπα τα κτησάμενα την ειρημένην ισόβιον ή τερματιστέαν επικαρπίαν είχον καθ’ οιονδήποτε χρόνον προ της διαθέσεως οι ίδιοι την ικανότητα διαθέσεως της ειρημένης περιουσίας. 67/1962 Εξαιρέσεις δικαιοπραξιών γενομένων επί χρηματική αντιπαροχή 11.-(1) Δεν θα καταβάλληται φόρος κληρονομίας αναφορικώς προς περιουσιακά στοιχεία περιερχόμενα εις άλλους επί τω θανάτω του αποθανόντος λόγω μόνον καλοπίστου αγοράς εκ του προσώπου διά της διαθέσεως του οποίου περιέρχεται ταύτη εις άλλους, ουδέ αναφορικώς προς την κτήσιν κατοχής επί της ψιλής κυριότητος εις περίπτωσιν ισοβίου μισθώσεως, ουδέ αναφορικώς προς τον τερματισμόν ισοβίου τινός ετησίας παροχής, οσάκις η τοιαύτη αγορά εγένετο ή η τοιαύτη μίσθωσις ή ετησία παροχή συνέστη αντί πλήρους χρηματικής ή εχούσης χρηματικήν αξίαν αντιπαροχής, καταβληθείσης εις τον πωλητήν ή τον εκμισθωτήν ή τον συστήσαντα την ετησίαν παροχήν δι’ ιδίαν αυτού χρήσιν ή όφελος, ή, εις την περίπτωσιν μισθώσεως, διά την χρήσιν ή όφελος του προσώπου του οποίου ο εκμισθωτής είναι επίτροπος. (2) Οσάκις εγένετο τοιαύτη αγορά, ή συνέστη μίσθωσις ή ετήσια παροχή αντί μερικής χρηματικής ή εχούσης χρηματικήν αξίαν αντιπαροχής καταβληθείσης εις τον πωλητήν ή εκμισθωτήν ή τον συστήσαντα την ετήσιαν παροχήν δι’ ιδίαν αυτού χρήσιν ή όφελος ή εις την περίπτωσιν μισθώσεως, διά την χρήσιν ή όφελος του προσώπου του οποίου ο εκμισθωτής είναι επίτροπος, η αξία της αντιπαροχής θα εκπίπτηται εκ της αξίας του περιουσιακού στοιχείου διά τους σκοπούς του φόρου κληρονομίας. 67/1962 ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ ΕΝ ΚΑΤΑΠΙΣΤΕΥΜΑΤΙ Περιουσία εν καταπιστεύματι 12. Εις την περίπτωσιν περιουσίας εν καταπιστεύματι (settlol property), οσάκις το δυνάμει του καταπιστεύματος συμφέρον προσώπου τινός ματαιούται ή τερματίζεται λόγω του θανάτου αυτού πριν ή το εν λόγω συμφέρον περιέλθη εις την κατοχήν του προσώπου τούτου και εξακολουθούν να υφίστανται οι επιβληθέντες εν τω καταπιστεύματι όροι υποκαταστάσεως, η περιουσία δεν θα θεωρήται ως περιερχομένη εις άλλους επί τω θανάτω αυτού. 67/1962 ΑΠΑΛΛΑΓΑΙ ΚΑΙ ΕΚΠΤΩΣΕΙΣ Απαλλαγαί από του φόρου κληρονομίας εις ωρισμένας περιπτώσεις 13.-(1) Δεν θα επιβάλληται φόρος κληρονομίας αναφορικώς προς οιανδήποτε περιουσίαν της κατηγορίας βακουφίων ήτις αφιερώθη ως βακούφιον ή αναφορικώς προς οιονδήποτε συμφέρον εν τοιαύτη περιουσία, όπερ εδημιουργήθη προ της ημερομηνίας της εκδόσεως του παρόντος Νόμου. (2) Δεν θα επιβάλληται φόρος κληρονομίας αναφορικώς προς ετησίαν τινά παροχήν μη υπερβαίνουσαν τας είκοσι λίρας αγορασθείσαν ή συσταθείσαν υπό του αποθανόντος, είτε μονομερώς είτε τη συμφωνία μεθ’ ετέρου προσώπου, εφ’ όρου ζωής του ιδίου και ετέρου τινός προσώπου και του επιζώντος εξ αυτών, ή αναφορικώς προς τοιαύτην παροχήν αρχομένην κατά τον θάνατον αυτού προς όφελος ετέρου τινός προσώπου. και εις περίπτωσιν καθ’ ήν υπάρχουσι πλείονες της μιας ετησίας παροχής, μόνον ή πρώτον συσταθείσα ετησία παροχή θα δικαιούται εις την δυνάμει του παρόντος άρθρου χορηγουμένην απαλλαγήν. (3) Δεν θα επιβάλληται φόρος κληρονομίας αναφορικώς προς τα είδη ιματισμού και υποδήσεως του αποθανόντος. 67/1962 Απαλλαγή αντικειμένων εθνικού κλπ. ενδιαφέροντος, οσθέντων κλπ. διά δημοσίους σκοπούς 14. Θα αποτελή πράξιν νόμιμον ή εκ μέρους του Εφόρου άφεσις του φόρου κληρονομίας αναφορικώς προς πίνακας, έντυπα, βιβλία, χειρόγραφα, έργα τέχνης ή επιστομονικάς συλλογάς, τινά κατά την γνώμην του Εφόρου είναι εθνικού, επιστημονικού, καλλιτεχνικού ή ιστορικού ενδιαφέροντος και άτινα εδόθησαν ή εκληροδοτήθησαν εις την Δημοκρατίαν ή εις οιονδήποτε θρησκευτικόν οργανισμόν, σχολείον, πανεπιστήμιον ή δημοσίαν βιβλιοθήκην εν τη Δημοκρατία, ή εις οιονδήποτε Δημοτικόν Συμβούλιον, Χωριτικήν Επιτροπήν ή Συμβούλιον Βελτιώσως. Τα δε περιουσιακά στοιχεία αναφορικώς προς τα οποία ο φόρος αφίεται δεν θα συνυπολογίζωνται μετά της λοιπής περιουσίας προς τον σκοπόν καθορισμού του συντελεστού του φόρου κληρονομίας. 