Ο περί της Εφαρμογής της Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Νόμος του 2015 - 69(I)/2015

Ο περί της Εφαρμογής της Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Νόμος του 2015 - 69(I)/2015 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | Επικοινωνία Κατάλογος Ενοποιημένης Νομοθεσίας Ο περί της Εφαρμογής της Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Νόμος του 2015 (69(I)/2015) Περιεχόμενα Πλήρες Κείμενο Εκτύπωση Ιστορικό Τροποποιήσεων 69(I)/2015 194(I)/2015 92(I)/2016 113(I)/2018 166(I)/2023 Προοίμιο Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως: ΜΕΡΟΣ Ι ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ Συνοπτικός τίτλος 1. Ο παρών Νόμος θα αναφέρεται ως ο περί της Εφαρμογής της Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Νόμος του 2015. 69(I)/2015 Ερμηνεία 2. Στον παρόντα Νόμο, εκτός αν από το κείμενο του προκύπτει διαφορετική έννοια: «άδεια» σημαίνει άδεια που εκδίδεται από το Συμβούλιο με βάση το άρθρο 36· «αναπαραγωγικός ιστός» σημαίνει τον ωοθηκικό ή ορχικό ιστό· «ανήλικος» σημαίνει κάθε πρόσωπο ηλικίας κάτω των δεκαοκτώ (18) ετών, σύμφωνα με τον περί της Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Παιδιού (Κυρωτικό) Νόμο· «Αναισθησιολόγος» σημαίνει ιατρό εγγεγραμμένο στο Μητρώο που τηρείται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 5 του περί Εγγραφής Ιατρών Νόμου και στον οποίο το Ιατρικό Συμβούλιο έχει αναγνωρίσει την ειδικότητα της Αναισθησιολογίας, δυνάμει των περί Ιατρών (Ειδικά Προσόντα) Κανονισμών∙ «άλλα κράτη μέλη» σημαίνει κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης εκτός της Δημοκρατίας∙ «αρμόδια αρχή» σημαίνει το Υπουργείο Υγείας∙ «γαμέτες» σημαίνει το σπερματοζωάριο του άνδρα και το ωάριο (ωοκύτταρο) της γυναίκας· «γεννητικά κύτταρα» σημαίνει τους γαμέτες με τους οποίους επιτυγχάνεται η αναπαραγωγή και οι οποίοι μπορεί να είναι ώριμοι ή ανώριμοι∙ «γονιμοποίηση» σημαίνει τη διεργασία συγχωνεύσεως των γαμετών, η οποία αρχίζει με τη διείσδυση ή την εισαγωγή του σπερματοζωαρίου στο ωοκύτταρο και ολοκληρώνεται με τη δημιουργία του ζυγώτη∙ «γραπτή συμφωνία» σημαίνει τη γραπτή συμφωνία της παρένθετης μητέρας και του ζευγαριού όπως προβλέπεται από τις διατάξεις του άρθρου 25· «Δημοκρατία» σημαίνει την Κυπριακή Δημοκρατία· «διαφήμιση» σημαίνει κάθε ενέργεια που αποβλέπει στη διάδοση πληροφοριών για εμπορικούς σκοπούς· «δότης» σημαίνει τρίτο πρόσωπο προς το ζευγάρι ή προς το μονήρες άτομο, το οποίο θα προβεί σε ιατρικώς υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, το οποίο προσφέρει προς το ζευγάρι ή το μονήρες άτομο γαμέτες∙ «Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής» ή «ΕΕΒ» σημαίνει την επιτροπή που ιδρύεται δυνάμει του άρθρου 3 του περί Βιοηθικής (Ίδρυση και Λειτουργία Εθνικής Επιτροπής) Νόμου. «έμβρυο» σημαίνει το αποτέλεσμα της γονιμοποίησης ενός ωαρίου με ένα σπερματοζωάριο∙ «ενδοσαλπιγγική μεταφορά γαμετών και εμβρύων» σημαίνει τη μεταφορά γαμετών και εμβρύων στη σάλπιγγα∙ «ενδοωαριακή έγχυση σπερματοζωαρίου» σημαίνει την εισαγωγή ενός σπερματοζωαρίου εντός του ωοκυττάρου επεμβατικά, με μικροχειρισμό∙ «εξωσωματική γονιμοποίηση και μεταφορά εμβρύων» σημαίνει την εκτός του σώματος της γυναίκας γονιμοποίηση ωαρίων και τη μεταφορά ενός ή περισσότερων εμβρύων στην ενδομήτρια κοιλότητα της ίδιας ή άλλης γυναίκας∙ «εξωσωματικά δημιουργημένο έμβρυο» ή «in-vitro έμβρυο» σημαίνει έμβρυο που δημιουργήθηκε με τη διαδικασία της εξωσωματικής γονιμοποίησης∙ «Επιθεωρητής» σημαίνει πρόσωπο, που εξουσιοδοτείται από τον Υπουργό για να εκτελεί τα καθήκοντα που καθορίζονται στο Μέρος ΙΧ του Νόμου∙ «Έφορος» έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό στον περί Ιδιωτικών Νοσηλευτηρίων (Έλεγχος Ίδρυσης και Λειτουργίας) Νόμο∙ «ετερόλογη τεχνητή σπερματέγχυση» σημαίνει τεχνητή σπερματέγχυση κατά την οποία χρησιμοποιούνται σπερματοζωάρια δότη∙ «ζυγώτης» σημαίνει το νέο κύτταρο, με εμφανείς τους δύο προπυρήνες, που σχηματίζεται με τη συνένωση του ωαρίου με το σπερματοζωάριο∙ «ζευγάρι» σημαίνει άντρα και γυναίκα που έχουν τελέσει νόμιμα γάμο ή διατηρούν σταθερή και μόνιμη σχέση ∙ «ιατρικώς υποβοηθούμενη αναπαραγωγή» ή «Ι.Υ.Α.» σημαίνει κάθε μέθοδο προς επίτευξη κυοφορίας που επιτυγχάνεται με μεθόδους άλλες, πλην της φυσιολογικής ένωσης άνδρα και γυναίκας και οι οποίες εφαρμόζονται σε ειδικά οργανωμένες μονάδες ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής∙ «ίδρυμα ιστών» έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από τον περί Προτύπων Ποιότητας και Ασφάλειας (Δωρεά, Προμήθεια, Έλεγχος, Επεξεργασία, Συντήρηση, Αποθήκευση και Διανομή) Ανθρώπινων Ιστών, Κυττάρων και Παράγωγων Προϊόντων Νόμο και των εκδιδόμενων δυνάμει αυτού Κανονισμών· «κλωνοποίηση - αναπαραγωγική» σημαίνει τη δημιουργία εμβρύων μέσω μεταφοράς πυρήνων σωματικών κυττάρων του ανθρώπινου όντος που πρόκειται να κλωνοποιηθεί σε ωάρια από τα οποία έχει αφαιρεθεί ο πυρήνας και τα έμβρυα που δημιουργούνται, τοποθετούνται στην μήτρα γυναικών για να αναπτυχθούν in vivo, σε ετεροχρονισμένους ανθρώπινους κλώνους του ανθρώπινου όντος από το οποίο προέρχονται τα σωματικά κύτταρα∙ «κλωνοποίηση – θεραπευτική ή ερευνητική» σημαίνει τη δημιουργία εμβρύων μέσω μεταφοράς πυρήνων σωματικών κυττάρων ενός ανθρώπινου όντος σε ωάρια από τα οποία έχει αφαιρεθεί ο πυρήνας και τα έμβρυα που δημιουργούνται, αφήνονται να αναπτυχθούν στο εργαστήριο in vitro, μέχρι το στάδιο της βλαστοκύστης, οπότε και καταστρέφονται για να απομονωθούν από αυτά τα εμβρυϊκά βλαστικά κύτταρα∙ «κράτος μέλος» σημαίνει κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης· «κρυοσυντήρηση» σημαίνει τη συντήρηση γεννητικού υλικού, δηλαδή ορχικού ή ωοθηκικού ιστού, σπέρματος, ωοκυττάρων ή εμβρύων∙ «μαιευτήρας/γυναικολόγος» σημαίνει ιατρό εγγεγραμμένο στο Μητρώο που τηρείται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 5 του περί Εγγραφής Ιατρών Νόμου και στον οποίο το Ιατρικό Συμβούλιο έχει αναγνωρίσει την ειδικότητα της Μαιευτικής/Γυναικολογίας, δυνάμει των περί Ιατρών (Ειδικά Προσόντα) Κανονισμών∙ «Μονάδα Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής» ή «Μ.Ι.Υ.Α.» σημαίνει τη Μονάδα που είναι κατάλληλα αδειοδοτημένη από τον Έφορο, δυνάμει των διατάξεων του περί Ιδιωτικών Νοσηλευτηρίων (Έλεγχος Ίδρυσης και Λειτουργίας) Νόμου και κατέχει άδεια λειτουργίας από το Συμβούλιο δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 36∙ «μονήρες άτομο» σημαίνει πρόσωπο που δεν βρίσκεται σε σταθερή και μόνιμη σχέση με άλλο πρόσωπο∙ «νόμιμος αντιπρόσωπος» έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από το εδάφιο (3) του άρθρου 20 του περί Αφαιρέσεων και Μεταμοσχεύσεων των Οργάνων Ανθρώπινης Προελεύσεως Νόμο του 2012· «ομόλογη τεχνητή σπερματέγχυση» σημαίνει την τεχνητή σπερματέγχυση κατά την οποία χρησιμοποιούνται σπερματοζωάρια του συζύγου ή του συντρόφου της γυναίκας στην οποία εφαρμόζεται η τεχνική∙ «ομόλογη χρήση» σημαίνει την αφαίρεση γαμετών ή αναπαραγωγικού ιστού από ένα πρόσωπο και την εφαρμογή του στο ίδιο πρόσωπο ή στο ζευγάρι· «παρένθετη μητρότητα» σημαίνει την περίπτωση κατά την οποία μία γυναίκα κυοφορεί και γεννά (φέρουσα ή κυοφόρος), ύστερα από εξωσωματική γονιμοποίηση και μεταφορά εμβρύων, με χρήση γενετικού υλικού ξένου προς την ίδια, για λογαριασμό ενός ζευγαριού ή μονήρους γυναίκας, που επιθυμεί να αποκτήσει παιδί αλλά αδυνατεί για ιατρικούς λόγους· «προεμφυτευτικός γενετικός έλεγχος» σημαίνει την αφαίρεση επεμβατικά με μικροχειρισμό πολικών σωματίων ή κυττάρων του εμβρύου προ της εμφύτευσης, προκειμένου αυτά να αναλυθούν γενετικά∙ «πρόσωπο» σημαίνει φυσικό ή νομικό πρόσωπο και περιλαμβάνει Μ.Ι.Υ.Α.