Ο περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμος - ΚΕΦ.96

Ο περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμος - ΚΕΦ.96 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | Επικοινωνία Κατάλογος Ενοποιημένης Νομοθεσίας Ο περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμος (ΚΕΦ.96) Περιεχόμενα Πλήρες Κείμενο Εκτύπωση Ιστορικό Τροποποιήσεων ΚΕΦ.96 14/1959 67/1963 6/1964 65/1964 12/1969 38/1969 13/1974 28/1974 24/1978 25/1979 80/1982 15/1983 9/1986 115/1986 199/1986 53/1987 87/1987 316/1987 108/1988 243/1988 122/1990 97(I)/1992 45(I)/1994 14(I)/1996 52(I)/1996 ΑΝΑΚ.5062 37(I)/1997 72(I)/1997 71(I)/1998 35(I)/1999 61(I)/1999 81(I)/1999 57(I)/2000 66(I)/2000 73(I)/2000 126(I)/2000 157(I)/2000 26(I)/2002 33(I)/2002 202(I)/2002 101(I)/2006 21(I)/2008 32(I)/2008 47(I)/2011 77(I)/2011 131(I)/2011 152(I)/2011 34(I)/2012 149(I)/2012 66(Ι)/2013 40(Ι)/2015 19(I)/2016 111(I)/2017 143(I)/2017 143(I)/2018 17(I)/2019 53(I)/2021 132(I)/2022 60(I)/2023 89(I)/2024 113(I)/2024 145(I)/2024 3(I)/2025 44(I)/2025 180(I)/2025 181(I)/2025 227(I)/2025 23(I)/2026 Συνοπτικός τίτλος 1. Ο παρών Νόμος θα αναφέρεται ως ο περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμος. ΚΕΦ.96 Ερμηνεία 2. Στο Νόμο αυτό- “αγροβολταϊκά συστήματα” σημαίνει την ταυτόχρονη χρήση εκτάσεων γης τόσο για φωτοβολταϊκά πάνελ ημιδιαπερατά όσο και για τη γεωργία, περιλαμβανομένων στυλωτών ηλιακών συστοιχιών πάνω από τις καλλιέργειες ή/και ηλιακών συστοιχιών θερμοκηπίου∙ “αδειοδοτημένο πιστωτικό ίδρυμα” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από το άρθρο 2 του περί Εργασιών Πιστωτικών Ιδρυµάτων Νόμου· “αναδιάρθρωση” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από το άρθρο 2 του περί Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Τμήματος (Τέλη και Δικαιώµατα) Νόμου· “αρμόδια αρχήˮ σημαίνει τον Διευθυντή Αδειοδότησης της Ανάπτυξης εκάστου Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 του περί Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης Νόμου: Νοείται ότι, για την έκδοση άδειας, η οποία απαιτείται στο πλαίσιο της διαδικασίας αδειοδότησης έργου στρατηγικής ανάπτυξης, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί της Διευκόλυνσης των Έργων Στρατηγικής Ανάπτυξης Νόμου, ως αρμόδια αρχή λογίζεται η καθοριζόμενη ή/και οι καθοριζόμενες ως τέτοιες αρχές, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί της Διευκόλυνσης των Έργων Στρατηγικής Ανάπτυξης Νόμου: Νοείται περαιτέρω ότι, για την έκδοση άδειας, η οποία απαιτείται στο πλαίσιο της διαδικασίας αδειοδότησης, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί της Λειτουργίας και του Ελέγχου Καζίνου Νόμου, ως αρμόδια αρχή λογίζεται η καθοριζόμενη αρχή, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί της Λειτουργίας και του Ελέγχου Καζίνου Νόμου∙ “ασφάλεια στη χρήση και προσβασιμότητα” σημαίνει το σχεδιασμό και την κατασκευή των δομικών έργων, έτσι ώστε να αποτρέπονται οι κίνδυνοι ατυχημάτων ή ζημιών κατά τη χρήση ή/και τη λειτουργία τους και να καθίσταται ασφαλής η προσβασιμότητά τους από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα∙ “άτομα με αναπηρία” σημαίνει τα άτομα τα οποία έχουν μακροχρόνιες σωματικές, πνευματικές, διανοητικές ή αισθητηριακές διαταραχές οι οποίες, κατά την αλληλεπίδρασή τους με διάφορα εμπόδια, δυνατό να εμποδίσουν την πλήρη και αποτελεσματική συμμετοχή των εν λόγω ατόμων στην κοινωνία σε ίση βάση με άλλους∙ “άτομα με μειωμένη κινητικότητα” σημαίνει άτομα, η κινητικότητα των οποίων είναι μειωμένη, λόγω οποιασδήποτε μόνιμης ή προσωρινής σωματικής πνευματικής, κινητικής ή αισθητήριας αναπηρίας, με αποτέλεσμα να αντιμετωπίζουν μόνιμη ή προσωρινή δυσκολία στην πρόσβαση και χρήση οικοδομής ή οδού∙ “Δήμοςˮ έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο “δήμοςˮ στο άρθρο 2 του περί Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης Νόμου· “εγκεκριμένη χρήση” σημαίνει τη χρήση μιας οικοδομής όπως αυτή εγκρίθηκε με άδεια και όπως φαίνεται στα εγκεκριμένα σχέδια: Νοείται ότι η χρήση μιας οικοδομής κατά την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του Νόμου αυτού θα θεωρείται ως η εγκεκριμένη χρήση αν αυτή δεν συγκρούεται με την άδεια οικοδομής που εκδόθηκε και τα εγκεκριμένα σχέδια. “εικονικός συμψηφισμός λογαριασμών (virtual net-billing)” σημαίνει τη μέθοδο σύμφωνα με την οποία το κόστος της παραγόμενης/εξαγόμενης στο σύστημα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας ενός φωτοβολταϊκού συστήματος συμψηφίζεται με το κόστος της εισαγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας από το σύστημα διανομής ενός ή περισσότερων υποστατικών που βρίσκονται σε διαφορετικό χώρο από το φωτοβολταϊκό σύστημα∙ “εικονικός συμψηφισμός μετρήσεων (virtual net-metering)” σημαίνει τη μέθοδο σύμφωνα με την οποία υπολογίζεται η διαφορά μεταξύ της εισαγόμενης από το σύστημα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας για την κάλυψη των αναγκών ενός υποστατικού και της εξαγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας στο σύστημα διανομής από φωτοβολταϊκό σύστημα που είναι εγκατεστημένο σε διαφορετικό χώρο από το υποστατικό∙ “ενεργειακή απόδοση οικοδομής” σημαίνει την ποσότητα ενέργειας που πραγματικά καταναλώνεται ή εκτιμάται ότι ικανοποιεί τις διάφορες ανάγκες που συνδέονται με τη συνήθη χρήση της οικοδομής, οι οποίες μπορούν να περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τη θέρμανση, το ζέσταμα νερού χρήσης, τη ψύξη, τον εξαερισμό και το φωτισμό και η οποία εκφράζεται με έναν ή περισσότερους αριθμητικούς δείκτες, οι οποίοι έχουν υπολογιστεί λαμβάνοντας υπόψη τη θερμική μόνωση, τα τεχνικά χαρακτηριστικά και τα χαρακτηριστικά των ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων, το σχεδιασμό και τη θέση της οικοδομής σε σχέση με κλιματολογικούς παράγοντες, την έκθεση της οικοδομής στον ήλιο και την επίδραση γειτονικών κατασκευών, την παραγωγή ενέργειας από την ίδια την οικοδομή καθώς και άλλους παράγοντες που επηρεάζουν την ενεργειακή ζήτηση, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι κλιματικές συνθήκες στο εσωτερικό της οικοδομής. “επιβλέπων μηχανικός” σημαίνει πρόσωπο το οποίο- (i) είναι εγγεγραμμένο στο μητρώο μελών του Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου (ΕΤΕΚ) και κατέχει άδεια ασκήσεως επαγγέλματος, δυνάμει του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου, το οποίο δικαιούται να αναλαμβάνει εργασία προσήκουσα σε αρχιτέκτονα ή σε πολιτικό μηχανικό για το συγκεκριμένο έργο και το οποίο είναι ο μελετητής του συγκεκριμένου έργου με βάση τον αντίστοιχο ορισμό που δίδεται στο παρόν άρθρο (ii) έχει κατάλληλα διοριστεί και αναλάβει την επίβλεψη του έργου και (iii) είναι εγγεγραμμένο στο Μητρώο Μελετητών και Επιβλέποντων Μηχανικών το οποίο τηρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου∙ [Σ.