67/1962 Συντάξεις Χηρών και Ορφανών 15. Δεν θα επιβάλληται φόρος κληρονομίας αναφορικώς προς οιονδήποτε φιλοδώρημα πληρωτέον επί τω θανάτω εις τον νόμιμον προσωπικόν αντιπρόσωπον υπαλλήλου ή προς οιανδήποτε σύνταξιν ή ετησίαν παροχήν πληρωτέαν υπό της Δημοκρατίας εις την χήραν ή το τέκνον αποθανόντος υπαλλήλου της Δημοκρατίας ανεξαρτήτως του ότι ο αποθανών εν όσω έζη προέβαινεν εις συνεισφοράς εις οιονδήποτε Ταμείον εξ ου καταβάλλεται η τοιαύτη σύνταξις ή ετησία παροχή και ο όρος "Δημοκρατία" ερμηνεύεται αναλόγως. Διά τους σκοπούς του παρόντος άρθρου ο όρος "υπάλληλος της Δημοκρατίας" περιλαμβάνει τον κατέχοντα μονίμως ή προσωρινώς δημοσίαν θέσιν ή αξίωμα ή τον αναπληρούντα τον μόνιμον κάτοχον εις υπηρεσίαν υπαγόμενην εις την Δημοκρατίαν περιλαμβανομένης υπηρεσίας παρά ταις Αρχαίς Ηλεκτρισμού και Τηλεπικοινωνιών Κύπρου, τω Ραδιοφωνικώ Ιδρύματι Κύπρου, παρ' οιωδήποτε ετέρω νομικώ προσώπω δημοσίου δικαίου, παρ' οιαδήποτε αρχή τοπικής διοικήσεως ή παρ' οιωδήποτε ετέρω οργανισμώ δημοσίου δικαίου άνευ νομικής προσωπικότητος, ιδρυομένοις προς το δημόσιον συμφέρον υπό νόμου. 67/1962 13/1985 93/1986 Περιουσιακά στοιχεία εν καταπιστεύματι προς όφελος του ετέρου των συζύγων 16. Οσάκις κατεβλήθη φόρος κληρονομίας δυνάμει του παρόντος νόμου επί τω θανάτω του ενός των συζύγων αναφορικώς προς περιουσιακά στοιχεία υποκείμενα εις καταπίστευμα συσταθέν διά της διαθήκης του συζύγου τούτου ή άτινα, υπαχθέντα εις καταπίστευμα δυνάμει ετέρας τινός διαθέσεως, περιήλθον εις άλλους επί τω θανάτω του συζύγου τούτου, δεν θα επιβάλληται φόρος κληρονομίας αναφορικώς προς το εν λόγω καταπίστευμα επί τω θανάτω του επιζώντος συζύγου εκτός εάν κατά τον χρόνο του θανάτου αυτού ή αυτής, ούτος ή αύτη εκέκτητο ικανότητα διαθέσεως των τοιούτων στοιχείων. 67/1962 Έκπτωσις αναφορικώς προς τέλη χαρτοσήμου 17. Εις περιπτώσεις καθ’ άς κατεβλήθη τέλος χαρτοσήμου ή οιονδήποτε έτερον τέλος ή κατεβλήθησαν οιαδήποτε δικαιώματα αναφορικώς προς οιονδήποτε έγγραφον δι’ ού εγένετο η δωρεά ή η μεταβίβασις οιωνδήποτε περιουσιακών στοιχείων υπό αποθανόντος προσώπου και επί τω θανάτω του προσώπου τούτου φόρος κληρονομίας καθίσταται πληρωτέος αναφορικώς προς ταύτα ως εκ του γεγονότος ότι τα περιουσιακά ταύτα στοιχεία εμπίπτουν εις την κατηγορίαν των περιουσιακών στοιχείων των διαλαμβανομένων εν τω άρθρω 7(δ), το ποσόν του τοιούτου τέλους θα εκπίπτηται εκ του ποσού του φόρου κληρονομίας του επιβλητέου αναφορικώς προς τα περιουσιακά ταύτα στοιχεία: Νοείται ότι το δυνάμει του παρόντος άρθρου εκπεστέον ποσόν εν ουδεμιά περιπτώσει θα δύναται να υπερβή το ποσόν του φόρου κληρονομίας του επιβλητέου αναφορικώς προς τα περιουσιακά ταύτα στοιχεία. 67/1962 Έκπτωσις εις περίπτωσιν συντόμου κληρονομικής διαδοχής εις περιπτώσεις καθ’ άς τα περιουσιακά στοιχεία σύγκεινται εξ ακινήτου περιουσίας ή εξ επιχειρήσεω 18. Εις περιπτώσεις καθ’ άς ο Έφορος ικανοποιείται ότι ο φόρος κληρονομίας κατέστη επιβλητέος επί περιουσιακών στοιχείων συγκειμένων εξ ακινήτου περιουσίας ή εξ επιχειρήσεως (άλλης ή επιχειρήσεως ασκουμένης υπό ανωνύμου εταιρείας) ή επί συμφέροντος τινος επί ακινήτου περιουσίας ή τοιαύτης επιχειρήσεως, επί τω θανάτω προσώπου τινός, και ότι, μεταγενεστέρως, εντός πέντε ετών, φόρος κληρονομίας κατέστη και πάλιν επιβλητέος επί των ιδίων περιουσιακών στοιχείων ή μέρους τούτων επί τω θανάτω του προσώπου εις ο τα περιουσιακά ταύτα στοιχεία περιήλθον επί τω πρώτω θανάτω, το ποσόν του φόρου κληρονομίας του επιβλητέου επί τω δευτέρω θανάτω αναφορικώς προς τα ούτως περιερχόμενα περιουσιακά στοιχεία, θα μειούται ως ακολούθως- (α) οσάκις ο δεύτερος θάνατος επισυμβαίνη εντός ενός έτους από του πρώτου θανάτου, κατά πεντήκοντα τοις εκατόν. (β) οσάκις ο δεύτερος θάνατος επισυμβαίνη εντός δύο ετών από του πρώτου θανάτου, κατά τεσσαράκοντα τοις εκατόν. (γ) οσάκις ο δεύτερος θάνατος επισυμβαίνη εντός τριών ετών από του πρώτου θανάτου, κατά τριάκοντα τοις εκατόν. (δ) οσάκις ο δεύτερος θάνατος επισυμβαίνη εντός τεσσάρων ετών από του πρώτου θανάτου, κατά είκοσι τοις εκατόν. (ε) οσάκις ο δεύτερος θάνατος επισυμβαίνη εντός πέντε ετών από του πρώτου θανάτου, κατά δέκα τοις εκατόν: Νοείται ότι οσάκις η αξία των περιουσιακών στοιχείων κατά τον δεύτερον θάνατον, εφ’ ής θα καταβληθή φόρος, υπερβαίνη την αξίαν εφ’ ής επεβλήθη φόρος κατά τον πρώτον θάνατον, η τελευταία αξία θα υποκαταστήση την πρώτην προς τον σκοπόν προσδιορισμού το ποσού του φόρου εφ’ ου δέον να υπολογισθή η δυνάμει του παρόντος άρθρου έκπτωσις. 