Ο περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμος - ΚΕΦ.96
Τι αφορά αυτή η πράξη;
Αυτός ο Νόμος ρυθμίζει τη χάραξη οδών και την ανέγερση, μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή οικοδομών, καθώς και τη διαίρεση γης ή οικοδομών, απαιτώντας άδεια από την αρμόδια αρχή για τέτοιες ενέργειες.
Για ποιους: Οποιοδήποτε πρόσωπο (φυσικό ή νομικό) που επιθυμεί να προβεί σε εργασίες που εμπίπτουν στις ρυθμίσεις του Νόμου; Την αρμόδια αρχή (Διευθυντή Αδειοδότησης της Ανάπτυξης εκάστου Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης ή άλλες καθοριζόμενες αρχές).
Με μια ματιά
- Χώρα
- Κύπρος
- Τομέας δικαίου
- Δίκαιο ακινήτων και κατασκευών
- Άρθρα
- 15
- Πηγή
- cylaw.org
- Ανάκτηση κειμένου
- Ενημέρωση επεξήγησης
Τι ρυθμίζει αυτή η πράξη;
- Τη διάνοιξη ή κατασκευή οδών.
- Την ανέγερση, κατεδάφιση, ανοικοδόμηση, μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή οικοδομών.
- Τη διαίρεση γης σε οικόπεδα ή οικοδομών σε διαμερίσματα.
- Τη μετατροπή της εγκεκριμένης χρήσης μιας οικοδομής.
Ποιους αφορά αυτή η πράξη;
- Οποιοδήποτε πρόσωπο (φυσικό ή νομικό) που επιθυμεί να προβεί σε εργασίες που εμπίπτουν στις ρυθμίσεις του Νόμου.
- Την αρμόδια αρχή (Διευθυντή Αδειοδότησης της Ανάπτυξης εκάστου Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης ή άλλες καθοριζόμενες αρχές).
Ποια είναι τα βασικά σημεία;
- Απαγορεύεται η έναρξη οποιασδήποτε εργασίας που ρυθμίζεται από τον Νόμο χωρίς προηγούμενη άδεια από την αρμόδια αρχή.
- Η "οικοδομή" περιλαμβάνει οποιαδήποτε κατασκευή από διάφορα υλικά, καθώς και θεμέλια, τοίχους, στέγες, βεράντες, και άλλες κατασκευές που οροθετούν γη ή χώρο.
- Η "μετατροπή", "προσθήκη" ή "επισκευή" οικοδομής σημαίνει οποιαδήποτε δομική αλλαγή που μετατρέπει διάσταση της οικοδομής, εξαιρουμένων συγκεκριμένων εργασιών συντήρησης (π.χ. αντικατάσταση κεραμιδιών, ασβεστοχρωματισμός).
- Η "εγκεκριμένη χρήση" μιας οικοδομής είναι αυτή που εγκρίθηκε με άδεια και φαίνεται στα εγκεκριμένα σχέδια, ή η χρήση κατά την έναρξη ισχύος του Νόμου αν δεν συγκρούεται με την άδεια.
Legal guide
Δίκαιο ακινήτων και κατασκευών
Δίκαιο ακινήτων και κατασκευών
Κείμενο νόμου
Κείμενο νόμου
Ο περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμος - ΚΕΦ.96 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | Επικοινωνία Κατάλογος Ενοποιημένης Νομοθεσίας Ο περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμος (ΚΕΦ.96) Περιεχόμενα Πλήρες Κείμενο Εκτύπωση Ιστορικό Τροποποιήσεων ΚΕΦ.96 14/1959 67/1963 6/1964 65/1964 12/1969 38/1969 13/1974 28/1974 24/1978 25/1979 80/1982 15/1983 9/1986 115/1986 199/1986 53/1987 87/1987 316/1987 108/1988 243/1988 122/1990 97(I)/1992 45(I)/1994 14(I)/1996 52(I)/1996 ΑΝΑΚ.5062 37(I)/1997 72(I)/1997 71(I)/1998 35(I)/1999 61(I)/1999 81(I)/1999 57(I)/2000 66(I)/2000 73(I)/2000 126(I)/2000 157(I)/2000 26(I)/2002 33(I)/2002 202(I)/2002 101(I)/2006 21(I)/2008 32(I)/2008 47(I)/2011 77(I)/2011 131(I)/2011 152(I)/2011 34(I)/2012 149(I)/2012 66(Ι)/2013 40(Ι)/2015 19(I)/2016 111(I)/2017 143(I)/2017 143(I)/2018 17(I)/2019 53(I)/2021 132(I)/2022 60(I)/2023 89(I)/2024 113(I)/2024 145(I)/2024 3(I)/2025 44(I)/2025 180(I)/2025 181(I)/2025 227(I)/2025 23(I)/2026 Συνοπτικός τίτλος
Άρθρο 1
ΚΕΦ.96 Ερμηνεία
Άρθρο 2
Νοείται ότι, για την έκδοση άδειας, η οποία απαιτείται στο πλαίσιο της διαδικασίας αδειοδότησης έργου στρατηγικής ανάπτυξης, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί της Διευκόλυνσης των Έργων Στρατηγικής Ανάπτυξης Νόμου, ως αρμόδια αρχή λογίζεται η καθοριζόμενη ή/και οι καθοριζόμενες ως τέτοιες αρχές, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί της Διευκόλυνσης των Έργων Στρατηγικής Ανάπτυξης Νόμου:
Νοείται περαιτέρω ότι, για την έκδοση άδειας, η οποία απαιτείται στο πλαίσιο της διαδικασίας αδειοδότησης, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί της Λειτουργίας και του Ελέγχου Καζίνου Νόμου, ως αρμόδια αρχή λογίζεται η καθοριζόμενη αρχή, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί της Λειτουργίας και του Ελέγχου Καζίνου Νόμου∙ “ασφάλεια στη χρήση και προσβασιμότητα” σημαίνει το σχεδιασμό και την κατασκευή των δομικών έργων, έτσι ώστε να αποτρέπονται οι κίνδυνοι ατυχημάτων ή ζημιών κατά τη χρήση ή/και τη λειτουργία τους και να καθίσταται ασφαλής η προσβασιμότητά τους από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα∙ “άτομα με αναπηρία” σημαίνει τα άτομα τα οποία έχουν μακροχρόνιες σωματικές, πνευματικές, διανοητικές ή αισθητηριακές διαταραχές οι οποίες, κατά την αλληλεπίδρασή τους με διάφορα εμπόδια, δυνατό να εμποδίσουν την πλήρη και αποτελεσματική συμμετοχή των εν λόγω ατόμων στην κοινωνία σε ίση βάση με άλλους∙ “άτομα με μειωμένη κινητικότητα” σημαίνει άτομα, η κινητικότητα των οποίων είναι μειωμένη, λόγω οποιασδήποτε μόνιμης ή προσωρινής σωματικής πνευματικής, κινητικής ή αισθητήριας αναπηρίας, με αποτέλεσμα να αντιμετωπίζουν μόνιμη ή προσωρινή δυσκολία στην πρόσβαση και χρήση οικοδομής ή οδού∙ “Δήμοςˮ έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο “δήμοςˮ στο άρθρο 2 του περί Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης Νόμου· “εγκεκριμένη χρήση” σημαίνει τη χρήση μιας οικοδομής όπως αυτή εγκρίθηκε με άδεια και όπως φαίνεται στα εγκεκριμένα σχέδια:
Νοείται ότι η χρήση μιας οικοδομής κατά την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του Νόμου αυτού θα θεωρείται ως η εγκεκριμένη χρήση αν αυτή δεν συγκρούεται με την άδεια οικοδομής που εκδόθηκε και τα εγκεκριμένα σχέδια. “εικονικός συμψηφισμός λογαριασμών (virtual net-billing)” σημαίνει τη μέθοδο σύμφωνα με την οποία το κόστος της παραγόμενης/εξαγόμενης στο σύστημα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας ενός φωτοβολταϊκού συστήματος συμψηφίζεται με το κόστος της εισαγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας από το σύστημα διανομής ενός ή περισσότερων υποστατικών που βρίσκονται σε διαφορετικό χώρο από το φωτοβολταϊκό σύστημα∙ “εικονικός συμψηφισμός μετρήσεων (virtual net-metering)” σημαίνει τη μέθοδο σύμφωνα με την οποία υπολογίζεται η διαφορά μεταξύ της εισαγόμενης από το σύστημα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας για την κάλυψη των αναγκών ενός υποστατικού και της εξαγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας στο σύστημα διανομής από φωτοβολταϊκό σύστημα που είναι εγκατεστημένο σε διαφορετικό χώρο από το υποστατικό∙ “ενεργειακή απόδοση οικοδομής” σημαίνει την ποσότητα ενέργειας που πραγματικά καταναλώνεται ή εκτιμάται ότι ικανοποιεί τις διάφορες ανάγκες που συνδέονται με τη συνήθη χρήση της οικοδομής, οι οποίες μπορούν να περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τη θέρμανση, το ζέσταμα νερού χρήσης, τη ψύξη, τον εξαερισμό και το φωτισμό και η οποία εκφράζεται με έναν ή περισσότερους αριθμητικούς δείκτες, οι οποίοι έχουν υπολογιστεί λαμβάνοντας υπόψη τη θερμική μόνωση, τα τεχνικά χαρακτηριστικά και τα χαρακτηριστικά των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων, το σχεδιασμό και τη θέση της οικοδομής σε σχέση με κλιματολογικούς παράγοντες, την έκθεση της οικοδομής στον ήλιο και την επίδραση γειτονικών κατασκευών, την παραγωγή ενέργειας από την ίδια την οικοδομή καθώς και άλλους παράγοντες που επηρεάζουν την ενεργειακή ζήτηση, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι κλιματικές συνθήκες στο εσωτερικό της οικοδομής. “επιβλέπων μηχανικός” σημαίνει πρόσωπο το οποίο- (i) είναι εγγεγραμμένο στο μητρώο μελών του Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου (ΕΤΕΚ) και κατέχει άδεια ασκήσεως επαγγέλματος, δυνάμει του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου, το οποίο δικαιούται να αναλαμβάνει εργασία προσήκουσα σε αρχιτέκτονα ή σε πολιτικό μηχανικό για το συγκεκριμένο έργο και το οποίο είναι ο μελετητής του συγκεκριμένου έργου με βάση τον αντίστοιχο ορισμό που δίδεται στο παρόν άρθρο (ii) έχει κατάλληλα διοριστεί και αναλάβει την επίβλεψη του έργου και (iii) είναι εγγεγραμμένο στο Μητρώο Μελετητών και Επιβλέποντων Μηχανικών το οποίο τηρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου∙
[Σ.Σ.: Η υποπαράγραφος (iii) του όρου “επιβλέπων μηχανικός” τίθεται σε ισχύ από την ημερομηνία που καθορίζει ο Υπουργός με γνωστοποίησή του, η οποία δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας]. “επίβλεψη έργου” σημαίνει τη διενέργεια επιθεωρήσεων στο εργοτάξιο, όπως κρίνεται αναγκαίο από τον επιβλέποντα μηχανικό, σύμφωνα με τις παραδεδεγμένες τεχνικές διαδικασίες και την τεχνική δεοντολογία, τηρουμένων οποιωνδήποτε καθηκόντων ή απαιτήσεων επιβάλλονται σε αυτόν από ή δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 9Α “έργο” σημαίνει οποιαδήποτε εργασία ή οποιοδήποτε άλλο ζήτημα συνεπάγεται κατασκευαστικές εργασίες, για την εκτέλεση ή την υλοποίηση των οποίων απαιτείται προηγουμένως η έκδοση άδειας δυνάμει του άρθρου 3 “εταιρεία εξαγοράς πιστώσεων” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από το άρθρο 2 του περί Αγοραπωλησίας Πιστωτικών Διευκολύνσεων και για Συναφή Θέµατα Νόμου· “ζημιά” συμπεριλαμβάνει και την πρόκληση σωματικής βλάβης, ασθένειας ή/και θανάτου∙ “μελέτη” περιλαμβάνει την εκπόνηση ή κατάρτιση σχεδίων σχεδιαγραμμάτων, τεχνικών προδιαγραφών και υπολογισμών σχετικά με σκοπούμενη εκτέλεση ή υλοποίηση έργου, καθώς και οποιαδήποτε άλλη εργασία απαιτείται για σκοπούς εξέτασης αίτησης για έκδοση άδειας δυνάμει του άρθρου 3 “μελετητής” σημαίνει πρόσωπο το οποίο- (i) είναι εγγεγραμμένο στο μητρώο μελών του ΕΤΕΚ και κατέχει άδεια ασκήσεως επαγγέλματος, δυνάμει του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου, το οποίο δικαιούται να αναλαμβάνει εργασία προσήκουσα σε αρχιτέκτονα ή σε πολιτικό μηχανικό για το συγκεκριμένο έργο και να είναι μελετητής του συγκεκριμένου έργου και το οποίο είναι ο επιβλέπων μηχανικός του συγκεκριμένου έργου με βάση τον ορισμό που δίδεται στο παρόν άρθρο (ii) έχει κατάλληλα εξουσιοδοτηθεί και αναλάβει την εκπόνηση μελέτης έργου προσήκοντος σε αρχιτέκτονα ή σε πολιτικό μηχανικό. και (iii) είναι εγγεγραμμένο στο Μητρώο Μελετητών και Επιβλέποντων Μηχανικών το οποίο τηρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου∙ [Σ.Σ.: Η υποπαράγραφος (iii) του όρου “μελετητής” τίθεται σε ισχύ από την ημερομηνία που καθορίζει ο Υπουργός με γνωστοποίησή του, η οποία δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας]. “μετατροπή”, “προσθήκη” ή “επισκευή”, όταν χρησιμοποιείται σε αναφορά για οικοδομές, σημαίνει οποιαδήποτε δομική μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή με την οποία οποιαδήποτε διάσταση τέτοιας οικοδομής μετατρέπεται, αλλά δεν περιλαμβάνει: (α) την αντικατάσταση των κεραμιδιών, πηλού ή άλλης ύλης με σκοπό να καταστήσουν υδατοστεγή οποιαδήποτε στέγη
(β) την επισκευή οποιασδήποτε υφιστάμενης θύρας της οποίας τα φύλλα δεν ανοίγουν ή προβάλλονται εντός οδού (γ) την επισκευή οποιουδήποτε παραθύρου εξώστη ή βεράντας το οποίο δεν ανοίγει ή προβάλλεται εντός οδού (δ) τον ασβεστοχρωματισμό, υδατοχρωματισμό, επικονίαση ή βαφή οποιουδήποτε τοίχου, οροφής, ξύλινης ή σιδερένιας κατασκευής σε οποιαδήποτε οικοδομή (ε) την επανατοποθέτηση, επανατοποθέτηση σανίδων ή πλακακιών οποιουδήποτε πατώματος ή δαπέδου που περιέχεται εντός των εξωτερικών τοίχων οποιασδήποτε οικοδομής ή εντός οποιουδήποτε υφιστάμενου εξώστη ή βεράντας προσαρτημένου στην οικοδομή, αλλά ο οποίος δεν ανοίγει ή προβάλλεται εντός οδού. “ομάδα διάσωσης και κατάσβεσης” σημαίνει δημόσια, εθελοντική ή ιδιωτική υπηρεσία που αναλαμβάνει τη διάσωση των ατόμων και την καταπολέμηση των πυρκαγιών∙ “οδός” περιλαμβάνει οποιοδήποτε δρόμο, μονοπάτι διέλευσης ζώων, μονοπάτι, αδιέξοδο δρόμου, δίοδο, πεζόδρομο, πεζοδρόμιο ή δημόσια πλατεία∙ “οικοδομή” σημαίνει οποιαδήποτε κατασκευή, είτε από λίθους, σκυρόδεμα, πηλό, σίδερο, ξύλο ή άλλη ύλη, και περιλαμβάνει οποιοδήποτε λάκκο και οποιοδήποτε θεμέλιο, τοίχο, στέγη, καπνοδόχο, βεράντα, εξώστη, κορωνίδα ή προεξοχή ή τμήμα οικοδομής, ή οποιοδήποτε πράγμα που είναι προσαρτημένο σε αυτή, ή οποιοδήποτε τοίχο, ανάχωμα, φράκτη, περίφραγμα ή άλλη κατασκευή που περικλείει ή οροθετεί ή έχει σκοπό να περικλείει ή να οροθετεί οποιαδήποτε γη ή χώρο. “περιουσία” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από τον περί Ποινικού Κώδικα Νόμο∙ “πρόσωπο” σημαίνει οποιοδήποτε φυσικό ή νομικό πρόσωπο∙ “πυροπροστασία” σημαίνει τα συνολικά μέτρα που λαμβάνονται για την εξάλειψη ή τη μείωση στον ελάχιστο βαθμό των κινδύνων που προέρχονται από την εκδήλωση πυρκαγιάς και αναφέρεται στο σύνολο των εγκαταστάσεων κτιρίου, περιλαμβανομένων των δομικών προϊόντων, των υλικών, του εξοπλισμού και των συστημάτων που συμβάλλουν στην έγκαιρη και αποτελεσματική αντιμετώπιση που δημιουργείται από την εκδήλωση πυρκαγιάς∙ “στηθαίο” σημαίνει προστατευτική κατασκευή που ανεγείρεται ή εγκαθίσταται μόνιμα σε βεράντες και μπαλκόνια, καθώς επίσης και σε στέγη (ταράτσα) οικοδομής, σε περίπτωση που σ’ αυτή οδηγεί κλιμακοστάσιο, και περιλαμβάνει τοίχο ή οποιαδήποτε άλλη προστατευτική κατασκευή. “συμπλήρωση της εργασίας” σημαίνει τη με οποιονδήποτε τρόπο απομάκρυνση των μηχανημάτων και των εργατών, καθώς και τη μη εκτέλεση οποιασδήποτε εργασίας στην ιδιοκτησία στην οποία ανεγείρεται η οικοδομή ή εκτελείται η εργασία για συνεχή περίοδο τεσσάρων μηνών· “σύστημα διανομής” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από τον περί Ρύθμισης της Αγοράς Ηλεκτρισμού Νόμο∙
“τοπική αρχή” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό στο άρθρο 2 του περί Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης Νόμου· “Υπουργός” σημαίνει τον Υπουργό Εσωτερικών.