Σ.: Η υποπαράγραφος (iii) του όρου “επιβλέπων μηχανικός” τίθεται σε ισχύ από την ημερομηνία που καθορίζει ο Υπουργός με γνωστοποίησή του, η οποία δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας]. “επίβλεψη έργου” σημαίνει τη διενέργεια επιθεωρήσεων στο εργοτάξιο, όπως κρίνεται αναγκαίο από τον επιβλέποντα μηχανικό, σύμφωνα με τις παραδεδεγμένες τεχνικές διαδικασίες και την τεχνική δεοντολογία, τηρουμένων οποιωνδήποτε καθηκόντων ή απαιτήσεων επιβάλλονται σε αυτόν από ή δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 9Α “έργο” σημαίνει οποιαδήποτε εργασία ή οποιοδήποτε άλλο ζήτημα συνεπάγεται κατασκευαστικές εργασίες, για την εκτέλεση ή την υλοποίηση των οποίων απαιτείται προηγουμένως η έκδοση άδειας δυνάμει του άρθρου 3 “εταιρεία εξαγοράς πιστώσεων” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από το άρθρο 2 του περί Αγοραπωλησίας Πιστωτικών Διευκολύνσεων και για Συναφή Θέµατα Νόμου· “ζημιά” συμπεριλαμβάνει και την πρόκληση σωματικής βλάβης, ασθένειας ή/και θανάτου∙ “μελέτη” περιλαμβάνει την εκπόνηση ή κατάρτιση σχεδίων σχεδιαγραμμάτων, τεχνικών προδιαγραφών και υπολογισμών σχετικά με σκοπούμενη εκτέλεση ή υλοποίηση έργου, καθώς και οποιαδήποτε άλλη εργασία απαιτείται για σκοπούς εξέτασης αίτησης για έκδοση άδειας δυνάμει του άρθρου 3 “μελετητής” σημαίνει πρόσωπο το οποίο- (i) είναι εγγεγραμμένο στο μητρώο μελών του ΕΤΕΚ και κατέχει άδεια ασκήσεως επαγγέλματος, δυνάμει του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου, το οποίο δικαιούται να αναλαμβάνει εργασία προσήκουσα σε αρχιτέκτονα ή σε πολιτικό μηχανικό για το συγκεκριμένο έργο και να είναι μελετητής του συγκεκριμένου έργου και το οποίο είναι ο επιβλέπων μηχανικός του συγκεκριμένου έργου με βάση τον ορισμό που δίδεται στο παρόν άρθρο (ii) έχει κατάλληλα εξουσιοδοτηθεί και αναλάβει την εκπόνηση μελέτης έργου προσήκοντος σε αρχιτέκτονα ή σε πολιτικό μηχανικό. και (iii) είναι εγγεγραμμένο στο Μητρώο Μελετητών και Επιβλέποντων Μηχανικών το οποίο τηρείται σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου∙ [Σ.Σ.: Η υποπαράγραφος (iii) του όρου “μελετητής” τίθεται σε ισχύ από την ημερομηνία που καθορίζει ο Υπουργός με γνωστοποίησή του, η οποία δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας]. “μετατροπή”, “προσθήκη” ή “επισκευή”, όταν χρησιμοποιείται σε αναφορά για οικοδομές, σημαίνει οποιαδήποτε δομική μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή με την οποία οποιαδήποτε διάσταση τέτοιας οικοδομής μετατρέπεται, αλλά δεν περιλαμβάνει: (α) την αντικατάσταση των κεραμιδιών, πηλού ή άλλης ύλης με σκοπό να καταστήσουν υδατοστεγή οποιαδήποτε στέγη (β) την επισκευή οποιασδήποτε υφιστάμενης θύρας της οποίας τα φύλλα δεν ανοίγουν ή προβάλλονται εντός οδού (γ) την επισκευή οποιουδήποτε παραθύρου εξώστη ή βεράντας το οποίο δεν ανοίγει ή προβάλλεται εντός οδού (δ) τον ασβεστοχρωματισμό, υδατοχρωματισμό, επικονίαση ή βαφή οποιουδήποτε τοίχου, οροφής, ξύλινης ή σιδερένιας κατασκευής σε οποιαδήποτε οικοδομή (ε) την επανατοποθέτηση, επανατοποθέτηση σανίδων ή πλακακιών οποιουδήποτε πατώματος ή δαπέδου που περιέχεται εντός των εξωτερικών τοίχων οποιασδήποτε οικοδομής ή εντός οποιουδήποτε υφιστάμενου εξώστη ή βεράντας προσαρτημένου στην οικοδομή, αλλά ο οποίος δεν ανοίγει ή προβάλλεται εντός οδού. “ομάδα διάσωσης και κατάσβεσης” σημαίνει δημόσια, εθελοντική ή ιδιωτική υπηρεσία που αναλαμβάνει τη διάσωση των ατόμων και την καταπολέμηση των πυρκαγιών∙ “οδός” περιλαμβάνει οποιοδήποτε δρόμο, μονοπάτι διέλευσης ζώων, μονοπάτι, αδιέξοδο δρόμου, δίοδο, πεζόδρομο, πεζοδρόμιο ή δημόσια πλατεία∙ “οικοδομή” σημαίνει οποιαδήποτε κατασκευή, είτε από λίθους, σκυρόδεμα, πηλό, σίδερο, ξύλο ή άλλη ύλη, και περιλαμβάνει οποιοδήποτε λάκκο και οποιοδήποτε θεμέλιο, τοίχο, στέγη, καπνοδόχο, βεράντα, εξώστη, κορωνίδα ή προεξοχή ή τμήμα οικοδομής, ή οποιοδήποτε πράγμα που είναι προσαρτημένο σε αυτή, ή οποιοδήποτε τοίχο, ανάχωμα, φράκτη, περίφραγμα ή άλλη κατασκευή που περικλείει ή οροθετεί ή έχει σκοπό να περικλείει ή να οροθετεί οποιαδήποτε γη ή χώρο. “περιουσία” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από τον περί Ποινικού Κώδικα Νόμο∙ “πρόσωπο” σημαίνει οποιοδήποτε φυσικό ή νομικό πρόσωπο∙ “πυροπροστασία” σημαίνει τα συνολικά μέτρα που λαμβάνονται για την εξάλειψη ή τη μείωση στον ελάχιστο βαθμό των κινδύνων που προέρχονται από την εκδήλωση πυρκαγιάς και αναφέρεται στο σύνολο των εγκαταστάσεων κτιρίου, περιλαμβανομένων των δομικών προϊόντων, των υλικών, του εξοπλισμού και των συστημάτων που συμβάλλουν στην έγκαιρη και αποτελεσματική αντιμετώπιση που δημιουργείται από την εκδήλωση πυρκαγιάς∙ “στηθαίο” σημαίνει προστατευτική κατασκευή που ανεγείρεται ή εγκαθίσταται μόνιμα σε βεράντες και μπαλκόνια, καθώς επίσης και σε στέγη (ταράτσα) οικοδομής, σε περίπτωση που σ’ αυτή οδηγεί κλιμακοστάσιο, και περιλαμβάνει τοίχο ή οποιαδήποτε άλλη προστατευτική κατασκευή. “συμπλήρωση της εργασίας” σημαίνει  τη με οποιονδήποτε τρόπο απομάκρυνση των μηχανημάτων και των εργατών, καθώς και τη μη εκτέλεση οποιασδήποτε εργασίας στην ιδιοκτησία στην οποία ανεγείρεται η οικοδομή ή εκτελείται η εργασία για συνεχή περίοδο τεσσάρων μηνών· “σύστημα διανομής” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από τον περί Ρύθμισης της Αγοράς Ηλεκτρισμού Νόμο∙ “τοπική αρχή” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό στο άρθρο 2 του περί Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης Νόμου· “Υπουργός” σημαίνει τον Υπουργό Εσωτερικών. ΚΕΦ.96 35(I)/1999 81(I)/1999 101(I)/2006 32(I)/2008 47(I)/2011 19(I)/2016 111(I)/2017 132(I)/2022 89(I)/2024 227(I)/2025 Χάραξη κλπ. οδών και ανέγερση κλπ. οικοδομών απαγορεύεται χωρίς άδεια της αρμόδιας αρχής 3.-(1) Κανένα πρόσωπο δεν δύναται- (α) να διανοίγει ή κατασκευάζει οδό (β) να ανεγείρει ή να ανέχεται ή να επιτρέπει να ανεγείρεται οικοδομή ή να κατεδαφίζει ή να ανοικοδομεί ή να προβαίνει σε μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή σε οποιαδήποτε υφιστάμενη οικοδομή ή να ανέχεται ή να επιτρέπει να γίνει οποιαδήποτε τέτοια κατεδάφιση ή ανοικοδόμηση ή οποιαδήποτε τέτοια μετατροπή, προσθήκη ή επισκευή (γ) να διανοίγει ή να διαιρεί οποιαδήποτε γη (ανεξάρτητα από το αν οποιεσδήποτε άλλες οικοδομές ή οικοδομές που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για γεωργία ή δασοκομία, υπάρχουν επ’ αυτής ή όχι) σε χωρισμένα οικόπεδα (δ) να διαιρεί οποιαδήποτε οικοδομή (ανεξάρτητα από το αν οποιαδήποτε τέτοια διαίρεση καθιστά αναγκαία οποιαδήποτε κατασκευή ή όχι) σε χωρισμένα διαμερίσματα (ε) να μετατρέψει ή επιτρέψει ή ανεχθεί τη μετατροπή της εγκεκριμένης χρήσης μιας οικοδομής. (στ) να αρχίζει προβαίνοντας σε οποιαδήποτε από τις εργασίες ή από τα ζητήματα που εκτίθενται πιο πάνω, χωρίς άδεια γι’ αυτό, η οποία λαμβάνεται προηγουμένως από την αρμόδια αρχή όπως καθορίζεται στο εδάφιο (2) ή, όταν η άδεια εκδίδεται δυνάμει της δεύτερης επιφύλαξης του εδαφίου (2) του άρθρου 14, από το Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως: Νοείται ότι, άδεια δυνάμει του παρόντος άρθρου είναι δυνατό να αφορά αποκλειστικά συγκεκριμένο τμήμα οικοδομής ή οποιαδήποτε προσαρτήματα σε αυτή και αυτή η άδεια δε θα αποτελεί άδεια για άλλα τμήματα της οικοδομής για τα οποία δεν έχει εκδοθεί άδεια μετά την εξέταση σχετικής αίτησης: Νοείται περαιτέρω ότι, τα φωτοβολταϊκά συστήματα που εγκαθίστανται επί του κελύφους υφιστάμενης οικοδομής η οποία ανήκει σε έναν ιδιοκτήτη ή σε δύο ιδιοκτήτες οι οποίοι είναι σύζυγοι ή σύμβιοι, κατά την έννοια που αποδίδεται στον εν λόγω όρο από τον περί Πολιτικής Συμβίωσης Νόμο, δεν θεωρούνται, για τους σκοπούς του παρόντος Νόμου, προσαρτήματα σε οικοδομή και για την εγκατάστασή τους δεν απαιτείται η έκδοση άδειας από την αρμόδια αρχή δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου, νοουμένου ότι η εν λόγω οικοδομή δεν έχει κηρυχθεί ως διατηρητέα ή ως αρχαίο μνημείο και δεν εμπίπτει σε ελεγχόμενη περιοχή με βάση τον περί Αρχαιοτήτων Νόμο ή σε ζώνη προστασίας αρχαιολογικού χώρου ή σε ειδική ζώνη αερολιμένα: Νοείται έτι περαιτέρω ότι, στις περιπτώσεις υφιστάμενων οικοδομών οι οποίες ανήκουν σε πέραν του ενός ιδιοκτήτη εξαιρουμένης της περίπτωσης που προβλέπεται στην αμέσως πιο πάνω επιφύλαξη η οποία αφορά συζύγους ή συμβίους, για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων επί του κελύφους αυτών, εφαρμόζονται οι διατάξεις της παραγράφου (β) του εδαφίου (2) του άρθρου 38 του περί Προώθησης και Ενθάρρυνσης της Χρήσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας Νόμου: Νοείται έτι έτι περαιτέρω ότι, στις περιπτώσεις, κατά τις οποίες απαιτείται δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου, η έκδοση άδειας από την αρμόδια αρχή για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων για σκοπούς αυτοκατανάλωσης η εν λόγω άδεια θεωρείται εκδοθείσα, νοουμένου ότι πληρούνται σωρευτικά οι όροι που καθορίζονται σε διάταγμα του Υπουργού που εκδίδεται δυνάμει του άρθρου 4Β, καθώς και οι ακόλουθες προϋποθέσεις: (α) Τα φωτοβολταϊκά συστήματα, εντός του ίδιου τεμαχίου γης ή ομόρου αυτού ή άλλου τεμαχίου γης συνδεδεμένα με το σύστημα διανομής με οποιαδήποτε μέθοδο, είναι μέγιστης συνολικής ισχύος 100kW, ανεξαρτήτως εμβαδού κάλυψης αυτών. (β) τα φωτοβολταϊκά συστήματα έχουν εγκατασταθεί- (i) επί της οροφής ή επιφάνειας γεωργικής αποθήκης, δεξαμενής, θερμοκηπίου ή άλλου υποστατικού, είτε γεωργικού είτε κτηνοτροφικού. ή/και (ii) επί του εδάφους εντός του ιδίου τεμαχίου γης όπου βρίσκεται η εξυπηρετούμενη αποθήκη, δεξαμενή, θερμοκήπιο ή υποστατικό. ή/και (iii) επί της οροφής υποστατικού ή επί του εδάφους εντός ομόρου τεμαχίου αυτού ή εντός τεμαχίου γης άλλου από αυτό που βρίσκεται η εξυπηρετούμενη αποθήκη, δεξαμενή, θερμοκήπιο ή υποστατικό, συνδεδεμένα με το σύστημα διανομής με οποιαδήποτε μέθοδο, όπως με τη μέθοδο του εικονικού συμψηφισμού λογαριασμών (virtual net-billing) ή του εικονικού συμψηφισμού μετρήσεων (virtual net-metering), νοουμένου ότι σε περίπτωση κατά την οποία τα φωτοβολταϊκά συστήματα εγκαθίστανται επί του εδάφους, αυτά δεν δύναται να υπερβαίνουν σε ύψος τα 150 εκατοστόμετρα από το συνεχόμενο έδαφος, με εξαίρεση την εγκατάσταση αγροβολταϊκών συστημάτων τα οποία δύναται να υπερβαίνουν το υπό αναφορά ύψος. και (γ) ιδιοκτήτης ή κάτοχος του τεμαχίου γης εντός του οποίου βρίσκεται η αναφερόμενη στην παράγραφο (β) γεωργική αποθήκη, δεξαμενή, θερμοκήπιο ή υποστατικό είναι πρόσωπο το οποίο είναι εγγεγραμμένο στο Μητρώο Αγροτών και Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων και ασκεί γεωργική δραστηριότητα, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Δημιουργίας Μητρώου Αγροτών και Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων Νόμου ή αρδευτική επιτροπεία, όπως αυτή ορίζεται στις διατάξεις του περί Αρδευτικών Τμημάτων (Χωριά) Νόμου ή αρδευτικός σύνδεσμος, όπως αυτός ορίζεται στις διατάξεις του περί Αρδευτικών Συνδέσμων (Ιδιωτικόν Ύδωρ) Νόμου ή Συμβούλιο, όπως αυτό ορίζεται στις διατάξεις του περί Κοινοτήτων Νόμου: Νοείται έτι έτι έτι περαιτέρω ότι, οι διατάξεις της πιο πάνω επιφύλαξης δεν εφαρμόζονται, σε περίπτωση κατά την οποία στο αναφερόμενο στην παράγραφο (β) τεμάχιο γης έχει ανεγερθεί παράνομα οικοδομή, η οποία χρησιμοποιείται αποκλειστικά ως κατοικία: Νοείται έτι έτι έτι έτι περαιτέρω ότι, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες απαιτείται, δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου, η έκδοση άδειας από την αρμόδια αρχή για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων για σκοπούς αυτοκατανάλωσης, η εν λόγω άδεια θεωρείται εκδοθείσα, σε περίπτωση κατά την οποία- (α) τα εν λόγω συστήματα εγκαθίστανται επί του εδάφους τεμαχίου γης ή επί της οροφής οικοδομής. (β) [Διαγράφηκε] (γ) πληρούνται οι όροι που καθορίζονται σε διάταγμα του Υπουργού το οποίο εκδίδεται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 4Β, οι οποίοι δεν δύναται να καθορίζουν το μέγιστο εμβαδόν των εν λόγω συστημάτων: Νοείται έτι έτι έτι έτι έτι περαιτέρω ότι, η άδεια που απαιτείται να εκδοθεί δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου από την αρμόδια αρχή θεωρείται εκδοθείσα- (α) για την εγκατάσταση ή/και λειτουργία εγκατάστασης αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας σε συνδυασμό με σταθμό παραγωγής ηλεκτρισμού από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας για τον οποίο έχουν ήδη εξασφαλιστεί οι απαιτούμενες δυνάμει των οικείων νομοθεσιών άδειες. (β) για την εγκατάσταση κέντρου δεδομένων, όπως ο όρος αυτός αποδίδεται στο άρθρο 2 του περί της Ενεργειακής Απόδοσης Νόμου, στον αναφερόμενο στην παράγραφο (α) σταθμό παραγωγής ηλεκτρισμού. και (γ) για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων για σκοπούς αυτοκατανάλωσης ή/και για εμπορικούς σκοπούς σε οροφές νόμιμων στεγάστρων δημόσιων ή ιδιωτικών χώρων στάθμευσης, οι οποίοι είναι αδειοδοτημένοι για αποκλειστική χρήση ως χώροι στάθμευσης ή/και είναι αδειοδοτημένοι για εξυπηρέτηση νόμιμης ανάπτυξης, νοουμένου ότι πληρούνται οι όροι που καθορίζονται σε διάταγμα του Υπουργού το οποίο εκδίδεται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 4Β, οι οποίοι δεν δύναται να καθορίζουν το μέγιστο εμβαδόν της εν λόγω εγκατάστασης. (1Α) Για οικοδομή που αποτελείται από περισσότερες της μιας μονάδες, οι οποίες μπορούν να λειτουργήσουν αυτοτελώς, ταυτόχρονα με την άδεια οικοδομής, εκδίδεται άδεια για τη διαίρεση της οικοδομής στις επιμέρους μονάδες, στις οποίες, όπου αυτό ισχύει, περιλαμβάνει κάθε κοινόχρηστο χώρο και κάθε κοινόχρηστο χώρο με αποκλειστικά δικαιώματα: Νοείται ότι, σε περίπτωση τέτοιας οικοδομής, στην αίτηση για έκδοση άδειας οικοδομής και διαίρεσης καθορίζονται επακριβώς οι επιμέρους αυτοτελείς μονάδες, οι κοινόχρηστοι χώροι με αποκλειστικά δικαιώματα χρήσης για κάθε μονάδα, οι κοινόχρηστοι χώροι και τα υπολειπόμενα, μη αξιοποιούμενα δικαιώματα ανάπτυξης: Νοείται περαιτέρω ότι, για οικοδομή που ανεγέρθηκε πριν από την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών (Τροποποιητικού) Νόμου του 2011, η αρμόδια αρχή, μετά από αίτηση για άδεια διαίρεσης για τον καθορισμό των επιμέρους αυτοτελών μονάδων, η οποία υποβάλλεται από τον κάτοχο άδειας ή από οποιοδήποτε πρόσωπο έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο διαχωρισμό ή αυτεπάγγελτα, έπειτα από σχετική πληροφόρηση από το Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, εκδίδει άδεια διαίρεσης της οικοδομής: Νοείται έτι περαιτέρω ότι, σε περίπτωση έκδοσης άδειας διαίρεσης κατόπιν αίτησης που υποβάλλεται από οποιοδήποτε πρόσωπο έχει συμφέρον στην οικοδομή ή στο διαχωρισμό ή αυτεπάγγελτα, η αρμόδια αρχή είναι δυνατό να απαιτεί την καταβολή των σχετικών δικαιωμάτων από το εν λόγω πρόσωπο· σε περίπτωση άρνησης καταβολής των δικαιωμάτων, η αρμόδια αρχή ενημερώνει κατάλληλα το Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, ώστε τα οφειλόμενα δικαιώματα να καταβάλλονται πριν από τη μεταβίβαση και εγγραφή μονάδας στον ιδιοκτήτη ή σε πρόσωπο που έχει συμφέρον στην οικοδομή. (1Β) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου ή των Κανονισμών που εκδίδονται δυνάμει αυτού, σε περίπτωση συνιδιοκτησίας, αίτηση για τη χορήγηση άδειας για διαίρεση ακίνητης ιδιοκτησίας υποβάλλεται και υπογράφεται από οποιονδήποτε εκ των συνιδιοκτητών, νοουμένου ότι είναι σύμφωνη με απόφαση του Διευθυντή Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας δυνάμει των διατάξεων του εδαφίου (9) του άρθρου 29 του περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμου. (1Γ) Σε περίπτωση έργων που αφορούν τη διάνοιξη ή κατασκευή οδού ή τη διάνοιξη ή διαίρεση γης, κατόπιν έκδοσης άδειας δυνάμει των διατάξεων του παρόντος άρθρου, η αρμόδια αρχή δύναται να αναθέτει την παρακολούθηση της υλοποίησης του οδικού δικτύου τέτοιων έργων στην τοπική αρχή της περιοχής εντός της οποίας εμπίπτει το έργο και, σε περίπτωση που η τοπική αρχή αποδεχθεί την ανάθεση, η τοπική αρχή  θεωρείται ότι ενεργεί εκ μέρους της αρμόδιας αρχής και ότι έχει εξουσία, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος Νόμου και τους δυνάμει αυτού εκδοθέντες Κανονισμούς, να ασκεί γενική εποπτεία, να προβαίνει σε υποδείξεις και να υποβάλλει απαιτήσεις προς τον ιδιοκτήτη του έργου ή/και τον επιβλέποντα μηχανικό, αναφορικά με τη διόρθωση κατασκευαστικών λαθών ή αστοχιών ή/και τη διεξαγωγή ελέγχων ποιότητας υλικών ή/και την προσκόμιση εγγράφων, βεβαιώσεων και πιστοποιητικών, με σκοπό τη διασφάλιση της τήρησης των όρων της άδειας και των τεχνικών προδιαγραφών υλοποίησης του οδικού δικτύου του έργου: Νοείται ότι, η παρακολούθηση της υλοποίησης του έργου από την αρμόδια αρχή ή την τοπική αρχή, δεν απαλλάσσει τον επιβλέποντα μηχανικό από τις ευθύνες και υποχρεώσεις αυτού, όπως καθορίζονται στις διατάξεις του παρόντος Νόμου και στους δυνάμει αυτού εκδοθέντες Κανονισμούς. (2) Ο Διευθυντής Αδειοδότησης της Ανάπτυξης του εκάστοτε Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης ή οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο είναι εξουσιοδοτημένο από αυτόν έχει κατά τεκμήριο εξουσία να εκδίδει οποιαδήποτε άδεια, γνωστοποίηση ή άλλη πράξη ή έγγραφο ως η αρμόδια αρχή για την εξουσία αυτή δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου και ο Υπουργός συντονίζει τις αρμόδιες αρχές, για την ομοιόμορφη εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος Νόμου: Νοείται ότι, ο Διευθυντής Αδειοδότησης της Ανάπτυξης του εκάστοτε Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης δύναται να εκχωρεί τις εξουσίες που έχει ως αρμόδια αρχή, κατά τα οριζόμενα στον παρόντα Νόμο, στον Προϊστάμενο του Τομέα Οικοδομικής Αδειοδότησης του εκάστοτε Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης Νόμου, στις ακόλουθες περιπτώσεις: (α) Για οικιστική ανάπτυξη μέχρι δύο (2) μονάδες κατοικίας ή/και μέχρι τέσσερεις (4) μονάδες κατοικίας ή/και μέχρι δώδεκα (12) κατοικίες σε σειρά ή/και μέχρι είκοσι (20) διαμερίσματα σε πολυκατοικία, καθώς και για προσθήκες ή/και μετατροπές στις εν λόγω αναπτύξεις· (β) για εμπορική ή/και γραφειακή ή/και μεικτή οικιστική με εμπορική ή/και γραφειακή  ανάπτυξη,  συνολικού  ωφέλιμου  εμβαδού  μέχρι  χίλια  (1000) τετραγωνικά μέτρα. ΚΕΦ.96 37(I)/1997 73(I)/2000 157(I)/2000 26(I)/2002 32(I)/2008 47(I)/2011 152(I)/2011 40(Ι)/2015 19(I)/2016 17(I)/2019 60(I)/2023 89(I)/2024 3(I)/2025 180(I)/2025 181(I)/2025 227(I)/2025 23(I)/2026 Τύπος και διαδικασία υποβολής αίτησης, κ.τ.λ. 3Α(1)(α) Ο Υπουργός δύναται, αφού διαβουλευθεί με τις αρμόδιες αρχές, όπως, με διάταγμα, καθορίζει - (i) τον τύπο και τον τρόπο υποβολής αίτησης για έκδοση άδειας για οποιαδήποτε οδό ή οικοδομή με βάση τον παρόντα Νόμο, (ii) τη διαδικασία υποβολής και εξέτασης αίτησης για έκδοση άδειας, περιλαμβανομένου του χρονικού περιθωρίου για την ολοκλήρωση της εξέτασης. (β) Προς επίτευξη των σκοπών του παρόντος Νόμου, ο Υπουργός δύναται, εφόσον κρίνει ότι τούτο είναι αναγκαίο ή επιθυμητό, να εκδίδει οδηγίες προς τις αρμόδιες αρχές, για συντονισμό των χειρισμών θεμάτων που ρυθμίζονται δυνάμει της παραγράφου (α). 32(I)/2008 Ειδική διάταξη αναφορικά με αίτηση για άδεια σε ειδικές περιπτώσεις 3Β. (1) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου ή των δυνάμει αυτού εκδιδομένων Κανονισμών, αίτηση για χορήγηση οποιασδήποτε άδειας που η αρμόδια αρχή έχει εξουσία να εκδίδει δυνάμει των διατάξεων του παρόντος Νόμου, όταν- (α) η πολεοδομική άδεια έχει εκδοθεί δυνάμει του άρθρου 90 του περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμου, υπογράφεται από τα πρόσωπα που, σύμφωνα με τις διατάξεις του πιο πάνω άρθρου, δικαιούνται να υπογράψουν την αίτηση για πολεοδομική άδεια· και (β) δεν απαιτείται η προηγούμενη έκδοση πολεοδομικής άδειας δυνάμει του παρόντος Νόμου ή των δυνάμει αυτού εκδιδομένων Κανονισμών, υπογράφεται από τα ακόλουθα πρόσωπα: (i) Σε περίπτωση συνιδιοκτησίας, από ένα ή περισσότερους συνιδιοκτήτες, εφόσον η αίτηση αφορά τμήμα ακίνητης ιδιοκτησίας που είναι εξ’ αντικειμένου εμφανές ότι αυτό αναλογεί στο μερίδιο του αιτητή δυνάμει πολεοδομικής άδειας ή άλλης άδειας εκδοθείσας από οποιαδήποτε αρμόδια αρχή ή που τούτο εμφανώς προκύπτει από συμφωνία διανομής που είναι υπογεγραμμένη από όλους τους συνιδιοκτήτες· (ii) σε περίπτωση που η αίτηση αφορά άσκηση εγγεγραμμένου δικαιώματος ανάπτυξης, από τον εγγεγραμμένο ιδιοκτήτη ή το δικαιούχο της μονάδας προς όφελος της οποίας είναι εγγεγραμμένο το δικαίωμα, χωρίς την προσκόμιση της συγκατάθεσης ή έγκρισης των συνιδιοκτητών στην κοινόκτητη οικοδομή· και (iii) σε περίπτωση που η αίτηση αφορά ανάπτυξη ιδιοκτησίας με μερίδιο σε κοινόκτητο τμήμα, υπογράφεται μόνο από τον ιδιοκτήτη της υπό ανάπτυξη ιδιοκτησίας. (2) Σε περίπτωση που εφαρμόζονται οι πρόνοιες της παραγράφου (β) του εδαφίου (1), ακολουθείται η πιο κάτω διαδικασία: (α) Η αίτηση γνωστοποιείται στους υπόλοιπους συνιδιοκτήτες και, αν για οποιοδήποτε λόγο η γνωστοποίηση δεν καθίσταται δυνατή, δημοσιεύεται σχετική ειδοποίηση σε δύο (2) τουλάχιστο ημερήσιες εφημερίδες κατά τον τύπο που εκάστοτε καθορίζεται από τον Υπουργό· (β) στις περιπτώσεις των υποπαραγράφων (i) και (iii) της παραγράφου (β) του εδαφίου (1), συνιδιοκτήτης ο οποίος θεωρεί ότι επηρεάζονται οι ανέσεις ή, τα νόμιμα ιδιοκτησιακά συμφέροντά του, όπως και η άνετη, νόμιμη και εύλογη κάρπωση της ιδιοκτησίας του δύναται, εντός τριάντα (30) ημερών από την ημερομηνία που θα λάβει γνώση του περιεχομένου της αίτησης, να υποβάλει ένσταση στην αρμόδια αρχή· και (γ) η αρμόδια αρχή, πριν τη χορήγηση άδειας κατόπιν αίτησης που υποβάλλεται δυνάμει της παραγράφου (β) του εδαφίου (1), δύναται να καλέσει τους συνιδιοκτήτες που υπέβαλαν ένσταση για να τους ακούσει. 77(I)/2011 Προϋποθέσεις έκδοσης άδειας δυνάμει του άρθρου 3 4.-(1) Ουδεμία άδεια εκδίδεται σύμφωνα με το άρθρο 3, εκτός αν η αρμόδια αρχή ικανοποιείται ότι αυτή αφορά εργασία, για την οποία υποβάλλεται αίτηση και η οποία είναι σύμφωνη με τις διατάξεις του παρόντος Νόμου και τους δυνάμει αυτού εκδιδόμενους Κανονισμούς  και το περιεχόμενο πολεοδομικής άδειας που χορηγείται με βάση τον περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμο του 1972, όπως αυτός εκάστοτε τροποποιείται ή αντικαθίσταται. Νοείται ότι ο έλεγχος που ασκείται από την αρμόδια αρχή με βάση τον παρόντα Νόμο,  περιορίζεται μόνο σε θέματα που εμπίπτουν στις διατάξεις του παρόντος Νόμου και δεν επεκτείνεται σε θέματα που εμπίπτουν στις διατάξεις άλλων εξειδικευμένων νομοθεσιών. (2) Ανεξάρτητα από τις πρόνοιες του περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμου του 1972 μέχρι 2011 ή οποιουδήποτε Γενικού ή Ειδικού Διατάγματος Ανάπτυξης που εκδίδεται δυνάμει των εν λόγω Νόμων, η αρμόδια αρχή είναι δυνατό να εκδίδει άδεια σε περιπτώσεις αιτήσεων για οικιστική ανάπτυξη που δεν είναι σύμφωνες με χορηγηθείσα πολεοδομική άδεια ή σε περιπτώσεις που προνοούνται σε Γενικό ή σε Ειδικό Διάταγμα Ανάπτυξης που εκδίδεται με βάση τον περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμο, όπως αυτός εκάστοτε τροποποιείται ή αντικαθίσταται, καθόσον αφορά – (α) την εσωτερική οργάνωση κάθε αυτοτελούς μονάδας που προνοείται σε άδεια που χορηγήθηκε, (β) την τροποποίηση της διαρρύθμισης των χώρων στάθμευσης που προνοούνται σε πολεοδομική άδεια, νοουμένου ότι αυτοί λειτουργούν με επάρκεια, (γ) την τοποθέτηση των ανοιγμάτων στις όψεις οικοδομής, (δ) το ύψος ορόφου οικοδομής και το συνολικό ύψος της οικοδομής, όταν ο αριθμός ορόφων δεν υπερβαίνει τον επιτρεπόμενο, (ε) το ύψος περιτειχίσματος οικοδομής, (στ) κάθε άλλο θέμα που ορίζεται με διάταγμα του Υπουργού, που δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, με όρους και υπό τις προϋποθέσεις που καθορίζονται σε αυτό, νοουμένου ότι δεν επηρεάζονται ουσιωδώς οι ανέσεις εφαπτόμενων ιδιοκτησιών ή ιδιοκτησιών στην περιοχή της οικοδομής. ΚΕΦ.96 81(I)/1999 32(I)/2008 47(I)/2011 Οικοδομές σε τεμάχια γης από διαίρεση ή διανομή 4Α. Τηρουμένων των διατάξεων του Νόμου αυτού και των εκάστοτε σε ισχύ Κανονισμών που εκδίδονται δυνάμει αυτού, επιτρέπεται η χορήγηση άδειας δυνάμει του άρθρου 3 του Νόμου αυτού, για την ανέγερση οικοδομής σε τεμάχιο γης που προέκυψε από διαίρεση ή διανομή γης που έγινε δυνάμει των διατάξεων του περί Ακινήτου Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμησις) Νόμου ή οποιουδήποτε νόμου που τροποποιεί ή που αντικαθιστά αυτόν, μόνο στις ακόλουθες περιπτώσεις: (α) Για