67/1962 Μείωσις φόρου εις περιπτώσεις δωρεών πέραν των δύο ετών 18Α. Οσάκις περιουσιακόν στοιχείον υπό μορφήν δωρεάς γενομένης πέραν των δύο ετών προ του θανάτου του αποθανόντος προσώπου λογίζεται ως περιουσία περιερχόμενη εις άλλους επί τω θανάτω αυτού, το ποσοστόν του φόρου κληρονομίας το πληρωτέον επί του τοιούτου στοιχείου μειούται κατά το πεντήκοντα τοις εκατόν. 3/1976 Άφεση φόρου σε περίπτωση κατά την οποία περιουσιακά στοιχεία κληρονομούνται από γονείς 18Β. Σε περίπτωση κατά την οποία ο Έφορος ικανοποιείται ότι ο φόρος κληρονομίας επιβλήθηκε σε περιουσιακά στοιχεία τα οποία αποτελούνται από δωρεές γονέων προς τέκνο, με το θάνατο του τέκνου αυτού το ποσό του φόρου κληρονομίας που αναλογεί στις δωρεές αυτές, αναφορικά με το κληρονομικό μερίδιο και των δύο γονέων, χαρίζεται. 138/1986 6(Ι)/1996 Εξαίρεση κατοικίας αποθανόντος προσώπου 18Γ. Δε θα επιβάλλεται φόρος κληρονομίας αναφορικά με ακίνητη περιουσία αποθανόντος προσώπου που εχρησιμοποιείτο, αμέσως πριν από το θάνατό του, από τον ίδιο ή την οικογένειά του, αποκλειστικά για σκοπούς ιδιοκατοίκησης, και της οποίας η συνολική αξία δεν υπερβαίνει τις εκατόν πενήντα χιλιάδες λίρες: Νοείται ότι σε περίπτωση που η συνολική αξία υπερβαίνει το ποσό των εκατόν πενήντα χιλιάδων λιρών, καταβάλλεται φόρος κληρονομιάς πάνω στο ποσό που υπερβαίνει τις εκατόν πενήντα χιλιάδες λίρες. 17(Ι)/1997 Άφεσις του φόρου κληρονομίας εις την περίπτωσιν προσώπων φονευθέντων εν πολέμω ή λόγω πολεμικών επιχειρήσεων 19.-(1) Οσάκις- (α) πρόσωπόν τι αποθάνη λόγω τραυμάτων ά υπέστη, τυχαίου συμβεβηκότος λαβόντος χώραν, ή ασθενείας εξ ής προσεβλήθη, εντός τριών ετών προ του θανάτου, καθ’ όν χρόνον τούτο διετέλει εν ενεργώ στρατιωτική υπηρεσία κατά ξηράν θάλασσαν ή αέρα, εναντίον του εχθρού, ή εν υπηρεσία ήτις κατά την γνώμην του Υπουργικού Συμβουλίου, είναι πολεμικής φύσεως ή επάγεται τους αυτούς κινδύνους ως η ενεργός στρατιωτική υπηρεσία, και το πρόσωπον τούτο κατά τον χρόνον καθ’ όν υπέστη τα τραύματα ή έλαβε χώραν το τυχαίον συμβεβηκός ή προσεβλήθη εκ της ασθενείας, υπόκειτο εις οιονδήποτε ναυτικόν, στρατιωτικό ή αεροπορικό νόμον. ή (β) πρόσωπόν τι, πλην των εν εδαφίω (α) της παρούσης παραγράφου αναφερομένων τοιούτων, αποθάνη εκ τραυμάτων προξενηθέντων κατά το διάστημα των τριών ετών προ του θανάτου του, άτινα, κατά την γνώμην του Υπουργικού Συμβουλίου, ωφείλοντο εις πολεμικάς επιχειρήσεις. το Υπουργικόν Συμβούλιον δύναται, εάν κρίνη τούτο σκόπιμον, να χαρίση, ή, εις την περίπτωσιν καταβληθέντος ήδη φόρου κληρονομίας, να επιστρέψη, εν εκάστη περιπτώσει, το όλον ή μέρος του φόρου κληρονομίας του εισπρακτέου δυνάμει του παρόντος νόμου αναφορικώς προς περιουσιακά στοιχεία περιερχόμενα επί τω θανάτω του αποθανόντος εις την χήραν αυτού ή τους κατ’ ευθείαν γραμμήν κατιόντας ή κατ’ ευθείαν γραμμήν ανιόντας κληρονόμους του ή εις τους αδελφούς ή αδελφάς αυτού, ή τους κατιόντας των τοιούτων αδελφών. Το ποσόν του αφεσίμου ή επιστρεπτέου φόρου θα περιορίζηται εις τα ακόλουθα ποσά: (i) εις περιπτώσεις καθ’ άς διά τους σκοπούς του τοιούτου φόρου κληρονομίας, η αξία των περιουσιακών στοιχείων των περιερχομένων εις την χήραν, τους κατ’ ευθείαν γραμμήν κατιόντας, τους κατ’ ευθείαν γραμμήν ανιόντας, τους αδελφούς ή αδελφάς ή τους κατιόντας των τοιούτων αδελφών δεν υπερβαίνει τας είκοσι πέντε χιλιάδας λίρας, το όλον ποσόν του τοιούτου φόρου κληρονομίας αναφορικώς προς τα περιουσιακά ταύτα στοιχεία. και (ii) εις περιπτώσεις καθ’ άς η ως άνω αξία υπερβαίνει τας είκοσι πέντε χιλιάδας λίρας- (α) αναφορικώς προς τας πρώτας είκοσι πέντε χιλιάδας λίρας το όλον ποσόν του φόρου κληρονομίας. και (β) αναφορικώς προς το υπόλοιπον, ποσόν μη υπερβαίνον το ήμισυ του δυνάμει του παρόντος νόμου εισπρακτέου φόρου κληρονομίας επί του τοιούτου υπολοίπου. (2) Το όφελος το προκύπτον εκ της βάσει του παρόντος άρθρου χορηγουμένης εκπτώσεως όσον αφορά τας πρώτας είκοσι πέντε χιλιάδας λίρας, θα επιμερίζηται μεταξύ των διαφόρων προσώπων άτινα άλλως θα κατέβαλλον τον ως εν τοις ανωτέρω αφιέμενον ή επιστρεφόμενον φόρον κληρονομίας αναλόγως των ποσών άτινα ούτοι θα υπεχρεούντο να καταβάλωσιν, ανεξαρτήτως των ιδίων εκάστου δικαιωμάτων προτεραιότητος. 67/1962 3/1976 Άφεσις του φόρου κληρονομίας εις περίπτωσιν περιουσιακών στοιχείων περιερχομένων εις πλείστας της μιας φοράς λόγω θανάτου προξενηθέντος υπό πολέμου 20.