ΚΕΦ.96 35(I)/1999 81(I)/1999 101(I)/2006 32(I)/2008 47(I)/2011 19(I)/2016 111(I)/2017 132(I)/2022 89(I)/2024 227(I)/2025 Χάραξη κλπ. οδών και ανέγερση κλπ. οικοδομών απαγορεύεται χωρίς άδεια της αρμόδιας αρχής
Άρθρο 3
3.-(1) Κανένα πρόσωπο δεν δύναται- (α) να διανοίγει ή κατασκευάζει οδό (β) να ανεγείρει ή να ανέχεται ή να επιτρέπει να ανεγείρεται οικοδομή ή να κατεδαφίζει ή να ανοικοδομεί ή να προβαίνει σε μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή σε οποιαδήποτε υφιστάμενη οικοδομή ή να ανέχεται ή να επιτρέπει να γίνει οποιαδήποτε τέτοια κατεδάφιση ή ανοικοδόμηση ή οποιαδήποτε τέτοια μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή (γ) να διανοίγει ή να διαιρεί οποιαδήποτε γη (ανεξάρτητα από το αν οποιεσδήποτε άλλες οικοδομές ή οικοδομές που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για γεωργία ή δασοκομία, υπάρχουν επ’ αυτής ή όχι) σε χωρισμένα οικόπεδα (δ) να διαιρεί οποιαδήποτε οικοδομή (ανεξάρτητα από το αν οποιαδήποτε τέτοια διαίρεση καθιστά αναγκαία οποιαδήποτε κατασκευή ή όχι) σε χωρισμένα διαμερίσματα (ε) να μετατρέψει ή επιτρέψει ή ανεχθεί τη μετατροπή της εγκεκριμένης χρήσης μιας οικοδομής. (στ) να αρχίζει προβαίνοντας σε οποιαδήποτε από τις εργασίες ή από τα ζητήματα που εκτίθενται πιο πάνω, χωρίς άδεια γι’ αυτό, η οποία λαμβάνεται προηγουμένως από την αρμόδια αρχή όπως καθορίζεται στο εδάφιο (2) ή, όταν η άδεια εκδίδεται δυνάμει της δεύτερης επιφύλαξης του εδαφίου (2) του άρθρου 14, από το Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως:
Νοείται ότι, άδεια δυνάμει του παρόντος άρθρου είναι δυνατό να αφορά αποκλειστικά συγκεκριμένο τμήμα οικοδομής ή οποιαδήποτε προσαρτήματα σε αυτή και αυτή η άδεια δε θα αποτελεί άδεια για άλλα τμήματα της οικοδομής για τα οποία δεν έχει εκδοθεί άδεια μετά την εξέταση σχετικής αίτησης:
Νοείται περαιτέρω ότι, τα φωτοβολταϊκά συστήματα που εγκαθίστανται επί του κελύφους υφιστάμενης οικοδομής η οποία ανήκει σε έναν ιδιοκτήτη ή σε δύο ιδιοκτήτες οι οποίοι είναι σύζυγοι ή σύμβιοι, κατά την έννοια που αποδίδεται στον εν λόγω όρο από τον περί Πολιτικής Συμβίωσης Νόμο, δεν θεωρούνται, για τους σκοπούς του παρόντος Νόμου, προσαρτήματα σε οικοδομή και για την εγκατάστασή τους δεν απαιτείται η έκδοση άδειας από την αρμόδια αρχή δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου, νοουμένου ότι η εν λόγω οικοδομή δεν έχει κηρυχθεί ως διατηρητέα ή ως αρχαίο μνημείο και δεν εμπίπτει σε ελεγχόμενη περιοχή με βάση τον περί Αρχαιοτήτων Νόμο ή σε ζώνη προστασίας αρχαιολογικού χώρου ή σε ειδική ζώνη αερολιμένα:
Νοείται έτι περαιτέρω ότι, στις περιπτώσεις υφιστάμενων οικοδομών οι οποίες ανήκουν σε πέραν του ενός ιδιοκτήτη εξαιρουμένης της περίπτωσης που προβλέπεται στην αμέσως πιο πάνω επιφύλαξη η οποία αφορά συζύγους ή συμβίους, για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων επί του κελύφους αυτών, εφαρμόζονται οι διατάξεις της παραγράφου (β) του εδαφίου (2) του άρθρου 38 του περί Προώθησης και Ενθάρρυνσης της Χρήσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας Νόμου:
Νοείται έτι έτι περαιτέρω ότι, στις περιπτώσεις, κατά τις οποίες απαιτείται δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου, η έκδοση άδειας από την αρμόδια αρχή για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων για σκοπούς αυτοκατανάλωσης η εν λόγω άδεια θεωρείται εκδοθείσα, νοουμένου ότι πληρούνται σωρευτικά οι όροι που καθορίζονται σε διάταγμα του Υπουργού που εκδίδεται δυνάμει του άρθρου 4Β, καθώς και οι ακόλουθες προϋποθέσεις: (α) Τα φωτοβολταϊκά συστήματα, εντός του ίδιου τεμαχίου γης ή ομόρου αυτού ή άλλου τεμαχίου γης συνδεδεμένα με το σύστημα διανομής με οποιαδήποτε μέθοδο, είναι μέγιστης συνολικής ισχύος 100kW, ανεξαρτήτως εμβαδού κάλυψης αυτών. (β) τα φωτοβολταϊκά συστήματα έχουν εγκατασταθεί- (i) επί της οροφής ή επιφάνειας γεωργικής αποθήκης, δεξαμενής, θερμοκηπίου ή άλλου υποστατικού, είτε γεωργικού είτε κτηνοτροφικού. ή/και (ii) επί του εδάφους εντός του ιδίου τεμαχίου γης όπου βρίσκεται η εξυπηρετούμενη αποθήκη, δεξαμενή, θερμοκήπιο ή υποστατικό. ή/και (iii) επί της οροφής υποστατικού ή επί του εδάφους εντός ομόρου τεμαχίου αυτού ή εντός τεμαχίου γης άλλου από αυτό που βρίσκεται η εξυπηρετούμενη αποθήκη, δεξαμενή, θερμοκήπιο ή υποστατικό, συνδεδεμένα με το σύστημα διανομής με οποιαδήποτε μέθοδο, όπως με τη μέθοδο του εικονικού συμψηφισμού λογαριασμών (virtual net-billing) ή του εικονικού συμψηφισμού μετρήσεων (virtual net-metering), νοουμένου ότι σε περίπτωση κατά την οποία τα φωτοβολταϊκά συστήματα εγκαθίστανται επί του εδάφους, αυτά δεν δύναται να υπερβαίνουν σε ύψος τα 150 εκατοστόμετρα από το συνεχόμενο έδαφος, με εξαίρεση την εγκατάσταση αγροβολταϊκών συστημάτων τα οποία δύναται να υπερβαίνουν το υπό αναφορά ύψος. και (γ) ιδιοκτήτης ή κάτοχος του τεμαχίου γης εντός του οποίου βρίσκεται η αναφερόμενη στην παράγραφο (β) γεωργική αποθήκη, δεξαμενή, θερμοκήπιο ή υποστατικό είναι πρόσωπο το οποίο είναι εγγεγραμμένο στο Μητρώο Αγροτών και Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων και ασκεί γεωργική δραστηριότητα, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Δημιουργίας Μητρώου Αγροτών και Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων Νόμου ή αρδευτική επιτροπεία, όπως αυτή ορίζεται στις διατάξεις του περί Αρδευτικών Τμημάτων (Χωριά) Νόμου ή αρδευτικός σύνδεσμος, όπως αυτός ορίζεται στις διατάξεις του περί Αρδευτικών Συνδέσμων (Ιδιωτικόν Ύδωρ) Νόμου ή Συμβούλιο, όπως αυτό ορίζεται στις διατάξεις του περί Κοινοτήτων Νόμου:
Νοείται έτι έτι έτι περαιτέρω ότι, οι διατάξεις της πιο πάνω επιφύλαξης δεν εφαρμόζονται, σε περίπτωση κατά την οποία στο αναφερόμενο στην παράγραφο (β) τεμάχιο γης έχει ανεγερθεί παράνομα οικοδομή, η οποία χρησιμοποιείται αποκλειστικά ως κατοικία:
Νοείται έτι έτι έτι έτι περαιτέρω ότι, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες απαιτείται, δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου, η έκδοση άδειας από την αρμόδια αρχή για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων για σκοπούς αυτοκατανάλωσης, η εν λόγω άδεια θεωρείται εκδοθείσα, σε περίπτωση κατά την οποία- (α) τα εν λόγω συστήματα εγκαθίστανται επί του εδάφους τεμαχίου γης ή επί της οροφής οικοδομής. (β) [Διαγράφηκε] (γ) πληρούνται οι όροι που καθορίζονται σε διάταγμα του Υπουργού το οποίο εκδίδεται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 4Β, οι οποίοι δεν δύναται να καθορίζουν το μέγιστο εμβαδόν των εν λόγω συστημάτων:
Νοείται έτι έτι έτι έτι έτι περαιτέρω ότι, η άδεια που απαιτείται να εκδοθεί δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου από την αρμόδια αρχή θεωρείται εκδοθείσα- (α) για την εγκατάσταση ή/και λειτουργία εγκατάστασης αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας σε συνδυασμό με σταθμό παραγωγής ηλεκτρισμού από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας για τον οποίο έχουν ήδη εξασφαλιστεί οι απαιτούμενες δυνάμει των οικείων νομοθεσιών άδειες. (β) για την εγκατάσταση κέντρου δεδομένων, όπως ο όρος αυτός αποδίδεται στο άρθρο 2 του περί της Ενεργειακής Απόδοσης Νόμου, στον αναφερόμενο στην παράγραφο (α) σταθμό παραγωγής ηλεκτρισμού. και (γ) για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων για σκοπούς αυτοκατανάλωσης ή/και για εμπορικούς σκοπούς σε οροφές νόμιμων στεγάστρων δημόσιων ή ιδιωτικών χώρων στάθμευσης, οι οποίοι είναι αδειοδοτημένοι για αποκλειστική χρήση ως χώροι στάθμευσης ή/και είναι αδειοδοτημένοι για εξυπηρέτηση νόμιμης ανάπτυξης, νοουμένου ότι πληρούνται οι όροι που καθορίζονται σε διάταγμα του Υπουργού το οποίο εκδίδεται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 4Β, οι οποίοι δεν δύναται να καθορίζουν το μέγιστο εμβαδόν της εν λόγω εγκατάστασης. (1Α) Για οικοδομή που αποτελείται από περισσότερες της μιας μονάδες, οι οποίες μπορούν να λειτουργήσουν αυτοτελώς, ταυτόχρονα με την άδεια οικοδομής, εκδίδεται άδεια για τη διαίρεση της οικοδομής στις επιμέρους μονάδες, στις οποίες, όπου αυτό ισχύει, περιλαμβάνει κάθε κοινόχρηστο χώρο και κάθε κοινόχρηστο χώρο με αποκλειστικά δικαιώματα:
Νοείται ότι, σε περίπτωση τέτοιας οικοδομής, στην αίτηση για έκδοση άδειας οικοδομής και διαίρεσης καθορίζονται επακριβώς οι επιμέρους αυτοτελείς μονάδες, οι κοινόχρηστοι χώροι με αποκλειστικά δικαιώματα χρήσης για κάθε μονάδα, οι κοινόχρηστοι χώροι και τα υπολειπόμενα, μη αξιοποιούμενα δικαιώματα ανάπτυξης:
Νοείται περαιτέρω ότι, για οικοδομή που ανεγέρθηκε πριν από την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών (Τροποποιητικού) Νόμου του 2011, η αρμόδια αρχή, μετά από αίτηση για άδεια διαίρεσης για τον καθορισμό των επιμέρους αυτοτελών μονάδων, η οποία υποβάλλεται από τον κάτοχο άδειας ή από οποιοδήποτε πρόσωπο έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο διαχωρισμό ή αυτεπάγγελτα, έπειτα από σχετική πληροφόρηση από το Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, εκδίδει άδεια διαίρεσης της οικοδομής:
Νοείται έτι περαιτέρω ότι, σε περίπτωση έκδοσης άδειας διαίρεσης κατόπιν αίτησης που υποβάλλεται από οποιοδήποτε πρόσωπο έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο διαχωρισμό ή αυτεπάγγελτα, η αρμόδια αρχή είναι δυνατό να απαιτεί την καταβολή των σχετικών δικαιωμάτων από το εν λόγω πρόσωπο· σε περίπτωση άρνησης καταβολής των δικαιωμάτων, η αρμόδια αρχή ενημερώνει κατάλληλα το Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, ώστε τα οφειλόμενα δικαιώματα να καταβάλλονται πριν από τη μεταβίβαση και εγγραφή μονάδας στον ιδιοκτήτη ή σε πρόσωπο που έχει συμφέρον στην οικοδομή. (1Β) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου ή των Κανονισμών που εκδίδονται δυνάμει αυτού, σε περίπτωση συνιδιοκτησίας, αίτηση για τη χορήγηση άδειας για διαίρεση ακίνητης ιδιοκτησίας υποβάλλεται και υπογράφεται από οποιονδήποτε εκ των συνιδιοκτητών, νοουμένου ότι είναι σύμφωνη με απόφαση του Διευθυντή Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας δυνάμει των διατάξεων του εδαφίου (9) του άρθρου 29 του περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμου. (1Γ) Σε περίπτωση έργων που αφορούν τη διάνοιξη ή κατασκευή οδού ή τη διάνοιξη ή διαίρεση γης, κατόπιν έκδοσης άδειας δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου, η αρμόδια αρχή δύναται να αναθέτει την παρακολούθηση της υλοποίησης του οδικού δικτύου τέτοιων έργων στην τοπική αρχή της περιοχής εντός της οποίας εμπίπτει το έργο και, σε περίπτωση που η τοπική αρχή αποδεχθεί την ανάθεση, η τοπική αρχή θεωρείται ότι ενεργεί εκ μέρους της αρμόδιας αρχής και ότι έχει εξουσία, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος Νόμου και τους δυνάμει αυτού εκδοθέντες Κανονισμούς, να ασκεί γενική εποπτεία, να προβαίνει σε υποδείξεις και να υποβάλλει απαιτήσεις προς τον ιδιοκτήτη του έργου ή/και τον επιβλέποντα μηχανικό, αναφορικά με τη διόρθωση κατασκευαστικών λαθών ή αστοχιών ή/και τη διεξαγωγή ελέγχων ποιότητας υλικών ή/και την προσκόμιση εγγράφων, βεβαιώσεων και πιστοποιητικών, με σκοπό τη διασφάλιση της τήρησης των όρων της άδειας και των τεχνικών προδιαγραφών υλοποίησης του οδικού δικτύου του έργου:
Νοείται ότι, η παρακολούθηση της υλοποίησης του έργου από την αρμόδια αρχή ή την τοπική αρχή, δεν απαλλάσσει τον επιβλέποντα μηχανικό από τις ευθύνες και υποχρεώσεις αυτού, όπως καθορίζονται στις διατάξεις του παρόντος Νόμου και στους δυνάμει αυτού εκδοθέντες Κανονισμούς.