την ανέγερση οικοδομής σε τέτοιο τεμάχιο που βρίσκεται εντός περιοχής υδατοπρομήθειας, όπως αυτή καθορίζεται στην παράγραφο (γ) του εδαφίου (3) του άρθρου 9 του Νόμου αυτού, ή εντός τουριστικής ζώνης ή εντός ζώνης για ειδικές βιομηχανίες ή επαγγέλματα, όπως η ζώνη αυτή ήθελε καθοριστεί από την Αρμόδια Αρχή με έγκριση του Υπουργικού Συμβουλίου, δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 14 του Νόμου αυτού: Νοείται ότι, κατά τη χορήγηση άδειας δυνάμει των διατάξεων της παρούσας παραγράφου, η Αρμόδια Αρχή έχει εξουσία, τηρουμένων των εκάστοτε σε ισχύ Κανονισμών, να επιβάλλει όρους που εκτίθενται στην άδεια, τόσο δυνάμει της παραγράφου (β) του εδαφίου (1) του άρθρου 9 του Νόμου αυτού, όσο και δυνάμει της παραγράφου (γ) του ίδιου εδαφίου, ως αν να επρόκειτο για άδεια για τη διάνοιξη ή τη διαίρεση γης για οικοδομικούς σκοπούς. (β) Για την ανέγερση μέχρι δύο κατοικιών σε τέτοιο τεμάχιο που βρίσκεται εκτός περιοχής υδατοπρομήθειας, όπως αυτή καθορίζεται πιο πάνω κατόπι άδειας της Αρμόδιας Αρχής, η οποία χορηγείται εφόσον ικανοποιούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις: (i) η κατοικία στην οποία αναφέρεται η αίτηση προορίζεται να χρησιμοποιηθεί για τη μόνιμη ή την περιοδική στέγαση του ίδιου του αιτητή ή των τέκνων του. Για τους σκοπούς της παρούσας υποπαραγράφου στον όρο “αιτητής” περιλαμβάνεται και κάθε νομικό πρόσωπο του οποίου μόνοι μέτοχοι είναι οποιοιδήποτε από τους ακόλουθους, δηλαδή ο σύζυγος ή η σύζυγος ή τα τέκνα αυτών και η κατοικία στην οποία αναφέρεται η αίτηση προορίζεται για τη μόνιμη ή την περιοδική στέγαση οποιουδήποτε απ’ αυτούς0 και (ii) το τέτοιο τεμάχιο γης εφάπτεται με δημόσια οδό που είναι εγγεγραμμένη στα βιβλία του Επαρχιακού Κτηματολογίου και που ικανοποιεί την Αρμόδια Αρχή ή (iii) το τέτοιο τεμάχιο γης έχει ως προσπέλαση δικαίωμα διόδου μήκους γύρω στα 300 μέτρα και πλάτος όχι λιγότερο από 3,65 μέτρα, νοουμένου ότι η κατοικία στην οποία αναφέρεται η αίτηση θα τοποθετείται σε απόσταση τουλάχιστον 7,60 μέτρα από τα όρια της διόδου αυτής: Νοείται ότι η Αρμόδια Αρχή δύναται να επιτρέψει την ανέγερση δεύτερης κατοικίας σε τεμάχιο γης που έχει ως προσπέλαση δικαίωμα διόδου πλάτους λιγότερου από 12 πόδια αλλά όχι λιγότερα από 3 μέτρα εφόσον κατά την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών (Τροποποιητικού) Νόμου του 1987 υπήρχε σε τέτοιο τεμάχιο γης άλλη κατοικία. (γ) Για την ανέγερση οικοδομής για χρήση για γεωργικούς ή κτηνοτροφικούς σκοπούς. ΚΕΦ.96 Διάταγμα εξαίρεσης από την υποχρέωση εξασφάλισης άδειας 4Β.-(1)Ο Υπουργός δύναται όπως, με αιτιολογημένο διάταγμα, το οποίο δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, εξαιρεί οποιεσδήποτε κατηγορίες κατασκευών που εμπίπτουν στον όρο “οικοδομή” και ορίζονται στο διάταγμα, από την υποχρέωση εξασφάλισης οποιασδήποτε άδειας δυνάμει του παρόντος Νόμου. (2)Διάταγμα δυνάμει του εδαφίου (1) είναι δυνατόν να εκδοθεί – (α)ως “Γενικό Διάταγμα Εξαίρεσης”, το οποίο εφαρμόζεται γενικά σε κάθε οικοδομή, υπό τους όρους που δυνατό να καθορίζονται στο διάταγμα, ή (β)ως “Ειδικό Διάταγμα Εξαίρεσης”, το οποίο εφαρμόζεται ειδικά μόνο σε κάθε οικοδομή ή ακίνητη ιδιοκτησία που βρίσκεται σε περιοχή που καθορίζεται στο διάταγμα ή σε κατηγορία οικοδομών που ορίζεται στο διάταγμα. (3)  Οικοδομή, που έχει εξαιρεθεί δυνάμει των εδαφίων (1) και (2) της υποχρέωσης εξασφάλισης οποιασδήποτε άδειας δυνάμει του παρόντος Νόμου, θεωρείται ως αδειούχα οικοδομή, για τους σκοπούς οποιουδήποτε νόμου ή κανονισμού που απαιτεί, ως προϋπόθεση εφαρμογής του, την ύπαρξη άδειας δυνάμει του παρόντος Νόμου. (4) Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ως κατηγορίες κατασκευών θεωρούνται- (α) οικοδομές, με εμβαδό μικρότερο των είκοσι (20) τετραγωνικών μέτρων, (β) βοηθητικές οικοδομές, με εμβαδό μικρότερο των είκοσι (20) τετραγωνικών μέτρων, (γ) οικοδομές, με εμβαδό μικρότερο των πενήντα (50) τετραγωνικών μέτρων, που αφορούν γεωργικές και κτηνοτροφικές εργασίες, (δ) κατασκευή ή/και ανακατασκευή τοίχων αντιστήριξης με παραδοσιακό τρόπο δόμησης στο φυσικό περιβάλλον, (ε) προσαρτήματα σε οικοδομές, όπως ντεπόζιτα νερού στην οροφή της οικοδομής,  αντένες τηλεόρασης, κλιματιστικές συσκευές στο εξωτερικό της οικοδομής, σταθμοί ραδιοεπικοινωνίας που τοποθετούνται σε νόμιμα ανεγερθέντες ιστούς και άλλα παρόμοιας φύσης προσαρτήματα σε οικοδομές· (στ) προσθήκες και μετατροπές, μικρής κλίμακας, οι οποίες δεν επηρεάζουν την ασφάλεια των οικοδομών, δεν αυξάνουν το επιτρεπόμενο δομήσιμο εμβαδό, δεν αλλοιώνουν την εξωτερική αισθητική των οικοδομών και δεν επηρεάζουν ουσιωδώς τις ανέσεις των εφαπτόμενων ιδιοκτησιών ή τμημάτων της ιδιοκτησίας: Νοείται ότι, προσθήκες και μετατροπές μικρής κλίμακας είναι μετατροπές που δεν υπερβαίνουν το δέκα τοις εκατόν (10%) του συνολικού υφιστάμενου δομημένου εμβαδού της οικοδομής και δεν ξεπερνούν τα πενήντα (50) τετραγωνικά μέτρα: Νοείται περαιτέρω ότι, μετατροπές που αφορούν ενεργειακή αναβάθμιση της οικοδομής θεωρούνται ως μετατροπές μικρής κλίμακας, εφόσον δεν υπερβαίνουν το επιτρεπόμενο δομήσιμο εμβαδό της ιδιοκτησίας και δεν αφορούν ανακαίνιση μεγάλης κλίμακας, όπως αυτή ορίζεται στους περί Οδών και Οικοδομών (Ενεργειακή Απόδοση των Κτιρίων) Κανονισμούς του 2006 και 2014. 32(I)/2008 19(I)/2016 Εξαίρεση από την υποχρέωση εξασφάλισης άδειας 4Γ. Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου και των δυνάμει αυτού εκδιδόμενων Κανονισμών, εξαιρούνται από την υποχρέωση εξασφάλισης άδειας δυνάμει του παρόντος Νόμου και θεωρούνται ως αδειούχες οικοδομές, υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις που καθορίζονται σε διάταγμα του Υπουργού, οι κατασκευές με εμβαδόν που δεν υπερβαίνει τα δέκα (10) τετραγωνικά μέτρα, οι οποίες ανεγείρονται σε ιδιόκτητο τεμάχιο σε περιοχές υπαίθρου, εξαιρουμένων των ζωνών και περιοχών προστασίας, για σκοπούς φύλαξης εργαλείων ή οικόσιτων ζώων και/ή πουλερικών. 143(I)/2018 Διάρκεια άδειας και ανανέωση 5.-(1) Η άδεια, που εκδίδεται σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου αυτού, ισχύει για περίοδο τριών ετών από την ημερομηνία της έκδοσης της: Νοείται ότι, αν για τις ίδιες εργασίες έχει χορηγηθεί κατ’ αίτηση πολεοδομική άδεια, σύμφωνα με τον περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμο, η αρμόδια αρχή είναι δυνατό σε κατάλληλες περιπτώσεις, περιλαμβανόμενης της αλλαγής του πολεοδομικού καθεστώτος της περιοχής της αίτησης, να ορίζει την περίοδο ισχύος της άδειας που εκδίδεται με βάση τον παρόντα Νόμο, ώστε αυτή να ισχύει μόνο για όσο χρόνο ισχύει η αντίστοιχη πολεοδομική άδεια. (2) Επιτρέπεται η ανανέωση της άδειας κατ’ αίτηση του κατόχου της, υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις: (α) Αν για τις ίδιες εργασίες έχει εκδοθεί πολεοδομική άδεια κατ’ αίτηση, κατά τις διατάξεις του άρθρου 23 των περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας Νόμων, η άδεια ανανεώνεται για όσο διάστημα ανανεώνεται και ισχύει και η οικεία πολεοδομική άδεια, κατά τις διατάξεις του άρθρου 28 του ίδιου αυτού νόμου: (β) στις υπόλοιπες περιπτώσεις η άδεια ανανεώνεται εφόσον οι εργασίες στις οποίες αναφέρεται η άδεια άρχισαν αλλά δεν συμπληρώθηκαν, είναι ουσιαστικές και τελούν υπό ενεργό εκτέλεση κατά τη λήξη της ισχύος της άδειας. (3) Επιτρέπεται η ανανέωση της άδειας κατ’ εξαίρεση των διατάξεων της παραγράφου (β) του προηγούμενου εδαφίου, για όσο χρόνο δικαιολογείται από τις περιστάσεις, στις ακόλουθες περιπτώσεις: (α) Προκειμένου για άδεια που εκδίδεται κατά τις διατάξεις της παραγράφου (α) ή (γ) του εδαφίου (1) του άρθρου 3 του παρόντος Νόμου, αν οι εργασίες διάνοιξης ή κατασκευής οδού ή διαχωρισμού της γης σε οικόπεδα δεν άρχισαν κατά τη διάρκεια της αρχικής ισχύος της άδειας ένεκα της μη έγκαιρης οροθέτησης από