· «Πρωτόκολλο» σημαίνει Πρωτόκολλο του Συμβουλίου το οποίο εγκρίνεται από τον Υπουργό και δημοσιεύεται ως διάταγμα στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας· «σύζυγος» σημαίνει τον κατά νόμο σύντροφο της γυναίκας ή του άντρα στα πλαίσια του ζευγαριού· «σύντροφος» σημαίνει το σύντροφο της γυναίκας ή του άντρα στα πλαίσια του ζευγαριού. «Συμβούλιο» σημαίνει το Συμβούλιο Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Ανθρώπινης Αναπαραγωγής που καθιδρύεται δυνάμει του άρθρου 5∙ «Συμβούλιο Νοσηλευτικής και Μαιευτικής»» σημαίνει το Συμβούλιο που εγκαθιδρύεται με βάση τον περί Νοσηλευτικής και Μαιευτικής Νόμο· «συγκατάθεση» σημαίνει την ελεύθερη γραπτή παροχή συγκατάθεσης με πλήρη επίγνωση των αποτελεσμάτων της και αφού προηγηθεί ολοκληρωμένη και καταληπτή ενημέρωση αναφορικά με τα αποτελέσματά της∙ «συμβουλευτική» σημαίνει την παροχή στο ζευγάρι πληροφοριών και καθοδήγησης όπως προβλέπεται στο άρθρο 37∙ «τεχνητή σπερματέγχυση» σημαίνει την εισαγωγή σπερματοζωαρίων στο γυναικείο γεννητικό σύστημα με οποιοδήποτε τρόπο εκτός από την σεξουαλική επαφή∙ «τρίτη χώρα» σημαίνει χώρα που δεν είναι κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης· «υποβοηθούμενη εκκόλαψη» σημαίνει τη διάνοιξη της διαφανούς ζώνης του ωαρίου· «Υπουργός» σημαίνει τον Υπουργό Υγείας. 69(I)/2015 166(I)/2023 Σκοπός του παρόντος Νόμου 3. Σκοπός του παρόντος Νόμου είναι: (α) Η ρύθμιση του νομοθετικού πλαισίου εφαρμογής των μεθόδων της ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής με τρόπο που να διασφαλίζεται ο σεβασμός της ελευθερίας του ατόμου και του δικαιώματος της προσωπικότητας και η ικανοποίηση της επιθυμίας για απόκτηση απογόνων με βάση τα δεδομένα της ιατρικής και της βιολογίας καθώς και τις αρχές της βιοηθικής∙ και (β) η εφαρμογή των αναφερόμενων στην παράγραφο (α) μεθόδων κατά τρόπο που να λαμβάνεται κυρίως υπόψη το συμφέρον του παιδιού που θα γεννηθεί. 69(I)/2015 Πεδίο εφαρμογής 4. Ο παρών Νόμος εφαρμόζεται σε ζευγάρια και μονήρη άτομα υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις για να αντιμετωπίζεται η αδυναμία απόκτησης τέκνων με φυσικό τρόπο ή για να αποφεύγεται η μετάδοση στο τέκνο σοβαρής ασθένειας. 69(I)/2015 ΜΕΡΟΣ ΙΙ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΙΑΤΡΙΚΩΣ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Ίδρυση Συμβουλίου Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής 5.-(1)Εγκαθιδρύεται Συμβούλιο Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής. (2) Το Συμβούλιο είναι εντεκαμελές και αποτελείται από- (α) Ένα πρόσωπο ως Πρόεδρο, με δεκαετή τουλάχιστον πείρα στην Ιατρική ή στις βιολογικές επιστήμες ή στις βιοεπιστήμες ή σε άλλους συναφείς κλάδους ή στη νομική ή στην ψυχολογία ή στην κοινωνιολογία, χωρίς ενεργό ανάμειξη σε θέματα Ι.Υ.Α., το οποίο προτείνει ο Υπουργός. (β) ένα πρόσωπο ως Αντιπρόεδρο, το οποίο είναι γνώστης του επιστημονικού πεδίου της Ι.Υ.Α., χωρίς ενεργό ανάμειξη σε θέματα Ι.Υ.Α. και μέλος του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου (ΠΙΣ), το οποίο προτείνει ο ΠΙΣ στον Υπουργό: Νοείται ότι, ανεξάρτητα από τις διατάξεις της παραγράφου (β), σε περίπτωση που ο Πρόεδρος του Συμβουλίου είναι ιατρός, τότε ο Αντιπρόεδρος αυτού δε δύναται να είναι ιατρός, αλλά πρέπει να διαθέτει πενταετή τουλάχιστον πείρα στις βιολογικές επιστήμες ή στις βιοεπιστήμες ή σε άλλους συναφείς κλάδους ή στη νομική ή στην ψυχολογία ή στην κοινωνιολογία και τον οποίο προτείνει ο Υπουργός. (γ) ένα πρόσωπο, το οποίο είναι γνώστης του επιστημονικού πεδίου της Ι.Υ.Α., μέλος του ΠΙΣ που δυνατό να έχει ενεργό ανάμειξη σε θέματα Ι.Υ.Α. και το οποίο προτείνει ο ΠΙΣ στον Υπουργό. (δ) έναν επιστήμονα μέλος της Εταιρείας Ανθρώπινης Αναπαραγωγής, με ενεργό ανάμειξη σε θέματα Ι.Υ.Α., τον οποίο προτείνει η Εταιρεία Ανθρώπινης Αναπαραγωγής στον Υπουργό. (ε) ένα λειτουργό του Υπουργείου Υγείας, τον οποίο προτείνει ο Υπουργός· (στ) ένα πρόσωπο πτυχιούχο βιοϊατρικών επιστημών με εξειδίκευση στην εμβρυολογία, με διετή τουλάχιστον πείρα στο γνωστικό αντικείμενο της Ι.Υ.Α., μέλος της Εταιρείας Κλινικών Εμβρυολόγων Κύπρου, το οποίο δυνατό να έχει ενεργό ανάμειξη σε θέματα Ι.Υ.Α. και το οποίο προτείνει η Εταιρεία Κλινικών Εμβρυολόγων Κύπρου στον Υπουργό· (ζ) έναν επιστήμονα στον κλάδο της γενετικής, μέλος της Εταιρείας Ανθρώπινης Γενετικής, χωρίς ενεργό ανάμειξη σε θέματα Ι.Υ.Α., τον οποίο προτείνει η Εταιρεία Ανθρώπινης Γενετικής στον Υπουργό· (η) ένα νομικό, ως εκπρόσωπο του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, τον οποίο προτείνει ο Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας στον Υπουργό· (θ) ένα μέλος της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής, χωρίς ενεργό ανάμειξη σε θέματα Ι.Υ.Α., το οποίο προτείνει η Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής στον Υπουργό· (ι) δύο πρόσωπα, χωρίς ενεργό ανάμειξη σε θέματα Ι.Υ.Α., τα οποία είναι εγγεγραμμένα ως κλινικοί ψυχολόγοι ή κοινωνιολόγοι ή εγγεγραμμένοι δικηγόροι ή κάτοχοι πανεπιστημιακού διπλώματος ή τίτλου σε άλλο τομέα των ανθρωπιστικών επιστημών με διετή τουλάχιστον πείρα στον τομέα από τον οποίο προέρχονται, τα οποία κατά προτίμηση είναι γνώστες του επιστημονικού πεδίου της Ι.Υ.Α. και τα οποία προτείνει ο Υπουργός. Για τους σκοπούς του παρόντος εδαφίου, «ενεργός ανάμειξη σε θέματα Ι.Υ.Α.» σημαίνει τη συμμετοχή προσώπου σε Μ.Ι.Υ.Α. ως ιδιοκτήτη ή ως μετόχου αυτής ή ως συνεταίρου με πρόσωπο που κατέχει άδεια λειτουργίας Μ.Ι.Υ.Α. ή ως  διευθυντή Μ.Ι.Υ.Α. ή ως διευθυντή μονάδας που αιτείται άδεια λειτουργίας Μ.Ι.Υ.Α. και περιλαμβάνει και πρόσωπο που είναι συγγενής πρώτου βαθμού με οποιοδήποτε από τα εν λόγω πρόσωπα. (2Α) Ο Πρόεδρος ή ο Αντιπρόεδρος ή οποιοδήποτε μέλος του Συμβουλίου δεν παρίσταται σε συνεδρία του Συμβουλίου κατά την οποία συζητείται θέμα για το οποίο έχει  άμεσο ή έμμεσο ή συγκρουόμενο συμφέρον. (2Β) Ο Πρόεδρος, ο Αντιπρόεδρος και τα μέλη του Συμβουλίου, εξαιρουμένων των μελών που αναφέρονται στις παραγράφους (γ), (δ) και (στ) του εδαφίου (2), κατά την ανάληψη των καθηκόντων τους προβαίνουν σε δήλωση προς το Υπουργικό Συμβούλιο ότι δεν έχουν και δε θα έχουν μέχρι την ημερομηνία λήξης της θητείας τους οποιαδήποτε ενεργό ανάμειξη σε θέματα  Ι.Υ.Α.. (3) (α) Ο Υπουργός υποβάλλει πρόταση στο Υπουργικό Συμβούλιο αναφορικά με τα μέλη που προτείνονται σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (2) για τη συγκρότηση του Συμβουλίου και ο διορισμός του Συμβουλίου γίνεται με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου. (β) Ο Πρόεδρος του Συμβουλίου διορίζεται από το Υπουργικό Συμβούλιο ύστερα από εισήγηση του Υπουργού και ο Αντιπρόεδρος διορίζεται από το Υπουργικό Συμβούλιο ύστερα από εισήγηση του Υπουργού κατόπιν διαβούλευσης του Υπουργού με τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο (ΠΙΣ). (4) Σε περίπτωση προσωρινής απουσίας ή προσωρινού κωλύματος του Προέδρου και για όσο χρόνο διαρκεί η απουσία ή το προσωρινό κώλυμα, ο Αντιπρόεδρος ασκεί τα καθήκοντα του Προέδρου. (5) Κενή θέση στο Συμβούλιο δεν επηρεάζει τη νομική υπόσταση του Συμβουλίου ή την εγκυρότητα των αποφάσεων του. (6) Σε περίπτωση κένωσης θέσης στο Συμβούλιο, το Υπουργικό Συμβούλιο προβαίνει μέσα σε τρείς (3) μήνες στο διορισμό αναπληρωματικού μέλους. (7) Η διάρκεια της θητείας του νέου μέλους διαρκεί μέχρι το τέλος της θητείας του μέλους του οποίου η θέση κενώθηκε. (8) Η θητεία των μελών του Συμβουλίου είναι τετραετής. (9) Πρόσωπα τα οποία υπηρέτησαν ως μέλη του Συμβουλίου στο παρελθόν δύνανται να επαναδιορισθούν. (10) Ο Πρόεδρος, ο Αντιπρόεδρος και τα μέλη του Συμβουλίου λαμβάνουν αποζημίωση που ορίζεται με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου. 69(I)/2015 92(I)/2016 166(I)/2023 Τερματισμός διορισμού 6.