Νοείται ότι, ο Διευθυντής Αδειοδότησης της Ανάπτυξης του εκάστοτε Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης δύναται να εκχωρεί τις εξουσίες που έχει ως αρμόδια αρχή, κατά τα οριζόμενα στον παρόντα Νόμο, στον Προϊστάμενο του Τομέα Οικοδομικής Αδειοδότησης του εκάστοτε Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης Νόμου, στις ακόλουθες περιπτώσεις: (α) Για οικιστική ανάπτυξη μέχρι δύο (2) μονάδες κατοικίας ή/και μέχρι τέσσερεις (4) μονάδες κατοικίας ή/και μέχρι δώδεκα (12) κατοικίες σε σειρά ή/και μέχρι είκοσι (20) διαμερίσματα σε πολυκατοικία, καθώς και για προσθήκες ή/και μετατροπές στις εν λόγω αναπτύξεις· (β) για εμπορική ή/και γραφειακή ή/και μεικτή οικιστική με εμπορική ή/και γραφειακή ανάπτυξη, συνολικού ωφέλιμου εμβαδού μέχρι χίλια (1000) τετραγωνικά μέτρα.
ΚΕΦ.96 37(I)/1997 73(I)/2000 157(I)/2000 26(I)/2002 32(I)/2008 47(I)/2011 152(I)/2011 40(Ι)/2015 19(I)/2016 17(I)/2019 60(I)/2023 89(I)/2024 3(I)/2025 180(I)/2025 181(I)/2025 227(I)/2025 23(I)/2026 Τύπος και διαδικασία υποβολής αίτησης, κ.τ.λ.
3Α(1)(α) Ο Υπουργός δύναται, αφού διαβουλευθεί με τις αρμόδιες αρχές, όπως, με διάταγμα, καθορίζει - (i) τον τύπο και τον τρόπο υποβολής αίτησης για έκδοση άδειας για οποιαδήποτε οδό ή οικοδομή με βάση τον παρόντα Νόμο, (ii) τη διαδικασία υποβολής και εξέτασης αίτησης για έκδοση άδειας, περιλαμβανομένου του χρονικού περιθωρίου για την ολοκλήρωση της εξέτασης. (β) Προς επίτευξη των σκοπών του παρόντος Νόμου, ο Υπουργός δύναται, εφόσον κρίνει ότι τούτο είναι αναγκαίο ή επιθυμητό, να εκδίδει οδηγίες προς τις αρμόδιες αρχές, για συντονισμό των χειρισμών θεμάτων που ρυθμίζονται δυνάμει της παραγράφου (α).
32(I)/2008 Ειδική διάταξη αναφορικά με αίτηση για άδεια σε ειδικές περιπτώσεις 3Β. (1) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου ή των δυνάμει αυτού εκδιδομένων Κανονισμών, αίτηση για χορήγηση οποιασδήποτε άδειας που η αρμόδια αρχή έχει εξουσία να εκδίδει δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, όταν- (α) η πολεοδομική άδεια έχει εκδοθεί δυνάμει του άρθρου 90 του περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμου, υπογράφεται από τα πρόσωπα που, σύμφωνα με τις διατάξεις του πιο πάνω άρθρου, δικαιούνται να υπογράψουν την αίτηση για πολεοδομική άδεια· και (β) δεν απαιτείται η προηγούμενη έκδοση πολεοδομικής άδειας δυνάμει του παρόντος Νόμου ή των δυνάμει αυτού εκδιδομένων Κανονισμών, υπογράφεται από τα ακόλουθα πρόσωπα: (i) Σε περίπτωση συνιδιοκτησίας, από ένα ή περισσότερους συνιδιοκτήτες, εφόσον η αίτηση αφορά τμήμα ακίνητης ιδιοκτησίας που είναι εξ’ αντικειμένου εμφανές ότι αυτό αναλογεί στο μερίδιο του αιτητή δυνάμει πολεοδομικής άδειας ή άλλης άδειας εκδοθείσας από οποιαδήποτε αρμόδια αρχή ή που τούτο εμφανώς προκύπτει από συμφωνία διανομής που είναι υπογεγραμμένη από όλους τους συνιδιοκτήτες· (ii) σε περίπτωση που η αίτηση αφορά άσκηση εγγεγραμμένου δικαιώματος ανάπτυξης, από τον εγγεγραμμένο ιδιοκτήτη ή το δικαιούχο της μονάδας προς όφελος της οποίας είναι εγγεγραμμένο το δικαίωμα, χωρίς την προσκόμιση της συγκατάθεσης ή έγκρισης των συνιδιοκτητών στην κοινόκτητη οικοδομή· και (iii) σε περίπτωση που η αίτηση αφορά ανάπτυξη ιδιοκτησίας με μερίδιο σε κοινόκτητο τμήμα, υπογράφεται μόνο από τον ιδιοκτήτη της υπό ανάπτυξη ιδιοκτησίας.
77(I)/2011 Προϋποθέσεις έκδοσης άδειας δυνάμει του άρθρου 3
Άρθρο 4
4.-(1) Ουδεμία άδεια εκδίδεται σύμφωνα με το άρθρο 3, εκτός αν η αρμόδια αρχή ικανοποιείται ότι αυτή αφορά εργασία, για την οποία υποβάλλεται αίτηση και η οποία είναι σύμφωνη με τις διατάξεις του παρόντος Νόμου και τους δυνάμει αυτού εκδιδόμενους Κανονισμούς και το περιεχόμενο πολεοδομικής άδειας που χορηγείται με βάση τον περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμο του 1972, όπως αυτός εκάστοτε τροποποιείται ή αντικαθίσταται.
Νοείται ότι ο έλεγχος που ασκείται από την αρμόδια αρχή με βάση τον παρόντα Νόμο, περιορίζεται μόνο σε θέματα που εμπίπτουν στις διατάξεις του παρόντος Νόμου και δεν επεκτείνεται σε θέματα που εμπίπτουν στις διατάξεις άλλων εξειδικευμένων νομοθεσιών.
ΚΕΦ.96 81(I)/1999 32(I)/2008 47(I)/2011 Οικοδομές σε τεμάχια γης από διαίρεση ή διανομή 4Α. Τηρουμένων των διατάξεων του Νόμου αυτού και των εκάστοτε σε ισχύ Κανονισμών που εκδίδονται δυνάμει αυτού, επιτρέπεται η χορήγηση άδειας δυνάμει του άρθρου 3 του Νόμου αυτού, για την ανέγερση οικοδομής σε τεμάχιο γης που προέκυψε από διαίρεση ή διανομή γης που έγινε δυνάμει των διατάξεων του περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμησις) Νόμου ή οποιουδήποτε νόμου που τροποποιεί ή που αντικαθιστά αυτόν, μόνο στις ακόλουθες περιπτώσεις: (α) Για την ανέγερση οικοδομής σε τέτοιο τεμάχιο που βρίσκεται εντός περιοχής υδατοπρομήθειας, όπως αυτή καθορίζεται στην παράγραφο (γ) του εδαφίου (3) του άρθρου 9 του Νόμου αυτού, ή εντός τουριστικής ζώνης ή εντός ζώνης για ειδικές βιομηχανίες ή επαγγέλματα, όπως η ζώνη αυτή ήθελε καθοριστεί από την Αρμόδια Αρχή με έγκριση του Υπουργικού Συμβουλίου, δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 14 του Νόμου αυτού:
Νοείται ότι, κατά τη χορήγηση άδειας δυνάμει των διατάξεων της παρούσας παραγράφου, η Αρμόδια Αρχή έχει εξουσία, τηρουμένων των εκάστοτε σε ισχύ Κανονισμών, να επιβάλλει όρους που εκτίθενται στην άδεια, τόσο δυνάμει της παραγράφου (β) του εδαφίου (1) του άρθρου 9 του Νόμου αυτού, όσο και δυνάμει της παραγράφου (γ) του ίδιου εδαφίου, ως αν να επρόκειτο για άδεια για τη διάνοιξη ή τη διαίρεση γης για οικοδομικούς σκοπούς. (β) Για την ανέγερση μέχρι δύο κατοικιών σε τέτοιο τεμάχιο που βρίσκεται εκτός περιοχής υδατοπρομήθειας, όπως αυτή καθορίζεται πιο πάνω κατόπι άδειας της Αρμόδιας Αρχής, η οποία χορηγείται εφόσον ικανοποιούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις: (i) η κατοικία στην οποία αναφέρεται η αίτηση προορίζεται να χρησιμοποιηθεί για τη μόνιμη ή την περιοδική στέγαση του ίδιου του αιτητή ή των τέκνων του. Για τους σκοπούς της παρούσας υποπαραγράφου στον όρο “αιτητής” περιλαμβάνεται και κάθε νομικό πρόσωπο του οποίου μόνοι μέτοχοι είναι οποιοιδήποτε από τους ακόλουθους, δηλαδή ο σύζυγος ή η σύζυγος ή τα τέκνα αυτών και η κατοικία στην οποία αναφέρεται η αίτηση προορίζεται για τη μόνιμη ή την περιοδική στέγαση οποιουδήποτε απ’ αυτούς0 και (ii) το τέτοιο τεμάχιο γης εφάπτεται με δημόσια οδό που είναι εγγεγραμμένη στα βιβλία του Επαρχιακού Κτηματολογίου και που ικανοποιεί την Αρμόδια Αρχή ή (iii) το τέτοιο τεμάχιο γης έχει ως προσπέλαση δικαίωμα διόδου μήκους γύρω στα 300 μέτρα και πλάτος όχι λιγότερο από 3,65 μέτρα, νοουμένου ότι η κατοικία στην οποία αναφέρεται η αίτηση θα τοποθετείται σε απόσταση τουλάχιστον 7,60 μέτρα από τα όρια της διόδου αυτής:
Νοείται ότι η Αρμόδια Αρχή δύναται να επιτρέψει την ανέγερση δεύτερης κατοικίας σε τεμάχιο γης που έχει ως προσπέλαση δικαίωμα διόδου πλάτους λιγότερου από 12 πόδια αλλά όχι λιγότερα από 3 μέτρα εφόσον κατά την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών (Τροποποιητικού) Νόμου του 1987 υπήρχε σε τέτοιο τεμάχιο γης άλλη κατοικία. (γ) Για την ανέγερση οικοδομής για χρήση για γεωργικούς ή κτηνοτροφικούς σκοπούς.