-(1) Εάν το Υπουργικόν Συμβούλιον ικανοποιηθή ότι φόρος κληρονομίας εισπρακτέος δυνάμει του παρόντος νόμου έχει επιβληθή εφ’ οιωνδήποτε περιουσιακών στοιχείων περιερχομένων εις άλλους επί τω θανάτω οιουδήποτε προσώπου εμπίπτοντος εις τας διατάξεις του άρθρου 19 και ότι, μεταγενεστέρως, φόρος κληρονομίας έχει καταστή και πάλιν επιβλητέος επί των αυτών περιουσιακών στοιχείων ή μέρους τούτων λόγω θανάτου, υπό παρομοίας συνθήκας, ετέρου προσώπου εις ο τα περιουσιακά ταύτα στοιχεία ή το μέρος τούτων περιήλθε κατά τον προηγούμενον θάνατον, το όλον ποσόν του φόρου κληρονομίας του πληρωτέου επί τω τελευταίω θανάτω επί των περιουσιακών τούτων στοιχείων ή του μέρους τούτων θα αφίηται ή εάν κατεβλήθη, θα επιστρέφηται, και τα τοιαύτα περιουσιακά στοιχεία ή μέρος τούτων δεν θα συνυπολογίζωνται μετά πάντων των λοιπών περιουσιακών στοιχείων των περιερχομένων εις άλλους επί τω τελευταίω θανάτω προς τον σκοπόν καθορισμού του εφαρμοστέου συντελεστού φόρου κληρονομίας. (2) Το παρόν άρθρον θα τυγχάνη εφαρμογής είτε επί τω τοιούτω θανάτω περιερχομένη εις άλλους περιουσία περιέρχεται εις την χήραν, τους κατ’ ευθείαν γραμμήν κατιόντας, τους κατ’ ευθείαν γραμμήν ανιόντας, τους αδελφούς ή αδελφάς, ή τους κατιόντας των τοιούτων αδελφών, του αποθανόντος είτε όχι. 67/1962 Ο όρος «χήρα» εν τοις άρθροις 19 και 20 θα περιλαμβάνη και τον χήρον 21. Οιαδήποτε αναφορά προς χήραν εν τοις άρθροις 19 και 20 θα περιλαμβάνη εις την περίπτωσιν υπάνδρου γυναικός ης ο σύζυγος επέζησε ταύτης και τον επιζήσαντα σύζυγον. 67/1962 Εφαρμογή των άρθρων 19, 20 και 21 22. Αι διατάξεις των άρθρων 19, 20 και 21 θα εφαρμόζωνται μόνον αναφορικώς προς θανάτους επισυμβάντας κατά ή μετά την 1ην Δεκεμβρίου, 1942. 67/1962 ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ Αξία της περιουσίας 23.-(1) Τηρουμένων των διατάξεων του εδαφίου (2) του παρόντος άρθρου, η αξία οιουδήποτε περιουσιακού στοιχείου θα λογίζηται ότι είναι το τίμημα όπερ κατά την γνώμην του Εφόρου θα απέφερεν εάν επωλείτο εν τη ελευθέρα αγορά κατά τον χρόνον του θανάτου του αποθανόντος, ουδεμία δε έκπτωσις θα γίνηται εις την εκτίμησιν λόγω του ότι η εκτίμησις εβασίσθη επί της προϋποθέσεως ότι ολόκληρος η περιουσία θα προσφερθή προς πώλησιν κατά τον αυτόν χρόνον: Νοείται ότι οσάκις αποδεικνύηται προς ικανοποίησιν του Εφόρου ότι η αξία περιουσιακού τινος στοιχείου έχει υποστή υποτίμησιν ως εκ του θανάτου του αποθανόντος, ο Έφορος, κατά τον καθορισμόν της τιμής, θα λαμβάνη υπ’ όψιν του την τοιαύτην υποτίμησιν. Νοείται περαιτέρω ότι, οσάκις εις περιπτώσεις δωρεών, η αξία οιουδήποτε περιουσιακού στοιχείου κατά τον χρόνον του θανάτου του αποθανόντος είναι μεγαλυτέρα της αξίας αυτού κατά τον χρόνον της δωρεάς, η αξία του τοιούτου περιουσιακού στοιχείου θα λογίζηται ότι είναι το τίμημα όπερ κατά την γνώμην του Εφόρου θα απέφερεν εάν επωλείτο εν τη ελευθέρα αγορά κατά τον χρόνον της δωρεάς. (2) Οσάκις εισόδημα περιουσιακού τινος στοιχείου κατέστη οφειλόμενον αλλά δεν εισεπράχθη υπό του αποθανόντος προ του θανάτου αυτού, η αξία του περιουσιακού τούτου στοιχείου, διά τους σκοπούς του παρόντος νόμου, θα είναι το άθροισμα της δυνάμει της παραγράφου (1) του παρόντος άρθρου υπολογισθείσης τιμής και του ποσού του τοιούτου εισοδήματος. (3) Οσάκις το εκτιμηθησόμενον περιουσιακόν στοιχείον συνίσταται εξ αδιαιρέτου ιδανικής μερίδος ακινήτου περιουσίας η αξία της εξ αδιαιρέτου ταύτης ιδανικής μερίδος θα είναι ίση προς το αντίστοιχον ποσόν της αξίας του όλου ακινήτου ως αύτη εκτιμάται δυνάμει της παραγράφου (1) του παρόντος άρθρου, μειουμένη κατά ποσόν ίσον προς δέκα τοις εκατόν επί του τοιούτου αντιστοίχου ποσού. (4) Οσάκις το εκτιμηθησόμενον περιουσιακόν στοιχείον σύγκειται εκ μετοχών εταιρείας εγγεγραμμένης εν τη Δημοκρατία, κατά τον καθορισμόν της αξίας των τοιούτων μετοχών διά τους σκοπούς, του παρόντος νόμου, θα λαμβάνηται υπ’ όψιν, μεταξύ άλλων παραγόντων, και η κατά τον χρόνον του θανάτου αγοραία αξία του ενεργητικού της εταιρείας. 67/1962 3/1976 Εκτίμησις εκκρεμουσών υποθέσεων 23Α. Παρά τις διατάξεις του άρθρου 23, οσάκις η βεβαίωσις του φόρου κληρονομίας του πληρωτέου αναφορικώς προς την περιουσίαν προσώπου αποθανόντος πρό της εκρύθμου καταστάσεως, γίνεται εντός περιόδου εξ μηνών από της ενάρξεως της ισχύος του παρόντος Νόμου, ο Έφορος, κατά τον καθορισμόν της αξίας οιουδήποτε περιουσιακού στοιχείου, λαμβάνει υπ' όψιν το τίμημα όπερ κατά την γνώμην αυτού θα επέφερεν εάν τούτο επωλείτο εν τη ελευθέρα αγορά κατά τον χρόνον της βεβαιώσεως. 