-(1) Πρόσωπο, το οποίο κατέχει θέση στο Συμβούλιο δύναται πριν από τη λήξη της θητείας του - (α) Να υποβάλει γραπτώς παραίτηση από τη θέση του προς το Υπουργικό Συμβούλιο· (β) να παυθεί από τη θέση αυτή με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου εφόσον συντρέχει οποιοσδήποτε από τους πιο κάτω λόγους: (i) πάσχει από πνευματική ή σωματική ανικανότητα η οποία τον καθιστά ανίκανο να εκτελεί τα καθήκοντα του και να ασκεί τις εξουσίες και αρμοδιότητες του για το υπόλοιπο της θητείας του∙ (ii) συμπεριφέρεται ανάρμοστα ή ενεργεί αμελώς κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του ή την άσκηση των εξουσιών και αρμοδιοτήτων του∙ (iii) συμπεριφέρεται κατά τρόπο ασυμβίβαστο προς την υποχρέωση του να μην έχει οποιοδήποτε άμεσο ή έμμεσο συγκρουόμενο συμφέρον με οποιοδήποτε από τους σκοπούς του παρόντος Νόμου. (iv) έχει, πριν από το διορισμό του, παραλείψει να αποκαλύψει στοιχείο ή γεγονός το οποίο θα μπορούσε να αποτελέσει κώλυμα στο διορισμό του ως αποτέλεσμα οποιωνδήποτε λόγων που εκτίθενται στο εδάφιο αυτό∙ (v) έχει καταδικαστεί, με απόφαση αρμόδιου δικαστηρίου για ποινικό αδίκημα διαπραχθέν κατά παράβαση των διατάξεων του παρόντος Νόμου∙ ή (vi) έχει καταδικαστεί με απόφαση αρμόδιου δικαστηρίου για ποινικό αδίκημα που ενέχει έλλειψη τιμιότητας ή ηθική αισχρότητα. (2) Μέλος του Συμβουλίου για περίοδο τριών (3) ετών μετά από την παραίτηση, παύση ή αφυπηρέτησή του, δεν θα κατέχει οποιαδήποτε θέση ή δεν θα εργοδοτείται ή δεν θα ενεργεί ως σύμβουλος, όπου είναι δυνατό να χρησιμοποιήσει ή να αποκαλύψει εμπιστευτικές πληροφορίες που απέκτησε κατά την άσκηση των καθηκόντων και εξουσιών του ως μέλους του Συμβουλίου. 69(I)/2015 Σύγκληση συνεδρίας και ψηφοφορία 7.-(1) (α) Το Συμβούλιο συνεδριάζει σε τακτική συνεδρία τουλάχιστον μια (1) φορά το μήνα. (β) Έκτακτη συνεδρία δύναται να συγκληθεί με πρωτοβουλία του Προέδρου ή κατόπιν αιτήματος τριών (3) τουλάχιστον μελών αυτού. (2) Έξι (6) μέλη του Συμβουλίου περιλαμβανομένου του Προέδρου και σε περίπτωση απουσίας αυτού, του Αντιπροέδρου, αποτελούν απαρτία. (3) Έγκυρες αποφάσεις λαμβάνονται με πλειοψηφία των παρόντων μελών και σε περίπτωση ισοψηφίας ο Πρόεδρος έχει νικώσα ψήφο. (4) Σε περίπτωση προσωρινής απουσίας ή προσωρινού κωλύματος του Προέδρου, της συνεδρίασης προεδρεύει ο Αντιπρόεδρος. (5) Τηρούνται συνοπτικά πρακτικά των εργασιών κάθε συνεδρίασης με πλήρη στοιχεία για τις αποφάσεις, τον τρόπο που λήφθηκαν, καθώς επίσης και το σκεπτικό των αποφάσεων. (6) Κανένα μέλος του Συμβουλίου δε φέρει ευθύνη για οποιαδήποτε αναφορά, πράξη ή παράλειψή του που έγινε καλόπιστα κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων του. (7) Τα πρακτικά επικυρώνονται με την έναρξη της επόμενης συνεδρίας του Συμβουλίου και υπογράφονται από τον Πρόεδρο ή τον Αντιπρόεδρο. 69(I)/2015 92(I)/2016 Εσωτερική λειτουργία 8.-(1) Το Συμβούλιο ρυθμίζει το ίδιο τα θέματα της εσωτερικής λειτουργίας του με εσωτερικούς κανονισμούς. (2) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του εδαφίου (1), η ακολουθητέα διαδικασία στις συνεδρίες του Συμβουλίου και ο τρόπος λήψης αποφάσεων ρυθμίζονται, όπου τούτο κρίνεται αναγκαίο, με κανονισμούς που εκδίδονται με βάση τις διατάξεις του παρόντος Νόμου. 69(I)/2015 Εκπροσώπηση Συμβουλίου 9. Το Συμβούλιο δύναται να εκπροσωπεί την Κύπρο τόσο σε τοπικό όσο και σε διεθνές επίπεδο για θέματα της αρμοδιότητάς του. 69(I)/2015 Νομική προσωπικότητα του Συμβουλίου 10.-(1)Το Συμβούλιο είναι νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου το οποίο ενάγει, ενάγεται και συμβάλλεται ως τέτοιο συμβάλλεται με άλλα μέρη. (2) Το Συμβούλιο δύναται να κινεί αστικές και ποινικές διαδικασίες εναντίον οποιουδήποτε προσώπου. (3) Το Συμβούλιο τηρεί δικό του Ταμείο με την επωνυμία «Ταμείο Συμβουλίου», στο οποίο κατατίθενται υποχρεωτικά - (α) όλα τα τέλη λειτουργίας που εκδίδονται από το Συμβούλιο∙ (β) κάθε χορηγία ή δωρεά που παρέχεται στο Συμβούλιο και κάθε άλλο έσοδο που εισπράττεται δυνάμει του παρόντος Νόμου με την υποχρέωση αυτού να δημοσιεύει όλες τις χορηγίες και δωρεές που λαμβάνει, σε δύο (2) ημερήσιες εφημερίδες και στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας. (γ) όλα τα έσοδα που προέρχονται από περιουσιακά στοιχεία του Συμβουλίου∙ (δ) όλα τα ποσά που προκύπτουν από την επιβολή διοικητικού προστίμου. (4) Το Ταμείο του Συμβουλίου τελεί υπό την ευθύνη και τη γενική διαχείριση του Συμβουλίου. (5) Από το Ταμείο του Συμβουλίου δύναται να πληρώνονται - (α) τα έξοδα λειτουργίας του Συμβουλίου∙ (β) οποιαδήποτε ποσά καθίστανται νομικά πληρωτέα συνεπεία της άσκησης οποιουδήποτε καθήκοντος ή αρμοδιότητας του Συμβουλίου. (6) Η τήρηση και το περιεχόμενο των λογαριασμών του Συμβουλίου ελέγχεται από τον Γενικό Ελεγκτή της Δημοκρατίας. (7) Τηρουμένων των διατάξεων του περί της Ρύθμισης των Διαδικασιών Σύναψης Δημοσίων Συμβάσεων και για Συναφή Θέματα Νόμου, το Συμβούλιο δύναται να συνάπτει συμβάσεις με άλλες αρχές, οργανισμούς, φυσικά ή/και νομικά πρόσωπα εντός και εκτός της Δημοκρατίας, για την αγορά υπηρεσιών για κάλυψη των αναγκών του και για την εξυπηρέτηση των σκοπών του γενικότερα. (8) Για την αρχική αξιολόγηση συμβάσεων το Συμβούλιο δύναται να διορίζει επιτροπή η οποία απαρτίζεται από τουλάχιστον τρία (3) μέλη του Συμβουλίου, περιλαμβανομένου του Προέδρου ή/και Αντιπρόεδρου, η οποία αξιολογεί και υποβάλλει την εισήγησή της στο Συμβούλιο για τη λήψη τελικής απόφασης. 69(I)/2015 113(I)/2018 166(I)/2023 Αρμοδιότητες Συμβουλίου 11.-(1) Το Συμβούλιο έχει τις ακόλουθες αρμοδιότητες: (α) ελέγχει την τήρηση των διατάξεων του παρόντος Νόμου και οποιωνδήποτε κανονισμών εκδίδονται δυνάμει αυτού· (β) χορηγεί, ανανεώνει και ανακαλεί τις προβλεπόμενες από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου άδειες, υπό τις προϋποθέσεις που ορίζονται στους σχετικούς κανονισμούς· (γ) διασφαλίζει ότι κάθε Μ.Ι.Υ.Α. διαθέτει από ιατρικής άποψης την τεχνογνωσία και την υποδομή σύμφωνα με κριτήρια και πρότυπα που το Συμβούλιο καθορίζει, για να παρέχει υπηρεσίες ιατρικώς υποβοηθούμενης ανθρώπινης αναπαραγωγής· (δ) χωρίς επηρεασμό των αρμοδιοτήτων του Εφόρου που προβλέπονται από τις διατάξεις του περί Ιδιωτικών Νοσηλευτηρίων (Έλεγχος Ίδρυσης και Λειτουργίας) Νόμου, ρυθμίζει και ελέγχει τη σύσταση και λειτουργία των Μ.Ι.Υ.Α. και ασκεί έλεγχο και εποπτεία σε κάθε Μ.Ι.Υ.Α. που λειτουργεί στη Δημοκρατία με σκοπό τη διασφάλιση της συνεχούς συμμόρφωσης προς τις διατάξεις του παρόντος Νόμου ή/και των κανονισμών που εκδίδονται δυνάμει αυτού∙ (ε) εισηγείται στον Υπουργό τροποποιήσεις της νομοθεσίας που αφορά την ιατρικώς υποβοηθούμενη αναπαραγωγή κοινοποιώντας παράλληλα τις προτάσεις και εισηγήσεις του στις Μ.Ι.Υ.Α. (στ) εκδίδει Πρωτόκολλα και οτιδήποτε άλλο έχει ως στόχο την προώθηση της ορθής πρακτικής στον τομέα της Ι.Υ.Α. στην Κύπρο∙ (ζ) εκδίδει κατάλληλα ενημερωτικά έντυπα για την κατάλληλη ενημέρωση του κοινού αναφορικά με τα προβλήματα υπογονιμότητας και τις εναλλακτικές μεθόδους τεκνοποίησης μέσω Ι.Υ.Α. στην Κύπρο∙ (η) τηρουμένων των διατάξεων του εδαφίου (4) του άρθρου 16, εκδίδει σχετικά πρωτόκολλα συμβουλευτικής, ανάλογα με τη φύση της τεχνικής που θα εφαρμοστεί, τα οποία το ενδιαφερόμενο ζευγάρι, η μονήρης γυναίκα και η μονάδα υποχρεούται να τηρούν· (θ) συλλέγει και αρχειοθετεί τα κλινικά αποτελέσματα της δραστηριότητας των Μ.Ι.Υ.Α. και των Κέντρων Ιστών και Κυττάρων που λειτουργούν σύμφωνα με τον περί Προτύπων Ποιότητας και Ασφάλειας (Δωρεά, Προμήθεια, Έλεγχος, Επεξεργασία, Συντήρηση, Αποθήκευση και Διανομή) Ανθρώπινων Ιστών και Κυττάρων Νόμο∙ (ι) παρακολουθεί και καταγράφει τις επιστημονικές και τις κοινωνικές εξελίξεις στον τομέα της Ι.Υ.Α.∙ (ια) υποβάλλει ετήσια έκθεση στον Υπουργό Υγείας· (ιβ) καθορίζει σε Πρωτόκολλο τον μέγιστο αριθμό των κύκλων θεραπείας στους οποίους δύναται να υποβληθεί το ίδιο πρόσωπο. (ιγ) επιβάλλει διοικητικά πρόστιμα σε πρόσωπα ή Μ.Ι.Υ.Α., σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του παρόντος Νόμου. (2) Το Συμβούλιο κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων του δύναται να ζητεί την άποψη ή έκθεση εμπειρογνωμόνων ή άλλων ειδικών σε θέματα Ι.Υ.Α. ή  σε οποιοδήποτε άλλο θέμα, το οποίο δυνατό να βοηθήσει στην άσκηση των αρμοδιοτήτων του. 69(I)/2015 92(I)/2016 166(I)/2023 Αρχεία και μητρώα 12.