ΚΕΦ.96 Διάταγμα εξαίρεσης από την υποχρέωση εξασφάλισης άδειας 4Β.-(1)Ο Υπουργός δύναται όπως, με αιτιολογημένο διάταγμα, το οποίο δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, εξαιρεί οποιεσδήποτε κατηγορίες κατασκευών που εμπίπτουν στον όρο “οικοδομή” και ορίζονται στο διάταγμα, από την υποχρέωση εξασφάλισης οποιασδήποτε άδειας δυνάμει του παρόντος Νόμου.
Νοείται ότι, προσθήκες και μετατροπές μικρής κλίμακας είναι μετατροπές που δεν υπερβαίνουν το δέκα τοις εκατόν (10%) του συνολικού υφιστάμενου δομημένου εμβαδού της οικοδομής και δεν ξεπερνούν τα πενήντα (50) τετραγωνικά μέτρα:
Νοείται περαιτέρω ότι, μετατροπές που αφορούν ενεργειακή αναβάθμιση της οικοδομής θεωρούνται ως μετατροπές μικρής κλίμακας, εφόσον δεν υπερβαίνουν το επιτρεπόμενο δομήσιμο εμβαδό της ιδιοκτησίας και δεν αφορούν ανακαίνιση μεγάλης κλίμακας, όπως αυτή ορίζεται στους περί Οδών και Οικοδομών (Ενεργειακή Απόδοση των Κτιρίων) Κανονισμούς του 2006 και 2014.
32(I)/2008 19(I)/2016 Εξαίρεση από την υποχρέωση εξασφάλισης άδειας 4Γ. Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου και των δυνάμει αυτού εκδιδόμενων Κανονισμών, εξαιρούνται από την υποχρέωση εξασφάλισης άδειας δυνάμει του παρόντος Νόμου και θεωρούνται ως αδειούχες οικοδομές, υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις που καθορίζονται σε διάταγμα του Υπουργού, οι κατασκευές με εμβαδόν που δεν υπερβαίνει τα δέκα (10) τετραγωνικά μέτρα, οι οποίες ανεγείρονται σε ιδιόκτητο τεμάχιο σε περιοχές υπαίθρου, εξαιρουμένων των ζωνών και περιοχών προστασίας, για σκοπούς φύλαξης εργαλείων ή οικόσιτων ζώων και/ή πουλερικών.
143(I)/2018 Διάρκεια άδειας και ανανέωση
Άρθρο 5
5.-(1) Η άδεια, που εκδίδεται σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου αυτού, ισχύει για περίοδο τριών ετών από την ημερομηνία της έκδοσης της:
Νοείται ότι, αν για τις ίδιες εργασίες έχει χορηγηθεί κατ’ αίτηση πολεοδομική άδεια, σύμφωνα με τον περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμο, η αρμόδια αρχή είναι δυνατό σε κατάλληλες περιπτώσεις, περιλαμβανόμενης της αλλαγής του πολεοδομικού καθεστώτος της περιοχής της αίτησης, να ορίζει την περίοδο ισχύος της άδειας που εκδίδεται με βάση τον παρόντα Νόμο, ώστε αυτή να ισχύει μόνο για όσο χρόνο ισχύει η αντίστοιχη πολεοδομική άδεια.
Επιτρέπεται η εκ νέου ανανέωση της άδειας σύμφωνα με όσα ορίζονται στο εδάφιο (4) του άρθρου αυτού (γ) οι διατάξεις του εδαφίου (5) ισχύουν κατά πάντα και στην προκειμένη περίπτωση.
ΚΕΦ.96 47(I)/2011 Εξουσία απαίτησης κατασκευής οδού ή κατάθεσης μεριδίου που αναλογεί στη δαπάνη κατασκευής
Άρθρο 6
6.-(1) Το Δημοτικό Συμβούλιο σε περιοχή Δήμου ή ο Έπαρχος σε περιοχή η οποία δεν είναι περιοχή Δήμου, κατά τη χορήγηση άδειας για διάνοιξη οδού δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 3, δύναται να επιβάλει όρο ότι ο κάτοχος της άδειας θα κατασκευάσει την οδό εντός τέτοιου χρόνου ως ήθελε οριστεί στην άδεια ή θα καταθέσει τέτοιο ποσό χρημάτων, όπως σύμφωνα με τη γνώμη του Δημοτικού Συμβουλίου ή του Επάρχου, ανάλογα με την περίπτωση, θα ήταν το μερίδιο του κατόχου της άδειας που αναλογεί στην υπολογιζόμενη δαπάνη κατασκευής της οδού ως συνόλου, αφού ληφθεί υπόψη το μήκος της πρόσοψης της ιδιοκτησίας αυτού που συνορεύει με την οδό αυτή.
ΚΕΦ.96 89(I)/2024 Κατεδάφιση οικοδομών σε επικίνδυνη κατάσταση
Άρθρο 7
ΚΕΦ.96 Σχέδια κλπ. θα προσάγονται
Άρθρο 8
8.-(1) Πριν από τη χορήγηση άδειας δυνάμει του άρθρου 3, η αρμόδια αρχή δύναται να απαιτήσει την προσαγωγή τέτοιων σχεδίων, σχεδιαγραμμάτων και υπολογισμών ή δύναται να απαιτήσει να δοθεί τέτοια περιγραφή της εργασίας που σκοπεύεται ως ήθελε φανεί αναγκαίο και επιθυμητό σε αυτή και δύναται να απαιτήσει τη μετατροπή των τέτοιων σχεδίων, σχεδιαγραμμάτων και υπολογισμών που προσάχθηκαν με αυτό τον τρόπο, ειδικά- (α) για το σκοπό διασφάλισης καταλλήλων συνθηκών υγείας και ασφάλειας αναφορικά με την οικοδομή στην οποία αφορούν τέτοια σχέδια, σχεδιαγράμματα και υπολογισμοί· (β) με σκοπό διατήρησης του ομοιόμορφου ή καταλλήλου χαρακτήρα και ρυθμού των οικοδομών που ανεγέρθηκαν ή που θα ανεγερθούν στην περιοχή στην οποία βρίσκεται το οικόπεδο· (γ) για το γενικό σκοπό διασφάλισης κατάλληλων συνθηκών υγείας, υγιεινής, ασφάλειας, επικοινωνίας, άνεσης και διευκολύνσεων στην περιοχή στην οποία πρόκειται να διεξαχθεί η εργασία που σκοπεύεται· (δ) με σκοπό διασφάλισης της περαιτέρω βελτίωσης του οδικού δικτύου της περιοχής· (ε) προς διασφάλιση της ασφαλούς πρόσβασης και χρήσης από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα· (στ) προς διασφάλιση της ασφάλειας των μηχανολογικών και ηλεκτρικών εγκαταστάσεων· (ζ) προς διασφάλιση της ενεργειακής απόδοσης της οικοδομής· (η) προς διασφάλιση της πυρασφάλειας της οικοδομής, ώστε να περιορίζεται η εξάπλωση της φωτιάς εντός και εκτός της οικοδομής και να διασφαλίζεται η ασφάλεια των ενοίκων, των περιοίκων και των ομάδων διάσωσης και κατάσβεσης· (θ) προς διασφάλιση της ορθολογιστικής χρήσης του ύδατος.
ΚΕΦ.96 81(I)/1999 157(I)/2000 101(I)/2006 111(I)/2017 143(I)/2017 Υπογραφή σχεδίων, μελετών κλπ. και εξαιρέσεις 8Α.-(1) Όλα τα σχέδια, σχεδιαγράμματα, μελέτες, συγγραφές, υπολογισμοί και οποιοδήποτε άλλο έγγραφο, τα οποία υποβάλλονται δυνάμει του παρόντος Νόμου στην αρμόδια αρχή για την έκδοση άδειας, θα φέρουν την υπογραφή και τον τίτλο του προσώπου το οποίο τα ετοίμασε, το οποίο πρέπει να έχει μια από τις άδειες άσκησης επαγγέλματος, που χορηγούνται δυνάμει των διατάξεων των περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμων του 1990 έως 1997.
ΚΕΦ.96 126(I)/2000 33(I)/2002 Όροι από την αρμόδια αρχή
Άρθρο 9
9.-(1) Κατά τη χορήγηση άδειας δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 3, η αρμόδια αρχή έχει εξουσία, τηρουμένων των εκάστοτε κανονισμών που είναι σε ισχύ, να εξετάσει και επιβάλει όρους οι οποίοι εκτίθενται στην άδεια ως ακολούθως, δηλαδή- (α) σχετικά με τη διάνοιξη ή κατασκευή οδού, όρους ως προς- (i) το πλάτος, μήκος και θέση αυτής (ii) το επίπεδο, κλίση και αποχέτευση αυτής (iii) τα υλικά με τα οποία και τον τρόπο κατά τον οποίο αυτή θα κατασκευασθεί (iv) την κατασκευή γεφυρών, μικρών γεφυριών, αυλακιών, παροδίων οχετών και πεζοδρομίων (v) τη διεύρυνση οποιασδήποτε οδού η οποία εφάπτεται με την οδό στην οποία αναφέρεται η αίτηση (vi) την εξασφάλιση χώρων για υποσταθμούς σε κατάλληλες περιπτώσεις (vii) την εξασφάλιση δημοσίων χώρων πρασίνου (viii) τη φύτευση δένδρων και θάμνων σε κατάλληλες περιπτώσεις (ix) την κατασκευή υπόγειων αγωγών και την εγκατάσταση ηλεκτροφόρων καλωδίων σε κατάλληλες περιπτώσεις (x) την εγκατάσταση οδικού φωτισμού σε κατάλληλες περιπτώσεις (xi) τη μεταφορά, εγκατάσταση και συνεχή παροχή κατάλληλου ύδατος το οποίο πρέπει να είναι επαρκές, την κατάλληλη και ικανοποιητική συντήρηση και λειτουργία της πιο πάνω εγκατάστασης και συστήματος υδατοπρομήθειας και την εγκατάσταση συστημάτων εξοικονόμησης ή επαναχρησιμοποίησης του ύδατος∙ (xii) την εξασφάλιση της ασφαλούς πρόσβασης και χρήσης από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα∙ (xiv) την εκτέλεση των αναγκαίων εργασιών για την εγκατάσταση αγωγών αποχετευτικού συστήματος λυμάτων σε κατάλληλες περιπτώσεις, όπως προβλέπεται από τους περί Αποχετευτικών Συστημάτων Νόμους και Κανονισμούς και σύμφωνα με τους όρους της αρμόδιας αρχής (xiv) την εξασφάλιση της ασφάλειας των μηχανολογικών και ηλεκτρικών εγκαταστάσεων∙ (xv) την τοποθέτηση εξοπλισμού και συστημάτων πυρόσβεσης σε κατάλληλες περιπτώσεις. (β) σχετικά με την ανέγερση οποιασδήποτε νέας οικοδομής ή προσθήκης, μετατροπής ή επισκευής σε οποιαδήποτε υφιστάμενη οικοδομή, όρους αναφορικά με- (i) τα υλικά με τα οποία οποιοσδήποτε εξωτερικός τοίχος, θεμέλιο, στέγη, καπνοδόχος ή άλλο εξωτερικό τμήμα οικοδομής κατασκευάζεται και τη διάσταση και το πάχος αυτών (ii) τα υλικά με τα οποία κατασκευάζεται οποιοδήποτε εσωτερικό τμήμα οικοδομής, στην έκταση κατά την οποία επηρεάζουν την ανθεκτικότητα της οικοδομής (iii) τη ρύθμιση η οποία πρέπει να γίνεται για αποχέτευση και σύστημα υπονόμων (iv) τη ρύθμιση η οποία πρέπει να γίνει για σκοπούς πυροπροστασίας της οικοδομής. (v) το πλάτος οποιουδήποτε εξώστη ή κατασκευάσματος τα οποία προβάλλονται υπεράνω οδού με την οποία συνορεύει η τέτοια οικοδομή
(vi) φρέατα, αποχωρητήρια υδραυλικής αποχέτευσης, αποπάτους με δοχείο, αποχωρητήρια ξηρού τύπου, βόθρους, σηπτικές δεξαμενές, απορροφητικοί λάκκοι και απορροφητικοί βόθροι σε οποιαδήποτε οικοδομή ή σε σχέση με οποιαδήποτε οικοδομή (vii) τον εξαερισμό, φωτισμό και υγιεινή οποιασδήποτε οικοδομής αναφορικά με την κατοχή αυτής ως κατοικία ή για οποιοδήποτε άλλο σκοπό για τον οποίο δυνατό να αναγέρθηκε ή να προορίζεται (viii) τη χρήση στην οποία η οικοδομή δυνατό να τεθεί (ix) για την ασφάλεια και άνεση προσώπων που εργάζονται για την ανέγερση της οικοδομής ή που κατοικούν σε αυτή ή που διαβαίνουν πλησίον (x) την κατασκευή κατάλληλου πεζοδρομίου σε σχέση με οποιαδήποτε νέα οικοδομή (xi) την εξασφάλιση επαρκούς και κατάλληλης προμήθειας ύδατος και, με εξαίρεση μόνο της περίπτωσης οικοδομής που αποτελεί μονοκατοικία και που δεν αποτελεί τμήμα οικοδομής ή ομάδας οικοδομών ή κτιριακού συγκροτήματος ή άλλης οικοδομικής ανάπτυξης, όρους αναφορικά με τη μεταφορά, εγκατάσταση και συνεχή παροχή κατάλληλου ύδατος το οποίο πρέπει να είναι επαρκές, όρους αναφορικά με την κατάλληλη και ικανοποιητική συντήρηση και λειτουργία της πιο πάνω εγκατάστασης και συστήματος υδατοπρομήθειας, καθώς και όρους αναφορικά με την εξοικονόμηση και την επαναχρησιμοποίηση του ύδατος:
Νοείται ότι, κατά τη λήψη απόφασης, σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη περίπτωση, ως προς την επάρκεια ύδατος όπως προνοείται πιο πάνω, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες της περιοχής ως συνόλου από την οποία παρέχεται το ύδωρ:
Νοείται περαιτέρω ότι η υποπαράγραφος αυτή δεν θα εφαρμόζεται στην περίπτωση οικοδομών σε οικόπεδα που διαχωρίστηκαν σύμφωνα με έγκυρη άδεια που λήφθηκε δυνάμει του βασικού νόμου και των Κανονισμών που εκδόθηκαν δυνάμει αυτού. (xii) την ανέγερση υποσταθμών σε κατάλληλες περιπτώσεις (xiii) τη διεύρυνση, συνέχιση και κατασκευή του οδικού δικτύου σε κατάλληλες περιπτώσεις (xiv) την κατάλληλη κατασκευή και διαρρύθμιση υπογείων ή υποστέγων καταφυγίων τα οποία, κατά την κρίση της αρμόδιας αρχής, είναι απαραίτητα για την ασφάλεια των πολιτών σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης (xv) την κατάλληλη κατασκευή και διαρρύθμιση της οικοδομής, ώστε να εξασφαλίζεται η ασφαλής πρόσβαση και χρήση από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα, σε όλους τους ορόφους της οικοδομής∙ (xvi) την κατάλληλη εγκατάσταση μηχανολογικής και ηλεκτρικής εγκατάστασης· (xvii) την κατάλληλη ενεργειακή απόδοση της οικοδομής. (γ) σχετικά με τη διάνοιξη ή διαίρεση οποιασδήποτε γης για οικοδομικούς σκοπούς, όρους αναφορικά με- (i) την οροθέτηση και διάσταση των οροσήμων (ii) τη μεταφορά, εγκατάσταση και συνεχή παροχή κατάλληλου ύδατος, το οποίο πρέπει να είναι επαρκές, την κατάλληλη και ικανοποιητική συντήρηση και λειτουργία της πιο πάνω εγκατάστασης και συστήματος υδατοπρομήθειας, καθώς και όρους αναφορικά με την εξοικονόμηση και την επαναχρησιμοποίηση του ύδατος:
Νοείται ότι, κατά τη λήψη απόφασης, σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη περίπτωση, ως προς την επάρκεια ύδατος όπως προνοείται πιο πάνω, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες της περιοχής ως συνόλου από την οποία παρέχεται το ύδωρ. (iii) την αλλαγή διεύθυνσης φυσικής και τεχνητής ροής ύδατος (iv) την ισοπέδωση των οικοπέδων (v) την κατασκευή οδών, γεφυρών, μικρών γεφυριών, παροδίων οχετών και πεζοδρομίων (vi) τη διεύρυνση οποιασδήποτε οδού με την οποία συνορεύει η γη στην οποία αναφέρεται η αίτηση (vii) την εξασφάλιση χώρων για υποσταθμούς σε κατάλληλες περιπτώσεις (viii) την εξασφάλιση δημοσίων χώρων πρασίνου (ix) τη φύτευση δένδρων και θάμνων σε κατάλληλες περιπτώσεις (x) την κατασκευή υπογείων αγωγών και την εγκατάσταση ηλεκτροφόρων καλωδίων σε κατάλληλες περιπτώσεις (xi) την εγκατάσταση οδικού φωτισμού σε κατάλληλες περιπτώσεις (xii) την τοποθέτηση εξοπλισμού και συστημάτων πυρόσβεσης σε κατάλληλες περιπτώσεις. (xiii) την εξασφάλιση της ασφαλούς πρόσβασης και χρήσης από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα∙ (xiv) την εκτέλεση των αναγκαίων εργασιών για την εγκατάσταση τηλεπικοινωνιακού δικτύου ή δικτύου ηλεκτρονικών επικοινωνιών σε κατάλληλες περιπτώσεις (xv) την εκτέλεση των αναγκαίων εργασιών για την εγκατάσταση αποχετευτικού συστήματος σε κατάλληλες περιπτώσεις, όπως προβλέπεται από τους περί Αποχετευτικών Συστημάτων Νόμους και Κανονισμούς.