3/1976 Αξία οφέλους προκύπτοντος εκ του τερματισμού ισοβίου επικαρπίας 24. Η αξία του οφέλους του προκύπτοντος ως εκ του τερματισμού ισοβίου τινός επικαρπίας τερματιστέας επί τω θανάτω του αποθανόντος, θα λογίζηται ως εξής:- (α) εάν η επικαρπία επεξετείνετο εφ’ ολοκλήρου του εισοδήματος του περιουσιακού στοιχείου του υποκειμένου εις την επικαρπίαν, η αξία του περιουσιακού τούτου στοιχείου θα λαμβάνηται ως η αξία του οφέλους, και (β) εάν η επικαρπία δεν επεξετείνετο εφ’ ολοκλήρου του εισοδήματος του περιουσιακού στοιχείου του υποκειμένου εις την επικαρπίαν, ως η αξία του οφέλους θα λαμβάνηται τοσούτον ποσόν της αξίας του περιουσιακού στοιχείου όσον αναλογεί προς το μερίδιον του εισοδήματος όπερ περιέρχεται εις άλλους κατά τον τερματισμόν της επικαρπίας. 67/1962 Έκπτωσις διά χρέη και τας δαπάνας της κηδείας 25. Κατά τον υπολογισμόν της αξίας της περιουσίας αποθανόντος προσώπου, τηρουμένων των εν τοις εφεξής διατάξεων, θα χορηγήται έκπτωσις λογικού τινός ποσού διά τας δαπάνας κηδείας, ως και έκπτωσις διά χρέη και εμπραγμάτου ασφαλείας συνομολογηθείσας ή δημιουργηθείσας υπό του αποβιώσαντος ή αίτινες εβάρυνον οιονδήποτε περιουσιακόν στοιχείον συνιστούν μέρος της περιουσίας πριν τούτο περιέλθη εις την κυριότητα του αποθανόντος είτε διά κληρονομικής διαδοχής, δωρεάς, μεταβιβάσεως, αγοράς είτε άλλως, και αίτινες εσυνέχισαν βαρύνουσαι το στοιχείον τούτο κατά την ημερομηνίαν του θανάτου. Ουδεμία, όμως, έκπτωσις θα χορηγήται- (α) διά χρέη συναφθέντα υπό του αποθανόντος, ή εμπραγμάτους ασφαλείας δημιουργηθείσας υπ’ αυτού, εκτός εάν τα τοιαύτα χρέη ή εμπράγματοι ασφάλειαι συνήφθησαν ή εδημιουργήθησαν καλοπίστως αντί πλήρους χρηματικής ή ετέρας εχούσης χρηματικήν αξίαν αντιπαροχής, καθ’ ολοκληρίαν προς χρήσιν και όφελος του αποθανόντος. ή (β) διά χρέη οφειλόμενα εις τινα συγγενή του αποθανόντος και βαρύνοντα το συμφέρον του αποθανόντος εκτός εάν προσκομισθώσιν αποδεικτικά στοιχεία αποδεικνύοντα ότι το χρέος συνήφθη ή συνωμολογήθη καλοπίστως υπό του αποθανόντος αντί πλήρους χρηματικής ή εχούσης χρηματικήν αξίαν αντιπαροχής, καθ’ ολοκληρίαν προς χρήσιν και όφελος του αποθανόντος. Διά τους σκοπούς της παρούσης παραγράφου, ο όρος «συγγενής» σημαίνει τον σύζυγον ή την σύζυγον, τους ανιόντας, τους κατ’ ευθείαν γραμμήν κατιόντας, τους αδελφούς και τας αδελφάς. ή (γ) διά χρέη αναφορικώς προς τα οποία υφίσταται δικαίωμα πληρωμής εξ οιασδήποτε ετέρας περιουσίας ή ετέρου προσώπου, εκτός εάν η τοιαύτη πληρωμή δεν δύναται να επιτευχθή. ή (δ) πλέον της μιας φοράς διά το αυτό χρέος ή εμπράγματον ασφάλειαν βαρύνουσαν διάφορα τμήματα της περιουσίας, και τα χρέη ή εμπράγματοι ασφάλειαι δι’ άς χορηγείται έκπτωσις θα αφαιρώνται εκ της αξίας του διά τούτων βαρυνομένου περιουσιακού στοιχείου: Νοείται ότι δεν θα χορηγήται έκπτωσις διά δαπάνας κηδείας γενομένας εκτός της Δημοκρατίας ή διά χρέη οφειλόμενα υπό του αποθανόντος εις πρόσωπα μη διαμένοντα εν τη Δημοκρατία (εκτός εάν συνεφωνήθη η εν τη Δημοκρατία πληρωμή αυτών ή εάν ταύτα βαρύνωσι περιουσιακόν στοιχείον κείμενον εν τη Δημοκρατία), παρά μόνον εκ της αξίας περιουσίας κειμένης εκτός της Δημοκρατίας, επί της οποίας επιβάλλεται φόρος κληρονομίας: Νοείται, περαιτέρω, ότι, εάν αποδειχθή, ικανοποιητικώς διά τον Έφορον, ότι το ποσόν των ειρημένων δαπανών κηδείας υπερβαίνει την αξίαν του περιουσιακού στοιχείου του αποθανόντος του κειμένου εκτός της Δημοκρατίας, το τοιούτον υπέρ την ρηθείσαν αξίαν ποσόν δύναται να αφαιρήται εκ της αξίας της περιουσίας. 67/1962 Έκπτωσις δι’ αλλοδαπόν φόρον κληρονομίας 26. Οσάκις ο Έφορος ικανοποιείται ότι λόγω θανάτου επισυμβάντος κατά ή μετά την 1ην Ιανουαρίου 1968, φόρος είναι πληρωτέος εν οιαδήποτε χώρα εκτός της Δημοκρατίας αναφορικώς προς περιουσιακόν στοιχείον ευρισκόμενον εν τη προρηθείση χώρα και αποτελούν, βάσει του παρόντος Νόμου, περιουσίαν περιερχόμενην εις άλλους επί τω θανάτω του αποβιώσαντος, χορηγεί έκπτωσιν εκ του φόρου κληρονομίας ίσην προς το ποσόν του τοιούτου εν τη αλλοδαπή φόρου ή προς το ποσόν του φόρου κληρονομίας του πληρωτέου αναφορικώς προς το τοιούτον περιουσιακόν στοιχείον δυνάμει του παρόντος Νόμου, οιονδήποτε των ποσών αυτών είναι το μικρότερον. 