-(1)Τηρουμένων των διατάξεων του περί της Προστασίας των Φυσικών Προσώπων Έναντι της Επεξεργασίας των Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και της Ελεύθερης Κυκλοφορίας των Δεδομένων αυτών Νόμου, το Συμβούλιο τηρεί τα ακόλουθα αρχεία και μητρώα: (α) Μητρώο αδειών λειτουργίας Μ.Ι.Υ.Α.∙ (β) αρχείο των αποτελεσμάτων της εφαρμογής των μεθόδων της Ι.Υ.Α.∙ (γ) απόρρητο αρχείο που να περιέχει τα στοιχεία ταυτοποίησης των δοτών και των ιατρικών τους στοιχείων· (δ) μητρώο εμβρύων που: (i) δημιουργήθηκαν με Ι.Υ.Α. και δεν κρυοσυντηρήθηκαν· (ii) δημιουργήθηκαν με Ι.Υ.Α. και κρυοσυντηρήθηκαν· (iii) κρυοσυντηρήθηκαν και καταστράφηκαν· (iv) διατέθηκαν για έρευνα· (ε) αρχείο σοβαρών, ανεπιθύμητων ή μη αναμενόμενων συμβάντων και αντιδράσεων όπως προβλέπεται από τις διατάξεις του εδαφίου (2) του άρθρου 38. (2) Τηρουμένων των διατάξεων του περί της Προστασίας των Φυσικών Προσώπων Έναντι της Επεξεργασίας των Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και της Ελεύθερης Κυκλοφορίας των Δεδομένων αυτών Νόμου, η πρόσβαση στα αρχεία και μητρώα των παραγράφων (α) και (β) του εδαφίου (1) επιτρέπεται με άδεια του Συμβουλίου. (3) Η πρόσβαση στα στοιχεία της παραγράφου (γ) του εδαφίου (1) επιτρέπεται, με άδεια του Συμβουλίου, μόνο στο τέκνο ή στο πρόσωπο που ασκεί τη γονική μέριμνα αυτού, για λόγους σχετικούς με την υγεία του. (4) Η ενημέρωση του Συμβουλίου από τις Μ.Ι.Υ.Α. για τα δεδομένα που εισάγονται στα αρχεία και μητρώα που προβλέπονται στο εδάφιο (1) γίνεται ταυτόχρονα με την επικαιροποίηση των αρχείων και μητρώων των Μ.Ι.Υ.Α. (5) Τα αρχεία και μητρώα που αναφέρονται στις παραγράφους (β) μέχρι (ε) του εδαφίου (1) δημιουργούνται από τις Μ.Ι.Υ.Α. και διαβιβάζονται στο Συμβούλιο, ο τρόπος δε τήρησης και το περιεχόμενο των αρχείων και μητρώων που προβλέπονται στο εδάφιο (1) καθώς και ο τρόπος διαβίβασης των πληροφοριών στο Συμβούλιο, ρυθμίζονται με Πρωτόκολλο του Συμβουλίου. (6) Σε περίπτωση που το Συμβούλιο διαπιστώσει ότι Μ.Ι.Υ.Α., παραλείπει να τηρεί ή/και να διαβιβάζει στο Συμβούλιο τα αρχεία και μητρώα που προβλέπονται στις παραγράφους (β) μέχρι (ε) του εδαφίου (1) επιβάλλει σε αυτή διοικητικό πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις πενήντα χιλιάδες ευρώ (€50.000) και ταυτόχρονα επιβάλλει αναστολή της άδειας λειτουργίας της Μ.Ι.Υ.Α. για έξι (6) μήνες. σε περίπτωση διαπίστωσης δεύτερης παράβασης το Συμβούλιο επιβάλλει οριστική ανάκληση της άδειας λειτουργίας της Μ.Ι.Υ.Α. 69(I)/2015 166(I)/2023 Προσωπικό του Συμβουλίου 13.-(1) Το Συμβούλιο δύναται να διορίζει και/ή αποκτά μέλη του προσωπικού του τα οποία κρίνει αναγκαία για να εκτελεί τα καθήκοντά του και να ασκεί τις εξουσίες και αρμοδιότητές του. (1Α)(α) Για την αρχική αξιολόγηση υποψήφιων μελών του προσωπικού του Συμβουλίου, το Συμβούλιο δύναται να διορίζει επιτροπή η οποία απαρτίζεται από τουλάχιστον τρία (3) μέλη του Συμβουλίου, περιλαμβανομένου του Προέδρου ή/και του Αντιπρόεδρου. (β) Η επιτροπή αξιολογεί τα υποψήφια πρόσωπα και παρουσιάζει την εισήγησή της στο Συμβούλιο για τη λήψη τελικής απόφασης. (2) Το προσωπικό του Συμβουλίου δύναται, με απόφαση του Συμβουλίου, να αποσπάται σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Απόσπασης Υπαλλήλων της Δημόσιας Υπηρεσίας και των Οργανισμών Δημοσίου Δικαίου Νόμου ή να προσλαμβάνεται από το Συμβούλιο με βάση τη διαδικασία πλήρωσης θέσεων είτε μόνιμα είτε με σύμβαση, σύμφωνα με τις διατάξεις και διαδικασίες που καθορίζονται σε Κανονισμούς που εκδίδονται με βάση τις διατάξεις του παρόντος Νόμου ή με αγορά υπηρεσιών δυνάμει των διατάξεων του περί της Ρύθμισης των Διαδικασιών Σύναψης Δημοσίων Συμβάσεων και για Συναφή Θέματα Νόμου. (3) Με τους αναφερόμενους στο εδάφιο (2) Κανονισμούς καταρτίζονται τα σχέδια υπηρεσίας κάθε θέσης, καθορίζεται η διαδικασία πλήρωσης των θέσεων, οι γενικοί όροι υπηρεσίας των υπαλλήλων, τα καθήκοντα και οι υποχρεώσεις τους, η άσκηση πειθαρχικού ελέγχου και οτιδήποτε άλλο συναφές με τα πιο πάνω θέματα. 69(I)/2015 113(I)/2018 166(I)/2023 Προϋπολογισμός του Συμβουλίου 14. (1) Οι δαπάνες που απαιτούνται για την άσκηση των αρμοδιοτήτων του Συμβουλίου περιλαμβάνονται στον ετήσιο προϋπολογισμό του Υπουργείου Υγείας. (2) Το Συμβούλιο υποβάλλει για έγκριση στον Υπουργό Οικονομικών τον ετήσιο προϋπολογισμό του για το επόμενο οικονομικό έτος, σύμφωνα με χρονοδιάγραμμα που καθορίζει ο Υπουργός Οικονομικών και σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 102 και 104 του περί της Δημοσιονομικής Ευθύνης και του Δημοσιονομικού Πλαισίου Νόμου που διέπει την ετοιμασία και υποβολή προϋπολογισμού κρατικού οργανισμού: Νοείται ότι ο πρώτος προϋπολογισμός δύναται να κατατεθεί στη Βουλή των Αντιπροσώπων σε ημερομηνία άλλη από την αναφερόμενη στην παρούσα παράγραφο ημερομηνία. 69(I)/2015 113(I)/2018 Υποχρεώσεις των μελών του Συμβουλίου 15.-(1) Ο Πρόεδρος, ο Αντιπρόεδρος και τα μέλη του Συμβουλίου κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους βάσει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, υπόκεινται σε υποχρέωση τήρησης εχεμύθειας και τήρησης απορρήτου, το οποίο υφίσταται και μετά τη με οποιοδήποτε τρόπο αποχώρηση τους από το Συμβούλιο. (2) Ο Πρόεδρος, ο Αντιπρόεδρος και τα μέλη του Συμβουλίου μπορούν ως μάρτυρες ή πραγματογνώμονες να καταθέτουν στοιχεία που αφορούν αποκλειστικά και μόνο στην τήρηση των διατάξεων του παρόντος Νόμου και των κανονισμών που εκδίδονται δυνάμει αυτού από τα πρόσωπα που υπέχουν υποχρεώσεις με βάση τον παρόντα Νόμο και τους κανονισμούς που εκδίδονται δυνάμει αυτού. 69(I)/2015 ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ ΑΡΧΕΣ ΠΟΥ ΔΙΕΠΟΥΝ ΤΗΝ ΙΑΤΡΙΚΩΣ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ Γενικές αρχές 16.-(1) Η ιατρική υποβοήθηση στην ανθρώπινη αναπαραγωγή επιτρέπεται μόνο για να αντιμετωπίζεται η αδυναμία απόκτησης τέκνων με φυσικό τρόπο ή για να αποφεύγεται η μετάδοση στο τέκνο σοβαρής ασθένειας. (2) H δωρεά, η προμήθεια, ο έλεγχος, η επεξεργασία, η συντήρηση, η αποθήκευση και η διανομή αναπαραγωγικών ιστών, γαμετών και εμβρύων που προορίζονται για Ι.Υ.Α. στον άνθρωπο γίνεται τηρουμένων των διατάξεων του περί Προτύπων Ποιότητας και Ασφάλειας (Δωρεά, Προμήθεια, Έλεγχος, Επεξεργασία, Αποθήκευση και Διανομή) Ανθρωπίνων Ιστών και Κυττάρων Νόμου και των κανονισμών που εκδίδονται δυνάμει αυτού. (3) H χρήση της μεθόδου της προεμφυτευτικής γενετικής διάγνωσης/ελέγχου (pgd/pgs) του εμβρύου επιτρέπεται μόνο αναφορικά με ιατρικές ενδείξεις που καθορίζονται και αναπροσαρμόζονται από Πρωτόκολλο που εκδίδει το Συμβούλιο. (4) Κάθε ιατρική πράξη που αποβλέπει στην υποβοήθηση της αναπαραγωγής, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος Νόμου, διενεργείται με την έγγραφη συγκατάθεση του ζευγαριού που επιθυμεί να αποκτήσει τέκνο, αφού προηγηθεί η καθορισμένη συμβουλευτική και ενημέρωση αναφορικά: (α) Με τις μεθόδους, την ενδεχόμενη επιτυχία και τους πιθανούς κινδύνους από την εφαρμογή των τεχνικών αυτών, το ενδεχόμενο δημιουργίας πλεονασμάτων εμβρύων και τους πιθανούς τρόπους διαχείρισής τους, αποκλειομένης της περίπτωσης εμπορευματοποίησης· (β) με την πιθανότητα να προκύψουν ηθικά διλήμματα, πιθανές επακόλουθες ιατρικές και ψυχολογικές επιπτώσεις μετά την εφαρμογή των τεχνικών, καθώς και κοινωνικές, νομικές και οικονομικές συνέπειες από την εφαρμογή των μεθόδων Ι.Υ.Α. (5) Κατά την εφαρμογή των μεθόδων Ι.Υ.Α. και συναφών με αυτή τεχνικών πρέπει να λαμβάνεται κυρίως υπόψη το συμφέρον του παιδιού που θα γεννηθεί. (6) Ο αριθμός των εμβρύων που δημιουργούνται σε κάθε θεραπεία, λαμβανομένου υπόψη του ιατρικού ιστορικού και της ηλικίας κάθε γυναίκας, θα πρέπει να είναι τέτοιος ώστε να εξασφαλίζεται η καλύτερη δυνατή επιτυχία ανά προσπάθεια: Νοείται ότι, το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα διατηρεί το δικαίωμα να ζητήσει γραπτώς από την Μ.Ι.Υ.