Νοείται ότι, αν σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη περίπτωση η αρμόδια αρχή διαφωνεί με τον αναφερόμενο Διευθυντή, αυτή πρέπει να παραπέμψει το ζήτημα αμέσως στον Υπουργό Εσωτερικών ο οποίος αποφασίζει γι’ αυτό το ταχύτερο και κοινοποιεί αμέσως την απόφαση του σε κάθε ενδιαφερόμενο, και από την κοινοποίηση αυτή η απόφαση του Υπουργού καθίσταται εκτελεστή. (β) Η αρμόδια αρχή δεν θα χορηγεί οποιαδήποτε άδεια δυνάμει του άρθρου 3, εκτός αν ικανοποιείται ότι ο αιτητής συμμορφώθηκε με τις διατάξεις του Νόμου αυτού ή οποιουδήποτε άλλου νόμου που είναι εκάστοτε σε ισχύ ή κανονισμού οι οποίες αφορούν την προμήθεια και παροχή ύδατος. (γ) Για τους σκοπούς του εδαφίου αυτού “περιοχή υδατοπρομήθειας” σημαίνει οποιαδήποτε περιοχή στην οποία οποιοδήποτε Συμβούλιο Υδατοπρομήθειας έχει εξουσία να προμηθεύει ύδωρ δυνάμει οποιουδήποτε νόμου που είναι εκάστοτε σε ισχύ και περιλαμβάνει τέτοια άλλη περιοχή την οποία ο Έπαρχος, σε συνεννόηση με τον αναφερόμενο Διευθυντή, ήθελε καθορίσει ως “περιοχή υδατοπρομήθειας” για τους σκοπούς του εδαφίου αυτού.
Για τους σκοπούς εκπλήρωσης της προϋπόθεσης, όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, το Υπουργικό Συμβούλιο με διάταγμα του, το οποίο δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, θα εκδίδει τις αναγκαίες ή επιθυμητές οδηγίες και θα αναθεωρεί αυτές όταν οι περιστάσεις μεταβάλλονται:
Νοείται ότι η αρμόδια αρχή, με τη σύμφωνη γνώμη του αναφερόμενου Διευθυντή, δύναται αν επιβάλλει με αυτό τον τρόπο το δημόσιο συμφέρο, με την έγκριση του Υπουργικού Συμβουλίου, να μην απαιτεί εφαρμογή της πιο πάνω προϋπόθεσης, ως ήθελε κρίνει σκόπιμο, υπολογιζομένων των ειδικών περιστάσεων κάθε περίπτωσης. (β) Καμιά άδεια δεν θα εκδίδεται από την αρμόδια αρχή για έργο το οποίο προβλέπεται από την παράγραφο (β) του εδαφίου (1) του άρθρου 3, αναφορικά με την ανέγερση οποιασδήποτε οικοδομής που βρίσκεται εκτός περιοχής υδατοπρομήθειας, εξαιρούμενης μόνο της περίπτωσης ανέγερσης μέχρι τεσσάρων κατοικιών, οι οποίες δεν αποτελούν τμήμα οικοδομής ή ομάδας οικοδομών ή κτιριακού συγκροτήματος ή άλλης οικοδομικής ανάπτυξης, εκτός αν η αρμόδια αρχή, αφού λάβει τη συμβουλή του αναφερόμενου Διευθυντή ικανοποιείται πλήρως ότι σχετικά με την σκοπούμενη ανέγερση οικοδομής πληρούνται οι πιο κάτω προϋποθέσεις: (i) αυτή θα συμβάλει στην ενοποίηση ή τη βελτίωση υφιστάμενων οικισμών ή τη συμπλήρωση του οδικού δικτύου εντός των περιοχών που είναι υπό ανάπτυξη, ή σε ενδεδειγμένη τουριστική ή άλλη ενιαία ανάπτυξη:
Νοείται ότι η αρμόδια αρχή, με τη σύμφωνη γνώμη του αναφερόμενου Διευθυντή, δύναται, αν επιβάλλει με αυτό τον τρόπο το δημόσιο συμφέρο, με την έγκριση του Υπουργικού Συμβουλίου, να μην απαιτεί εφαρμογή της πιο πάνω προϋπόθεσης, ως ήθελε κρίνει σκόπιμο, υπολογιζομένων των ειδικών περιστάσεων κάθε περίπτωσης. (ii) αυτή θα χρησιμοποιείται με τέτοιο τρόπο ώστε να μην επηρεάζει με δυσμένεια τη δημόσια υγεία ή την άνετη διαβίωση των κατοίκων της περιοχής.
Για τους σκοπούς εκπλήρωσης των προϋποθέσεων στις υποπαραγράφους (i) και (ii), το Υπουργικό Συμβούλιο με διάταγμα του, το οποίο δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, θα εκδίδει τις αναγκαίες ή επιθυμητές οδηγίες και θα αναθεωρεί αυτές όταν οι περιστάσεις μεταβάλλονται. (γ) Σε περίπτωση διαφωνίας της αρμόδιας αρχής με τον αναφερόμενο Διευθυντή, αυτή παραπέμπει το ζήτημα αμέσως στον Υπουργό Εσωτερικών, ο οποίος αποφασίζει για αυτό το ταχύτερο και κοινοποιεί αμέσως την απόφαση του σε κάθε ενδιαφερόμενο, και από την κοινοποίηση αυτή η απόφαση του Υπουργού καθίσταται εκτελεστή. (δ) Για τους σκοπούς του εδαφίου αυτού “περιοχή υδατοπρομήθειας” έχει την έννοια την οποία απέδωσε στον όρο αυτό η παράγραφος (γ) του εδαφίου (3).
ΚΕΦ.96 14(I)/1996 57(I)/2000 157(I)/2000 202(I)/2002 101(I)/2006 21(I)/2008 32(I)/2008 111(I)/2017 143(I)/2017 Επίβλεψη έργου και ασυμβίβαστα 9Α.-(1) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου ή των δυνάμει αυτού εκδιδόμενων Κανονισμών, ουδεμία άδεια που αφορά εργασίες που προνοούνται στον παρόντα Νόμο υλοποιείται, εκτός αν η αρμόδια αρχή ικανοποιηθεί ότι ο αιτητής έχει κατάλληλα διορίσει επιβλέποντα μηχανικό για την επίβλεψη της εκτέλεσης των εργασιών:
Νοείται ότι, για έργο περιορισμένης κλίμακας και σημασίας η αρμόδια αρχή δύναται να επιτρέψει την υλοποίηση εργασιών που προνοούνται σε άδεια χωρίς να απαιτήσει το διορισμό επιβλέποντα μηχανικού:
Νοείται περαιτέρω ότι για τους σκοπούς του παρόντος εδαφίου “έργο περιορισμένης κλίμακας και σημασίας” ορίζεται ως τέτοιο από τον Υπουργό με διάταγμα που εκδίδει μετά από διαβούλευση με τις αρμόδιες αρχές.
Νοείται ότι το ασυμβίβαστο που προβλέπεται στην παράγραφο (β) του παρόντος εδαφίου δεν ισχύει στην περίπτωση επιχειρηματιών ανάπτυξης γης:
Νοείται περαιτέρω ότι το εν λόγω ασυμβίβαστο που αναφέρεται στην προηγούμενη επιφύλαξη δεν ισχύει και στην περίπτωση που το έργο προορίζεται για ιδιοκατοίκηση. Σε περίπτωση που κατοικία ανεγέρθηκε με βάση τις πρόνοιες της παρούσας επιφύλαξης, πωληθεί ή άλλως πως διατεθεί, το πρόσωπο το οποίο ανέλαβε την επίβλεψη της συγκεκριμένης κατοικίας δεν μπορεί να εξασφαλίσει έγκριση για την επίβλεψη νέας κατοικίας για ιδιοκατοίκηση πριν από την παρέλευση δέκα χρόνων από την πώληση ή διάθεση, εκτός αν η αρμόδια αρχή ικανοποιηθεί ότι η κατοικία που πωλήθηκε ή διατέθηκε δεν ικανοποιεί τις ανάγκες της οικογένειας του επιβλέποντα μηχανικού.
ΚΕΦ.96 81(I)/1999 47(I)/2011 Πιστοποιητικό έγκρισης
Άρθρο 10
10.-(1) Ουδέν πρόσωπο κατέχει ή χρησιμοποιεί ή ενεργεί, ώστε οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο να κατέχει ή να χρησιμοποιεί οποιαδήποτε οικοδομή ή τμήμα οικοδομής, μέχρις ότου εκδοθεί πιστοποιητικό έγκρισης από την αρμόδια αρχή σε σχέση με την εν λόγω οικοδομή ή τμήματος αυτής, ανεξάρτητα αν χορηγήθηκε άδεια για την οικοδομή ή τμήμα της, με βάση το άρθρο 3 του παρόντος Νόμου.
Νοείται ότι, η αρμόδια αρχή δύναται και μετά την ημερομηνία λήξης της ισχύος της άδειας οικοδομής να επισκεφθεί το χώρο ανέγερσης της οικοδομής για την οποία εκδόθηκε η άδεια και σε περίπτωση που διαπιστώσει ότι η οικοδομή κατέχεται ή χρησιμοποιείται, χωρίς να έχει εκδοθεί πιστοποιητικό έγκρισης σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (1), να προχωρήσει στην εφαρμογή των διατάξεων του εδαφίου (5) του παρόντος άρθρου, του εδαφίου (1) του άρθρου 20, του εδαφίου (1) του άρθρου 21 και του εδαφίου (1) του άρθρου 23:
Νοείται περαιτέρω ότι, ο κάτοχος της άδειας οικοδομής οφείλει να ενημερώνει τον επιβλέποντα μηχανικό για την ημερομηνία συμπλήρωσης της εργασίας του συνόλου της οικοδομής ή τμήματος της εργασίας.
Νοείται ότι, σε περίπτωση αυτεπάγγελτης έκδοσης πιστοποιητικού έγκρισης, η αρμόδια αρχή έχει εξουσία να ζητά από τον επιβλέποντα μηχανικό την υποβολή έκθεσης σύμφωνα με το εδάφιο (4):
Νοείται περαιτέρω ότι σε περίπτωση έκδοσης πιστοποιητικού έγκρισης κατόπιν αίτησης που υποβάλλεται από οποιοδήποτε πρόσωπο έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο διαχωρισμό ή αυτεπάγγελτα, η αρμόδια αρχή είναι δυνατό να απαιτεί την καταβολή των σχετικών δικαιωμάτων από το εν λόγω πρόσωπο και, σε περίπτωση άρνησης καταβολής των δικαιωμάτων, η αρχή ενημερώνει κατάλληλα το Διευθυντή Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, ώστε τα οφειλόμενα δικαιώματα να καθίστανται απαραίτητα και υποχρεωτικά καταβλητέα πριν τη μεταβίβαση και εγγραφή μονάδας στον ιδιοκτήτη ή σε πρόσωπο που έχει συμφέρον στην οικοδομή, κατ’ αναλογία προς την υποχρέωση που ήδη υπάρχει και εφαρμόζεται αναφορικά με διάφορες φορολογίες και τέλη, σε σχέση με τις οποίες απαιτείται η προσκόμιση αποδείξεων εξόφλησης πριν την εγγραφή:
Νοείται έτι περαιτέρω ότι πιστοποιητικό έγκρισης που εκδίδεται σύμφωνα με το παρόν άρθρο, καθιστά νόμιμη κάθε εργασία στην οποία αναφέρεται και είναι δυνατό να εκδοθεί ανεξάρτητα από την ύπαρξη σε ισχύ πολεοδομικής άδειας ή άδειας οικοδομής.