67/1962 71/1968 ΥΠΟΧΡΕΩΣΙΣ ΚΑΤΑΒΟΛΗΣ ΤΟΥ ΦΟΡΟΥ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ Υποχρέωσις εκτελεστού 27. Ο εκτελεστής υποχρεούται να καταβάλη τον φόρον κληρονομίας αναφορικώς προς άπαντα τα περιουσιακά στοιχεία άτινα εκέκτητο ο αποθανών κατά τον χρόνο του θανάτου αυτού ή άτινα ο αποθανών ήτο ικανός να διαθέση κατά τον θάνατον αυτού, και δύναται να καταβάλη τον φόρον κληρονομίας αναφορικώς προς οιαδήποτε έτερα περιουσιακά στοιχεία περιερχόμενα επί τω αυτώ θανάτω, εάν τα πρόσωπα άτινα υποχρεούνται όπως καταβάλωσι τον φόρον επί των τοιούτων στοιχείων ζητήσωσι παρ’ αυτού όπως προβή εις την τοιαύτην πληρωμήν. αλλ’ ο εκτελεστής δεν θα είναι υπόχρεως δι’ οιονδήποτε ποσόν φόρου πέραν του ποσού του ενεργητικού της περιουσίας του ληφθέντος υπ’ αυτού εν τη ιδιότητι αυτού ως εκτελεστού, ή πέραν του ποσού όπερ θα ηδύνατο να ληφθή αλλά δεν ελήφθη λόγω αμελείας ή πταίσματος αυτού. 67/1962 Υποχρέωσις ετέρων προσώπων πλην του εκτελεστού 28. Εις περιπτώσεις καθ’ άς περιουσιακά στοιχεία περιέρχονται εις άλλους επί τω θανάτω του αποθανόντος και ο εκτελεστής αυτού δεν είναι υπόχρεως εις την καταβολήν του φόρου κληρονομίας αναφορικώς προς τα τοιαύτα στοιχεία, παν πρόσωπον εις ο περιουσιακόν τι στοιχείον ούτω περιέρχεται ή εις ο συμφέρον τι επικαρπίας δύναται να λογισθή ως περιερχόμενον, και πας επίτροπος, κηδεμών, διαχειριστής ή έτερόν τι πρόσωπον εις την κατοχήν του οποίου τελεί εκάστοτε η επικαρπία ή είναι εμπεπιστευμένη η διαχείρισις ταύτης, καθ’ ήν έκτασιν περιουσιακά στοιχεία ελήφθησαν εν τη πραγματικότητι και διετέθησαν υπ’ αυτού, ως και παν πρόσωπον εις την κατοχήν του οποίου περιέρχεται τοιούτον τι περιουσιακόν στοιχείον δι’ απαλλοτριώσεως ή άλλου τινός τρόπου αποκτήσεως τίτλου, θα είναι υπόχρεων όπως καταβάλη τον φόρον κληρονομίας επί του τοιούτου περιουσιακού στοιχείου και όπως επιδώση εις τον Έφορον, εντός της υπό του παρόντος Νόμου καθοριζόμενης προθεσμίας ή εντός τοιαύτης παρατάσεως ταύτης οία ήθελε χορηγηθή, δήλωσιν περιουσίας: Νοείται ότι ουδέν των εν τω παρόντι άρθρω διαλαμβανομένων θα καθιστά πρόσωπόν τι όπερ ενεργεί απλώς ως αντιπρόσωπος ετέρου προσώπου διαμένοντος εν τη Δημοκρατία υπόχρεων εις την πληρωμήν του φόρου κληρονομίας. 67/1962 Ο φόρος θα βαρύνη τα περιουσιακά στοιχεία τα περιερχόμενα επί τω θανάτω του αποθανόντος 29.-(1) Τηρουμένων των διατάξεων της παραγράφου (2) (α) ο φόρος κληρονομίας ο πληρωτέος υπό του εκτελεστού θα είναι, κατά σειράν προτεραιότητος, η πρώτη επιβάρυνσις εφ’ εκάστου των περιουσιακών στοιχείων άτινα επέκτητο ο αποθανών κατά τον θάνατον αυτού, ή άτινα ηδύνατο ούτος να διαθέση κατά τον θάνατον αυτού και η τοιαύτη επιβάρυνσις θα δύναται να χωρήση εις καταναγκαστικήν πώλησιν τοιαύτης περιουσίας διά την είσπραξιν του όλου ή μέρους του τοιούτου φόρου κληρονομίας. (β) ο φόρος κληρονομίας, ο πληρωτέος υφ’ οιουδήποτε ετέρου προσώπου πλην του εκτελεστού αναφορικώς προς περιουσιακά στοιχεία, θα είναι κατά σειράν προτεραιότητος η πρώτη επιβάρυνσις επί των περιουσιακών τούτων στοιχείων. (2) Τηρουμένων των εν τοις εφεξής προβλεπομένων, η εν τη παραγράφω (1) αναφερομένη πρώτη επιβάρυνσις θα επέχη θέσιν προτεραιότητος έναντι πάσης απαλλοτριώσεως, μισθώσεως και εμπραγμάτου ασφαλείας συναφθείσης ή συσταθείσης προ ή μετά τον θάνατον. Νοείται ότι- (α) η τοιαύτη επιβάρυνσις δεν θα επεκτείνεται επί περιουσιακών στοιχείων πωληθέντων προ της ημερομηνίας καθ’ ήν ταύτα κατεσχέθησαν προς καταναγκαστικήν πώλησιν διά την είσπραξιν του οφειλομένου φόρου, εις καλόπιστον αγοραστήν, έναντι αντιπαροχής εχούσης χρηματικήν αξίαν, τελούντα εν αγνοία της τοιαύτης επιβαρύνσεως. (β) αναφορικώς προς ακίνητον περιουσίαν, η τοιαύτη επιβάρυνσις δεν θα έχη προτεραιότητα έναντι μισθώσεως, υποθήκης ή ετέρας τινός εμπραγμάτου ασφαλείας συσταθείσης ή δημιουργηθείσης, καλή τη πίστει, επί αντιπαροχή, δι’ εγγράφου δεόντως υπογραφέντος προ της ημερομηνίας του θανάτου. (γ) αναφορικώς προς κινητήν περιουσίαν, η τοιαύτη επιβάρυνσις δεν θα έχη προτεραιότητα έναντι οιασδήποτε υποθήκης ή οιουδήποτε ενεχύρου της τοιαύτης περιουσίας συσταθέντος, καλή τη πίστει, επί αντιπαροχή, δι’ εγγράφου δεόντως υπογραφέντος προ της ημερομηνίας του θανάτου. (3) Δεν θα επιτρέπηται η μεταβίβασις μετοχών εταιρείας συσταθείσης εν τη Δημοκρατία εγγεγραμμένων επ’ ονόματι του αποθανόντος και η ανάληψις χρημάτων κατατεθειμένων