Α. όπως κατά την εφαρμογή της θεραπείας, μη δημιουργηθούν πλεονάσματα εμβρύων, νοουμένου ότι έχει προηγηθεί η σωστή ενημέρωση του ζευγαριού ή της μονήρους γυναίκας ότι από τη μη δημιουργία πλεονασμάτων υφίστανται μειωμένες πιθανότητες επίτευξης του επιδιωκόμενου αποτελέσματος. 69(I)/2015 166(I)/2023 ΜΕΡΟΣ IV ΜΕΘΟΔΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΙΑΤΡΙΚΩΣ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Μέθοδοι Ι.Υ.Α. και συναφείς τεχνικές 17.-(1) Μέθοδοι της Ι.Υ.Α. περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων: (α) τεχνητή σπερματέγχυση· και (β) εξωσωματική γονιμοποίηση και μεταφορά εμβρύων. (2) Για σκοπούς του παρόντος Νόμου, τεχνικές συναφείς προς τις παραπάνω μεθόδους περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων: (α) Ενδοσαλπιγγική μεταφορά γαμετών∙ (β) ενδοσαλπιγγική μεταφορά ζυγωτών∙ (γ) ενδοωαριακή εισαγωγή σπερματοζωαρίου∙ (δ) κρυοσυντήρηση εμβρύων και σπέρματος∙ (ε) υποβοηθούμενη εκκόλαψη∙ (στ) προεμφυτευτική γενετική διάγνωση· και (ζ) οποιαδήποτε άλλη μέθοδο ήθελε εγκριθεί από το Συμβούλιο. 69(I)/2015 Γενικοί περιορισμοί 18.-(1) Για σκοπούς του παρόντος Νόμου, απαγορεύεται: (α) Η επίμειξη γενετικού υλικού δύο (2) ατόμων του ιδίου φύλου σε οποιοδήποτε στάδιο της Ι.Υ.Α.· (β) η εκ των προτέρων δημιουργία εμβρύου in vitro χωρίς την ύπαρξη ζευγαριού ή μονήρους γυναίκας αποδέκτη με τη χρήση γαμετών από δύο δότες με σκοπό την διάθεσή τους σε υπογόνιμα ζευγάρια∙ (γ) η τοποθέτηση ζωϊκών γαμετών ή ζωικών εμβρύων σε γυναίκα∙ (δ) η παραβίαση οποιασδήποτε διάταξης του περί της Σύμβασης για την Προστασία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και της Αξιοπρέπειας του Ανθρώπου αναφορικά με την εφαρμογή της Βιολογίας και Ιατρικής (Κυρωτικός) και άλλες Συναφείς με την Εφαρμογή της Σύμβασης Διατάξεις Νόμου , (ε) η αντικατάσταση πυρήνα κυττάρου γαμέτη με πυρήνα κυττάρου ανθρώπινου όντος και η επακόλουθη δημιουργία εμβρύου∙ (στ) η διαφοροποίηση της γενετικής δομής κυττάρου ενώ αυτό αποτελεί μέρος εμβρύου εκτός από τις περιπτώσεις που αυτό αποσκοπεί στην ανίχνευση και θεραπεία σοβαρής γενετικής νόσου· (ζ) η τοποθέτηση εμβρύου σε ζώο· (η) η δημιουργία εμβρύου in vitro για σκοπούς έρευνας· (θ) η έρευνα σε έμβρυα in vitro που δημιουργήθηκαν με σκοπό την επίτευξη εγκυμοσύνης με την εφαρμογή μεθόδων Ι.Υ.Α., εκτός από τις περιπτώσεις κατά τις οποίες δημιουργήθηκαν πλεονάσματα εμβρύων που προέκυψαν μετά από θεραπεία Ι.Υ.Α., εφόσον εξασφαλιστεί η συγκατάθεση του ζευγαριού και υπό την προϋπόθεση ότι έχει ληφθεί έγκριση από το Συμβούλιο και την Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής. (ι) η απόσπαση εμβρυικών βλαστοκυττάρων από έμβρυο για σκοπούς έρευνας εκτός κατόπιν εξασφάλισης ειδικής άδειας του Συμβουλίου· (ια) η εισαγωγή ή/και η διακίνηση εμβρύων με σκοπό την εξαγωγή εμβρυικών βλαστοκυττάρων: Νοείται ότι, επιτρέπεται η εισαγωγή εμβρύων αποθανατοποιημένων βλαστοκυττάρων που δημιουργήθηκαν πριν το έτος 2002 για σκοπούς έρευνας, εφόσον έχει εξασφαλιστεί θετική βιοηθική αξιολόγηση της έρευνας από την Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής. (2) Απαγορεύεται η κλωνοποίηση για αναπαραγωγικούς ή θεραπευτικούς σκοπούς, η δημιουργία ανθρωπίνων εμβρύων ανδρογενετικών ή γυναικογενετικών, χιμαιρών και υβριδίων. (3) Απαγορεύεται η αφαίρεση και κρυοσυντήρηση ορχικού ιστού και ωοθηκικού ιστού από δότη. (4) Απαγορεύεται η επιλογή φύλου, εκτός αν αυτή γίνεται για να αποφευχθεί σοβαρή νόσος του εμβρύου η οποία συνδέεται με το φύλο και σε τέτοια περίπτωση λαμβάνεται η γραπτή έγκριση του Συμβουλίου. (5) Τηρουμένων των διατάξεων του περί Προτύπων Ποιότητας και Ασφάλειας (Δωρεά, Προμήθεια, Έλεγχος, Επεξεργασία, Συντήρηση, Αποθήκευση και Διανομή) Ανθρώπινων Ιστών, Κυττάρων και Παράγωγων Προϊόντων Νόμου και του εδαφίου (2) του άρθρου 32, δότης γαμετών δύναται να δωρίσει γαμέτες μόνο μια φορά για χρήση από μία οικογένεια ή ένα μονήρες άτομο και κάθε Μ.Ι.Υ.Α. οφείλει πριν χρησιμοποιήσει τους γαμέτες συγκεκριμένου δότη να επιβεβαιώσει έπειτα από έλεγχο του σχετικού μητρώου, του οποίου η τήρηση προβλέπεται στην παράγραφο (γ) του εδαφίου (1) του άρθρου 12, ότι ο δότης αυτός δεν έχει δωρίσει γαμέτες στο παρελθόν: Νοείται ότι δότης γαμετών δύναται να δωρίσει γαμέτες πέραν της μιας φοράς- (α) Σε περίπτωση που οι γαμέτες του θα χρησιμοποιηθούν για σκοπούς εφαρμογής μεθόδων Ι.Υ.Α. στη Δημοκρατία σε πρόσωπο που αποδεδειγμένα είναι μόνιμος κάτοικος εξωτερικού, όπως αυτό πιστοποιείται από τις αρχές του κράτους από το οποίο προέρχεται ή/και σε περίπτωση που οι γαμέτες του θα αποσταλούν σε ίδρυμα ιστών ή/και ΜΙ.Υ.Α. του εξωτερικού: Νοείται ότι, σε περίπτωση που η Μ.Ι.Υ.Α. θα εφαρμόσει μεθόδους Ι.Υ.Α. σε πρόσωπο που είναι μόνιμος κάτοικος εξωτερικού, η μονάδα τηρεί τις διατάξεις της νομοθεσίας της χώρας καταγωγής του προσώπου αυτού όσον αφορά τη συχνότητα χρήσης γαμετών ανά οικογένεια. (β) σε περίπτωση που οι γαμέτες του θα χρησιμοποιηθούν για σκοπούς εφαρμογής μεθόδων Ι.Υ.Α. στη Δημοκρατία, για μελλοντική χρήση από την ίδια οικογένεια ή το μονήρες άτομο και. (γ) σε περίπτωση που δεν έχει επιτευχθεί εγκυμοσύνη και τοκετός για την οικογένεια ή το μονήρες άτομο από το συγκεκριμένο δότη, για να χρησιμοποιηθούν από άλλη οικογένεια ή άλλο μονήρες άτομο. (6) Σε περίπτωση που το Συμβούλιο διαπιστώσει παραβίαση των διατάξεων του παρόντος άρθρου από Μ.Ι.Υ.Α., αναστέλλει την άδεια λειτουργίας της για δύο (2) χρόνια και επιβάλλει σε αυτή διοικητικό πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις εκατόν χιλιάδες ευρώ (€100.000) και σε περίπτωση διαπίστωσης δεύτερης παράβασης των διατάξεων του παρόντος άρθρου, το Συμβούλιο επιβάλλει οριστική ανάκληση της άδειας λειτουργίας και διοικητικό πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις εκατόν πενήντα χιλιάδες ευρώ (€150.000)· (7) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του εδαφίου (6), πρόσωπο το οποίο παραβιάζει τις διατάξεις του παρόντος άρθρου διαπράττει ποινικό αδίκημα και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει τα επτά (7) χρόνια. 69(I)/2015 92(I)/2016 166(I)/2023 Προεμφυτευτικός γενετικός έλεγχος 19.-(1) O προεμφυτευτικός γενετικός έλεγχος διενεργείται μόνο κατ’ επιλογήν του ενδιαφερόμενου ζευγαριού ή της μονήρους γυναίκας, εφόσον προηγηθεί η απαιτούμενη μη καθοδηγούμενη γενετική συμβουλευτική και με την έγγραφη συγκατάθεση είτε του ζευγαριού είτε της μονήρους γυναίκας, στην οποία αναγράφεται ότι η πραγματοποίηση της συγκεκριμένης ιατρικής πράξης διενεργείται με αποκλειστικό σκοπό να διαγνωσθεί εάν το έμβρυο είναι φορέας γενετικών ανωμαλιών, και αποσκοπεί μόνο στο να αποτραπεί η γέννηση νοσούντος τέκνου. (2) Μ.Ι.Υ.Α. η οποία προβαίνει σε προεμφυτευτικό γενετικό έλεγχο διαθέτει την αναγκαία τεχνογνωσία και τον απαιτούμενο εξοπλισμό ή συνεργάζεται με αντίστοιχη μονάδα ή εργαστήριο, το οποίο πληροί τις προϋποθέσεις που διέπουν τη λειτουργία του. (3) Πληροφορίες που προήλθαν από τον προεμφυτευτικό γενετικό έλεγχο των εμβρύων για επιλογή φύλου, δεν τυγχάνουν χρήσης από Μ.Ι.Υ.Α. εκτός από τις περιπτώσεις κατά τις οποίες με την επιλογή φύλου αποφεύγεται σοβαρή κληρονομική νόσος που σχετίζεται με το φύλο. (4) Ανεξαρτήτως των διατάξεων του εδαφίου (3), Μ.Ι.Υ.Α. δύναται να χρησιμοποιεί πληροφορίες που προήλθαν από τον προεμφυτευτικό γενετικό έλεγχο των εμβρύων με σκοπό τη θεραπεία άλλων τέκνων, υπό την προϋπόθεση ότι θα εξασφαλίσει εκ των προτέρων τη γραπτή έγκριση του Συμβουλίου. (5) Πρόσωπο το οποίο προβαίνει σε προεμφυτευτικό γενετικό έλεγχο κατά παράβαση των διατάξεων του παρόντος άρθρου είναι ένοχο αδικήματος και, σε περίπτωση καταδίκης του, υπόκειται σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις εκατό χιλιάδες ευρώ (€100.000). (6) Σε περίπτωση κατά την οποία το Συμβούλιο διαπιστώσει ότι Μ.Ι.Υ.Α. διενεργεί προεμφυτευτικό γενετικό έλεγχο κατά παράβαση των διατάξεων του παρόντος άρθρου, επιβάλλει στη Μ.Ι.Υ.