ΚΕΦ.96 81(I)/1999 47(I)/2011 19(I)/2016 Διοικητικό πρόστιμο 10Α. [Διαγράφηκε] Ιστορικό Τροποποιήσεων 19(I)/2016 Πιστοποιητικό έγκρισης με σημειώσεις 10Β. (1) Χωρίς επηρεασμό των διατάξεων του άρθρου 10 του παρόντος Νόμου, μετά τη συμπλήρωση των εργασιών, σε περίπτωση που η αρμόδια αρχή κρίνει ότι έχουν πραγματοποιηθεί εργασίες επουσιώδους σημασίας που δεν είναι σύμφωνες με άδεια που εκδόθηκε με βάση το άρθρο 3, με σκοπό την έκδοση εκσυγχρονισμένου τίτλου ιδιοκτησίας ή τμημάτων της, κατόπιν αίτησης του κατόχου της άδειας ή οποιουδήποτε προσώπου έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο διαχωρισμό, ή αυτεπάγγελτα, η αρμόδια αρχή είναι δυνατό να εκδώσει πιστοποιητικό έγκρισης με σημειώσεις, αφού ακολουθηθεί η διαδικασία των εδαφίων (2), (3), (5) και (6) του άρθρου 10, ανάλογα με την περίπτωση.
47(I)/2011 Πιστοποιητικό μη εξουσιοδοτημένων εργασιών 10Γ. (1) Χωρίς επηρεασμό των διατάξεων του άρθρου 10 του παρόντος Νόμου, μετά τη συμπλήρωση των εργασιών, σε περίπτωση που η αρμόδια αρχή κρίνει ότι έχουν πραγματοποιηθεί εργασίες ουσιώδους σημασίας, που αφορούν στην ανέγερση οικοδομής ή στη διενέργεια διαχωρισμού οικοπέδων εκτός των ορίων της ιδιοκτησίας ή στον ουσιώδη επηρεασμό των ανέσεων γειτονικών ιδιοκτησιών ή στον επηρεασμό της ασφάλειας του κοινού ή άλλων οικοδομών ή της δημόσιας υγείας ή σε άλλα θέματα που είναι δυνατό να καθορισθούν με διάταγμα του Υπουργού, που δεν είναι σύμφωνες με την άδεια που εκδόθηκε με βάση το άρθρο 3, κατόπιν αίτησης του κατόχου της άδειας ή οποιουδήποτε προσώπου έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο διαχωρισμό, ή αυτεπάγγελτα, η αρμόδια αρχή είναι δυνατό να εκδώσει πιστοποιητικό μη εξουσιοδοτημένων εργασιών, αφού ακολουθηθεί η διαδικασία των εδαφίων (2), (3), (5) και (6) του άρθρου 10, ανάλογα με την περίπτωση.
Νοείται ότι, η πιο πάνω απαγόρευση δεν ισχύει σε περίπτωση μη εκούσιας μεταβίβασης ή επιβάρυνσης ή μεταβίβασης λόγω κληρονομικής διαδοχής ή δωρεάς σε σύζυγο ή τέκνα ή πρόσωπο μέχρι τρίτου βαθμού συγγένειας ή μεταβίβασης ή/και υποθήκευσης ακίνητης ιδιοκτησίας η οποία διενεργείται προς όφελος αδειοδοτημένου πιστωτικού ιδρύματος ή εταιρείας εξαγοράς πιστώσεων στο πλαίσιο αναδιάρθρωσης.
47(I)/2011 53(I)/2021 132(I)/2022 Προσωρινές διατάξεις αναφορικά με την έκδοση πιστοποιητικού έγκρισης για παρατυπίες σε υφιστάμενη οικοδομή ή σε υπό δημιουργία οικόπεδο 10Δ. (1) Χωρίς επηρεασμό των διατάξεων του άρθρου 10 του παρόντος Νόμου, με σκοπό την έγκριση υφιστάμενης οικοδομής ή υπό δημιουργία οικοπέδου, που δεν είναι σύμφωνη/σύμφωνο με την άδεια, η αρμόδια αρχή είναι δυνατό, κατόπιν σχετικής αίτησης του κατόχου της άδειας ή οποιουδήποτε προσώπου έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο διαχωρισμό, ή αυτεπάγγελτα, να εκδώσει πιστοποιητικό έγκρισης έστω και αν υπάρχουν παρατυπίες σε υφιστάμενη οικοδομή ή σε υπό δημιουργία οικόπεδο, νοουμένου ότι οι παρατυπίες περιλαμβάνονται στο Παράρτημα:
Νοείται ότι, πιστοποιητικό έγκρισης που εκδίδεται σύμφωνα με το παρόν άρθρο καθιστά νόμιμη κάθε εργασία στην οποία αναφέρεται και είναι δυνατό να εκδοθεί ανεξάρτητα από την ύπαρξη σε ισχύ πολεοδομικής άδειας ή άδειας οικοδομής ή άδειας διαχωρισμού.
Νοείται ότι όταν η άδεια οικοδομής εκδόθηκε πριν από την 1 Ιανουαρίου 1994, η αίτηση συνοδεύεται από έκθεση αναφορικά με την κατάσταση του στατικού φορέα της οικοδομής:
Νοείται περαιτέρω ότι σε περίπτωση που ο στατικός φορέας της οκοδομής έχει υποστεί τροποποιήσεις σε σύγκριση με την άδεια οικοδομής, ανεξάρτητα από την ημερομηνία έκδοσης της άδειας, η αίτηση συνοδεύεται και από στατική μελέτη με βάση τον κώδικα που ίσχυε κατά την ημερομηνία έκδοσης της άδειας, καθώς και από έκθεση της παρούσας κατάστασης του στατικού φορέα της οικοδομής:
Νοείται έτι περαιτέρω ότι, σε περίπτωση που η αρμόδια αρχή ενεργεί αυτεπάγγελτα δύναται να απαιτήσει από τον κάτοχο της άδειας ή από οποιοδήποτε πρόσωπο έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο υπό δημιουργία οικόπεδο όπως προσκομιστούν οποιαδήποτε από τα ανωτέρω έγγραφα.
47(I)/2011 131(I)/2011 34(I)/2012 149(I)/2012 66(Ι)/2013 40(Ι)/2015 Υποβολή και εξέταση ιεραρχικής προσφυγής 10Ε. (1) Πρόσωπο που θεωρεί ότι η απόφαση της αρμόδιας αρχής σε σχέση με αίτηση που έχει υποβάλει δυνάμει των άρθρων 10Β, 10Γ και 10Δ, παραβλάπτει τα νόμιμα του συμφέροντα ή διαφωνεί με την απόφαση της αρμόδιας αρχής περί επιβολής διοικητικού προστίμου δυνάμει του άρθρου 10Α μπορεί να υποβάλει ιεραρχική προσφυγή στον Υπουργό.
47(I)/2011 40(Ι)/2015 Έλεγχος οδών
Άρθρο 11
ΚΕΦ.96 Ειδικές διατάξεις που αναφέρονται στη διεύρυνση ή ευθυγράμμιση οδών
Άρθρο 12
12.-(1) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις που περιέχονται στο Νόμο αυτό, αρμόδια αρχή δύναται, με τη σύμφωνη γνώμη της τοπικής αρχής, για το σκοπό διεύρυνσης ή ευθυγράμμισης οποιασδήποτε οδού να ετοιμάζει ή να μεριμνά ώστε να ετοιμαστούν σχέδια που να δείχνουν το πλάτος της οδού αυτής και τη διεύθυνση την οποία πρέπει να λάβει.
ΚΕΦ.96 89(I)/2024 Διάστημα μεταξύ νέων και παλαιών εξωτερικών πλευρών οδού είναι τμήμα της οδού
Άρθρο 13
13.-(1) Όταν χορηγείται άδεια από αρμόδια αρχή, και η άδεια αυτή συνεπάγεται νέα εξωτερική πλευρά για οποιαδήποτε οδό, σύμφωνα με οποιοδήποτε σχέδιο, το οποίο κατέστη δεσμευτικό δυνάμει του άρθρου 12, οποιοδήποτε διάστημα μεταξύ τέτοιας εξωτερικής πλευράς της οδού και της παλιάς εξωτερικής πλευράς της οδού, το οποίο εναπομένει όταν χορηγείται κάποια άδεια, καθίσταται τμήμα της οδού αυτής χωρίς καταβολή από την αρμόδια αρχή οποιασδήποτε αποζημίωσης:
Νοείται ότι, αν ήθελε διαπιστωθεί ότι θα προερχόταν βλάβη αν δεν καταβαλλόταν αποζημίωση, η αρμόδια αρχή καταβάλλει τέτοια αποζημίωση ως ήθελε θεωρηθεί εύλογη λαμβανομένων υπόψη όλων των περιστάσεων της υπόθεσης.
ΚΕΦ.96 Εξουσία σε αρμόδια αρχή να ορίζει ζώνες
Άρθρο 14
14.-(1) Η αρμόδια αρχή δύναται, με έγκριση του Υπουργικού Συμβουλίου, με γνωστοποίηση που δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας να ορίζει ζώνες- (α) εντός των οποίων δύνανται ή δεν δύνανται να ανεγερθούν οικοδομές για ειδικά επαγγέλματα ή βιομηχανίες ή οι οποίες διαφυλάσσονται αποκλειστικά για σκοπούς διαμονής ή άλλους σκοπούς. (β) οι οποίες θα διαφυλαχθούν αποκλειστικά προς χρήση αυτών ως τουριστικές ζώνες στις οποίες δύνανται να ανεγείρονται οικοδομές ειδικού χαρακτήρα, τύπου, σχεδίου, εξωτερικής εμφάνισης και γενικά οικοδομές που έχουν χαρακτηριστικά που να συνάδουν με τη γενική εμφάνιση και χρήση της περιοχής. (γ) εντός των οποίων οικοδομές μικρότερης αξίας από την περιγραφόμενη στη γνωστοποίηση δεν θα ανεγείρονται. (δ) εντός της οποίας θα ρυθμίζονται ο ανώτατος αριθμός των ορόφων οικοδομών, ή το ανώτατο ύψος οικοδομών ή οποιουδήποτε τμήματος αυτών, ή το ανώτατο συνολικό εμβαδό όλων μαζί των ορόφων οικοδομών, ή όλα ή οποιαδήποτε απ’ αυτά.
Νοείται ότι αν η αρμόδια αρχή δηλώνει ότι είναι ικανοποιημένη, ότι το δημόσιο συμφέρον απαιτεί την έκδοση άδειας, το Υπουργικό Συμβούλιο, μετά τη λήψη και μελέτη της δήλωσης αυτής, δύναται να εξουσιοδοτήσει την αρμόδια αρχή να εκδώσει άδεια με άλλο τρόπο ή σύμφωνα με τέτοια γνωστοποίηση:
Νοείται περαιτέρω, και χωρίς επηρεασμό της εφαρμογής της πρώτης επιφύλαξης του εδαφίου αυτού, ότι αν το Υπουργικό Συμβούλιο ικανοποιείται ότι το δημόσιο συμφέρον απαιτεί την έκδοση άδειας δύναται να διατάξει το Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως να εκδώσει τέτοια άδεια με άλλο τρόπο ή σύμφωνα με τέτοια γνωστοποίηση και ο Διευθυντής συμμορφώνεται με τέτοια διαταγή και αναφορικά με τέτοια άδεια λογίζεται ως αρμόδια αρχή και έχει τις εξουσίες αρμόδιας αρχής δυνάμει του Νόμου αυτού, και οποιαδήποτε άδεια που εκδόθηκε με αυτό τον τρόπο έχει συνέπειες για όλους τους σκοπούς του Νόμου αυτού ως αν είχε εκδοθεί από την αρμόδια αρχή.
Νοείται ότι, οι διατάξεις του παρόντος εδαφίου δεν εφαρμόζονται, ενόσω δεν υφίστανται Κανονισμοί, καθόσον αφορά εξουσιοδοτήσεις που το Υπουργικό Συμβούλιο δύναται να χορηγεί στην αρμόδια αρχή, κατά την άσκηση της εξουσίας του δυνάμει της πρώτης επιφύλαξης του εδαφίου (2) του παρόντος άρθρου, για την έκδοση άδειας από την εν λόγω αρχή, σε αίτηση της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου.
ΚΕΦ.96 71(I)/1998 61(I)/1999 Εξουσία να κλείνει οικοδομές ακατάλληλες για ανθρώπινη κατοίκηση
Άρθρο 15
ΚΕΦ.96 111(I)/2017 Οικοδομές που χρήζουν επισκευής 15Α.-(1) Σε περίπτωση που η αρμόδια αρχή είναι πεπεισμένη ότι οποιαδήποτε οικοδομή, κατοικημένη ή όχι, η οποία βρίσκεται στην περιοχή της αρμοδιότητας αυτής, είναι σε τέτοια κατάσταση, ώστε να παρουσιάζει οποιαδήποτε φθορά ή βλάβη που ενδέχεται να την καταστήσει σε σύντομο χρονικό διάστημα επικίνδυνη για τα πρόσωπα που διαμένουν σε αυτήν ή στη γειτονική οικοδομή ή για τους διερχομένους ή για τις γειτονικές οικοδομές και ότι είναι επιβεβλημένη η λήψη προληπτικών μέτρων για άρση τέτοιου κινδύνου, η αρμόδια αυτή αρχή δύναται να εκδώσει σχετική απόφαση ως προς τούτο, τηρουμένων των ακόλουθων διατάξεων: (α) Η αρμόδια αρχή, με έγγραφη ειδοποίησή της που επιδίδεται στον ιδιοκτήτη, πληροφορεί αυτόν για την απόφαση που λήφθηκε, καθώς και για τους λόγους οι οποίοι υποστηρίζουν την απόφαση αυτή και καλεί αυτόν, εντός προθεσμίας που καθορίζεται στην ειδοποίηση- (i) Να διορίσει μελετητή για την ετοιμασία σχετικής έκθεσης ή/και μελέτης για επισκευή της οικοδομής και για την υποβολή αυτής στην αρμόδια αρχή, ή/και (ii) να επισκευάσει, να απομακρύνει, να προστατεύσει ή να περιφράξει την οικοδομή και γενικά να λάβει όλα τα προληπτικά μέτρα που καθορίζονται στην ειδοποίηση, τα οποία κατά τη γνώμη της αρμόδιας αρχής κρίνονται επαρκή για την επισκευή της οικοδομής· (β) ο ιδιοκτήτης ή/και ο κάτοχος της οικοδομής αυτής δύνανται εντός τριάντα (30) ημερών από τη λήψη της ειδοποίησης να διαβιβάσουν γραπτώς τις απόψεις τους στην αρμόδια αρχή.