παρά τραπεζιτικώ ή ετέρω χρηματικώ ιδρύματι εις πίστιν του αποθανόντος υφ’ οιουδήποτε προσώπου δικαιουμένου να προβή εις την τοιαύτην μεταβίβασιν ή ανάληψιν άνευ της προσαγωγής εις τον γραμματέα ή διευθυντήν της ενδιαφερομένης εταιρείας ή ετέρου τραπεζιτικού ή χρηματιστικού ιδρύματος- (α) πιστοποιητικού εκδοθέντος υπό του Εφόρου, δηλούντος ότι ούτος ουδεμίαν ένστασιν έχει διά την ειρημένη μεταβίβασιν ή ανάληψιν. ή (β) πιστοποιητικού εκδοθέντος υπό του Εφόρου δυνάμει της παραγράφου (1) του άρθρου 47, εν ω αι μεταβιβασθησόμεναι μετοχαί ή τα αναληφθησόμενα χρήματα αναφέρονται μεταξύ των περιουσιακών στοιχείων αναφορικώς προς άτινα κατεβλήθη ο φόρος κληρονομίας ή παρεσχέθη εγγύησις διά την τοιαύτην καταβολήν. ή (γ) πιστοποιητικού εκδοθέντος υπό του Εφόρου δυνάμει της παραγράφου (2) του άρθρου 47, εν ω αι μεταβιβασθησόμεναι μετοχαί ή τα αναληφθησόμενα χρήματα αναφέρονται μεταξύ των περιουσιακών στοιχείων αναφορικώς προς άτινα δεν δύναται να επιβληθή φόρος κληρονομίας. ή (δ) πιστοποιητικού εκδοθέντος υπό του Εφόρου δυνάμει της παραγράφου (1) ή της παραγράφου (2) του άρθρου 48, εν ω αι μεταβιβασθησόμεναι μετοχαί ή τα αναληφθησόμενα χρήματα αναφέρονται μεταξύ των εν τω τοιούτω πιστοποιητικώ αναγραφομένων περιουσιακών στοιχείων. (4) Ουδείς διευθυντής τραπεζιτικού ή ετέρου χρηματιστικού ιδρύματος λειτουργούντος εν τη Δημοκρατία, θα επιτρέπη το άνοιγμα χρηματοκιβωτίου μισθωθέντος υπό του αποθανόντος χωρίς να καλέση τον Έφορον όπως αντιπροσωπευθή κατά το άνοιγμα. (5) Ουδέν των εν τω παρόντι νόμω διαλαμβανομένων θα δύναται να θεωρηθή ως συνιστούν εμπράγματον βάρος διά φόρον κληρονομίας επί περιουσιακών στοιχείων κειμένων εκτός της Δημοκρατίας. 67/1962 3/1976 Εξουσία εξευρέσεως χρημάτων προς πληρωμήν το φόρου κληρονομίας διά πωλήσεως, υποθηκεύσεως ή συστάσεως εμπραγμάτου βάρους περιωρισμένης χρονικής διαρκείας 30.-(1) Παν πρόσωπον εξουσιοδοτημένον ή υπόχρεων εις την καταβολήν του φόρου κληρονομίας αναφορικώς προς οιονδήποτε περιουσιακόν στοιχείον, θα δικαιούται, επί τω τέλει πληρωμής του φόρου ή ανακτήσεως του ποσού του ήδη καταβληθέντος φόρου, είτε τα περιουσιακά στοιχεία περιήλθον εις αυτόν είτε όχι, να εξεύρη, τη συναινέσει Προέδρου του Επαρχιακού Δικαστηρίου ή Επαρχιακού Δικαστού, το ποσόν του τοιούτου φόρου ως και πάντα τόκον ή δαπάνας δεόντως γενομένας ή καταβληθείσας υπ’ αυτού αναφορικώς προς τούτον, διά της πωλήσεως ή υποθηκεύσεως του περιουσιακού τούτου στοιχείου ή μέρους αυτού, ή δι’ εμπραγμάτου βάρους περιωρισμένης χρονικής διαρκείας επί του περιουσιακού τούτου στοιχείου ή μέρους αυτού. (2) Πρόσωπον έχον περιωρισμένον συμφέρον εφ’ οιουδήποτε περιουσιακού στοιχείου, και ο μισθωτής ή ενυπόθηκος δανειστής οιωνδήποτε περιουσιακών στοιχείων, όστις καταβάλλει τον φόρον κληρονομίας αναφορικώς προς ταύτα, θα έχη τα αυτά δικαιώματα ως εάν ο φόρος κληρονομίας αναφορικώς προς τα στοιχεία ταύτα εξευρέθη διά της συστάσεως υποθήκης υπέρ αυτού. 67/1962 Επιμερισμός του βάρους του καταβληθέντος φόρου κληρονομίας 31. Εν σχέσει προς τα διάφορα πρόσωπα άτινα έχουσιν οιονδήποτε κληρονομικόν συμφέρον επί περιουσιακών στοιχείων του αποθανόντος αναφορικώς προς τα οποία ο εκτελεστής εξουσιοδοτείται ή υποχρεούται, δυνάμει των διατάξεων του παρόντος νόμου, να πληρώση τον φόρον κληρονομίας, ο φόρος κληρονομίας ο καταβληθείς αναφορικώς προς την τοιαύτην περιουσίαν θα θεωρήται ως χρέος συναφθέν υπό του αποθανόντος και, εκτός εάν άλλως διέταξεν ο αποθανών εν τη διαθήκη αυτού, θα επιμερίζηται μεταξύ των τοιούτων προσώπων κατ’ αναλογίαν της αξίας του συμφέροντός των επί της περιουσίας του αποθανόντος. 67/1962 ΔΗΛΩΣΕΙΣ, Κ.Τ.Λ. Δήλωσις Περιουσίας 32.-(1) Ο εκτελεστής υποχρεούται όπως επιδώση τω Εφόρω εντός έξ μηνών από της ημερομηνίας του θανάτου του αποθανόντος δήλωσιν περιουσίας επί του προς τούτο καθωρισμένου εντύπου περιέχουσαν πλήρη και αληθή έκθεσιν των στοιχείων των σχετιζομένων με την περιουσίαν του αποθανόντος, περιλαμβανομένης και της αξίας ταύτης. ομού δε μετά της τοιαύτης δηλώσεως περιουσίας, υποχρεούται ούτος να επιδώση τω Εφόρω κεκυρωμένον αντίγραφον της διαθήκης του αποθανόντος, εάν κατέλιπεν ούτος τοιαύτην διαθήκην. (2) Εις περιπτώσεις καθ’ άς ο εκτελεστής δεν είναι υπόχρεος να καταβάλη φόρον κληρονομίας αναφορικώς προς οιαδήποτε περιουσιακά στοιχεία περιερχόμενα