Α. διοικητικό πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις εκατόν χιλιάδες ευρώ (€100.000) και αναστέλλει την άδεια λειτουργίας της για ένα (1) χρόνο και σε περίπτωση διαπίστωσης δεύτερης παράβασης, το Συμβούλιο επιβάλλει οριστική ανάκληση της άδειας λειτουργίας της. 69(I)/2015 166(I)/2023 Έρευνα σε γαμέτες 20.-(1) Έρευνα επιτρέπεται σε γαμέτες όταν ο σκοπός της έρευνας είναι η απόκτηση σημαντικών γνώσεων για την πρόοδο της Ι.Υ.Α. σε σχέση με την επιτυχή εμφύτευση εμβρύου και τη γέννηση υγιούς παιδιού: Νοείται ότι, οι γαμέτες αυτοί δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για δημιουργία εμβρύου in vitro. (2) Η έρευνα που αναφέρεται στο εδάφιο (1) διενεργείται υπό τις εξής προϋποθέσεις: (α) Έχει ληφθεί έγκριση ερευνητικού πρωτοκόλλου για τη συγκεκριμένη έρευνα από την Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής μετά από τη δέουσα βιοηθική και επιστημονική αξιολόγηση: Νοείται ότι, η Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής δύναται όπου το κρίνει αναγκαίο, να ζητήσει την προηγούμενη ανεξάρτητη επιστημονική αξιολόγηση του ερευνητικού πρωτοκόλλου∙ (β) έχει πραγματοποιηθεί προηγουμένως αντίστοιχος πειραματισμός σε ζώα όπου αυτό είναι επιστημονικά εφικτό∙ (γ) υπάρχει αναγκαία επιστημονική γνώση, τεχνογνωσία και απαιτούμενος εξοπλισμός στη διάθεση της ερευνητικής ομάδας. (3) Σε περίπτωση που το Συμβούλιο διαπιστώσει ότι πρόσωπο δημιουργεί έμβρυα για ερευνητικούς σκοπούς ή διενεργεί έρευνα κατά παράβαση των διατάξεων του παρόντος άρθρου, επιβάλλει σε αυτό διοικητικό πρόστιμο μέχρι εκατό χιλιάδες ευρώ (€100.000) και σε περίπτωση διαπίστωσης δεύτερης παράβασης επιβάλλει σε αυτό διοικητικό πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις εκατόν πενήντα χιλιάδες ευρώ (€150.000)· (4) Τηρουμένων των διατάξεων του εδαφίου (3), πρόσωπο το οποίο παραβιάζει τις διατάξεις του παρόντος άρθρου, διαπράττει ποινικό αδίκημα και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει τα επτά (7) χρόνια. 69(I)/2015 Προϋποθέσεις εφαρμογής των μεθόδων Ι.Υ.Α 21.-(1) Οι μέθοδοι Ι.Υ.Α. εφαρμόζονται σε ενήλικα πρόσωπα μέχρι την ηλικία φυσικής ικανότητας αναπαραγωγής του υποβοηθούμενου προσώπου. (2) Ως ανώτερο όριο ηλικίας φυσικής ικανότητας αναπαραγωγής γυναίκας που υποβάλλεται σε Ι.Υ.Α. θεωρείται το πεντηκοστό τρίτο (53) έτος της ηλικίας της. (3) Πριν από την υποβολή σε μεθόδους Ι.Υ.Α. διενεργείται υποχρεωτικός εργαστηριακός/βιολογικός έλεγχος, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 37 του περί Προτύπων Ποιότητας και Ασφάλειας (Δωρεά, Προμήθεια, Έλεγχος, Επεξεργασία, Συντήρηση, Αποθήκευση και Διανομή) Ανθρώπινων Ιστών και Κυττάρων Νόμου, καθώς και υποχρεωτικός εργαστηριακός/βιολογικός έλεγχος για οποιοδήποτε άλλο νόσημα ήθελε καθορισθεί από το Συμβούλιο σε συνεργασία με την αρμόδια αρχή και ακολουθεί γνωστοποίηση για τα επιπρόσθετα αυτά νοσήματα για τα οποία θα πρέπει να διενεργηθεί βιολογικός έλεγχος που δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας. (4) Σε περίπτωση που τα πρόσωπα που μετέχουν στην εφαρμογή των μεθόδων Ι.Υ.Α. είναι οροθετικοί στον ιό της επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας ή άλλων μεταδοτικών ασθενειών ακολουθούνται οι ειδικές οδηγίες του σχετικού Κώδικα Πρακτικής του Συμβουλίου. (5)(α) Μονήρης γυναίκα δύναται να αιτείται από Μ.Ι.Υ.Α. την εφαρμογή μεθόδου υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, υποβάλλοντας αίτηση η οποία καθορίζεται από το Συμβούλιο σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 52. (β) Η Μ.Ι.Υ.Α. εκδίδει πιστοποιητικό στο οποίο αναφέρεται κατά πόσο η μονήρης γυναίκα η οποία υποβάλλει αίτηση δυνάμει της παραγράφου (α) είναι η τεκμαιρόμενη ή η παρένθετη μητέρα και τηρεί αντίγραφο του εν λόγω πιστοποιητικού σε σχετικό αρχείο. (6) Πρόσωπο, το οποίο προβαίνει σε εφαρμογή μεθόδων Ι.Υ.Α. κατά παράβαση του ορίου ηλικίας που προβλέπεται στο εδάφιο (2), διαπράττει ποινικό αδίκημα και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει το έναν (1) χρόνο ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις πενήντα χιλιάδες ευρώ (€50.000) ή και στις δύο αυτές ποινές. (7) Πρόσωπο, το οποίο προβαίνει σε εφαρμογή μεθόδων Ι.Υ.Α. χωρίς τον απαιτούμενο βιολογικό έλεγχο ή την άδεια του Συμβουλίου, σύμφωνα με τα εδάφια (3) και (4), διαπράττει ποινικό αδίκημα και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει τα τρία (3) χρόνια. (8) Σε περίπτωση που το Συμβούλιο διαπιστώσει ότι πρόσωπο, προβαίνει σε εφαρμογή μεθόδων Ι.Υ.Α. κατά παράβαση του ορίου ηλικίας που προβλέπεται στο εδάφιο (2) επιβάλλει σε αυτό διοικητικό πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις τριάντα χιλιάδες ευρώ (€30.000) και προσωρινή ανάκληση της άδειας λειτουργίας της Μ.Ι.Υ.Α. από τρεις (3) μέχρι έξι (6) μήνες, ενώ σε περίπτωση διαπίστωσης δεύτερης παραβίασης το Συμβούλιο επιβάλλει οριστική ανάκληση της άδειας· (9) Σε περίπτωση που το Συμβούλιο διαπιστώσει ότι πρόσωπο, προβαίνει σε εφαρμογή Ι.Υ.Α. χωρίς την τήρηση των διατάξεων των εδαφίων (3) και (4) επιβάλλει σε αυτό διοικητικό πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις πενήντα χιλιάδες ευρώ (€50.000). 69(I)/2015 92(I)/2016 166(I)/2023 Παρένθετη μητρότητα 22.-(1) Η μεταφορά στο σώμα άλλης γυναίκας εμβρύων ξένων προς την ίδια και η κυοφορία από αυτήν επιτρέπεται με διάταγμα δικαστηρίου που εκδίδεται πριν από την τοποθέτηση των εμβρύων στη μήτρα της παρένθετης μητέρας και εφόσον προηγηθεί η εξασφάλιση σχετικής έγκρισης του Συμβουλίου καθώς και η σύναψη γραπτής και χωρίς αντάλλαγμα συμφωνίας μεταξύ του ζευγαριού ή της μονήρους γυναίκας που επιδιώκει να αποκτήσει τέκνο και της γυναίκας που θα το κυοφορήσει, καθώς και του συζύγου της, στην περίπτωση που αυτή είναι έγγαμη. (2)(α) Τηρουμένων των διατάξεων του εδαφίου (5) του άρθρου 25, η παρένθετη μητέρα δεν είναι γονέας του παιδιού. (β) Το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα που επιδιώκει την απόκτηση τέκνου μέσω παρένθετης μητρότητας είναι οι γονείς του τέκνου που θα γεννηθεί και ως τέτοιοι έχουν όλα τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που η ιδιότητα αυτή συνεπάγεται. (3) Το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα υποχρεούται να παραλάβει το τέκνο αμέσως μετά τη γέννησή του και σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να αρνηθεί να παραλάβει το τέκνο ή να το εγκαταλείψει για οποιοδήποτε λόγο. (4) Το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα που απέκτησε τέκνο μέσω παρένθετης μητρότητας και το οποίο αρνείται να το παραλάβει ή το εγκαταλείπει για οποιοδήποτε λόγο διαπράττει ποινικό αδίκημα και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει τα πέντε (5) χρόνια. (5) Ο αριθμός των εμβρύων που μεταφέρονται στην ενδομήτρια κοιλότητα της παρένθετης μητέρας καθορίζεται στο άρθρο 28. (6) Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ο όρος «αντάλλαγμα» δεν περιλαμβάνει- (α) την καταβολή των δαπανών που απαιτούνται για την επίτευξη της εγκυμοσύνης, την κυοφορία, τον τοκετό και τη λοχεία· (β) κάθε θετική ζημιά της κυοφόρου εξαιτίας αποχής της από την εργασία, καθώς και τις αμοιβές για εξαρτημένη εργασία, τις οποίες αποστερήθηκε λόγω απουσίας με σκοπό την επίτευξη της εγκυμοσύνης, και λόγω της κυοφορίας, του τοκετού και της λοχείας. (7) (α) Το μέγιστο ύψος των καλυπτόμενων δαπανών και η χρονική περίοδος για την οποία καταβάλλονται αποζημιώσεις καθορίζεται με διάταγμα του Υπουργού που εκδίδεται μετά από εισήγηση του Συμβουλίου. (β) Το ανώτατο ποσό που καθορίζεται στο διάταγμα δεν καλύπτει τα έξοδα τυχόν επιλόχειων επιπλοκών, οι οποίες θα καλύπτονται από το ζευγάρι αφού τεκμηριωθούν κατάλληλα από τους παροχείς των σχετικών ιατρικών υπηρεσιών. (8) Γυναίκα δύναται να κυοφορήσει ως παρένθετη μητέρα έως και δύο (2) φορές, δεδομένου ότι έκαστος κύκλος κύησης οδηγεί στη γέννα, ανεξαρτήτως του αριθμού κυήσεων που πραγματοποιεί για απόκτηση δικού της τέκνου. (9) Γυναίκα δύναται να κυοφορήσει ως παρένθετη μητέρα, υπό την προϋπόθεση ότι έχει προηγουμένως αποκτήσει τουλάχιστον ένα (1) δικό της τέκνο. 