ΚΕΦ.96 19(I)/2016 Επικίνδυνες οικοδομές 15Β.-(1) Σε περίπτωση που η αρμόδια αρχή είναι πεπεισμένη ότι οποιαδήποτε οικοδομή, κατοικημένη ή όχι, η οποία βρίσκεται στην περιοχή της αρμοδιότητάς της, είναι σε τέτοια κατάσταση, ώστε να γίνεται επικίνδυνη για τα πρόσωπα που διαμένουν σε αυτήν ή σε γειτονική οικοδομή ή για τους διερχομένους ή για τις γειτονικές οικοδομές και ότι είναι επιβεβλημένη η λήψη μέτρων για άρση τέτοιου κινδύνου, η αρμόδια αυτή αρχή δύναται- (α) Να εισέλθει αυτεπάγγελτα στην οικοδομή ή/και στο χώρο που την περιβάλλει και να λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα για την άρση του άμεσου κινδύνου πρόκλησης σωματικής βλάβης, στη παρουσία αστυνομικού, σε περίπτωση που έχει εύλογη αιτία να πιστεύει ότι θα παρεμποδισθεί στην άσκηση των εξουσιών της ή στην εκτέλεση των καθηκόντων της, (β) με έγγραφη ειδοποίησή της, που επιδίδεται στον ιδιοκτήτη ή/και στα πρόσωπα που διαμένουν σε αυτή, να πληροφορεί αυτούς για την απόφαση που λήφθηκε, καθώς και για τους λόγους οι οποίοι υποστηρίζουν την απόφαση αυτή και να τους καλεί όπως, εντός προθεσμίας που καθορίζεται στην ειδοποίηση, να εγκαταλείψουν και να εκκενώσουν την οικοδομή:
Νοείται ότι, σε περίπτωση που πρόσωπο που διαμένει σε αυτήν αρνείται να εγκαταλείψει και να εκκενώσει την οικοδομή, η αρμόδια αρχή αιτείται την έκδοση διατάγματος Δικαστηρίου για την απομάκρυνση προσώπων και την εκκένωση της οικοδομής, (γ) με έγγραφη ειδοποίησή της, που επιδίδεται στον ιδιοκτήτη, να πληροφορεί αυτόν για την απόφαση που λήφθηκε, καθώς και για τους λόγους οι οποίοι υποστηρίζουν την απόφαση αυτή και να καλεί αυτόν όπως, εντός προθεσμίας που καθορίζεται στην ειδοποίηση, η οποία σε καμιά περίπτωση δεν είναι μικρότερη των τριών (3) ημερών από την επίδοση της ειδοποίησης να- (i) διορίσει μελετητή για την ετοιμασία σχετικής έκθεσης ή/και μελέτης για την άρση της επικινδυνότητας και την επισκευή της οικοδομής και για την υποβολή αυτής άμεσα στην αρμόδια αρχή, ή/και (ii) επισκευάσει, απομακρύνει, προστατεύσει ή περιφράξει την οικοδομή και γενικά όπως λάβει όλα τα μέτρα που καθορίζονται στην ειδοποίηση για την άρση κάθε κινδύνου που απορρέει από τέτοια οικοδομή:
Νοείται ότι, η αρμόδια αρχή δύναται να ζητήσει επιπρόσθετα μέτρα για την άρση της επικινδυνότητας.
Νοείται ότι, δεν είναι δυνατή η λήψη οποιουδήποτε μέτρου δυνάμει του παρόντος εδαφίου, αναφορικά με οικοδομή η οποία χρησιμοποιείται ως κατοικία, χωρίς διάταγμα του Δικαστηρίου που να επιτρέπει την είσοδο σε τέτοια οικοδομή και τη λήψη των μέτρων που προτείνονται· το διάταγμα αυτό εκδίδεται κατόπιν διαδικασίας που αρχίζει με αίτηση διά κλήσεως σύμφωνα με τους οικείους δικονομικούς κανόνες:
Νοείται περαιτέρω ότι, σε περίπτωση που εντοπιστεί από την τοπική αρχή επικίνδυνη οικοδομή, η οποία βρίσκεται στην περιοχή της αρμοδιότητάς της, η τοπική αρχή οφείλει να ενημερώσει άμεσα την αρμόδια αρχή.
19(I)/2016 89(I)/2024 Διατηρητέες οικοδομές 15Γ. Ανεξαρτήτως των διατάξεων των εδαφίων 15Α, 15Β και 15Δ, απαγορεύεται η διεξαγωγή οποιασδήποτε εργασίας ή/και κατεδάφιση οποιασδήποτε διατηρητέας ή παραδοσιακής οικοδομής ή τμήματός της, χωρίς τη συγκατάθεση του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως ή/και του Τμήματος Αρχαιοτήτων για οικοδομές οι οποίες είναι κηρυγμένες ως αρχαία μνημεία ή/και των αρμόδιων αρχών για οικοδομές οι οποίες βρίσκονται μέσα σε ελεγχόμενες από το Τμήμα Αρχαιοτήτων περιοχές.
19(I)/2016 Αδικήματα και ποινές 15Δ. Πρόσωπο το οποίο παραλαμβάνει την ειδοποίηση που καθορίζεται στις διατάξεις της παραγράφου (γ) του εδαφίου (1) του άρθρου 15Β, αλλά δεν προβαίνει στις δέουσες ενέργειες για υλοποίηση των αναγκαίων εργασιών εντός της καθορισθείσας προθεσμίας, διαπράττει αδίκημα και υπόκειται- (α) Σε περίπτωση πρώτης καταδίκης, σε φυλάκιση για περίοδο που δεν υπερβαίνει τον ένα (1) χρόνο ή σε πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις δέκα χιλιάδες ευρώ (€10.000) ή και στις δύο ποινές μαζί, και (β) σε περίπτωση δεύτερης ή μεταγενέστερης καταδίκης, σε φυλάκιση για περίοδο που δεν υπερβαίνει τα δύο (2) χρόνια ή σε πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις είκοσι χιλιάδες ευρώ (€20.000) ή και στις δύο ποινές μαζί.
19(I)/2016 Επιβολή διοικητικού πρόστιμου 15Ε.-(1) Ανεξάρτητα από την ποινική ευθύνη ή την ποινική δίωξη οποιουδήποτε προσώπου, η αρμόδια αρχή δύναται να επιβάλλει διοικητικό πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις είκοσι χιλιάδες ευρώ (€20.000) σε πρόσωπο που, ενώ παραλαμβάνει την ειδοποίηση που καθορίζεται στις διατάξεις της παραγράφου (γ) του εδαφίου (1) του άρθρου 15Β, δεν προβαίνει στις δέουσες ενέργειες για υλοποίηση των αναγκαίων εργασιών εντός της καθορισθείσας προθεσμίας.
Νοείται ότι, το επιβαλλόμενο δυνάμει των πιο πάνω διατάξεων διοικητικό πρόστιμο υπολογίζεται ανάλογα με τη φύση, τη βαρύτητα και τη διάρκεια της παράβασης.
19(I)/2016 Εγγραφή 16. [Διαγράφηκε] Ιστορικό Τροποποιήσεων ΚΕΦ.96 47(I)/2011 Κατασκευή, επανακατασκευή και βελτίωση οδών 17. [Διαγράφηκε] Ιστορικό Τροποποιήσεων ΚΕΦ.96 89(I)/2024 Ιεραρχική προσφυγή 18.-(1) Κάθε πρόσωπο το οποίο- (α) δεν ικανοποιείται- (i) από απόφαση της αρμόδιας αρχής που εκδόθηκε δυνάμει των διατάξεων των άρθρων 3, 6, 9, 21, 22 και 23∙ ή (ii) από διάταγμα που εκδόθηκε από αυτή δυνάμει του άρθρου 150 ή (iii) από διάταγμα που εκδόθηκε από αυτή δυνάμει του άρθρου 15Β, (β) ενίσταται σε σχέδια που ετοιμάστηκαν από την αρμόδια αρχή δυνάμει του άρθρου 12, δύναται, εντός είκοσι ημερών από την κοινοποίηση σε αυτό της απόφασης που αναφέρεται στην υποπαράγραφο (i) της παραγράφου (α) του εδαφίου αυτού ή του διατάγματος που αναφέρεται στην υποπαράγραφο (ii) της ίδιας παραγράφου ή εντός επτά ημερών από την κοινοποίηση σε αυτό του διατάγματος που αναφέρεται στην υποπαράγραφο (iii) της ίδιας παραγράφου και σε οποιοδήποτε χρόνο κατά τον οποίο τα σχέδια είναι εκτεθειμένα για επιθεώρηση, στην περίπτωση της παραγράφου (β) του εδαφίου αυτού, με έγγραφη προσφυγή, στην οποία εκτίθενται οι λόγοι προς υποστήριξη αυτής, στον Υπουργό Εσωτερικών να προσβάλει τέτοια απόφαση, διάταγμα ή σχέδια.
Νοείται ότι ο Υπουργός δύναται να αναθέσει σε λειτουργό ή επιτροπή λειτουργών του Υπουργείου του να εξετάσει ορισμένα θέματα που προβάλλονται στην προσφυγή και να υποβάλει σ’ αυτόν το πόρισμα της εξέτασης αυτής προτού ο Υπουργός εκδώσει την απόφαση του για την προσφυγή.
Νοείται ότι, καμία απόφαση, διάταγμα ή ειδοποίηση δεν καθίσταται εκτελεστέα πριν από την πάροδο των προθεσμιών που καθορίζονται στο παρόν άρθρο.
ΚΕΦ.96 19(I)/2016 Κανονισμοί 19.-(1) Το Υπουργικό Συμβούλιο δύναται να εκδίδει Κανονισμούς που δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας για όλους ή οποιοδήποτε από τους ακόλουθους σκοπούς, δηλαδή- (α) [Διαγράφηκε] (β) την προσάρτηση ειδικών όρων σε οποιαδήποτε άδεια (γ) να προνοούν τα μέσα επίβλεψης και ελέγχου σε οδούς ή οικοδομές για τις οποίες χορηγήθηκαν άδειες είτε γενικά είτε σε σχέση με οδούς ή οικοδομές σε συγκεκριμένη περιοχή (δ) τις ελάχιστες διαστάσεις και το σχήμα των οικοπέδων σε σχέση με τα οποία δύναται να χορηγούνται άδειες, την αναλογία του εμβαδού οποιουδήποτε οικοπέδου, η οποία δύναται να οικοδομηθεί και την απόσταση οποιασδήποτε οικοδομής από τα σύνορα του οικοπέδου (ε) τα υλικά για την κατασκευή οικοδομών και τον τρόπο κατασκευής, επισκευής ή μετατροπής αυτών ή την εξωτερική εμφάνιση, ανθεκτικότητα, πυροπροστασία, εξαερισμό, αποχέτευση, υγιεινή και υδατοπρομήθεια των οικοδομών (ε1) τη ρύθμιση του ανώτατου αριθμού των ορόφων οικοδομών, ή του ανώτατου ύψους οικοδομών ή οποιουδήποτε τμήματος αυτών, ή του ανώτατου συνολικού εμβαδού όλων μαζί των ορόφων οικοδομών, ή όλων ή οποιωνδήποτε από αυτούς (ε2) για και σε σχέση με οικοδομές, τον καθορισμό και τη ρύθμιση χώρων στάθμευσης και διακίνησης οχημάτων οποιασδήποτε φύσης (ε3) τη ρύθμιση της προσπέλασης σε δημόσια οδό οποιασδήποτε οικοδομής ή γης αναφορικά με την οποία δύναται να χορηγηθεί άδεια δυνάμει του άρθρου 3 (ε4) τη ρύθμιση της ασφαλούς πρόσβασης και χρήσης από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα∙ (ε5) τη ρύθμιση της εγκατάστασης μηχανολογικών και ηλεκτρικών εγκαταστάσεων· (ε6)τη ρύθμιση της ενεργειακής απόδοσης των οικοδομών όπως αυτές ορίζονται στους κανονισμούς· (ε7) τη ρύθμιση της πυροπροστασίας των οικοδομών∙ (ε8) τη ρύθμιση της εγκατάστασης συστημάτων χρήσης, εξοικονόμησης και επαναχρησιμποίησης του ύδατος∙ (στ) την επίτευξη της ασφαλούς πρόσβασης και χρήσης των οικοδομών από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα∙ (ζ) τα δικαιώματα τα οποία καταβάλλονται για οποιαδήποτε άδεια που χορηγείται δυνάμει του Νόμου αυτού και τον τρόπο καταβολής τέτοιων δικαιωμάτων (η) οποιαδήποτε θέματα αναγκαία για την εξασφάλιση της τήρησης των Κανονισμών που εκδόθηκαν δυνάμει των διατάξεων του Νόμου αυτού ή παρεμπίπτοντα στην εξασφάλιση της τήρησης αυτών (θ) γενικά για την καλύτερη εφαρμογή των διατάξεων του Νόμου αυτού.
ΚΕΦ.96 157(I)/2000 101(I)/2006 32(I)/2008 111(I)/2017 143(I)/2017 Ποινικά αδικήματα και ποινές 20.-(1) Ανεξαρτήτως από την επιβολή οποιουδήποτε διοικητικού προστίμου δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, πρόσωπο το οποίο - (α) Ανεγείρει οικοδομή χωρίς προηγουμένως να έχει εξασφαλίσει άδεια οικοδομής, όπως προβλέπεται στις διατάξεις του άρθρου 3· (β) παραβιάζει τις διατάξεις του εδαφίου (2) του άρθρου 10∙ (γ) κατέχει ή χρησιμοποιεί ή ενεργεί, ώστε οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο να κατέχει ή να χρησιμοποιεί οποιαδήποτε οικοδομή ή τμήμα οικοδομής πριν από την έκδοση πιστοποιητικού έγκρισης από την αρμόδια αρχή, όπως απαιτείται σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (1) του άρθρου 10∙ (δ) υποβάλει στην αρμόδια αρχή παραπλανητικά στοιχεία αναφορικά με τα καθοριζόμενα στις διατάξεις του άρθρου 3Β∙ (ε) παραβαίνει οποιοδήποτε όρο επιβάλλεται δυνάμει των διατάξεων των άρθρων 6 ή 9∙ (στ) παραβαίνει διάταγμα στο οποίο καθορίζεται ο τύπος και ο τρόπος υποβολής αίτησης για έκδοση άδειας για οποιαδήποτε οδό ή οικοδομή με βάση τον παρόντα Νόμο, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 3Α∙ (ζ) παραβαίνει διάταγμα που εξαιρεί από την υποχρέωση έκδοσης οποιασδήποτε άδειας με βάση τον παρόντα Νόμο, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 4Β∙ (η) παραβαίνει οποιαδήποτε ειδοποίηση επιδίδεται σύμφωνα με τις διατάξεις των παραγράφων (β) και (γ) του εδαφίου (1) του άρθρου 15Β∙ (θ) ενεργεί κατά παράβαση των διατάξεων του άρθρου 9Α, διαπράττει αδίκημα για το οποίο υπόκειται σε περίπτωση πρώτης καταδίκης, σε φυλάκιση για περίοδο που δεν υπερβαίνει το ένα (1) έτος ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις δέκα χιλιάδες ευρώ (€10.000) ή και στις δύο ποινές μαζί και σε περίπτωση δεύτερης ή μεταγενέστερης καταδίκης, σε φυλάκιση για περίοδο που δεν υπερβαίνει τα δύο (2) έτη ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις είκοσι χιλιάδες ευρώ (€20.000) ή και στις δύο ποινές μαζί.