το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, εφόσον η σχετική αίτηση για οροθέτηση υποβλήθηκε στο αρμόδιο τμήμα μέσα σε προθεσμία τριών μηνών από την ημερομηνία της έκδοσης της άδειας και δεν αποσύρθηκε έκτοτε0 και (β) προκειμένου για οποιαδήποτε άδεια, αν οι εργασίες στις οποίες αναφέρεται η άδεια δεν άρχισαν κατά τη διάρκεια της αρχικής ισχύος της άδειας, ένεκα του ότι εκκρεμεί ενώπιον του Δικαστηρίου Ελέγχου Ενοικιάσεων διαδικασία για την ανάκτηση της κατοχής του ακινήτου το οποίο αφορά η άδεια, κατά τις διατάξεις του εκάστοτε ισχύοντος περί Ενοικιοστασίου Νόμου, εφόσον η διαδικασία αυτή άρχισε είτε πριν από την έκδοση της άδειας είτε κατά τη διάρκεια της αρχικής ισχύος της άδειας. (4) Η ανανέωση ισχύει για περίοδο δύο ετών από την ημερομηνία της λήξης της αρχικής ισχύος της άδειας. Επιτρέπονται και περαιτέρω ανανεώσεις της ισχύος άδειας για περίοδο ενός έτους, εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις για την αρχική ανανέωση, που καθορίζονται στα εδάφια (2) και (3) του άρθρου αυτού. (5) Κατά την ανανέωση της άδειας η αρμόδια αρχή έχει εξουσία να τροποποιεί τους όρους υπό τους οποίους εκδόθηκε αρχικά η άδεια ή να επιβάλλει νέους όρους ή και να απορρίπτει την αίτηση για ανανέωση, νοουμένου ότι η εξουσία αυτή απορρέει από μεταγενέστερη της έκδοσης και ισχύουσα κατά την ανανέωση κανονιστική διάταξη ή διοικητικής φύσεως γνωστοποίηση, και οι τροποποιημένοι ή νέοι όροι ή η απόρριψη αφορούν στο μη εκτελεσθέν μέρος των εργασιών στις οποίες αναφέρεται η άδεια και δεν επηρεάζουν ουσιωδώς το ήδη εκτελεσθέν. (6) Σε ό,τι αφορά άδεια που εκδόθηκε πριν από την έναρξη της ισχύος του παρόντος Νόμου ισχύουν τα ακόλουθα: (α) Σε περίπτωση που δεν έχουν παρέλθει τρία έτη από την ημερομηνία της έκδοσης της άδειας, η ισχύς της παρατείνεται, υπό την επιφύλαξη του εδαφίου (1) του άρθρου 5, για περίοδο τριών ετών από την ημερομηνία της έκδοσης της (β) σε περίπτωση που έχουν παρέλθει τρία έτη από την ημερομηνία της έκδοσης της άδειας, επιτρέπεται υπό τις προϋποθέσεις των εδαφίων (2) και (3), η ανανέωση της άδειας για περίοδο ενός έτους, από την ημερομηνία της ανανέωσης, νοουμένου ότι ο κάτοχος αυτής θα υποβάλει προς τούτο αίτηση μέσα σε προθεσμία τριών μηνών από την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του παρόντος Νόμου. Επιτρέπεται η εκ νέου ανανέωση της άδειας σύμφωνα με όσα ορίζονται στο εδάφιο (4) του άρθρου αυτού (γ) οι διατάξεις του εδαφίου (5) ισχύουν κατά πάντα και στην προκειμένη περίπτωση. ΚΕΦ.96 47(I)/2011 Εξουσία απαίτησης κατασκευής οδού ή κατάθεσης μεριδίου που αναλογεί στη δαπάνη κατασκευής 6.-(1) Το Δημοτικό Συμβούλιο σε περιοχή Δήμου ή ο Έπαρχος σε περιοχή η οποία δεν είναι περιοχή Δήμου, κατά τη χορήγηση άδειας για διάνοιξη οδού δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 3, δύναται να επιβάλει όρο ότι ο κάτοχος της άδειας θα κατασκευάσει την οδό εντός τέτοιου χρόνου ως ήθελε οριστεί στην άδεια ή θα καταθέσει τέτοιο ποσό χρημάτων, όπως σύμφωνα με τη γνώμη του Δημοτικού Συμβουλίου ή του Επάρχου, ανάλογα με την περίπτωση, θα ήταν το μερίδιο του κατόχου της άδειας που αναλογεί στην υπολογιζόμενη δαπάνη κατασκευής της οδού ως συνόλου, αφού ληφθεί υπόψη το μήκος της πρόσοψης της ιδιοκτησίας αυτού που συνορεύει με την οδό αυτή. (2) Κάθε ποσό χρημάτων που κατατίθεται στον Δήμο ή στον οικείο Έπαρχο, ανάλογα με την περίπτωση, όπως προβλέπεται στο εδάφιο (1), χρησιμοποιείται από αυτούς για την κατασκευή της οδού σχετικά με την οποία έγινε η κατάθεση αυτή. ΚΕΦ.96 89(I)/2024 Κατεδάφιση οικοδομών σε επικίνδυνη κατάσταση 7. Όταν η κατεδάφιση, μετατροπή ή επισκευή οποιασδήποτε οικοδομής, καθίσταται αναγκαία με σκοπό τη διασφάλιση της ασφάλειας της οικοδομής ή οποιασδήποτε άλλης οικοδομής που γειτονεύει στενά με αυτή ή οποιουδήποτε διαβάτη σε οποιαδήποτε οδό και δεν είναι εύλογα δυνατό να ληφθεί προηγούμενη άδεια γι’ αυτό, η τέτοια κατεδάφιση, μετατροπή ή επισκευή δύναται να πραγματοποιηθεί αμέσως, νοουμένου ότι έγγραφη γνωστοποίηση γι’ αυτό δίνεται στην αρμόδια αρχή εντός είκοσι τεσσάρων ωρών από τη δημιουργία της ανάγκης αυτής. ΚΕΦ.96 Σχέδια κλπ. θα προσάγονται 8.-(1) Πριν από τη χορήγηση άδειας δυνάμει του άρθρου 3, η αρμόδια αρχή δύναται να απαιτήσει την προσαγωγή τέτοιων σχεδίων, σχεδιαγραμμάτων και υπολογισμών ή δύναται να απαιτήσει να δοθεί τέτοια περιγραφή της εργασίας που σκοπεύεται ως ήθελε φανεί αναγκαίο και επιθυμητό σε αυτή και δύναται να απαιτήσει τη μετατροπή των τέτοιων σχεδίων, σχεδιαγραμμάτων και υπολογισμών που προσάχθηκαν με αυτό τον τρόπο, ειδικά- (α) για το σκοπό διασφάλισης καταλλήλων συνθηκών υγείας και ασφάλειας αναφορικά με την οικοδομή στην οποία αφορούν τέτοια σχέδια, σχεδιαγράμματα και υπολογισμοί· (β) με σκοπό διατήρησης του ομοιόμορφου ή καταλλήλου χαρακτήρα και ρυθμού των οικοδομών που ανεγέρθηκαν ή που θα ανεγερθούν στην περιοχή στην οποία βρίσκεται το οικόπεδο· (γ) για το γενικό σκοπό διασφάλισης κατάλληλων συνθηκών υγείας, υγιεινής, ασφάλειας, επικοινωνίας, άνεσης και διευκολύνσεων στην περιοχή στην οποία πρόκειται να διεξαχθεί η εργασία που σκοπεύεται· (δ) με σκοπό διασφάλισης της περαιτέρω βελτίωσης του οδικού δικτύου της περιοχής· (ε) προς διασφάλιση της ασφαλούς πρόσβασης και χρήσης από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα· (στ) προς διασφάλιση της ασφάλειας των μηχανολογικών και ηλεκτρικών εγκαταστάσεων· (ζ) προς διασφάλιση της ενεργειακής απόδοσης της οικοδομής· (η) προς διασφάλιση της πυρασφάλειας της οικοδομής, ώστε να περιορίζεται η εξάπλωση της φωτιάς εντός και εκτός της οικοδομής και να διασφαλίζεται η ασφάλεια των ενοίκων, των περιοίκων και των ομάδων διάσωσης και κατάσβεσης· (θ) προς διασφάλιση της ορθολογιστικής χρήσης του ύδατος. (2)(α) Ειδικά όσον αφορά τους στατικούς υπολογισμούς αρμόδια αρχή ελέγχει και έχει την ευθύνη αν υποβλήθηκαν οι αναγκαίοι στατικοί υπολογισμοί, αν αυτοί φέρουν την υπογραφή του μελετητή του έργου, αν αντιστοιχούν προς την κατασκευή για την οποία υποβλήθηκαν, αν ακολουθήθηκαν τα πρότυπα, οι κώδικες πρακτικής και ο αντισεισμικός κώδικας που ισχύουν κατά την ημέρα της υποβολής τους, αν το πρόγραμμα του ηλεκτρονικού υπολογιστή που ακολουθήθηκε είναι εγκεκριμένο από το Επιστημονικό Τεχνικό Επιμελητήριο, και γενικά ασκεί έλεγχο σε ο,τιδήποτε κρίνεται αναγκαίο προς επίτευξη των κατά το παρόν άρθρο σκοπών. Ο έλεγχος της αρμόδιας αρχής δεν απαλλάσσει το μελετητή του έργου από την ευθύνη για τους στατικούς υπολογισμούς που αυτός υπογράφει. (β) Οι πρόνοιες της παρούσας παραγράφου τίθενται σε ισχύ από την 1η Ιουνίου, 1993. ΚΕΦ.96 81(I)/1999 157(I)/2000 101(I)/2006 111(I)/2017 143(I)/2017 Υπογραφή σχεδίων, μελετών κλπ. και εξαιρέσεις 8Α.