69(I)/2015 166(I)/2023 Διαδικασία ενώπιον Συμβουλίου Ι.Υ.Α. για απόκτηση τέκνου με παρένθετη μητέρα 23.-(1) Το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα που επιθυμεί να αποκτήσει παιδί με τη μέθοδο της παρένθετης μητρότητας υποβάλλει αίτηση στο Συμβούλιο για την εξασφάλιση γραπτής έγκρισης. (2) Ο τύπος της αίτησης καθορίζεται με απόφαση του Συμβουλίου. (3) Το Συμβούλιο εκδίδει γραπτή έγκριση προκειμένου το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα να μπορεί ακολούθως να αιτηθεί στο δικαστήριο την έκδοση διατάγματος παρένθετης μητρότητας, αφού ικανοποιηθεί- (α) ότι υπάρχει επαρκής απόδειξη ότι η γυναίκα είναι ιατρικώς αδύνατο να κυοφορήσει· (β) ότι η γυναίκα που προσφέρεται να κυοφορήσει είναι λαμβανομένης υπόψη της γενικής κατάστασης της υγείας της κατάλληλη για κυοφορία· (γ) ότι τα ωάρια που θα εμφυτευθούν στην κυοφόρο θα πρέπει να μην ανήκουν στην ίδια, αλλά να προέρχονται είτε από τη γυναίκα που επιθυμεί να αποκτήσει παιδί είτε από δότρια· (δ) ότι υπογράφηκε γραπτή δήλωση σύμφωνα με την οποία όλα τα εμπλεκόμενα πρόσωπα δέχονται να υποβληθούν στη συγκεκριμένη μέθοδο και ότι δεν έχει συμφωνηθεί οποιοδήποτε οικονομικό αντάλλαγμα· (ε)  ότι τόσο η γυναίκα που επιθυμεί να αποκτήσει παιδί όσο και η παρένθετη μητέρα έχουν τη μόνιμη κατοικία ή τη συνήθη νόμιμη διαμονή τους στη Δημοκρατία: Νοείται ότι, σε περίπτωση που είναι αδύνατη η εξεύρεση παρένθετης μητέρας που να έχει τη μόνιμη κατοικία ή τη συνήθη νόμιμη διαμονή της στη Δημοκρατία, το Συμβούλιο δύναται, κατόπιν αίτησης του ζευγαριού ή της μονήρους γυναίκας, να εγκρίνει η παρένθετη μητέρα να μην έχει τη μόνιμη κατοικία ή τη συνήθη νόμιμη διαμονή στη Δημοκρατία, νοουμένου ότι αυτή παραμένει στη Δημοκρατία από την εικοστή όγδοη (28η) εβδομάδα της κυοφορίας μέχρι και τη γέννηση του παιδιού, εκτός εάν ιατρικοί λόγοι επιβάλλουν τη διαμονή της εκτός της Δημοκρατίας, στη βάση ιατρικής βεβαίωσης. (στ) για την ψυχολογική αξιολόγηση τόσο της γυναίκας που πρόκειται να κυοφορήσει το παιδί όσο και του ζευγαριού ή της μονήρους γυναίκας που επιδιώκει να αποκτήσει το παιδί, η οποία περιλαμβάνεται σε έκθεση εγγεγραμμένου ψυχιάτρου την οποία το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα υποβάλλει στον καθορισμένο από το Συμβούλιο τύπο. (ζ) για τα αποτελέσματα των ιατρικών εξετάσεων που αυτό καθορίζει για τη γυναίκα που πρόκειται να κυοφορήσει το παιδί και το ζευγάρι ή τη μονήρη γυναίκα που επιδιώκει να το αποκτήσει. και (η) ότι το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα και η γυναίκα που προτίθεται να κυοφορήσει το παιδί δεν έχουν καταδικαστεί για αδικήματα που προβλέπονται στον περί της Πρόληψης και της Καταπολέμησης της Σεξουαλικής Κακοποίησης, της Σεξουαλικής Εκμετάλλευσης Παιδιών και της Παιδικής Πορνογραφίας Νόμο, και για το σκοπό αυτό προσκομίζουν στο Συμβούλιο πιστοποιητικό που εκδίδεται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 22 του εν λόγω Νόμου. 69(I)/2015 92(I)/2016 166(I)/2023 Έκδοση διατάγματος παρένθετης μητρότητας 24.-(1) Για την έκδοση διατάγματος παρένθετης μητρότητας καταχωρείται αίτηση του ζευγαριού ή της μονήρους γυναίκας ενώπιον του δικαστηρίου, το οποίο εκδίδει το διάταγμα αφού πρώτα ικανοποιηθεί ότι το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα έχει εξασφαλίσει τη γραπτή έγκριση του Συμβουλίου. (2) Το δικαστήριο κατά την έκδοση διατάγματος παρένθετης μητρότητας, δύναται να θέτει τέτοιους όρους και να δίδει οδηγίες, τις οποίες κρίνει αναγκαίες για την αποτελεσματικότερη εφαρμογή του διατάγματος και για την επίτευξη των σκοπών για τους οποίους αυτό εκδίδεται. 69(I)/2015 92(I)/2016 166(I)/2023 Γραπτή συμφωνία παρένθετης μητέρας και ζευγαριού ή μονήρους γυναίκας 25.-(1) Μετά την έκδοση του διατάγματος παρένθετης μητρότητας και πριν τη σύλληψη του εμβρύου για σκοπούς υλοποίησης παρένθετης μητρότητας, συνάπτεται γραπτή συμφωνία μεταξύ αφενός της παρένθετης μητέρας και του συζύγου της, σε περίπτωση που αυτή είναι έγγαμη και αφετέρου του ζευγαριού ή της μονήρους γυναίκας που έχει τελέσει νόμιμα γάμο και που επιδιώκει την απόκτηση τέκνου. (2) Η συμφωνία προνοεί κατ’ ελάχιστον ότι: (α) Η παρένθετη μητέρα δεν θα είναι ο γονέας του παιδιού· (β) η παρένθετη μητέρα, με τη γέννηση του παιδιού, θα το παραδώσει αμέσως στο ζευγάρι με το οποίο σύναψε τη συμφωνία ή στη μονήρη γυναίκα με την οποία συνήψε τη συμφωνία· (γ) το ζευγάρι που υπέγραψε τη συμφωνία είναι οι γονείς του παιδιού και σε περίπτωση κατά την οποία τη συμφωνία υπέγραψε η μονήρης γυναίκα, είναι η γονέας του παιδιού, από τον χρόνο της δημιουργίας του και της εμφύτευσής του στη μήτρα· (δ) πριν την τοποθέτηση του εμβρύου έχει εκδοθεί εγγυητική επιστολή χρονικής διάρκειας έντεκα (11) μηνών, η οποία καλύπτει τα έξοδα τα εγκυμοσύνης, του τοκετού και της λοχείας για την περίπτωση εκείνη που το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα που υπέγραψε τη συμφωνία δεν καλύπτει τα έξοδα παρακολούθησης της εγκυμοσύνης, του τοκετού και της λοχείας περιλαμβανομένων των εξόδων τυχόν επιλόχειων επιπλοκών· (ε) κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης θα καλύπτονται τα έξοδα παρακολούθησης της εγκυμοσύνης και ότι μετά από τη γέννηση του παιδιού το ζευγάρι ή η μονήρης γυναίκα που υπόγραψε θα αναλάβει αμέσως τη φροντίδα του παιδιού και τα έξοδα του τοκετού (στ) η παρένθετη μητέρα παραμένει στη Δημοκρατία από την εικοστή όγδοη (28η) εβδομάδα  της κυοφορίας μέχρι και τη γέννηση του παιδιού, εκτός εάν εξαιρετικοί ιατρικοί λόγοι και στη βάση ιατρικής βεβαίωσης επιβάλλουν τη διαμονή της στη Δημοκρατία. (3) Σε περίπτωση που ο ένας από το ζευγάρι αποβιώσει, ισχύουν οι διατάξεις του εδαφίου (1) του άρθρου 5 του περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου. (4) Σε περίπτωση που και οι δύο γονείς αποβιώσουν ή η μονήρης γυναίκα αποβιώσει μετά τη σύλληψη του παιδιού, ισχύουν οι διατάξεις του εδαφίου (4) του άρθρου 5 του περί Σχέσεων Γονέων και Τέκνων Νόμου. (5)(α) Προσβολή της μητρότητας ασκείται μέσα σε προθεσμία έξι (6) μηνών από τον τοκετό είτε από την τεκμαιρόμενη μητέρα, είτε από την κυοφόρο γυναίκα: Νοείται ότι η κυοφόρος γυναίκα μπορεί να διεκδικήσει τη μητρότητα μόνο στην περίπτωση που αποδειχθεί ότι το τέκνο κατάγεται βιολογικά από την τελευταία. (β) Η δικαιούχος ασκεί την προσβολή αυτοπροσώπως ή μέσω του νομίμου αντιπροσώπου της κατόπιν εξασφάλισης σχετικής άδειας από το δικαστήριο. 69(I)/2015 92(I)/2016 166(I)/2023 Διαπραγμάτευση συμφωνιών παρένθετης μητρότητας σε εμπορική βάση 26.-(1) Η διαπραγμάτευση συμφωνιών παρένθετης μητρότητας σε εμπορική βάση απαγορεύεται. (2) Πρόσωπο, το οποίο σε εμπορική βάση: (α) Κινεί ή λαμβάνει μέρος σε διαπραγματεύσεις με σκοπό τη σύναψη συμφωνίας παρένθετης μητρότητας· (β) προσφέρει ή συμφωνεί να διαπραγματευτεί την σύναψη συμφωνίας παρένθετης μητρότητας· (γ) παρέχει οποιαδήποτε πληροφορία με σκοπό τη χρήση της στη σύναψη ή στη διαπραγμάτευση για σύναψη συμφωνίας παρένθετης μητρότητας, διαπράττει ποινικό αδίκημα που τιμωρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (5). (3) Πρόσωπο, το οποίο ζητεί από άλλο πρόσωπο να προβεί σε οποιεσδήποτε από τις πράξεις που προβλέπονται στα εδάφια (1) και (2) είναι ένοχο ποινικού αδικήματος που τιμωρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (5). (4) Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, πρόσωπο προβαίνει σε πράξη σε εμπορική βάση κατά την έννοια του παρόντος άρθρου αν- (α) Λαμβάνει οποιοδήποτε χρηματικό ποσό για την πράξη αυτή· (β) προβαίνει σε πράξη ούτως ώστε να λάβει χρηματικό ποσό για τη σύναψη ή τη διενέργεια διαπραγμάτευσης για τη σύναψη συμφωνίας παρένθετης μητρότητας ή την διευκόλυνση σύναψης τέτοιας συμφωνίας. (5) Πρόσωπο, το οποίο παραβιάζει τις διατάξεις του παρόντος άρθρου διαπράττει ποινικό αδίκημα και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει το ένα (1) έτος ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις πενήντα χιλιάδες ευρώ (€50.000) ή και στις δύο αυτές ποινές. 