επί τω θανάτω αποθανόντος τινός προσώπου, το υπόχρεων εις την καταβολήν του τοιούτου φόρου πρόσωπον οφείλει όπως, εντός έξ μηνών από της ημερομηνίας του θανάτου του αποθανόντος, επιδώση τω Εφόρω δήλωσιν φόρου κληρονομίας, επί του προς τούτο καθωρισμένου εντύπου, περιέχουσαν πλήρη και αληθή έκθεσιν των στοιχείων των σχετιζομένων με την τοιαύτην περιουσίαν, περιλαμβανομένης και της αξίας ταύτης. (3) Ο Έφορος δύναται, εάν κρίνη τούτο σκόπιμον, δι’ ειδικής ειδοποιήσεως, να απαιτήση παρά παντός εκτελεστού του αποθανόντος, όπως ετοιμάση και επιδώση, εντός της προθεσμίας της ειδικώς καθοριζομένης εν τη ειδοποιήσει, δήλωσιν περιουσίας περιέχουσαν πλήρη και αληθή έκθεσιν των στοιχείων των σχετιζομένων με την περιουσίαν του αποθανόντος, περιλαμβανομένης και της αξίας ταύτης. (4) Ο Έφορος δύναται, ασκών την διακριτικήν του εξουσίαν να παρατείνη την εν τοις προηγουμένοις καθοριζομένην προθεσμίαν διά την επίδοσιν οιασδήποτε δηλώσεως περιουσίας. 67/1962 Συμπληρωματική δήλωσις εν περιπτώσει λάθους 33. Εάν, καθ’ οιονδήποτε χρόνον, περιέλθη εις γνώσιν του εκτελεστού ή οιουδήποτε ετέρου προσώπου υποχρέου εις την καταβολήν φόρου κληρονομίας, ότι εν οιαδήποτε δηλώσει περιουσίας επιδοθείση υπ’ αυτού ενυπάρχη λάθος λόγω του ότι- (α) περιουσιακόν στοιχείον υποκείμενον εις φόρον κληρονομίας παρελείφθη εκ ταύτης. ή (β) περιουσιακόν στοιχείον υποκείμενον εις φόρον κληρονομίας υπετιμήθη εν ταύτη. ή (γ) εγένετο απαίτησις δι’ έκπτωσιν μη επιτρεπομένην βάσει του παρόντος νόμου, ούτος υποχρεούται όπως επιδώση πάραυτα τω Εφόρω συμπληρωματικήν δήλωσιν περιέχουσαν λεπτομερείας του τοιούτου λάθους. 67/1962 Ο Έφορος δύναται να ζητήση στοιχεία εις ωρισμένας περιπτώσεις 34.-(1) Ο Έφορος δύναται να δώση έγγραφον ειδοποίησιν εις οιονδήποτε πρόσωπον όπερ, κατά την γνώμην αυτού, δύναται να παράσχη πληροφορίας αναφορικώς προς την οικονομικήν κατάστασιν αποθανόντος προσώπου ή προσώπων, απαιτούσαν παρ’ αυτού όπως εντός της προθεσμίας της καθοριζομένης εν τη τοιαύτη ειδοποιήσει παράσχη τοιαύτα στοιχεία οία ήθελον κριθή υπό του Εφόρου αναγκαία. (2) Ο Έφορος δύναται να δώση έγγραφον ειδοποίησιν εις παν πρόσωπον υπόχρεων δυνάμει του παρόντος νόμου εις υποβολή δηλώσεως περιουσίας ή προς ο εστάλη ειδοποίησις δυνάμει της παραγράφου (1) του παρόντος άρθρου, καλούσαν το τοιούτον πρόσωπον όπως, εντός της προθεσμίας της καθοριζομένης εν τη τοιαύτη ειδοποιήσει, προσαγάγη, κατά χρόνον και εις τόπον καθορισθέντα υπό του Εφόρου, πάντας τους τίτλους, σχέδια, επίσημα έγγραφα, βιβλία, λογαριασμούς ή άλλα έγγραφα άτινα Έφορος ήθελε κρίνει αναγκαία. 67/1962 ΒΕΒΑΙΩΣΙΣ ΤΟΥ ΦΟΡΟΥ Ο Έφορος προβαίνει εις βεβαίωσιν του φόρου. 35. Ο Έφορος δύναται καθ’ οιονδήποτε χρόνον, είτε η δήλωσις περιουσίας επεδόθη είτε όχι, να προβή εις την βεβαίωσιν του φόρου κληρονομίας του πληρωτέου αναφορικώς προς την περιουσίαν αποθανόντος προσώπου, και θα αποστέλλη εις το πρόσωπο ή πρόσωπα άτινα ούτος θεωρεί υπόχρεα διά την καταβολήν του τοιούτου φόρου κληρονομίας, ειδοποίησιν περί της τοιαύτης βεβαιώσεως ομού μετά καταστάσεως δεικνυούσης λεπτομερείας περί της υπό του Εφόρου γενομένης εκτιμήσεως της περιουσίας. 67/1962 Συμπληρωματικαί φορολογίαι 36.-(1) Οσάκις ο Έφορος νομίση ότι το ποσόν ο πρόσωπόν τι υποχρεούται να καταβάλη ως φόρον κληρονομίας έχει εκτιμηθή εις έλασσον του δέοντος, ούτος δύναται, καθ’ οιονδήποτε χρόνον εντός τριών ετών από της ημερομηνίας της αρχικής βεβαιώσεως, να προβή εις συμπληρωματικήν βεβαίωσιν του ποσού ο το τοιούτον πρόσωπον, κατά την γνώμην του, οφείλει να καταβάλη: Νοείται ότι- (α) εις περιπτώσεις καθ’ άς η χαμηλή φορολογία οφείλεται εις δόλον ή εσκεμμένην φοροδιαφυγήν, η τοιαύτη συμπληρωματική βεβαίωσις δύναται να γίνη καθ’ οιονδήποτε χρόνον. (β) ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι η προμνησθείσα περίοδος των τριών ετών εξέπνευσεν, ο Έφορος δύναται να βεβαιώση καθ’ οιονδήποτε χρόνον υποχρέωσιν εις συμπληρωματικήν φορολογίαν ήτις δυνατόν να αχθή εις γνώσιν του υπό του εκτελεστού ή υφ’ οιουδήποτε ετέρου προσώπου υποχρέου εις την καταβολήν φόρου κληρονομίας βάσει του παρόντος νόμου. (γ) συμπληρωματική βεβαίωσις γενομένη δυνάμει του παρόντος άρθρου δεν θα επηρεάζη περιουσιακά στοιχεία αναφερόμενα εν πιστοποιητικώ εκδοθέντι δυνάμει του άρθρου 48 του παρόντος νόμου, ουδέ θα δημιουργή ή …