Νοείται ότι η αρχή αυτή δύναται, κατά τη χορήγηση τέτοιας άδειας, να επιβάλει τέτοιους όρους ως ήθελε αυτή θεωρήσει σκόπιμο και οι διατάξεις του άρθρου 4 εφαρμόζονται σε κάθε τέτοια άδεια. (β) σε περίπτωση οικοδομής για την οποία δε χορηγήθηκε το σχετικό πιστοποιητικό έγκρισης, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 10, ή όταν η συγκεκριμένη χρήση οικοδομής δεν είναι σύμφωνη με την εγκεκριμένη, με βάση τη σχετική άδεια, χρήση, τον τερματισμό της χρήσης της οικοδομής αυτής μέσα στην προθεσμία που καθορίζεται στο διάταγμα του Δικαστηρίου, αλλά δεν υπερβαίνει τους δύο μήνες, εκτός αν στο μεταξύ εξασφαλιστεί το σχετικό πιστοποιητικό έγκρισης ή η σχετική άδεια για τη συγκεκριμένη χρήση από την αρμόδια αρχή:
Νοείται ότι η αρμόδια αρχή, κατά την έκδοση της πιο πάνω αναφερόμενης άδειας, δύναται να επιβάλλει τους όρους που θεωρεί σκόπιμους και οι διατάξεις του άρθρου 4 εφαρμόζονται για κάθε τέτοια άδεια ή πιστοποιητικό. (γ) το πρόσωπο που καταδικάστηκε να καταβάλει τα έξοδα της διαδικασίας και οποιαδήποτε δικαιώματα που σχετίζονται με την κατηγορία, τα οποία το πρόσωπο αυτό ώφειλε να είχε καταβάλει και τα οποία παρέλειψε ή αρνήθηκε ή αμέλησε να καταβάλει. (3Α) Το Δικαστήριο ενώπιον του οποίου εκδικάζεται κατηγορία που προσάχθηκε εναντίον κάποιου προσώπου για αδίκημα που διαπράχθηκε κατά παράβαση του εδαφίου (1) δύναται κατόπι αίτησης ex parte να διατάξει αναστολή κάθε περαιτέρω εργασίας αναφορικά με κάποια υπό ανέγερση, κατεδάφιση, κατασκευή ή ανοικοδόμηση οικοδομή ή οδό ή την υπό μετατροπή της εγκεκριμένης χρήσης της οικοδομής, μέχρι την τελική εκδίκαση της υπόθεσης αναφορικά με την οποία προσάχθηκε η κατηγορία:
Νοείται ότι η έκδοση τέτοιου διατάγματος υπόκειται στις διατάξεις του περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμου, των περί Δικαστηρίων Νόμων και των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών.
ΚΕΦ.96 81(I)/1999 47(I)/2011 19(I)/2016 Επιβολή διοικητικού πρόστιμου σε ιδιοκτήτη 21.-(1) Ανεξάρτητα από οποιαδήποτε ποινική ευθύνη δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, ιδιοκτήτης οικοδομής - (α) Ο οποίος ανεγείρει οικοδομή, χωρίς προηγουμένως να έχει εξασφαλίσει άδεια οικοδομής, όπως απαιτείται από τις διατάξεις του άρθρου 3 ή χωρίς η άδεια οικοδομής που εκδόθηκε να βρίσκεται σε ισχύ, όπως απαιτείται από τις διατάξεις του άρθρου 5∙ (β) στην οποία έχει επιβληθεί όρος σύμφωνα με τις διατάξεις του εδάφιου (1) του άρθρου 6, ο οποίος αρνείται να κατασκευάσει την οδό η να καταβάλει στην αρμόδια αρχή το μερίδιό του, το οποίο αντιστοιχεί στη υπολογιζόμενη δαπάνη κατασκευής της οδού ως συνόλου∙ (γ) ο οποίος παρέλειψε να ενημερώσει έγκαιρα τον επιβλέποντα μηχανικό για το χρόνο έναρξης των εργασιών υλοποίησης της άδειας οικοδομής και τυχόν αναστολές στην πορεία υλοποίησής της , σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (2) του άρθρου 9Α∙ (δ) για την οποία δεν έχει υποβάλει, εντός είκοσι μίας (21) ημερών από τη ημερομηνία συμπλήρωσης της εργασίας, αίτηση για έκδοση πιστοποιητικού έγκρισης, σύμφωνα με τις διατάξεις του εδαφίου (2) του άρθρου 10:
Νοείται ότι, για υφιστάμενη οικοδομή, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 10Δ, η αρμόδια αρχή μπορεί να προβεί σε ενέργειες που καθορίζονται στο παρόν άρθρο, εφόσον δεν υποβληθεί η δήλωση πρόθεσης ή και η αίτηση που ορίζονται στο εδάφιο (2) του άρθρου 10Δ, εντός των καθοριζόμενων προθεσμιών∙ (ε) ο οποίος την κατέχει ή τη χρησιμοποιεί ή ενεργεί, ώστε οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο να κατέχει ή να χρησιμοποιεί οποιοδήποτε τμήμα αυτής, χωρίς προηγουμένως να έχει εκδοθεί πιστοποιητικό έγκρισης, σύμφωνα με το εδάφιο (1) του άρθρου 10∙ [Σ.Σ.: Οι διατάξεις της παραγράφου (ε) του άρθρου 21, τίθεται σε ισχύ πέντε (5) χρόνια από την ημερομηνία δημοσίευσης του στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, ήτοι την 18.03.2021]. (στ) ο οποίος δεν έχει ενημερώσει τον επιβλέποντα μηχανικό για την ημερομηνία συμπλήρωσης των εργασιών του συνόλου της οικοδομής ή τμήματος της εργασίας, (ζ) ο οποίος παραβαίνει όρο που επιβάλλεται δυνάμει των διατάξεων της υποπαραγράφου (xv) της παραγράφου (β) του εδαφίου (1) του άρθρου 9, λαμβάνει από την αρμόδια αρχή σχετική ειδοποίηση στην οποία καταγράφεται η παράβαση και το χρονικό περιθώριο στο οποίο πρέπει να ληφθούν μέτρα για άρση της.
ΚΕΦ.96 19(I)/2016 111(I)/2017 Επιβολή διοικητικού προστίμου σε μελετητή 22.-(1) Ανεξάρτητα από οποιαδήποτε ποινική ευθύνη δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, ο μελετητής του έργου, ο οποίος κατά την υποβολή της αίτησης για έκδοση άδειας οικοδομής υποβάλει στην αρμόδια αρχή έγγραφα, όπως απαιτείται από τις διατάξεις του εδαφίου (1) του άρθρου 8, τα οποία είναι ελλιπή ή περιλαμβάνουν λανθασμένα στοιχεία, λαμβάνει από την αρμόδια αρχή ειδοποίηση, η οποία κοινοποιείται και στον ιδιοκτήτη, με την οποία τον πληροφορεί για τις ελλείψεις ή/και μετατροπές/προσθήκες που απαιτούνται στα έγγραφα που έχουν υποβληθεί και τον καλεί να τα υποβάλει στην αρμόδια αρχή, εντός καθορισμένου χρονικού διαστήματος το οποίο δεν πρέπει να είναι μικρότερο των τριάντα (30) ημερολογιακών ημερών.
ΚΕΦ.96 19(I)/2016 Επιβολή διοικητικού προστίμου σε επιβλέποντα μηχανικό 23.-(1) Ανεξάρτητα από οποιαδήποτε ποινική ευθύνη δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, επιβλέπων μηχανικός - (α) Ο οποίος, σε περίοδο τριάντα (30) ημερών από την αποπεράτωση της οικοδομής, δεν έχει υποβάλει στην αρμόδια αρχή πιστοποιητικό με το οποίο να βεβαιώνεται η συμπλήρωση της εργασίας ή θέματος σε σχέση με τα οποία εκδόθηκε η άδεια ή η συμπλήρωση μεγάλου ποσοστού της εργασίας ή η έναρξη της χρήσης του συνόλου ή τμήματος της εργασίας, χωρίς να έχουν συμπληρωθεί πλήρως ή επακριβώς όλες οι εργασίες που προνοούνται στην άδεια, όπως προβλέπεται στις διατάξεις του εδαφίου (3) του άρθρου 10∙ (β) ο οποίος δεν έχει υποβάλει στην αρμόδια αρχή πλήρη έκθεση αναφορικά με την εκτέλεση της εργασίας για την οποία εκδόθηκε η άδεια, το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η εκτέλεση της εργασίας και κάθε θέμα σε σχέση με το οποίο η εκτελεσθείσα εργασία δεν είναι σύμφωνη με την άδεια, όπως απαιτείται από τις διατάξεις του εδαφίου (4) του άρθρου 10· (γ) ο οποίος έχει υποβάλει πιστοποιητικό ή έκθεση, σύμφωνα με τις διατάξεις των παραγράφων (α) και (β), με ελλιπή ή λανθασμένα στοιχεία· (δ) ο οποίος δεν ενημερώνει την αρμόδια αρχή εντός ευλόγου χρονικού διαστήματος, το οποίο δεν υπερβαίνει τις τριάντα (30) ημερολογιακές ημέρες, από την ημέρα που διαπιστώνει τη μη συμμόρφωση του ιδιοκτήτη και του εργολήπτη με πρόνοιες της άδειας, παρότι τους έχει ήδη καλέσει εγγράφως να διορθώσουν την παρέκκλιση ή να τερματίσουν τις περαιτέρω εργασίες, σύμφωνα με τις πρόνοιες της παραγράφου (8) του Κανονισμού 61Θ των περί Οδών και Οικοδομών Κανονισμών, καθώς και να προβούν σε εκτέλεση του έργου σύμφωνα με τις πρόνοιες της άδειας, ενώ ο καθορισθείς εύλογος χρόνος για σκοπούς συμμόρφωσης, όπως προβλέπεται στις πρόνοιες της εν λόγω παραγράφου, έχει παρέλθει χωρίς τη λήψη μέτρων συμμόρφωσης από μέρους τους, λαμβάνει από την αρμόδια αρχή σχετική ειδοποίηση στην οποία καταγράφεται η παράβαση και το χρονικό περιθώριο εντός του οποίου πρέπει να ληφθούν μέτρα για άρση της.
ΚΕΦ.96 19(I)/2016 145(I)/2024 Άδεια δυνάμει του περί Αρχαιοτήτων Νόμου 24. Καμιά διάταξη στο Νόμο αυτό δεν επηρεάζει την εφαρμογή των άρθρων 8 και 11 του περί Αρχαιοτήτων Νόμου ή οποιουδήποτε νόμου που τροποποιεί ή αντικαθιστά αυτόν, και καμιά άδεια η οποία εκδίδεται δυνάμει του Νόμου αυτού δεν ισχύει εκτός αν και μέχρις ότου ληφθεί άδεια βάσει του πιο πάνω αναφερόμενου άρθρου 8 ή ανάλογα με την περίπτωση, του άρθρου 11 του πιο πάνω αναφερόμενου Νόμου.
ΚΕΦ.96 Η Κυβέρνηση εξαιρείται 25. Καμιά διάταξη στο Νόμο αυτό δεν εφαρμόζεται στην Κυβέρνηση της Δημοκρατίας ή σε οποιοδήποτε Τμήμα της Κυβέρνησης της Δημοκρατίας.
Νοείται ότι οσάκις οποιαδήποτε ακίνητη ιδιοκτησία ανήκουσα στη Δημοκρατία εκμισθώνεται ή παραχωρείται η χρήση της σε οποιοδήποτε πρόσωπο, φυσικό ή νομικό, υποχρεούται το πρόσωπο αυτό, προκειμένου να ανεγείρει οποιαδήποτε οικοδομή επί της ιδιοκτησίας αυτής, να εξασφαλίσει προηγουμένως κάθε δυνάμει του παρόντος Νόμου απαιτούμενη άδεια, ως εάν η εν λόγω ιδιοκτησία να μην ανήκε στη Δημοκρατία, η δε αρμόδια αρχή κέκτηται αρμοδιότητα να επιλαμβάνεται και αποφασίζει επί οποιασδήποτε τέτοιας αίτησης υποβάλλεται σ’ αυτήν από το ειρημένο πρόσωπο και ασκεί σε σχέση με αυτό όλες τις δυνάμει του παρόντος Νόμου και των δυνάμει αυτού εκδιδόμενων Κανονισμών εξουσίες και αρμοδιότητες της, ως αν το πρόσωπο αυτό ήταν ιδιοκτήτης της εν λόγω ιδιοκτησίας:
Νοείται περαιτέρω ότι εκτοπισθείς στον οποίο παραχωρείται η χρήση κρατικής γης σε σχέδιο στέγασης ή αυτοστέγασης εξαιρείται από την υποχρέωση εξασφάλισης άδειας από την αρμόδια αρχή δυνάμει του παρόντος Νόμου, εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά από την πράξη παραχώρησης:
Νοείται έτι περαιτέρω ότι, οικοδομές, και αντιστοίχως οι ιδιοκτήτες τους, που εντάσοονται στο σχέδιο "ΕΝΟΙΚΙΟ ΕΝΑΝΤΙ ΔΟΣΗΣ", το οποίο εφαρμόζεται υπό την εποπτεία της Κυβέρνησης, εξαιρούνται από την εφαρμογή των διατάξεων των εδαφίων (1) και (2) του άρθρου 10, καθ' όλη τη χρονική περίοδο κατά την οποία οι οικοδομές αυτές είναι ενταγμένες στο ως άνω σχέδιο.
ΚΕΦ.96 66(I)/2000