69(I)/2015 Διαφήμιση παρένθετης μητρότητας και ανεύρεσης δοτών ή παρένθετων μητέρων 27.-(1) Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται σε κάθε διαφήμιση που περιέχει ένδειξη με οποιοδήποτε τρόπο και αν εκφράζεται ότι- (α) Πρόσωπο είναι ή μπορεί να είναι πρόθυμο να συνάψει συμφωνία παρένθετης μητρότητας ή να διαπραγματευθεί ή να διευκολύνει τη σύναψη συμφωνίας παρένθετης μητρότητας· ή (β) πρόσωπο ψάχνει για γυναίκα που επιθυμεί να γίνει παρένθετη μητέρα ή για άτομα που θέλουν μια γυναίκα να κυοφορήσει παιδί ως παρένθετη μητέρα. (2) Ο ιδιοκτήτης ή και εκδότης ή και αρχισυντάκτης εφημερίδας ή περιοδικού που κυκλοφορεί σε έντυπη ή διαδικτυακή ή ηλεκτρονική μορφή και περιέχει διαφήμιση κατά τα διαλαμβανόμενα στο εδάφιο (1) είναι ένοχος ποινικού αδικήματος και τιμωρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (5). (3) Πρόσωπο το οποίο εκδίδει ή προκαλεί τη δημοσίευση διαφήμισης κατά τα διαλαμβανόμενα στο εδάφιο (1) μέσω οποιουδήποτε τηλεπικοινωνιακού ή/και διαδικτυακού ή/και ηλεκτρονικού συστήματος είναι ένοχο ποινικού αδικήματος και τιμωρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (5). (3Α) Η διαφήμιση για την ανεύρεση δοτών και/ή παρένθετων μητέρων απαγορεύεται. (3Β) Η ενημέρωση για την ανεύρεση δοτών και/ή  παρένθετων μητέρων επιτρέπεται- (i) μόνο από τις αδειοδοτημένες Μ.Ι.Υ.Α. ή/και από το Συμβούλιο ή/και από ίδρυμα ιστών, με βάση τον περί Εγγραφής Ιατρών Νόμο, τον περί Ιατρών (Σύλλογοι, Πειθαρχία και Ταμείον Συντάξεων) Νόμο, τους περί Ιατρικής Επαγγελματικής Δεοντολογίας Κανονισμούς, καθώς και τους περί την Λειτουργίαν του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου και του Συμβουλίου Ιατρικού Σώματος Κανονισμούς· (ii) εφόσον δεν αναφέρεται στην πιθανότητα χρηματικού κέρδους, εκτός από την προβλεπόμενη στον παρόντα Νόμο αποζημίωση: Νοείται ότι, μέχρι το στάδιο ανεύρεσης δοτών και/ή παρένθετων μητέρων, o διευθυντής της Μ.Ι.Υ.Α. και/ή του ιδρύματος ιστών επιβλέπει και διασφαλίζει ότι κανένα άλλο οικονομικό όφελος, εκτός από τη νόμιμη αποζημίωση, δεν δίδεται στον δότη και/ή στην παρένθετη μητέρα από άλλον ενδιάμεσο πράκτορα∙ (3Γ) Το Συμβούλιο εκδίδει σχετικό έντυπο για τη δωρεά γενετικού υλικού από δότες και/ή την παρένθετη μητρότητα ή για άλλο σχετικό θέμα, το οποίο θα χρησιμοποιείται για ενημέρωση και θα εφαρμόζεται από τις Μ.Ι.Υ.Α. (4) Πρόσωπο το οποίο διανέμει ή προκαλεί να διανεμηθεί ή να μεταδοθεί ή να διαδοθεί διαφήμιση σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο εδάφιο (1) με οποιοδήποτε τρόπο και το οποίο ως εκ της θέσης ή της ιδιότητάς του είναι αρμόδιο να γνωρίζει το γεγονός αυτό είναι ένοχο ποινικού αδικήματος και τιμωρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (5). (5) Πρόσωπο, το οποίο παραβιάζει τις διατάξεις του παρόντος άρθρου διαπράττει ποινικό αδίκημα και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει τους έξι (6) μήνες ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις τριάντα πέντε χιλιάδες ευρώ (€35.000) ή και στις δύο αυτές ποινές. 69(I)/2015 166(I)/2023 ΜΕΡΟΣ V ΔΙΑΘΕΣΗ ΓΑΜΕΤΩΝ Αριθμός μεταφερόμενων ωαρίων και εμβρύων 28.-(1) Ο αριθμός των εμβρύων τα οποία δύναται να μεταφερθούν στην ενδομήτρια κοιλότητα σε περίπτωση εξωσωματικής γονιμοποίησης είναι ο ακόλουθος: (α) Ένα (1) έμβρυο για γυναίκες ηλικίας κάτω των τριάντα εννέα (39) ετών για τους πρώτους δύο (2) κύκλους και δύο (2) έμβρυα για κάθε επόμενο κύκλο∙ και (β) έως δύο (2) έμβρυα για γυναίκες ηλικίας τριάντα εννέα (39) ετών και άνω. (2) Πρόσωπο, το οποίο παραβιάζει τις διατάξεις του παρόντος άρθρου διαπράττει ποινικό αδίκημα και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει τα δύο (2) χρόνια ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις εκατό χιλιάδες ευρώ (€100.000) ή και στις δύο αυτές ποινές. 69(I)/2015 166(I)/2023 Κρυοσυντήρηση γενετικού υλικού ενηλίκων 29.-(1)Τηρουμένων των διατάξεων του περί Προτύπων Ποιότητας και Ασφάλειας (Δωρεά, Προμήθεια, Έλεγχος, Επεξεργασία, Συντήρηση, Αποθήκευση και Διανομή) Ανθρώπινων Ιστών και Κυττάρων Νόμου, η κρυοσυντήρηση γαμετών και εμβρύων εφαρμόζεται για τη διαφύλαξη και τη μελλοντική χρήση τους σε μεθόδους Ι.Υ.Α. (2) Η διάρκεια της κρυοσυντήρησης καθορίζεται, κατ’ ανώτατο όριο ως εξής: (α) Σπέρμα και ορχικός ιστός: (i) Αν το σπέρμα έχει κατατεθεί από δότη, για περίοδο μέχρι δέκα (10) ετών· (ii) αν το σπέρμα ή ο ορχικός ιστός έχει κατατεθεί από άτομο μόνο για μελλοντική προσωπική χρήση στο πλαίσιο εφαρμογής μεθόδων Ι.Υ.Α., για περίοδο μέχρι δέκα (10) ετών. (β) Ωάρια και ωοθηκικός ιστός: (i) αν το ωάριο έχει κατατεθεί από δότρια, για περίοδο μέχρι δέκα (10) ετών· (ii) αν το ωάριο ή/και ο ωοθηκικός ιστός έχει κατατεθεί μόνο για μελλοντική προσωπική χρήση στο πλαίσιο εφαρμογής μεθόδων Ι.Υ.Α., για περίοδο μέχρι δέκα (10) ετών. (γ) Έμβρυα τα οποία δημιουργήθηκαν από ζευγάρι στα πλαίσια εφαρμογής των μεθόδων Ι.Υ.Α. για προσωπική χρήση, για περίοδο μέχρι δέκα (10) ετών· (3) Μονάδες οι οποίες λειτουργούσαν ως κέντρα Ι.Υ.Α. πριν από την έναρξη της ισχύος του παρόντος Νόμου και είχαν στη φύλαξή τους με τη μέθοδο της κρυοσυντήρησης γαμέτες και έμβρυα συνεχίζουν τη φύλαξή τους για περίοδο μέχρι δέκα (10) ετών από την έναρξη της ισχύος του παρόντος Νόμου στις περίπτωσεις που υπάρχει η αναγκαία προς τούτο γραπτή συμφωνία των κέντρων Ι.Υ.Α. με τους ενδιαφερομένους: Νοείται ότι, το Συμβούλιο δύναται να αναπροσαρμόζει την επιτρεπόμενη διάρκεια της περιόδου κρυοσυντήρησης λαμβάνοντας υπόψη επιστημονικές, κοινωνικές ή άλλες αλλαγές, με την έκδοση σχετικού Πρωτοκόλλου. (4)(α) Η διάρκεια της περιόδου κρυοσυντήρησης γαμετών που καθορίζεται στις υποπαραγράφους (ii) των παραγράφων (α) και (β) του εδαφίου (2), δύναται να παρατείνεται εκ νέου, για χρονικό διάστημα όχι μεγαλύτερο από δέκα (10) χρόνια, με έγγραφη αίτηση των ατόμων που τα έχουν καταθέσει για προσωπική μελλοντική χρήση προς το σχετικό ίδρυμα ιστών, το οποίο είναι αδειοδοτημένο με βάση τον περί Προτύπων Ποιότητας και Ασφάλειας (Δωρεά, Προμήθεια, Έλεγχος, Επεξεργασία, Συντήρηση, Αποθήκευση και Διανομή) Ανθρώπινων Ιστών, Κυττάρων και Παράγωγων Προϊόντων Νόμο. (β) Μετά την υποβολή της προβλεπόμενης στην παράγραφο (α) του εδαφίου (4) έγγραφης αίτησης προς το ίδρυμα, αυτό υποβάλλει το σχετικό αίτημα στο Συμβούλιο για λήψη απόφασης. (5) Η διάρκεια κρυοσυντήρησης εμβρύων που καθορίζεται στην παράγραφο (γ) του εδαφίου (2) δύναται να παραταθεί μία φορά για άλλα πέντε (5) έτη και για την παράταση της διάρκειας φύλαξης απαιτείται κοινή έγγραφη αίτηση του ζευγαριού για χρήση του οποίου δημιουργήθηκε το έμβρυο προς το ίδρυμα ιστών: Νοείται ότι, σε περίπτωση που το ζευγάρι για το οποίο δημιουργήθηκαν τα έμβρυα επιθυμεί να τερματίσει την κρυοσυντήρηση αυτών των εμβρύων προβαίνει από κοινού σε γραπτή δήλωσή του προς το ίδρυμα ιστών που τα κρυοσυντηρεί, με κοινοποίηση στο Συμβούλιο. (6) Η δημιουργία εμβρύων στο πλαίσιο νέου κύκλου θεραπείας δεν επιτρέπεται προ της εξαντλήσεως των υπαρχόντων εμβρύων, εφόσον ο αριθμός αυτών είναι επαρκής και αυτά πληρούν τις επιστημονικές και ποιοτικές προδιαγραφές που καθορίζει το Συμβούλιο σε Πρωτόκολλο. (7) Τηρουμένων των περιορισμών που προβλέπονται στο άρθρο 9 του περί Προτύπων Ποιότητας και Ασφάλειας (Δωρεά, Προμήθεια, Έλεγχος, Επεξεργασία, Συντήρηση, Αποθήκευση και Διανομή) Ανθρώπινων Ιστών και Κυττάρων Νόμου και επεκτεινομένων αυτών στις περιπτώσεις δημιουργίας εμβρύων in vitro, η κρυοσυντήρηση γαμετών και εμβρύων πραγματοποιείται μόνο κατόπιν έγγραφης συγκατάθεσης των προσώπων που τα καταθέτουν: Νοείται ότι, σε περίπτωση που τα πρόσωπα αυτά αποτελούν ζευγάρι, απαιτείται η έγγραφη συγκατάθεση και των δυο συζύγων ή συντρόφων ανάλογα με την περίπτωση. (8) Στην περίπ …