-(1) Όλα τα σχέδια, σχεδιαγράμματα, μελέτες, συγγραφές, υπολογισμοί και οποιοδήποτε άλλο έγγραφο, τα οποία υποβάλλονται δυνάμει του παρόντος Νόμου στην αρμόδια αρχή για την έκδοση άδειας, θα φέρουν  την υπογραφή και τον τίτλο του προσώπου το οποίο τα ετοίμασε, το οποίο πρέπει να έχει μια από τις άδειες άσκησης επαγγέλματος, που χορηγούνται δυνάμει των διατάξεων των περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμων του 1990 έως 1997. (2) Ανεξάρτητα από τα διαλαμβανόμενα στον παρόντα Νόμο όλα τα εκπονούμενα σχέδια, σχεδιαγράμματα, συγγραφές, μελέτες, υπολογισμοί και οποιοδήποτε άλλο έγγραφο σχετικό με τα πιο πάνω, τα οποία αφορούν οποιαδήποτε οικοδομή, μετατροπή, προσθήκη, επισκευή οικοδομής ή διάνοιξη οδού, και τα οποία υποβάλλονται στην αρμόδια αρχή για έκδοση άδειας, υποβάλλονται και υπογράφονται από τα ακόλουθα πρόσωπα: (α) Ότι εκπονείται σε σχέση με αρχιτεκτονική εργασία, από αρχιτέκτονα μελετητή (β) ότι εκπονείται σε σχέση με εργασία πολιτικού μηχανικού, από πολιτικό μηχανικό μελετητή. (3) Οι διατάξεις του εδαφίου (2) δεν εφαρμόζονται στα πρόσωπα τα οποία ήταν εγγεγραμμένα, κατά την 4η Νοεμβρίου 1993, στα μητρώα του καταργηθέντος περί Αρχιτεκτόνων και Πολιτικών Μηχανικών Νόμου, τα οποία συνεχίζουν να έχουν τα ίδια δικαιώματα αναφορικά με την υπογραφή οποιουδήποτε από τα έγγραφα που αναφέρονται στο εδάφιο (2), που είχαν δυνάμει του πιο πάνω καταργηθέντος νόμου. (4)(α) Ανεξάρτητα από τα διαλαμβανόμενα στο εδάφιο (2), δύνανται να ετοιμάζουν, υπογράφουν και υποβάλλουν στην αρμόδια αρχή σχέδια, σχεδιαγράμματα, μελέτες, συγγραφές, υπολογισμούς και οποιοδήποτε άλλο σχετικό έγγραφο, εκτός στατικών μελετών και υπολογισμών ή αντισεισμικών μελετών και υπολογισμών, για την έκδοση άδειας για διάνοιξη ή διαίρεση γης για οικοδομικούς σκοπούς και πρόσωπα που είναι εγγεγραμμένα στο Μητρώο Μελών του Επιμελητηρίου στον κλάδο Αγρονομικής - Τοπογραφικής Μηχανικής. (β) Τα πρόσωπα στα οποία παρέχεται δικαίωμα δυνάμει του παρόντος εδαφίου δύνανται να διενεργούν και επίβλεψη του έργου διάνοιξης ή διαίρεσης γης, μόνο για οικοδομικούς σκοπούς, όπως προνοείται στις σχετικές διατάξεις του παρόντος Νόμου. (5) Οποιοδήποτε σχέδιο, σχεδιάγραμμα, μελέτη, συγγραφή, υπολογισμός και οποιοδήποτε άλλο σχετικό προς αυτά έγγραφο, το οποίο υποβάλλεται, δυνάμει του παρόντος άρθρου, στην αρμόδια αρχή, συνοδεύεται με έγγραφη βεβαίωση του Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου, όπως καθορίζεται από κοινού από τον Υπουργό Εσωτερικών και το Επιστημονικό Τεχνικό Επιμελητήριο Κύπρου, ότι το πρόσωπο που ετοίμασε τα πιο πάνω έχει σχετική άδεια άσκησης επαγγέλματος δυνάμει του περί Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου Νόμου. ΚΕΦ.96 126(I)/2000 33(I)/2002 Όροι από την αρμόδια αρχή 9.-(1) Κατά τη χορήγηση άδειας δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 3, η αρμόδια αρχή έχει εξουσία, τηρουμένων των εκάστοτε κανονισμών που είναι σε ισχύ, να εξετάσει και επιβάλει όρους οι οποίοι εκτίθενται στην άδεια ως ακολούθως, δηλαδή- (α) σχετικά με τη διάνοιξη ή κατασκευή οδού, όρους ως προς- (i) το πλάτος, μήκος και θέση αυτής (ii) το επίπεδο, κλίση και αποχέτευση αυτής (iii) τα υλικά με τα οποία και τον τρόπο κατά τον οποίο αυτή θα κατασκευασθεί (iv) την κατασκευή γεφυρών, μικρών γεφυριών, αυλακιών, παροδίων οχετών και πεζοδρομίων (v) τη διεύρυνση οποιασδήποτε οδού η οποία εφάπτεται με την οδό στην οποία αναφέρεται η αίτηση (vi) την εξασφάλιση χώρων για υποσταθμούς σε κατάλληλες περιπτώσεις (vii) την εξασφάλιση δημοσίων χώρων πρασίνου (viii) τη φύτευση δένδρων και θάμνων σε κατάλληλες περιπτώσεις (ix) την κατασκευή υπόγειων αγωγών και την εγκατάσταση ηλεκτροφόρων καλωδίων σε κατάλληλες περιπτώσεις (x) την εγκατάσταση οδικού φωτισμού σε κατάλληλες περιπτώσεις (xi) τη μεταφορά, εγκατάσταση και συνεχή παροχή κατάλληλου ύδατος το οποίο πρέπει να είναι επαρκές, την κατάλληλη και ικανοποιητική συντήρηση και λειτουργία της πιο πάνω εγκατάστασης και συστήματος υδατοπρομήθειας και την εγκατάσταση συστημάτων εξοικονόμησης ή επαναχρησιμοποίησης του ύδατος∙ (xii) την εξασφάλιση της ασφαλούς πρόσβασης και χρήσης από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα∙ (xiv) την εκτέλεση των αναγκαίων εργασιών για την εγκατάσταση αγωγών αποχετευτικού συστήματος λυμάτων σε κατάλληλες περιπτώσεις, όπως προβλέπεται από τους περί Αποχετευτικών Συστημάτων Νόμους και Κανονισμούς και σύμφωνα με τους όρους της αρμόδιας αρχής (xiv) την εξασφάλιση της ασφάλειας των μηχανολογικών και ηλεκτρικών εγκαταστάσεων∙ (xv) την τοποθέτηση εξοπλισμού και συστημάτων πυρόσβεσης σε κατάλληλες περιπτώσεις. (β) σχετικά με την ανέγερση οποιασδήποτε νέας οικοδομής ή προσθήκης, μετατροπής ή επισκευής σε οποιαδήποτε υφιστάμενη οικοδομή, όρους αναφορικά με- (i) τα υλικά με τα οποία οποιοσδήποτε εξωτερικός τοίχος, θεμέλιο, στέγη, καπνοδόχος ή άλλο εξωτερικό τμήμα οικοδομής κατασκευάζεται και τη διάσταση και το πάχος αυτών (ii) τα υλικά με τα οποία κατασκευάζεται οποιοδήποτε εσωτερικό τμήμα οικοδομής, στην έκταση κατά την οποία επηρεάζουν την ανθεκτικότητα της οικοδομής (iii) τη ρύθμιση η οποία πρέπει να γίνεται για αποχέτευση και σύστημα υπονόμων (iv) τη ρύθμιση η οποία πρέπει να γίνει για σκοπούς πυροπροστασίας της οικοδομής. (v) το πλάτος οποιουδήποτε εξώστη ή κατασκευάσματος τα οποία προβάλλονται υπεράνω οδού με την οποία συνορεύει η τέτοια οικοδομή (vi) φρέατα, αποχωρητήρια υδραυλικής αποχέτευσης, αποπάτους με δοχείο, αποχωρητήρια ξηρού τύπου, βόθρους, σηπτικές δεξαμενές, απορροφητικοί λάκκοι και απορροφητικοί βόθροι σε οποιαδήποτε οικοδομή ή σε σχέση με οποιαδήποτε οικοδομή (vii) τον εξαερισμό, φωτισμό και υγιεινή οποιασδήποτε οικοδομής αναφορικά με την κατοχή αυτής ως κατοικία ή για οποιοδήποτε άλλο σκοπό για τον οποίο δυνατό να αναγέρθηκε ή να προορίζεται (viii) τη χρήση στην οποία η οικοδομή δυνατό να τεθεί (ix) για την ασφάλεια και άνεση προσώπων που εργάζονται για την ανέγερση της οικοδομής ή που κατοικούν σε αυτή ή που διαβαίνουν πλησίον (x) την κατασκευή κατάλληλου πεζοδρομίου σε σχέση με οποιαδήποτε νέα οικοδομή (xi) την εξασφάλιση επαρκούς και κατάλληλης προμήθειας ύδατος και, με εξαίρεση μόνο της περίπτωσης οικοδομής που αποτελεί μονοκατοικία και που δεν αποτελεί τμήμα οικοδομής ή ομάδας οικοδομών ή κτιριακού συγκροτήματος ή άλλης οικοδομικής ανάπτυξης, όρους αναφορικά με τη μεταφορά, εγκατάσταση και συνεχή παροχή κατάλληλου ύδατος το οποίο πρέπει να είναι επαρκές, όρους αναφορικά με την κατάλληλη και ικανοποιητική συντήρηση και λειτουργία της πιο πάνω εγκατάστασης και συστήματος υδατοπρομήθειας, καθώς και όρους αναφορικά με την εξοικονόμηση και την επαναχρησιμοποίηση του ύδατος: Νοείται ότι, κατά τη λήψη απόφασης, σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη περίπτωση, ως προς την επάρκεια ύδατος όπως προνοείται πιο πάνω, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες της περιοχής ως συνόλου από την οποία παρέχεται το ύδωρ: Νοείται περαιτέρω ότι η υποπαράγραφος αυτή δεν θα εφαρμόζεται στην περίπτωση οικοδομών σε οικόπεδα που διαχωρίστηκαν σύμφωνα με έγκυρη άδεια που λήφθηκε δυνάμει του βασικού νόμου και των Κανονισμών που εκδόθηκαν δυνάμει αυτού. (xii) την ανέγερση υποσταθμών σε κατάλληλες περιπτώσεις (xiii) τη διεύρυνση, συνέχιση και κατασκευή του οδικού δικτύου σε κατάλληλες περιπτώσεις (xiv) την κατάλληλη κατασκευή και διαρρύθμιση υπογείων ή υποστέγων καταφυγίων τα οποία, κατά την κρίση της αρμόδιας αρχής, είναι απαραίτητα για την ασφάλεια των πολιτών σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης (xv) την κατάλληλη κατασκευή και διαρρύθμιση της οικοδομής, ώστε να εξασφαλίζεται η ασφαλής πρόσβαση και χρήση από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα, σε όλους τους ορόφους της οικοδομής∙ (xvi) την κατάλληλη εγκατάσταση μηχανολογικής και ηλεκτρικής εγκατάστασης· (xvii) την κατάλληλη ενεργειακή απόδοση της οικοδομής. (γ) σχετικά με τη διάνοιξη ή διαίρεση οποιασδήποτε γης για οικοδομικούς σκοπούς, όρους αναφορικά με- (i) την οροθέτηση και διάσταση των οροσήμων (ii) τη μεταφορά, εγκατάσταση και συνεχή παροχή κατάλληλου ύδατος, το οποίο πρέπει να είναι επαρκές, την κατάλληλη και ικανοποιητική συντήρηση και λειτουργία της πιο πάνω εγκατάστασης και συστήματος υδατοπρομήθειας, καθώς και όρους αναφορικά με την εξοικονόμηση και την επαναχρησιμοποίηση του ύδατος: Νοείται ότι, κατά τη λήψη απόφασης, σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη περίπτωση, ως προς την επάρκεια ύδατος όπως προνοείται πιο πάνω, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες της περιοχής ως συνόλου από την οποία παρέχεται το ύδωρ. (iii) την αλλαγή διεύθυνσης φυσικής και τεχνητής ροής ύδατος (iv) την ισοπέδωση των οικοπέδων (v) την κατασκευή οδών, γεφυρών, μικρών γεφυριών, παροδίων οχετών και πεζοδρομίων (vi) τη διεύρυνση οποιασδήποτε οδού με την οποία συνορεύει η γη στην οποία αναφέρεται η αίτηση (vii) την εξασφάλιση χώρων για υποσταθμούς σε κατάλληλες περιπτώσεις (viii) την εξασφάλιση δημοσίων χώρων πρασίνου (ix) τη φύτευση δένδρων και θάμνων σε κατάλληλες περιπτώσεις (x) την κατασκευή υπογείων αγωγών και την εγκατάσταση ηλεκτροφόρων καλωδίων σε κατάλληλες περιπτώσεις (xi) την εγκατάσταση οδικού φωτισμού σε κατάλληλες περιπτώσεις (xii) την τοποθέτηση εξοπλισμού και συστημάτων πυρόσβεσης σε κατάλληλες περιπτώσεις. (xiii) την εξασφάλιση της ασφαλούς πρόσβασης και χρήσης από όλα τα άτομα, περιλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία και των ατόμων με μειωμένη κινητικότητα∙ (xiv) την εκτέλεση των αναγκαίων εργασιών για την εγκατάσταση τηλεπικοινωνιακού δικτύου ή δικτύου ηλεκτρονικών επικοινωνιών σε κατάλληλες περιπτώσεις (xv) την εκτέλεση των αναγκαίων εργασιών για την εγκατάσταση αποχετευτικού συστήματος σε κατάλληλες περιπτώσεις, όπως προβλέπεται από τους περί Αποχετευτικών Συστημάτων Νόμους και Κανονισμούς. (2) Όταν αίτηση υποβάλλεται δυνάμει της παραγράφου (γ) του εδαφίου (i) του άρθρου 3 σε σχέση με οποιαδήποτε γη που έχει πρόσοψη σε υφιστάμενο δρόμο, η αρμόδια αρχή δύναται να αρνηθεί να χορηγήσει άδεια διαίρεσης τέτοιας γης, εκτός αν η αίτηση περιλαμβάνει τη διάνοιξη οικοπέδων που δεν έχουν πρόσοψη σε υφιστάμενο δρόμο ο αριθμός τέτοιων οικοπέδων πρέπει να είναι σε τέτοια αναλογία με τον αριθμό των οικοπέδων που έχουν πρόσοψη σε υφιστάμενο δρόμο ως η αρμόδια αρχή ήθελε κατά τη διάκριση της να θεωρήσει επιθυμητό. (3)(α) Όταν υποβάλλεται αίτηση- (i) δυνάμει της παραγράφου (α) ή (γ) του εδαφίου (1) του άρθρου 3 αναφορικά με οποιαδήποτε γη ή (ii) δυνάμει της παραγράφου (β) ή (δ) του εδαφίου (1) του άρθρου 3 αναφορικά με οποιαδήποτε οικοδομή, εξαιρούμενης μόνο της περίπτωσης οικοδομής που αποτελεί μονοκατοικία και που δεν αποτελεί τμήμα οικοδομής ή ομάδας οικοδομών ή κτιριακού συγκροτήματος ή άλλης οικοδομικής ανάπτυξης, που βρίσκεται εκτός περιοχής υδατοπρομήθειας, η αρμόδια αρχή δεν θα χορηγεί άδεια αναφορικά με την εν λόγω γη ή οικοδομή εκτός αν αυτή, αφού λάβει τη συμβουλή του Διευθυντή του Τμήματος Ανάπτυξης Υδάτων του Υπουργείου Γεωργίας και Φυσικών Πόρων (ο οποίος θα καλείται στο εξής στο εδάφιο αυτό “ο αναφερόμενος Διευθυντής”) ικανοποιείται πλήρως, ότι ο όρος αναφορικά με οποιαδήποτε γη στην υποπαράγραφο (ii) της παραγράφου (γ) ή στην υποπαράγραφο (xi) της παραγράφου (α) του εδαφίου (1) του άρθρου 9, ή ανάλογα με την περίπτωση ο όρος αναφορικά με οποιαδήποτε οικοδομή στην υποπαράγραφο (xi) της παραγράφου (β) του εδαφίου (1) του άρθρου 9, πληρούται με τέτοιο τρόπο που ικανοποιεί αυτήν ή η πληρωμή του διασφαλίζεται με τον τρόπο που αναφέρθηκε πιο πάνω: Νοείται ότι, αν σε οποιαδήποτε συγκεκριμένη περίπτωση η αρμόδια αρχή διαφωνεί με τον αναφερόμενο Διευθυντή, αυτή πρέπει να παραπέμψει το ζήτημα αμέσως στον Υπουργό Εσωτερικών ο οποίος αποφασίζει γι’ αυτό το ταχύτερο και κοινοποιεί αμέσως την απόφαση του σε κάθε ενδιαφερόμενο, και από την κοινοποίηση αυτή η απόφαση του Υπουργού καθίσταται εκτελεστή. (β) Η αρμόδια αρχή δεν θα χορηγεί οποιαδήποτε άδεια δυνάμει του άρθρου 3, εκτός αν ικανοποιείται ότι ο αιτητής συμμορφώθηκε με τις διατάξεις του Νόμου αυτού ή οποιουδήποτε άλλου νόμου που είναι εκάστοτε σε ισχύ ή κανονισμού οι οποίες αφορούν την προμήθεια και παροχή ύδατος. (γ) Για τους σκοπούς του εδαφίου αυτού “περιοχή υδατοπρομήθειας” σημαίνει οποιαδήποτε περιοχή στην οποία οποιοδήποτε Συμβούλιο Υδατοπρομήθειας έχει εξουσία να προμηθεύει ύδωρ δυνάμει οποιουδήποτε νόμου που είναι εκάστοτε σε ισχύ και περιλαμβάνει τέτοια άλλη περιοχή την οποία ο Έπαρχος, σε συνεννόηση με τον αναφερόμενο Διευθυντή, ήθελε καθορίσει ως “περιοχή υδατοπρομήθειας” για τους σκοπούς του εδαφίου αυτού. (4)(α) Καμιά άδεια δεν θα εκδίδεται από την αρμόδια αρχή για έργο που προβλέπεται από την παράγραφο (α) ή (γ) του εδαφίου (1) του άρθρου 3, αναφορικά με οποιαδήποτε γη που βρίσκεται εκτός περιοχής υδατοπρομήθειας, εκτός αν η αρμόδια αρχή, αφού λάβει τη συμβουλή του Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως (ο οποίος θα καλείται στο εξής στο εδάφιο αυτό “αναφερόμενος Διευθυντής”), ικανοποιείται πλήρως ότι αυτό θα συμβάλει στην ενοποίηση ή τη βελτίωση υφιστάμενων οικισμών ή τη συμπλήρωση του οδικού δικτύου εντός των περιοχών που είναι υπό ανάπτυξη ή σε ενδεδειγμένη τουριστική ή άλλη ενιαία ανάπτυξη. Για τους σκοπούς εκπλήρωσης της προϋπόθεσης, όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, το Υπουργικό Συμβούλιο με διάταγμα του, το οποίο δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, θα εκδίδει τις αναγκαίες ή επιθυμητές οδηγίες και θα αναθεωρεί αυτές όταν οι περιστάσεις μεταβάλλονται: Νοείται ότι η αρμόδια αρχή, με τη σύμφωνη γνώμη του αναφερόμενου Διευθυντή, δύναται αν επιβάλλει με αυτό τον τρόπο το δημόσιο συμφέρο, με την έγκριση του Υπουργικού Συμβουλίου, να μην απαιτεί εφαρμογή της πιο πάνω προϋπόθεσης, ως ήθελε κρίνει σκόπιμο, υπολογιζομένων των ειδικών περιστάσεων κάθε περίπτωσης. (β) Καμιά άδεια δεν θα εκδίδεται από την αρμόδια αρχή για έργο το οποίο προβλέπεται από την παράγραφο (β) του εδαφίου (1) του άρθρου 3, αναφορικά με την ανέγερση οποιασδήποτε οικοδομής που βρίσκεται εκτός περιοχής υδατοπρομήθειας, εξαιρούμενης μόνο της περίπτωσης ανέγερσης μέχρι τεσσάρων κατοικιών, οι οποίες δεν αποτελούν τμήμα οικοδομής ή ομάδας οικοδομών ή κτιριακού συγκροτήματος ή άλλης οικοδομικής ανάπτυξης, εκτός αν η αρμόδια αρχή, αφού λάβει τη συμβουλή του αναφερόμενου Διευθυντή ικανοποιείται πλήρως ότι σχετικά με την σκοπούμενη ανέγερση οικοδομής πληρούνται οι πιο κάτω προϋποθέσεις: (i) αυτή θα συμβάλει στην ενοποίηση ή τη βελτίωση υφιστάμενων οικισμών ή τη συμπλήρωση του οδικού δικτύου εντός των περιοχών που είναι υπό ανάπτυξη, ή σε ενδεδειγμένη τουριστική ή άλλη ενιαία ανάπτυξη: Νοείται ότι η αρμόδια αρχή, με τη σύμφωνη γνώμη του αναφερόμενου Διευθυντή, δύναται, αν επιβάλλει με αυτό τον τρόπο το δημόσιο συμφέρο, με την έγκριση του Υπουργικού Συμβουλίου, να μην απαιτεί εφαρμογή της πιο πάνω προϋπόθεσης, ως ήθελε κρίνει σκόπιμο, υπολογιζομένων των ειδικών περιστάσεων κάθε περίπτωσης. (ii) αυτή θα χρησιμοποιείται με τέτοιο τρόπο ώστε να μην επηρεάζει με δυσμένεια τη δημόσια υγεία ή την άνετη διαβίωση των κατοίκων της περιοχής. Για τους σκοπούς εκπλήρωσης των προϋποθέσεων στις υποπαραγράφους (i) και (ii), το Υπουργικό Συμβούλιο με διάταγμα του, το οποίο δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, θα εκδίδει τις αναγκαίες ή επιθυμητές οδηγίες και θα αναθεωρεί αυτές όταν οι περιστάσεις μεταβάλλονται. (γ) Σε περίπτωση διαφωνίας της αρμόδιας αρχής με τον αναφερόμενο Διευθυντή, αυτή παραπέμπει το ζήτημα αμέσως στον Υπουργό Εσωτερικών, ο οποίος αποφασίζει για αυτό το ταχύτερο και κοινοποιεί αμέσως την απόφαση του σε κάθε ενδιαφερόμενο, και από την κοινοποίηση αυτή η απόφαση του Υπουργού καθίσταται εκτελεστή. (δ) Για τους σκοπούς του εδαφίου αυτού “περιοχή υδατοπρομήθειας” έχει την έννοια την οποία απέδωσε στον όρο αυτό η παράγραφος (γ) του εδαφίου (3). ΚΕΦ.96 14(I)/1996 57(I)/2000 157(I)/2000 202(I)/2002 101(I)/2006 21(I)/2008 32(I)/2008 111(I)/2017 143(I)/2017 Επίβλεψη έργου και ασυμβίβαστα 9Α.-(1) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου ή των δυνάμει αυτού εκδιδόμενων Κανονισμών, ουδεμία άδεια που αφορά εργασίες που προνοούνται στον παρόντα Νόμο υλοποιείται, εκτός αν η αρμόδια αρχή ικανοποιηθεί ότι ο αιτητής έχει κατάλληλα διορίσει επιβλέποντα μηχανικό για την επίβλεψη της εκτέλεσης των εργασιών: Νοείται ότι, για έργο περιορισμένης κλίμακας και σημασίας η αρμόδια αρχή δύναται να επιτρέψει την υλοποίηση εργασιών που προνοούνται σε άδεια χωρίς να απαιτήσει το διορισμό επιβλέποντα μηχανικού: Νοείται περαιτέρω ότι για τους σκοπούς του παρόντος εδαφίου “έργο περιορισμένης κλίμακας και σημασίας” ορίζεται ως …